NEW
Font size
Worksheetstasavvuf final deneme
Total questions: 45
Worksheet time: 23mins
Abdurrezzak Kaşani'nin, ‘Varlığı Rabbinden kabul eden ilk cevherdir. Bu nedenle …diye isimlendirilmiştir. Çünkü o, Rabbinin ilk bilen ve feyzini kabul eden şeydir.’ Şeklinde tanımladığı bilgi kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
Deney
Duyular
Kalp
Akıl
Vahiy
“Son nebi olan Hz Muhammed den sonra başka bir peygamber gelmeyecektir ancak veliler kıyamete kadar gelebilir. Son veliden maksat velilerin en üstünü ve en mükemmel olanıdır. Velayet mührü onun elindedir.” Cümlesinde yer alan tanımlama hangi kavrama işaret etmektedir ?
Risalet
Hatemül evliya
Halife
Derviş
RicalülGayb
“Hücviri Allahın bir ilimle birde marifetle bilineceğini söyler. İlimle Allahı bilenlere .. . ………………….. , hal ile Allahı bilenlere ise ……………………..denir. “ Cümlesinde boşluğa gelecek olan kavramlar hangileridir?
Alim - Arif
Fani – Baki
Kaşif – Arif
Marifet – Tecelli
İlim – İrfan
Aşağıdaki isimlerden hangisi İbnül Arabi ile gelişen tasavvufta metafizik dönemin isimlerinden biri sayılamaz?
Molla Fenari
Ebu Talip ElMekki
İsmail Hakkı Bursevi
Davud El Kayseri
SadreddinKonevi
Hakkın ezelde kendisinden başka bir varlık olmadığına göre bu alemi yaratışı ancak kendi bilgisinde vardı. Dolayısıyla alem onun bilgisinde bilkuvve mevcuttu bu bilgi O’nun zatı gibi ezelidir. Çünkü O’nun bilme sıfatıda ezelidir. İşte Allahın alem ve eşya hakkındaki bu bilgisine İbni Arabi……………………adını verir “ Cümlesinde boşluğa gelecek olan kavram hangisidir?
Taayyuni Evvel
La Taayyun
Taayyuni Sani
Ayanı Sabite
Şehadet Alemi
Gerçek varlık, kendinden kaynaklanan bir istek ile bilinmeye yönelmiş ‘Ben gizli bir hazine idim bilinmeyi istedim / sevdim ve alemi yarattım’ ifadesi gereği bu yönelme Mutlak Zat’ın bir takım mertebelerde ‘taayyün’ etmesi şeklinde gerçekleşmiştir. İşte Mutlak Zat’ın taayyün ettiği ilk mertebeye ………………………..denir.’ Cümlesinde yer alan boşluğa gelecek olan kavram hangisidir?
La Taayyün
Taayyun-i Evvel
Ayanı Sabite
Taayyuni Sani
Şehadet Alemi
Tasavvufun ilmi, ameli karakterini tanımlayan temel kavramlardan biridir. Lügatte tanımak, (duyu organları ile ) bilmek, idrak etmek , bir şeyi becerebilme yeteneği anlamlarına gelir. Tasavvufi ıstılahta, sufinin, haller ve tecrübeler yoluyla edindiği, vasıtasız bir şekilde elde edilen “ilahi bilgi” olarak kullanılır.” Cümlesinde bahsedilen kavram hangisidir?
Tecelli
Keramet
Gayb
Marifet
İlim
Tasavvufta, metafizik dönemin önemli metinlerinden biri de, Sadreddin Konevi’nin………………. İsimli eseridir.” Cümlesinde boşluğa gelecek eser adı hangisidir?
Menazilü’s-Sairin
Taarruf
Kitabu’s-Sıdk
Miftahü’l-Gayb
Er- Riaye
Su üzerinde yürümek, ateşin yakmaması, bir sebze-meyveyi mevsimi olmadan yemek gibi somut tarzdaki kerametler için aşağıdaki ifadelerden hangisi kullanılmaz?
Sufi keramet
Maddi keramet
Gizli keramet
Zahiri keramet
Hissi keramet
Tasavvufun kökenlerine dair yapılan eleştirilere cevap niteliğinde aşağıdakilerden hangisi kesinlikle söylenemez?
Dinin esasına müteallik olmayan hususların alınmasında ve bunların bir kültürel zenginlik olarak görülmesinde bir sakınca olmamalıdır.
Tasavvuf esas olarak Kur’an ve Sünnet kaynaklıdır. Zaman içerisinde insanların ilgi, ihtiyaç ve beklentilerini de göz önünde bulundurarak bir irfani kültür üretmiş, bu çerçevede bazı yerel unsurları da bu kültürün potasına kendi rengini vererek dahil edebilmiştir.
Tasavvuf her türlü kültüre başvurarak ve bu kültürlere ait öğeleri olduğu gibi alarak kendini inşa etmiştir.
Hakikat insanlığın ortak malıdır. Aynı anda veya farklı zamanlarda herhangi bir iletişim söz konusu olmaksızın benzer ihtiyaçlar aynı sonuca götürebilir.
Kültürler arası etkileşim tabiidir. Esas olan bu hususların islam potasında eritilebilmesidir.
Düyevi olsun uhrevi olsun, bilgi ya da mana olarak adlandırabileceğimiz unsurların kendilerine bir yer buldukları; biri meleküt, diğeri de duyular aracılığıyla mülk alemine ait olmak üzere iki yöne açık olan ve aklın mekanı, marifetin de kaynağı olan bilgi kaynağı” sufilere göre hangisidir?
Akıl
Deney
Duyular
Vahiy
Kalp
Sufiler, bilgiyi kategorik olarak ele alırlar ve ilim de bu kategoriler içerisinde elde edilme şekillerine ve faaliyet alanlarına göre değerlendirilir. Tasavvuf klasiklerinde bilgi ……………. Şeklinde yapılan bir tasnifle değerlendirilir.” Cümlesinde boşluğa gelecek uygun kavramlar sırasıyla hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
İlme’l-yakin, ledünni ilim, hakka’l-yakin
İlme’l-yakin, ayne’lyakin, hakkal’l-yakin
Marifet, ayne’lyakin, hakka’l-yakin
İlme’l-yakin, marifet, istidlal
İstidlal, burhan, marifet
Alemde tasarrufta bulunabilen, gizli ya da aşikar olabilen, Gayb Erenleri, Üçler-Yediler-Kırklar, Merdan-ı Hüda, Mestürin, Ahfiya gibi tabirlerle de anılan, arzda ve semada Hak’tan başka kimsenin bilmediği veliler zümresini ifade eden topluluğa verilen genel isim aşağıdakilerden hangisidir?
Abdal
Ricalü’lGayb
Evtad
Gavs
Ahyar
Tasavvufta hırka giymek suretiyle Sufiliği izhar etmek, sürekli tekkede halvet ve Uzlete girmek gibi tavırlara karşı oluşan ve zamanla müstakil bir fikir hareketi ve bağımsız bir kol halini alan tasavvuf hareketi içerisinde olmakla birlikte, bu hareket içerisinde sergilenen bazı tavır ve düşüncelere yönelik eleştiriler ortaya koyan tasavvufi akım hangisidir?
Kerramiye
Nakşibendiyye
Cuiyye
Melametiyye
Seyyahin
Tasavvufta müridin şuhüd ve ayan makamına ulaşabilmesi için, kamil ve müşahede makamına ulaşmış olan şeyhine gönlünü bağlaması, huzurunda ya da gıyabında şeyhinin hem suretini hem siretini yanındaymış gibi düşünerek huzurdaki tavrı gıyabi olarak da sürdürmesi anlamındaki kavram hangisidir?
Gaybet
Rabıta
Rüya
İstimdad
Reramet
- Tanrı-alem ikiliğini kaldırmak için her ikisini aynileştiren, ‘Her şey Tanrı’dır, Tanrı her şeydir’ diyerek Tanrı’yı tek bir ilke olarak kabul eden felsefi ekole…………..denilmektedir.’ Cümlesinde boşluğa gelecek kavram hangisidir?
Panteizm
Nihilizm
Teizm
Ateizm
Determinizm
Günümüzde tasavvufa yönelik dile getirilen eleştirilerin başında tasavvufun kaynağı meselesi gelir. Bu iddiaya göre tasavvuf doğrudan Kar’an-ı Kerim ve Hz.Peygamberin hayatından değil, bazı çevre kültürlerin katkısıyla ortaya çıkmıştır? Aşağıdakilerden hangisi bu kültürlerden biri değildir?
Hristiyanlık
Eski Yunan felsefesi
Yeni Eflatunculuk
Kadim Roma Kültürü
Hinduizm
Tasavvufta, şeriatın zahir ve batın ilimlerinde kemale ermiş bir şahsiyet olarak, başkalarını da nefsin afetlerinden kurtarmak üzere rehberlik yapacak salahiyetteki kişiye ne denir?
Mürid
Salik
Mutavassıt
Muhib
Şeyh
Keramet kavramı hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Mucize, peygamberden zuhur eder keramet ise velilerde görülür
Sufilere göre keramet Allah’ın bir lütfudur.
İbn Arabi’ye göre kerametler organların şer’i ve ahlaki kurallara tam olarak uymasının bir ödülüdür.
Bir kavram olarak keramet mümin bir kulda harikulade bir halin zuhur etmesine denir.
Tasavvuf düşüncesinde keramet istikametten daha önemli kabul edilmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi, sufilere göre bilginin kaynaklarından değildir?
Kalp
Vahiy
Akıl
Deney
Duyular
- Sufilere göre yetkin insan, olgun insan demektir. AzizüddinNesefi’ye göre insan-ı kamil, “iyi söz, iyi hareket, iyi ahlak ve iyi bölgide tam olan kimsedir.” Onlar “Yüzlerine bakıldığında Allah’ın hatırlandığı kişilerdir. Bu sebeple onlara “kevn-i cami” ve “aleem-i ekber”denilmiştir.” İfadesinde geçen tanımlama, hangi kavrama işaret etmektedir?
İnsan-ı Kamil
Halife
Ricalü’l-Gayb
Hatemü’l-evliya
Derviş
Bir şeyi veya bir şahsı aracı kılmak, şefaatçi ya da vesile edinmek anlamındaki tasavvufi terim hangisidir?
Rüya
Rabıta
Fena
Tevessül
Huzur
Sufilerin bilgi kaynaklarından biri olan, Allah’ın peygamberlerine bildirdiği ve aklın üretemeyeceği kesinliğe sahip bir bilgi türü hangisidir?
Akıl
Deney
Duyular
Vahiy
Kalp
Hakkın ezel de kendisinden başka bir varlık olmadığına göre bu alemi yaratışı ancak kendi bilgisinde vardı. Dolayısıyla alem onun bilgisinde bil kuvve mevcuttu. Bu bilgi onun zatı gibi ezelidir. Çünkü onun bilmesi sıfatı da ezelidir. İşte Allahın alem ve eşya hakkındaki bu bilgisine İbni Arabi ........ adını verir. Cümlesinde boşluğa gelecek olan hangisidir ?
La taayyün
Taayyün-i Evvel
Şehadet Alemi
Ayan-i Sabite
Taayyün-i sani
Tasavvuf kavramlarını tahalluk ve tahakkuk kavramları şeklinde ikiye ayırmak gerekirse aşağıdakilerden hangi seçenek tahakkuk kavramları kategorisinde yer alır?
Tevbe
Tevekkül
Sabır
Şükür
Fena
Toplumla ilişkiyi kesmeden manen Hak ile birlikte olma anlamına gelen ilke Nakşibendi geleneğinde nasıl dile getirilmiştir ?
Halvet der-encümen
Vukûf-i Adedî
Sefer der-vatan
Dil Nazargâh-ı Dâver-est
Der- heme sârî ez-heme ârî
II. Abdülhamid devrinde bütün müesseseler gibi tekke ve dergâhların düzenlenmesi içinde birtakım ıslahat hareketleri başlatılmıştır. Bu dönemde Şeyhülislam' bağlı olarak faaliyet göstermesi için kurulmuş yapının adı nedir?
Encümen-i Şuarâ
Cerîde-i Sûfiyye
Meclis-i Meşâyıh
Encümen-i Dâniş
Evkâf-ı Zevâyâ
Aşağıdakilerden hangisi şeyhte bulunması gereken şartları taşımadığı halde şeyhlik taslayanlara verilen isimlerden biri değildir?
Kâl şeyhi
Mutasavvıf
Mustasvif
Ehl-i Teşeyyuh
Müteşayih
Bektaşiyye tarikatının pîr-i sânisi aşağıdakilerden hangisidir?
Eşrefoğlu Rumi
Hacı Bektaşi Veli
Balım Sultan
Kaygusuz Abdal
Ömer Halveti
Aşağıdakilerden hangisi Türkistan bölgesinde kurulan ilk tarikattır?
Yeseviyye
Bayramiyye
Bektaşiyye
Nakşibendiyye
Tayfuriyye
Gülşeniyye, Cerrâhiyye, Şabaniyye, Sivasiyye gibi tarikatlar hangi tarikatın kollarıdır?
Halvetiyye
Nakşibendiyye
Mevleviyye
Sadiyye
Şazeliyye
Aşağıdaki eser-müellif eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Eşrefoğlu Rûmî - Müzekki'n Nüfûs
Süleyman Çelebi - Vesîletü'n Necât
Âşık Paşa - Garibnâme
Kâtip Çelebi - Mizânü'l Hak fi İhtiyâri'l Ehak
İmâm-ı Rabbânî - Divân-ı Hikmet
"Tasavvufi bir terim olarak "............" insanların manevî kabiliyetlerini iyileştirmek için geliştirilen ahlâkî ve mânevî metod ve yoldur." Cümlesinde boş bırakılan kısma aşağıdaki kavramlardan hangisi gelmelidir?
Tekke
Tarikat
Şeyh
Talib
Yakaza
Etvâr-ı Seba'nın sırası ile ilerleyişi süreci hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Nefs-i Levvâme, Nefs-i Emmâre, Nefs-i Mülhime, Nefs-i Mutmainne, Nefs-i Râzıye, Nefs-i Marziyye, Nefs-i Kâmile
Nefs-i Emmâre, Nefs-i Levvâme, Nefs-i Mülhime, Nefs-i Mutmainne, Nefs-i Râzıye, Nefs-i Marziyye , Nefs-i Kâmile
Nefs-i Mülhime, Nefs-i Mutmainne, Nefs-i Râzıye, Nefs-i Marziyye , Nefs-i Kâmile, Nefs-i Emmâre, Nefs-i Levvâme
Nefs-i Râzıye, Nefs-i Marziyye , Nefs-i Kâmile, Nefs-i Emmâre, Nefs-i Levvâme, Nefs-i Mutmainne, Nefs-i Mülhime
Nefs-i Marziyye , Nefs-i Kâmile, Nefs-i Emmâre, Nefs-i Levvâme, Nefs-i Mutmainne, Nefs-i Mülhime, Nefs-i Râzıye
"Hakk'ın hükümlerine muhâlefet içeren durumlardan onun hükümlerine muvâfakat içeren durumlara yönelmek" şeklinde tarif edilen tasavvufi kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Muhabbet
Tevekkül
Tevbe
Fakr
Şükür
Aşağıdakilerden hangisi tarikatlarla ilgili yanlış bir bilgidir?
Tarikatlar insan eğitimini esas alan bir müessese olarak ferdin ledünni ve bâtıni eğitimi yanında tarikatların sosyal fonksiyonları da bulumaktadır.
B) Türklerin İslâmiyeti kabul etmesinde tarîkat ehlinin irşad faaliyetlerinin büyük rol oynadığı bilinmektedir.
C) Tarîkat hadisesi, İslâm'da yerel unsurların daha fazla bir arada bulunduğu bir ortam içinde oluşmuştur.
Tarikatlar döneminde tasavvufi düşünce donuklaşmıştır.
Her tarîkat kendi eğitim sistemi dahilinde bir usûl, âdâb ve erkân geliştirmiştir.
"Tâlib, Muhib, Vâsıl, Mürid" kavramları tarikat hayatının süreçlerini tercübe eden süreçler olarak düşünülürse başlangıcından sonuna doğru bu tecrübeyi yaşayan kişiler hangi sıraya göre isimlenir?
Muhib, Tâlib, Vâsıl, Mürid
Tâlib, Mürid, Muhib, Vâsıl
Muhib, Tâlib, Mürid, Vâsıl
Mürid, Tâlib, Muhib, Vâsıl
Vâsıl, Tâlib, Muhib, Mürid
Tasavvuf kavramlarından (ıstılahlarından) bahseden eserlere dair aşağıdaki yapılan eser-müellif eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?
Abdullah Herevî (ö. 481/1089), Menazilü’s-Sâirîn
Ruzbihân Baklî (ö. 606/1209), Ta'rifât
Necmeddin Kübrâ (ö. 618/1221), Minhacü’l-Fukarâ
Seyyid Şerif Cürcânî (ö.816/1413), Meşrebü'l Ervâh
İsmail Ankaravî (ö.1041/1631) Usûlü'l Aşere
Tarîkatlar döneminde şeyhin kendi adına müridleri terbiye ve irşad etme yetkisi verdiği mensuplarına ne ad verilir?
Salik
Derviş
Halife
Mürid
Talib
Vird-i Settâr adlı eseri ile de şöhret bulan ve bağlı olduğu tarikatın Pîr-i sânîsi de olan Yahyâ-yı Şirvânî hangi tasavvuf geleneğine mensup bir isimdir?
Şazeliyye
Halvetiyye
Nakşibendiyye
Kübreviyye
Rifaiyye
el Gunye li Tâlibi Tarîki'l Hakk, Fütûhu'l Gayb, Cilâü'l Hâtır, el Fethu'r Rabbânî gibi eserleri bulunan tarikat pîrî aşağıdakilerden hangisidir?
Bahauddin Nakşibend
Abdülkâdir Geylânî
Ahmed Yesevî
Ahmed er Rifâî
Aziz Mahmud Hüdâyî
".............." Osmanlı'da kurulan ilk medresenin baş müderrisi ve Fusûs şârihidir. "............." ise Osmanlı'da ilk şeyhülislam olarak kabul edilmiş olup, aynı zamanda Konevî'nin Miftâhü'l Gayb'ını şerhetmiştir. Cümlesinde boş bırakılan kısımlara sırasıyla aşağıdaki hangi isimler gelmelidir?
İsmail Hakkı Bursevî - İsmâil Ankaravî
Dâvûd el Kayserî - Molla Fenârî
Kutbuddin İznikî - Eşrefoğlu Rûmî
Hacı Bayram Velî - Akşemseddin
Ahmed İlâhî - Saidüddin Fergânî
Akşemseddin hangi tarikat geleneği içinde yer alan bir isimdir?
Şazeliyye
Bayrâmiyye
Mevleviyye
Yeseviyye
Sadiyye
Aşağıdakilerden hangisi yada hangileri tasavvuf kavramlarının (ıstılâhât-ı Sûfiyye) ortaya çıkış nedenleri arasında yer alır ? I. Anlaşılması zor konuların ehli tarafından daha kolay anlaşılmasını sağlamak II. Ehli olmayanlardan tasavvufi sırları saklamak III. İlim olmanın doğal bir gereği olarak kendi terimlerini oluşturmak
Yalnız I
I-II
I-II-III
II-III
Yalnız III
Aşağıdakilerden hangisi yada hangileri tasavvuf kavramlarının (ıstılâhât-ı Sûfiyye) ortaya çıkış nedenleri arasında yer alır ? I. Anlaşılması zor konuların ehli tarafından daha kolay anlaşılmasını sağlamak II. Ehli olmayanlardan tasavvufi sırları saklamak III. İlim olmanın doğal bir gereği olarak kendi terimlerini oluşturmak
Yalnız I
I-II
I-II-III
II-III
Yalnız III
