WorksheetsDział z podręcznika "Nasze korzenie", język polski, klasa 6
Total questions: 15
Worksheet time: 48mins
Przeczytaj uważnie poniższy tekst:
„Nie ulega wątpliwości, że język jest najdoskonalszym narzędziem porozumiewania się ludzi, dzięki czemu mogą się informować o tym, co ich otacza, co robią, o czym myślą.
Ale na czym polega w istocie cud języka? Dlaczego można za jego pomocą powiedzieć dosłownie o wszystkim?
Obserwujemy zwierzęta. Widzimy, że pisklęta reagują na głos kwoki, że wydawane przez nią dźwięki coś znaczą: informują o niebezpieczeństwie, o wspólnym posiłku – tak jak głosy psa, kota, lwa, słonia czy małpy są znakami wyrażającymi radość, strach, ból. Człowiek – oczywiście – także wydobywa z siebie pojedyncze dźwięki, które komunikują o jego przeżyciach. Jakże jednak znikoma jest liczba informacji przekazywanych w ten sposób!
Lecz człowiekowi dane jest coś więcej. Tylko on (i to należałoby stokrotnie wzmocnić!) wprowadził do świata dźwięków porządek, a mianowicie zaczął korzystać z ograniczonej ich liczby, a w dodatku – i to jest prawdziwy cud – posiadł zdolność łączenia ich ze sobą i związania ze wszystkim, co go otacza. Opiszmy to prościej: jedynie człowiek, dysponujący możliwością wydawania z siebie takich dźwięków, jak a, o, u, e, i, k, p, r, s, t, d, w, b, m czy n, obdarzony został mocą scalania ich ze sobą, czego efektem są zbitki głoskowe typu kot, kos, rak, dom, kura, staw, bok, a w dodatku – związał te zbitki z materialnymi i duchowymi zjawiskami otaczającej go rzeczywistości.
Zechciejmy to sobie jeszcze raz uświadomić: dysponujemy niewielką liczbą dźwięków, ale możemy je na różne sposoby spajać. Liczba tych kombinacji idzie w tysiące! Tak powstają różne wyrazy, które coś znaczą. Te także można ze sobą łączyć. I tak z chaosu akustycznego wyłania się cały język: od a, o, e, i, k, p, r, s, t, d, w, b, m, n – przez kot, kos, dom – do duży kot śpi, mały kos śpiewa, nasz dom stoi. Te ostatnie konstrukcje przynoszą już pełną informację o otaczającej człowieka rzeczywistości – i o jej poszczególnych elementach.”
Jan Miodek, ABC polszczyzny, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2000, s. 2-3.
Tekst dotyczy:
znaczenia języka w procesie komunikacji
znaczenia literatury w procesie komunikacji
zdolności człowieka do łączenia dźwięków w zrozumiałą całość
żadna odpowiedź nie jest poprawna
Główną myśl tekstu wyraża cytat:
"Zechciejmy to sobie jeszcze raz uświadomić".
"Człowiek - oczywiście - także wydobywa z siebie pojedyncze dźwięki".
"jakże jednak znikoma jest liczba informacji przekazywanych w ten sposób!"
"Nie ulega wątpliwości, że język jest najdoskonalszym narzędziem porozumiewania się ludzi".
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.
W tekście podano przykłady porozumiewania się zwierząt, aby pokazać, że potrafią one przekazywać sobie:
tylko informacje o niebezpieczeństwie
jedynie określonego rodzaju informacje
tyle samo informacji, ile przekazują sobie ludzie
tak wiele informacji, że nie zdajemy sobie z tego sprawy
Zaznacz odpowiedź, w której przedstawiono poprawną kolejność poszczególnych elementów języka w ostatnim akapicie (zaczyna się on od słów: "Zechciejmy to sobie jeszcze raz uświadomić....").
głoski, wyrazy, wyrażenia, zdania
zdania, wyrażenia, wyrazy, głoski
wyrazy, głoski, zdania, wyrażenia
wyrażenia, wyrazy, głoski, zdania
W tekście czytamy: "Człowiek także wydobywa z siebie pojedyncze dźwięki, które komunikują o jego przeżyciach". Zaznacz poprawnie przykłady sytuacji, w których to następuje.
Kiedy coś nas zaboli.
Kiedy czymś się zachwycamy.
Człowiek wzdycha, kiedy jest smutny.
Człowiek wyraża uczucia tylko przy pomocy mimiki.
Wyrażenie "ugryźć się w język" oznacza:
powstrzymać się w ostatniej chwili przed powiedzeniem czegoś
obrażać kogoś
wyjawić niechcący czyjąś tajemnicę
zanudzać słuchacza swoją opowieścią
Trzeba było ugryźć się w język - tak upominamy osobę, która na przykład powiedziała coś, co kogoś obraziło, albo osobę, która wyjawiła niechcący czyjąś tajemnicę.
fałsz
prawda
Aby zastąpić w zdaniu: "Język jest człowiekowi bardzo potrzebny, gdyż pozwala człowiekowi porozumiewać się ze światem. " powtarzający się rzeczownik "człowiekowi" należy zastosować zaimek:
jemu
mu
jego
nim
W wyrażeniu "mówić i pisać" słowo " i" jest:
przyimkiem
zaimkiem
spójnikiem
partykułą
W wyrażeniu "mówić do kogoś" słowo "do" jest:
spójnikiem
zaimkiem
partykułą
przyimkiem
W zdaniu: "Chyba jutro nie pójdę do szkoły" słowo "chyba" jest:
partykułą
wykrzyknikiem
przysłówkiem
zaimkiem
W zdaniu: "Hurra! Zdałem! Był to chyba najtrudniejszy egzamin w moim życiu." emocje wyrażono przez zastosowanie:
partykuły
przysłówka
wykrzyknika
wyrażenia przyimkowego
Cząstkę "nie" z czasownikami oraz przymiotnikami i przysłówkami w stopniu wyższym i najwyższym piszemy oddzielnie.
prawda
fałsz
Wyrażenia: niepokój, niestaranna, nieładnie, zostały poprawnie zapisane z cząstką "nie".
fałsz
prawda
"Koncert Wojskiego" z utworu Adama Mickiewicza "Pan Tadeusz" to fragment opisujący:
dawne zwyczaje szlacheckie: polowanie
dawne zwyczaje szlacheckie: koncert
dawne zwyczaje szlacheckie: uczty
żadna odpowiedź nie jest poprawna
