wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Oświecenie

Total questions: 21

Worksheet time: 11mins

Name
Class
Date
1.

Jakich pojęć nie kojarzysz z epoką oświecenia?

a)

racjonalizm i empiryzm

b)

deizm i ateizm

c)

tolerancja i liberalizm

d)

humanizm i konceptyzm

2.

Człowiek, który żyjąc w XVIII w. chciał zyskać miano człowieka kulturalnego i wykształconego, na pewno uczył się języka:

a)

łacińskiego

b)

angielskiego

c)

francuskiego

d)

niemieckiego

3.

Poeta, który tworząc dzieło sięgał do Sztuki poetyckiej Boileau, by być pewnym, że nie złamał żadnej reguły gatunku, to rzecznik:

a)

sentymentalizmu

b)

klasycyzmu

c)

rokoka

d)

manieryzmu

4.

Prawidłowo przyporządkowano tytuł dzieła jego twórcy i gatunkowi literackiemu tylko w punkcie:

a)

Adam Naruszewicz – Balon – satyra

b)

Denis Diderot – Kubuś Fatalista i jego pan – powiastka filozoficzna

c)

Ignacy Krasicki – Podróże Guliwera – powieść

d)

Franciszek Karpiński – Sofiówka – sielanka

5.

Twoi koledzy sporządzali notatkę biograficzną o królu Stanisławie Auguście Poniatowskim. Przeanalizuj te informacje i ustal, który nie popełnił błędu.

a)

„Monitor”, Sejm Wielki, biblioteka publiczna

b)

„Zabawy Przyjemne i Pożyteczne”, muzeum narodowe, teatr publiczny

c)

Łazienki, obiady czwartkowe, Szkoła Rycerska

d)

Collegium Nobilium, Komisja Edukacji Narodowej, Konstytucja 3 maja

6.

Z jakiego słynnego wiersza doby oświecenia pochodzi apostrofa?

Święta miłości kochanej ojczyzny,

Czują cię tylko umysły poczciwe!

a)

Pieśni Legionów Polskich we Włoszech Józefa Wybickiego

b)

Żalów Sarmaty Franciszka Karpińskiego

c)

Ptaszków w klatce Ignacego Krasickiego

d)

Hymnu do miłości ojczyzny Ignacego Krasickiego

7.

Hymn narodowy trzeba znać. Która postać historyczna nie pojawia się w pieśni Wybickiego?

a)

generał Dąbrowski

b)

generał Chodkiewicz

c)

Napoleon

d)

hetman Czarniecki

8.

Najlepsza definicja satyry zapisana jest w punkcie:

a)

utwór wierszowany, którego celem jest wykreowanie wzorca osobowego

b)

tekst oparty na dialogu bohaterów reprezentujących sprzeczne poglądy i racje

c)

tekst komiczny, pozbawiony elementów dydaktycznych, służący wyłącznie rozrywce

d)

utwór ośmieszający i piętnujący negatywne zjawiska i postawy

9.

Satyra Pijaństwo nie atakuje:

a)

skłonności do nadużywania trunków

b)

wystawnego, rozrzutnego stylu życia

c)

skłonności do tzw. politykierstwa

d)

źle pojętej gościnności

10.

Talent Krasickiego ujawnia się także w różnorodności uprawianych przez niego gatunków literackich. Wskaż punkt, w którym wymieniono nazwy tylko tych gatunków, w których autor ujawnił swoje mistrzostwo.

a)

powiastka filozoficzna, hymn, bajka, sielanka

b)

satyra, list, fraszka, powieść

c)

oda, poemat heroikomiczny, komedia, pieśń

d)

bajka, satyra, powieść, poemat heroikomiczny

11.

Który z zacytowanych fragmentów bajek Ignacego Krasickiego ma postać gotowego morału?

a)

Ja to między bajki włożę.

b)

Zawżdy znajdzie przyczynę, kto zdobyczy pragnie.

c)

Uchowaj, Panie Boże, takiej pobożności.

d)

„Smacznyś, zdrowy i w lesie !” – Zjedli niezabawem.

12.

Prawidłowe rozumienie cech, które symbolizowane są przez bohaterów bajki Krasickiego, wymieniono tylko w jednym punkcie. Przeanalizuj tekst, a potem wskaż odpowiedź.

Szczur i kot

„Mnie to kadzą” – rzekł hardzie do swego rodzeństwa

siedząc szczur na ołtarzu podczas nabożeństwa.

Wtem, gdy się dymem kadzideł zbytecznych zakrztusił,

wpadł kot z boku na niego, porwał i udusił.

a)

szczur – próżność, kot – spryt, umiejętność wykorzystywania sytuacji

b)

szczur – duma, kot – szybkość

c)

szczur – krótkowzroczność, kot – okrucieństwo

d)

szczur – hardość, kot – fałsz

13.

Przeczytaj fragment wiersza Franciszka Karpińskiego.

Noc się krótka zdawała,

żegnamy się ze świtaniem,

miłość sen nam zabrała,

miłość żyje niespaniem.

Jego analiza pozwala uznać go za tekst reprezentatywny dla:

a)

klasycyzmu

b)

literatury rokokowej

c)

sentymentalizmu

d)

literatury dydaktycznej

14.

Puławy zasłynęły z tego, że:

a)

Tu znajdowała się siedziba biskupa Ignacego Krasickiego.

b)

Były prężnym ośrodkiem kultury, kolebką polskiego sentymentalizmu.

c)

Otwarto tu pierwszą polską bibliotekę publiczną.

d)

Stąd pochodził bohater pierwszej polskiej powieści – Mikołaj Doświadczyński.

15.

Istotą poematu heroikomicznego jest:

a)

opisywanie błahych wydarzeń podniosłym stylem

b)

skupianie się na opisie scen komicznych

c)

wprowadzenie zwierząt jako bohaterów opowieści fabularnej

d)

propagowanie postaw pełnych heroizmu (bohaterstwa)

16.

Nowatorską koncepcję narodu zawartą w "Pieśni Legionów Polskich we Włoszech" wyraża myśl:

a)

utrata niepodległości państwa to przede wszystkim śmierć narodu

b)

trwanie narodu mimo utraty niepodległości państwa

c)

utrata niepodległości państwa to także przerwanie trwałości narodu

d)

trwanie narodu mimo utraty niepodległości państwa, ale tylko na ziemiach ojczystych

17.

Według empiryzmu człowiek poznaje świat przede wszystkim za pomocą

a)

zmysłów

b)

wiedzy

c)

rozumu

d)

doświadczenia

18.

Zaufany filozof w zdaniach przedsięwziętych

Nie wierzył w Pana Boga, śmiał się z wszystkich świętych.

Przyszła słabość, aż mędrzec, co firmament mierzył,

Nie tylko w Pana Boga — i w upiry wierzył.

a)

filozof to typ człowieka oświeconego, racjonalisty, mającego krytyczny stosunek do wiary i zabobonów

b)

filozof to typ człowieka udającego, że przyjął oświeceniowy system wartości, pozornego racjonalisty, którego cechuje brak szacunku dla religii

c)

filozof to osoba badająca świat za pomocą rozumu lecz nie odrzucająca w procesie poznania świata wiary

d)

filozof to typ człowieka oświeconego, mędrca i racjonalisty , którego cechuje brak szacunku dla religii, ateizm

19.

Słowa Kartezjusza "myślę, więc jestem" oznaczają, że

a)

człowiek nosi w sobie wiedzę o tym, co jest dobre a co złe

b)

źródło wszelkiej wiedzy pochodzi z rozumu ludzkiego

c)

akt myślenia jest dowodem na to, że człowiek istnieje

d)

człowiek powinien mieć odwagę posługiwać się własnym rozumem

20.

Nazwa "oświecenie" na epokę, przypadającą na wiek XVIII przyjęto

a)

aby zaznaczyć łączność ze starożytnością, w której Cycero opracował teorię poznania za pomocą "naturalnego światła rozumu"

b)

aby w sposób metaforyczny określić naturalną tendencję człowieka do poznawania rzeczywistości

c)

aby we wszystkich językach nazwa epoki była kalką językową

d)

z powodu wynalezienia żarówki

21.

Deizm to pogląd:

a)

zakładający, że Boga nie ma

b)

zakładający, że źródłem wiedzy są wrażenia zmysłowych, będące odbiciem rzeczywistości

c)

negujący istnienie Boga i jakichkolwiek sił nadprzyrodzonych

d)

zakładający istnienie boskiej opatrzności, która interweniuje w w bieg wydarzeń historycznych i losy ludzkie

e)

uznający Boga za przyczynę świata i źródło nakazów moralnych, ale odrzucających jego interwencję w bieg zdarzeń