WorksheetsPolska XVIw.
Total questions: 20
Worksheet time: 33mins
Szlachta to potomkowie średniowiecznych
mieszczan
rycerzy
rzemieślników
chłopów
System władzy, który istniał w Królestwie Polskim od XVw. nazywał się
demokracją szlachecką
demokracją
demokracją ludową
Sejm walny tworzyły 2 izby:
(a)
2. Ze „Statutów piotrkowskich” Jana Olbrachta z 1496 r.
(...) A także zaradzając swawoli młodzieńców plebejskich, jak i pustoszeniu dóbr, gdyż w razie opuszczania przez młodzież wsi i własnych rodziców pustoszeją wsie dla braku pracowników, których można by osadzać na roli, (...) stanowimy, że tylko jeden syn we wsi od ojca swego odejść może na służbę, a zwłaszcza na studia czy to nauk, czy rzemiosł, reszta niechaj pozostanie na dziedzicznej ziemi wraz z ojcami. (...) A gdyby był jedynakiem, to winien pozostać w dobrach dziedzicznych i pracować w domu wraz z rodzicami albo też w tych samych dobrach, w których rodzice jego zamieszkują, zdobywać zamieszkanie, służbę lub utrzymanie. (...)
A także opierając się na konstytucji króla Kazimierza Wielkiego, naszego poprzednika, stanowimy, że tak, jak dotąd było stosowane na mocy zwyczaju, tak też na stałe winno być przestrzegane, że (mianowicie) w poszczególnych latach nie więcej jak tylko jeden kmieć będzie mógł prawnie i w sposób dozwolony przenieść się z jednej wsi do drugiej. (...)
W jakim przypadku syn chłopski nie mógł opuszczać wsi
(a)
4. M. Kromer, Polska, czyli o położeniu, ludności, obyczajach, urzędach i sprawach publicznych Królestwa Polskiego księgi dwie, o gospodarce polskiej w XVI w.i
Wywozi się zaś przede wszystkim żyto, pszenicę, jęczmień, owies i inne zboża, len, chmiel, skóry wołowe, łój, wyroby białoskórnicze, miód, wosk, bursztyn, smołę, potaż, belki masztowe, żerdzie i inny materiał nadający się do budowy okrętów i wyposażenia budynków mieszkalnych. Ponadto piwo i pewne ziele przydatne do barwienia wełny i jedwabiu. A już wołów, skopów oraz koni ogromne ilości dostarcza się nie tylko sąsiednim, lecz i dalszym nawet krajom. [...] Przywozi się zaś w zamian za to skądinąd tkaniny, nie tylko jedwabne złotogłów, lecz także wełniane i lniane z delikatniejszego przędziwa, kobierce, obicia i inne ozdoby wnętrz, rzędy dla koni i stroje dla ludzi. [...] Dalej, przychodzą do nas perły i drogie kamienie, następnie futra sobole, rysie, gronostajowe, kunie [...].
Rozliczne gatunki win sprowadza się z Węgier i Moraw, a także z Austrii, Recji, Słowenii, Italii, Krety i Grecji [...]. Następnie sprowadza się z daleka, zarówno ze Wschodu, jak i Zachodu, wonności i przeróżne przyprawy do potraw, a także smakołyki, które razem z winem i złotogłowiem oraz jedwabnymi tkaninami potężnie rujnują ludność i Królestwo.
Co służyło do barwienia wełny i jedwabiu?
(a)
Napisz, jakie wydarzenie przedstawiono na obrazie J.Matejki
(a)
Podaj datę tego wydarzenia
1551
1501
1525
1552
Skutkiem hołdu pruskiego było
zeświecczenie pastwa krzyżackiego
odzyskanie Gdańska
konstytucja nihil novi
Odczytaj z mapy jak od czasu hołdu pruskiego nazywało sie państwo zakonu krzyżackiego
(a)
Napisz, której postaci dotyczy opis;
Tworzył utwory wyłącznie w j.polskim, wychwalał w nich życie szlachty
(a)
Pisał fraszki, treny, zachwalał życie szlachcica na wsi
(a)
Ilustracja przedstawia renesansową siedzibę króla
Zygmunta Augusta
Jana Olbrachta
Zygmunta Starego
625T Rzeczpospolita Obojga Narodów - teksty
- https://historiawsp.blogspot.com/2020/08/klasa-vi-tematy-lekcji.html
1. Unia lubelska 1569 r.
1. W imię Pańskie, Amen. Ku wiecznej pamięci sprawy niżej opisanej(•••)
3. Iż już Korona i Wielkie Księstwo Litewskie jest jedno nierozdzielone i nieróżne ciało, a także nieróżna, ale jedna spoina Rzeczpospolita, która się ze dwu państw i narodów w jeden lud zniosła i spoiła.
4. A temu obojemu narodowi, żeby już wiecznymi czasy jedna głowa, jeden pan i jeden król spolny rozkazował, który spolnymi głosy od Polaków i od Litwy obran, a miejsce obierania w Polszczę a po tym na Królestwo Polskie pomazan i koronowan w Krakowie będzie, któremu obieraniu wedle przywileju Aleksandrowego (z 1501 r.) niebytność której strony przeszkadzać nie ma, albowiem powinnie et ex debito [z obowiązku] rady i wszystkie stany Korony Polskiej i Wielkiego Księstwa Litewskiego wzywane być mają (...)
7. A przy koronacyi nowego króla mają być przez króla koronowanego poprzysiężone i zaraz konfirmowane [zatwierdzone] na jednym liście i jednymi słowy na wieczne czasy prawa, przywileje i wolności poddanych wszystkich obojga narodów i państw tak złączonych.
8. Sejmy i rady tej oboj naród ma zawżdy mieć spolne koronne pod królem polskim panem swym i zasiadać tak panowie między panami osobami swemi jako posłowie między posły i radzić o spolnych potrzebach, tak na sejmie jako i bez sejmu w Polszczę i na Litwie
Jakie instytucje miały łączyć Koronę i Litwę
(a)
Jakie państwo symbolizuje jeździec- pogoń
Polskę
Litwę
W którym roku zawarto unię w Lublinie
1566
1568
1596
1569
Wybierz najpełniejszą wypowiedź
Polskę Obojga Narodów zamieszkiwali także wyznawcy
luteranizmu, prawosławia
prawosławia
luteranizmu, prawosławia, islamu i Bracia Polscy
A iż w Rzeczypospolitej naszej jest dissidium [różność] niemałe In causa religionis christianae [w sprawie religii chrześcijańskiej], zabiegając temu, aby się z tej przyczyny między ludźmi saeditio [bunt] jaka szkodliwa nie wszczęła, którą po inszych królestwach jaśnie widzimy, obiecujemy to sobie spoinie pro nobis et successoribus nostris in perpetuum sub uinculo iura- menti.fide, honore et conscientiis nostris [za nas i potomków naszych na wieczne czasy pod obowiązkiem przysięgi, uczciwością, honorem i sumieniem naszym], iż którzy jesteśmy dissidentes de religione [rozróżnieni w religii] pokój między sobą zachować, a dla różnej wiary i odmiany w kościelech krwie nie przelewać ani się penować confiscatione bonorum [karać konfiskatą dóbr], poczciwością [pozbawieniem czci], carceribus et exilio [więzieniami i wygnaniem] i zwierzchności żadnej ani urzędowi do takowego progressu [postępowania] żadnym sposobem nie pomagać; i owszem, gdzieby ją kto przelewać chciał, ex ista causa (z tej przyczyny] zastawiać się o to wszyscy będziem powinni, choćby też za pretekstem dekretu, abo za postępkiem jakim sądowym, kto to czynić chciał.
W jakim celu spisano ten dokument
(a)
Pierwsza wolna elekcja odbyła się po śmierci króla
Zygmunta Starego
Henryka Walezego
Zygmunta Augusta
Pacta conventa to dokument zawierający:
osobiste obietnice przyszłego króla
potwierdzenie przywilejów szlacheckich
potwierdzenie unii lubelskiej
Artykuły henrykowskie potwierdzają wszystkie przywileje szlacheckie i elekcję polskiego tronu
prawda
fałsz
