. Fransız İhtilali ile dünyada yayılmaya başlayan hürriyet, eşitlik, adalet gibi fikirlerden etkilenen Jön Türkler; azınlık isyanlarını önlemek için farklı bir fikir ortaya koydular. Jön Türklere göre azınlıkların isyan etmesinin temel nedeni, padişahın ülkeyi tek başına yönetmesiydi. Onlara göre azınlık isyanlarının önlenebilmesi için Avrupa’da olduğu gibi bir anayasa hazırlanmalı, meclis açılmalı, bu mecliste azınlıklara da temsil hakkı verilmeli ve padişah ülkeyi bu meclisle birlikte yönetmeliydi. Buna göre Jön Türklerin hedefledikleri yönetim şeklinin aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?

Mustafa Kemal’in doğduğu yer olan Selanik’in,

I. Farklı dillerde basılan gazete ve dergilerin yayımlanması

II. Canlı bir ticari ve ekonomik ortama sahip olması III.Çeşitli fikir akımları kolayca yayılması özelliklerinden hangileri değişim ve etkileşime açık bir yer olduğunun göstergesidir?

“Manastır Askeri İdadisi’nde Mustafa Kemal’i fikri yönde etkileyen olaylar ve kişiler olmuştur. Bu kişilerin başında ona edebiyat ve şiir sevgisini aşılayan arkadaşı Ömer Naci gelmektedir. Namık Kemal ve Mehmet Emin Yurdakul’un şiirleri ile burada tanışır. Yine tarih öğretmeninin etkisi ile Fransız düşünürlerin kitaplarını da ilk kez burada okumaya başlar. Montesquieu (Monteskiyo), Jan Jacques Rousseau ( Jan Jak Russo) ve Voltaire (Volter) gibi Fransız aydınlarının düşüncelerinden etkilenecektir.” Buna göre Mustafa Kemal’in Manastır Askeri İdadisinde okuduğu dönem ile ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?

“20. yüzyıl başlarında siyasi birliğini tamamlayarak sanayileşen İtalya, sömürge elde etmek amacıyla Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’daki topraklarına saldırmıştı. Bu bölgeye karadan ve denizden asker gönderemeyen Osmanlı Devleti; Mustafa Kemal, Enver Bey ve Ali Fethi Bey gibi subaylarını yerel halkı örgütlemesi için gizlice Trablusgarp’a göndermiştir. Bu genç subaylar yerel kuvvetlerden oluşan güçlü bir cephe kurarak İtalyanlara karşı başarıyla direnmiş, ancak Birinci Balkan Savaşı’nın çıkması üzerine Osmanlı yönetimi tarafından geri çağırılmışlardır. 18 Ekim 1912’de İtalya ile imzalanan Uşi Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti, Kuzey Afrika’daki son toprağı olan Trablusgarp’ı kaybetmiştir.” Buna göre Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ı kaybetme sebepleri arasında,

I. Birinci Balkan Savaşı’nın başlaması

II. Yerel halkın İtalyanlardan yana olması

III.Gönderilen genç subayların başarısız olması nedenlerinden hangileri gösterilebilir?

Mustafa Kemal, ataşemiliterlik görevinde bulunduğu Sofya şehrinin modern yaşam tarzından etkilenmişti. Onun kafasında, Türk toplumunu modern ve çağdaş bir yapıya kavuşturma düşünceleri burada oluştu. Bulgaristan’da yaşayan Türklerin siyasal ve kültürel hayatlarının gelişmesi için girişimlerde bulundu. Buradaki Türk milletvekilleriyle irtibata geçti. Türklerin çıkardıkları gazete ve dergilerle yakından ilgilendi. Buna göre Mustafa Kemal ile ilgili,

I. Sofya’da dış Türklerin sorunlarıyla ilgilenmiştir.

II. İleride yapacağı yeniliklerde Sofya’daki gelişmelerden etkilenmiştir.

III.Sofya’da sosyal ve kültürel açıdan kendini geliştirme imkanı bulmuştur. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

19. yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti dağılma sürecine girdi. Bu gelişme üzerine Osmanlı aydınları ve devlet adamları devletin parçalanıp dağılmasını önlemek için bazı fikir akımları ortaya çıktı.

I. Osmanlı Devleti’nde yaşayanları hangi din veya milletten olursa olsun kaynaştırıp, herkesin eşit olması gerektiğini savunarak bir Osmanlı milleti oluşturmayı amaçlar.

II. İslami kuralların devlet hayatına tam anlamıyla hâkim olmasını ve Müslümanların Osmanlı halifesinin etrafında toplanmasını savunan fikir akımıdır.

III. Osmanlı Devleti dini, dili, soyu ve ülküsü bir olan topluma dayanarak ayakta kalabilirdi. Osmanlı yönetimi altında yaşayan Türklere millî bilinç kazandırmayı amaçlamıştır.

IV. Batı’nın bilim ve tekniğini, yönetim biçimini ve düşünce yapısını alarak Osmanlı Devleti’nin geri kalmışlıktan kurtarılması ve yıkılmasının önlenmesi amaçlanmıştır. Buna göre Osmanlı Devleti’nde ortaya çıkan fikir akımlarının doğru sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

Selanik Makedonya’nın en gelişmiş şehridir. İşlek bir limana sahiptir. Avrupa ile demiryolu bağlantısı vardır. Şehirde çeşitli din mezhep ve ırk mensupları bir arada yaşamaktadır. Selanik’in deniz ve demiryolu bağlantısı bulunması, ticaret merkezi olması, renkli etnik yapısı, şehirde batı tesirlerine açık çeşitli fikir akımlarının yerleşmesine elverişli bir ortam yaratmıştır. Dolayısıyla Mustafa Kemal çok genç yaşta değişik yaşayış şekline aşina her türlü yeni fikre açık bir ortamda gelişme imkânı bulmuştur. Verilen bilgide Selanik şehrinin,

I. askeri

II. ekonomik

III.sosyal özelliklerinden hangilerine değinilmiştir?

. “Komşumuz Binbaşı Kadri Bey’di. Onun oğlu Ahmet askeri okula gidiyordu. Askeri elbiseler giyiyordu. Onu görünce ben de askeri elbiseler giymek için hevesleniyordum… Annem askerlikten pek korkuyordu. Asker olmama şiddetle karşı çıkıyordu. İmtihan zamanı gelince gizlice sınavlara girdim ve kazandım. Böylece anneme karşı bir emrivaki yaptım.” Verilen olaydan hareketle Mustafa Kemal’in,

I. kararlılığı

II. dürüstlüğü

III.ileri görüşlülüğü

özelliklerinden hangilerine ulaşılabilir?

“Babam vefat etti. Annemle beraber dayımın yanına yerleştim. Dayım köy hayatı yaşıyordu. Ben de bu hayata karıştım. Bana vazifeler veriyordu. Ben de bunları yapıyordum. Başlıca vazifem tarla bekçiliğiydi. Kardeşimle beraber bakla tarlasının ortasında bir kulübede oturduğumuzu ve kargaları kovmaya uğraştığımızı hiç unutamam. Çiftlik hayatının diğer işlerine de karışıyordum. Böylece vakit biraz geçince, annem, mektepsiz kaldığım için endişe etmeye başladı. Nihayet Selanik’te bulunan teyzemin yanına gitmeme ve mektebe devam etmeme karar verildi.” Buna göre Zübeyde Hanım hangisine önem vermektedir?

. Mustafa Kemal’i en çok etkileyen öğretmenlerinden biri Manastır Askeri İdadisinde tarih öğretmeni olan Topçu Kolağası Mehmet Tevfik Bey’dir. Mustafa Kemal’e tarih sevgisini ve bilincini kazandıran kişilerin başında gelir. Mehmet Tevfik Bey özellikle Avrupa ve dünya tarihiyle ilgili olarak, Mustafa Kemal’in bilgi ve fikir dağarcığının zenginleşmesini ve ufkunun açılmasını sağlamıştır. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

I. Vatan şairi Namık Kemal ve Türkçü yazarlar Ziya Gökalp, Mehmet Emin Yurdakul gibi aydınların fikirleri ile tanışmıştır.

II. J.J Rousseau, Voltaire ve Montesquieu gibi Fransız insan hakları savunucularının kitaplarını okumuştur.

III. 1897 Türk-Yunan Savaşı sırasında okuldan kaçarak savaşa katılmak istemiştir.

IV. Arkadaşı Ömer Naci’nin hitabet yeteneğinden etkilenerek edebiyata merak salmıştır. Hangisi ya da hangileri Mustafa Kemal’in Manastır Askeri İdadisi yıllarında vatansever bir Türk subayı olarak yetişmesine katkı sağlamıştır?

Osmanlı padişahı Abdülmecid’in 1839 yılında Tanzimat Fermanı’nı ilan etmesi Türk demokrasi tarihinde önemli bir yere sahiptir. Özellikle bu fermanın içindeki maddeler eşitlik unsuru üzerine dikkat çekmiştir. Padişah mahkemelerin açık yapılacağını, herkesin kanun önünde eşit olacağını, tüm vatandaşların can ve mal güvenliğinin devlet güvencesi altına alınacağını ve kanunların her şeyin üzerinde tutulacağını duyurmuştur. Buna göre Tanzimat Fermanı ile ilgili,

I. Hukukun üstünlüğü kabul edilmiştir.

II. Mülkiyet hakkı devlet güvencesi altına alınmıştır. III.Milli egemenlik benimsenmiştir

. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Her devletin kendi kurtuluşunu sağlamaya yönelik birtakım çalışmaları olmuştur. Altı yüzyıl varlığını devam ettiren Osmanlı Devleti de son dönemlerinde devletin yıkılışını önleme amacıyla çeşitli düşünce akımlarını ortaya koymuş ancak yaşanan bazı olaylar bu fikir akımlarının başarısızlıkla sonuçlanmasına neden olmuştur. Buna göre aşağıdakilerden hangisi “ümmetçilik” anlayışının başarısızlıkla sonuçlanmasına örnek olarak gösterilebilir?

. Mustafa Kemal

, • Ali Fethi OKYAR başta olmak üzere birçok arkadaşını örgütleyerek İstanbul’da Minber gazetesini çıkarmıştır.

• Ordu içerisindeki siyasi çekişmelerin devlete zarar vereceği düşüncesi Balkan Savaşlarının çıkmasıyla kanıtlanmıştır. Bu bilgilerden yola çıkarak Mustafa Kemal’in kişilik özelliklerinden hangileri sırasıyla çıkarılabilir?

. Mustafa Kemal, birçok farklı ulusun bir arada yaşadığı Selanik’te eğitim hayatına başladı. Çalışkan, disiplinli bir öğrenci olan Mustafa Kemal, asker olmaya karar verdiği için askerî sınava girip başarılı oldu. Annesi Mustafa Kemal’in asker olmasına karşı çıktı. Ne pahasına olursa olsun asker olacağını bildiren Mustafa Kemal annesini de ikna ederek Selanik Askerî Rüştiyesine başladı. Manastır Askerî İdadisine geçtikten sonra hayatında önemli gelişmeler yaşandı. Fransızcayı ve hitabet sanatını öğrendi. Milliyetçilik ve demokrasi gibi fikirleri özümsedi. Tarih bilinci oluştu. Ülke sorunlarının en fazla yaşandığı İstanbul’da Harp Okulunu ve Akademisini bitirdi. İstanbul Harp Akademisinden mezun olduktan sonra vatan ve millet sevgisiyle kolağası yüzbaşı olarak Şam’da görevine başladı. Mustafa Kemal ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

. Mustafa Kemal, • İtalya’nın Trablusgarp’a saldırmasıyla gönüllü olarak cepheye gitti. • II. Balkan Savaşı’nda görev alarak Edirne’nin kurtarılmasında önemli başarılar elde etti. • Çanakkale Savaşı’nda düşmanın çıkartma yapacağı yerleri tahmin ederek gerekli tedbirleri aldı. • Sakarya Savaşı’nda ordunun başında tüm Yunan güçlerine karşı büyük bir mücadeleye girişti. Buna göre Mustafa Kemal ile ilgili,

I. Farklı cephelerde görev almıştır.

II. Katıldığı savaşlarda tecrübe kazanmıştır.

III.Vatansever bir liderdir. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Mustafa Kemal Atatürk, Çanakkale savunmasında sevk ve idare yeteneğini ortaya koydu. Yeni Zelandalı tarihçi Alan Moorehead bu konuda: “Mustafa Kemal’in savaş güdümünde gösterdiği şaşırtıcı başarılar takımı bu tarihten sonra başladı. Ne, Liman Von Sanders’in, ne de başkasının göremediğini o gördü. Gelibolu Yarımadası’na ancak Conkbayırı ile Kocaçimen’den egemen olunabileceğini o anladı. Müttefik devletler burayı ele geçirselerdi, bütün boğaza egemen olurlar ve 20 km’lik bir çevreyi istedikleri gibi top ateşine alabilirlerdi. Küçük rütbeli ama dâhi bir Türk subayının orada bulunması, İtilaf Devletleri için harbin en büyük talihsizliklerinden biri oldu.” sözleri tarihe geçen kayıtlardan sadece biridir.

Buna göre Mustafa Kemal’in kişilik özelliklerinden,

I. Askeri dehası

II. İleri görüşlülüğü

III.Açık sözlülüğü

IV.İdealistliği

hangilerine ulaşılabilir?

Mustafa Kemal Atatürk’ün fikir hayatının oluşmasında etkili olan kişilerin başında Ziya Gökalp gelmektedir. Ziya Gökalp tek bir düşünce akımını benimsememiştir. Özellikle, milliyetçilik düşüncesi üzerine olan fikirleri Mustafa Kemal Atatürk’ü derinden etkilemiştir. Eserlerinde millî kültürün korunmasının ve ülkenin çağdaş medeniyetler seviyesine çıkarılmasının önemini vurgulamıştır. Buna göre Ziya Gökalp’in,

I. Türkçülük

II. Osmanlıcılık

III.Batıcılık

IV.İslamcılık

fikir akımlarından hangilerini benimsemiş olduğu söylenebilir?

“Ordu mensupları cemiyet içinde kaldıkça millete dayanan bir parti kuramayız. Orduyu da zayıflatmış oluruz. Bugün mensuplarının çoğu İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin üyesi olan 3. Ordu esas itibarıyla modern bir ordu sayılamaz. Ordu ile cemiyeti ayıralım. Cemiyet tam manasıyla siyasi bir parti halinde milletin bünyesinde kök salsın. Ordu da asli vazifesi ile uğraşsın.” Mustafa Kemal Atatürk’ün yukarıda verilen sözlerine bakılarak onun,

I. Askeri deha

II. Açık sözlülük

III.İleri görüşlülük

kişilik özelliklerinden hangilerine sahip olduğu söylenebilir?