wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

генетика кіріспе. генетикалық ұғымдар. Мендель заңдары.

Total questions: 46

Worksheet time: 35mins

Name
Class
Date
1.

ағзаның тұқымқуалаушылығы мен өзгергіштігі туралы ғылым

a)

эмбриология

b)

генеалогия

c)

сұрыпталу

d)

генетика

e)

селекция

2.

ағзалардың өз белгілері мен даму ерекшеліктерін келесі ұрпаққа беру қасиеті

a)

рецессивтілік

b)

доминаттылық

c)

мутациялық

d)

тұқымқуалаушылық

e)

өзгергіштік

3.

жеке даму процесінде ағзалардың жаңа белгілерге ие болу қасиеттері

a)

тұқымқуалаушылық

b)

мутациялық

c)

аллельді

d)

өзгергіштік

e)

аллельді емес

4.

Генетика терминін енгізді

a)

Де Фриз

b)

Т.Морган

c)

У.Бэтсон

d)

Г.Мендель

e)

В.Иогансен

5.

үш тышқандары жүндерінің ақ ж/е сұр түстерінің тұқым қуалауы мысалында көрсетті

a)

Ч.Дарвин

b)

А.Вейсман

c)

У.Бэтсон

d)

Кюэно

e)

Г.Мендель

6.

В.Иогансен қалыптастырған терминдер:

a)

генотип

b)

мутация

c)

фенотип

d)

ген, популяция

e)

ДНҚ құрылымдық моделі

7.

мутация терминін енгізді

a)

Г.Мендель

b)

Ч.Дарвин

c)

У.Бэтсон

d)

Де Фриз

e)

В.Иогансен

8.

Тұқымқуалаушылықтың хромосомалық теориясын ашты

a)

Г.Мендель

b)

Т.Морган

c)

А.Вейсман

d)

Ч.Дарвин

e)

У.Бэтсон

9.

Т.Морган өзінің зерттеуінің зер заты ретінде алды.

a)

раушангүл

b)

намазшам гүлі

c)

үрмебұршақ

d)

дрозофила (жеміс шыбыны)

e)

асбұршақ

10.

Г.Мендель өзінің зерттеуінің зер заты ретінде алды.

a)

раушангүл

b)

намазшамгүл

c)

асбұршақ

d)

жеміс шыбыны

e)

дрозофила

11.

«жұмыртқа жасушасы мен спермий организмнің барлық бөліктерінің қатысуымен қалыптасады ж/е ата – ананың бойындағы белгі – қасиеттері ұрпағына тікелей беріледі» деп айтқан

a)

Т.Морган

b)

У.Бэтсон

c)

Ч.Дарвин

d)

Гиппократ

e)

А.Вейсман

12.

«пангенезис» теориясын ашты. Өсімдіктер мен жануарлардың барлық жасушалары өзінен ұсақ бөлшектер (геммулалар) бөліп шығарады.

a)

Гиппократ

b)

Г.Мендель

c)

Т.Морган

d)

Ч.Дарвин

e)

А.Вейсман

13.

«пангенезис теориясын сынға алып, ұрық плазмасы туралы болжам ұсынды.

a)

Де Фриз

b)

А.Вейсман

c)

Ч.Дарвин

d)

Г.Мендель

e)

Т.Морган

14.

тұқымқуалаушылықтың негізгі заңдылықтарын алғаш ашты. «Өсімдік будандарымен жүргізілген тәжірибелер» еңбегінің авторы. Генетиканың негізін қалады

a)

Де Фриз

b)

Т.Морган

c)

В.Иогансен

d)

Г.Мендель

e)

У.Бэтсон

15.

Тұқым қуалайтын өзгергіштіктегі гомологтік (ұқсас) қатарлар заңын қалыптастырды.

a)

О.Эври

b)

Н.А.Надсон

c)

Де Фриз

d)

Гиппократ

e)

Н.И.Вавилов

16.

Радиоактивті сәулелердің төменгі сатыдағы саңырауқұлақтарда мутация тудыра алатындығын дәлелдеді.

a)

Н.И.Вавилов

b)

Н.А.Надсон

c)

А.С.Серебровский

d)

Г.С.Филиппов

e)

Н.П.Дубинин

17.

Ген теориясын дамытуда эксперименттік, теориялық жұмыстарының үлкен маңызы болды.

a)

Н.И.Вавилов

b)

А.С.Серебровский

c)

О.Эври

d)

Н.П.Дубинин

e)

С.С.Четвериков

18.

Популяциялық генетика мен эволюциялық генетиканық негізін қалады.

a)

Н.А.Надсон

b)

Ф.Крик

c)

Дж.Уотсон

d)

О,Эври

e)

С.С.Четвериков

19.

Тұқымқуалаушылықтың материалдық негізі ДНҚ екендігін дәлелдеді.

a)

Ф.Крик

b)

Дж.Уотсон

c)

Г.С.Филиппов

d)

О.Эври

e)

Н.А.Надсон

20.

ДНҚ молекулалық құрылымының моделін жасады.

a)

Дж.Уотсон

b)

Ф.Крик

c)

С.С.Четвериков

d)

А.С.Серебровский

e)

О.Эври

21.

Бидайдың, арпаның, көксағыздың, жүгері мен қант қызылшасының жоғары өнімді будандары мен сорттарын алды.

a)

М.Х.Шығаева, Н.Б.Ахматуллина

b)

К.Мыңбаев, А.Ғаббасов

c)

Н.С.Бутарин, Ә.Е.Есенжолов, А.Ы.Жандеркин

d)

Ғ.Бияшев, Н.Л.Удольская

e)

М.Ә.Айтхожин

22.

Микроорганизмдердің генетикасының дамуына үлес қосты.

a)

К.Мыңбаев, А.Ғаббасов

b)

Н.С.Бутарин, Ә.Е.Есенжолов, А.Ы.Жандеркин

c)

М.Х.Шығаева

d)

Ғ.Бияшев, Н.Л.Удольская

e)

Н.Б.Ахматуллина

23.

Алыстан будандастыру әдісімен қойың арқар – меринос тұқымын алды.

a)

Н.С.Бутарин

b)

М.Ә.Айтхожин

c)

А.Ы.Жандеркин

d)

Ә.Е.Есенжолов

e)

В.А.Бальмонт

24.

Қазақтың ақбас сиырын, алатау сиырын, қостанай жылқысын шығарды.

a)

М.А.Ермеков

b)

В.А.Бальмонт

c)

М.Х.Шығаева

d)

Ә.Е.Еламанов

e)

Н.Б.Ахматуллина

25.

Молекулалық биология ж/е гендік инженерия саласында көптеген зерттеулер жүргізді.

a)

Н.Б.Ахматуллина

b)

М.А.Ермеков

c)

Ә.Е.Еламанов

d)

М.Х.Шығаева

e)

М.Ә.Айтхожин

26.

бір ақуыздың біріншілік құрылысы туралы ақпараты бар ДНҚ молекуласының бір учаскесі.

a)

доминантты

b)

аллель

c)

фенотип

d)

ген

e)

генотип

27.

ата – аналардан алынатын гендердің толық жиынтығы

a)

гетерозиготалы

b)

гомозиготалы

c)

фенотип

d)

генотип

e)

ген

28.

ағзаның сыртқы, ішкі белгілерінің жиынтығы

a)

гетерозиготалы

b)

гомозиготалы

c)

ген

d)

генотип

e)

фенотип

29.

бірініші ұрпақта басымдық қасиет көрсетіп, бірден жарыққа шығатын белгі

a)

ген

b)

гетерозиготалы

c)

гомозиготалы

d)

доминантты

e)

рецессивті

30.

бірінші ұрпақта көрінбей, жасырын қалатын белгі

a)

доминантты

b)

рецессивті

c)

ген

d)

гомозиготалы

e)

гетерозиготалы

31.

ағзаның қарама – қарсы (альтернативті) белгілерін анықтайтын, гомологтық хромосомада орналасқан жұп ген

a)

рецессивті

b)

доминантты

c)

фенотип

d)

аллельді

e)

генотип

32.

тең, бір сорт (АА, аа, ААВВ, аавв) гаметалар түзетін ағзалар, ұрпақтарында ажырау байқалмайды, бірдей болады

a)

ген

b)

рецессивті

c)

доминантты

d)

гетерозиготалы

e)

гомозиготалы

33.

әртүрлі, екі сортты (Аа, Вв, АаВв) гаметалар түзетін ағзалар, ұрпақтарында ажырау байқалады, әртүрлі аллельді гендері болады

a)

гетерозиготалы

b)

гомозиготалы

c)

доминатты

d)

аллельді

e)

рецессивті

34.

аталықтар мен аналықтардың өзара ұқсас хромосомалар

a)

генотип

b)

фенотип

c)

ген

d)

жыныс

e)

аутосома

35.

аталықтар мен аналықтарды өзара ерекшеліктерін анықтайтын хромосомалар.

a)

аутосома

b)

жыныс

c)

аллельді

d)

генотип

e)

фенотип

36.

тек бір жұп белгілері бойынша айырмашылықтары болатын ата – енелерді будандастыру.

a)

құрастыра

b)

полигибридті

c)

талдап

d)

дигибридті

e)

моногибридті

37.

тек екі жұп белгілері бойынша айырмашылықтары болатын ата – аналарды будандастыру

a)

моногибридті

b)

полигибридті

c)

дигибридті

d)

фенотип

e)

аллельді

38.

бірнеше жұп белгілері бойынша айырмашылықтары болатын ата – енелерді будандастыру

a)

аутосома

b)

аллельді

c)

дигибридті

d)

полигибридті

e)

моногибридті

39.

генетикалық материалдың алмасуы

a)

трансляция

b)

денатурация

c)

репарация

d)

рекомбинация

e)

репликация

40.

геннің қалпына келуі

a)

трансляция

b)

редупликация

c)

репарация

d)

рекомбинация

e)

репликация

41.

неге Г.Мендель өз тәжірибесіне асбұршақты алды?

a)

Өздігінен тозаңданады

b)

Көбею өте баяу

c)

Айқасып тозаңданады

d)

Өте тез көбейгіш

e)

Бірнеше белгілері бойынша бір – бірінен айқын ажыратылатын көптеген сорттары бар

42.

Г.Мендель тәжірибе нәтижесінің нақтығын анықтау үшін айқын ажыратылатын бірнеше белгілерді таңдады

a)

сабағының түсі мен пішіні

b)

Сабағының ұзындығы

c)

Жемісінің ұзындығы

d)

Тұқымының пішіні мен түсі

e)

Жемістерінің пішіні мен түсі

43.

Г.Мендель тәжірибесіндегі гибридологиялық әдістің жағдайлары

a)

бір – бірінен жұп белгілері бойынша айқын ажыратылатын бір түрдің даралары алынады

b)

зерттелетін белгілер тұрақты, бірнеше ұрпақ бойы қайталанып отырады

c)

өте тез көбейгіш, сол үшін бірнеше ұрпақта тұқмқуалау белгілерін бақылауға болады

d)

әр ұрпақтағы алынған будандарға жеке талдау жасап, нақтылы сандық есептеулер жүргізді

e)

бірнеше белгілері бойынша бір – бірінен айқын ажыратылатын көптеген сорттары бар

44.

Г.Мендельдің заңдары

a)

хромосомалық теория

b)

ажырау

c)

тәуелсіз тұқым қуалау

d)

тіркесіп тұқым қуалау

e)

біркелкілік

45.

организмнің гаметасында аллельді (жұп) гендер бір – бірімен аралспай, таза күйінде сақталуы

a)

аллельді

b)

аутосома

c)

фенотип

d)

генотип

e)

гамета тазалығы

46.

F1 – дегі гетерозиготалы ұрпақтан доминаттылық белгі толық байқалмай аралық сипатта болуы

a)

талдау

b)

аралас

c)

біркелкілік

d)

толымсыз доминанттылық

e)

толымды доминанттылық