NEW
Font size
WorksheetsМатематикалық лингвистика2
Total questions: 20
Worksheet time: 15mins
Автоматты (машиналық) аударманың критерийлері.
Жүйенің
прагматикасы;
«Фулькурумдер» әдісі;
Көптік аударма жүйесі;
Трансформациялық машиналдық аударма;
Корреляциялық талдау әдісі;
Қазақ тілінің компьютерлік қорын
құрастыруға керекті деректер.
Қазақ тілінің
лексикографиялық қоры;
Қазақ тіліндегі
тарихи деректер қоры;
Қазақ тіліндегі
мәдени жазбалар қоры;
Қазақ тіліндегі
әдеби туындылар қоры;
Қазақ тіліндегі
аударма еңбектер қоры;
Компьютер жадынан адам назарына ауысқандағы таңбалар кескіні
Ішкі тіл түрде;
Мәтіндік түрде;
Мазмұндық түрде;
Екіжақты түрде;
Дыбыстық түрде;
Автоматты (машиналық) аударманың негізін қалаған ғалым
У.Уивер;
Л.Достер;
Джоржтаун;
Н.О.Ким;
И.А.Мельчук;
Қолданбалы лингвистиканың саласы
;
Компьютерлік тіл
ғылымы;
Қоғамдық ғылымдар
Физиканың
әдебиеттері;
Тіл білімі ғылымы;
Математика ғылымы;
Қазақ тілінің компьютерлік қорын
құрастыруға керекті деректер.
Қазақ тілінің терминологиялық қоры;
Қазақ тіліндегі
тарихи деректер қоры
Қазақ тіліндегі
мәдени шаралар қоры;
Қазақ тіліндегі
әдеби туындылар қоры;
Қазақ тіліндегі
дәрілік өсімдіктер қоры;
Жасанды
интеллектке қатысты сала
Компьютерлік лингвистика;
Тіл ғылымы;
Әлеуметтану;
Физика;
Әдістеме;
Регламентті
сөздіктердің түрлері
Нормативті және
нормативті емес;
Функциялы және
функциялы емес;
Стандартты және әмбебап;
Синоним сөздер;
Ғылыми грамматикалық сөздер;
Баспа ісін автоматтандырудың құрастыру кезеңіне тән
сипаттар.
Басылымды
құрастыру, безендіру;
Қате жазылған сөздерді эталондық орфографиялық сөздіктен іздестіру;
Мәтінді редакциялау, түпнұсқаға сәйкестігін тексеру;
Сөзді тасымалдау, полиграфиялық қайта туындату жұмыстары;
Басылымды тұтынушыларға тасымалдау;
Автоматты (машиналық) аударманың талдау әдісі.
Конфигурациялық
талдау әдісі;
Жүйенің тираждануы;
Жүйенің адаптациялануы;
Жүйенің
оптималдығы;
Жүйенің
камфорттығы;
Автоматты сөздіктердің негізгі міндеті
Адамның мәтінмен әрекет етуінде еңбек өнімділігін арттыру;
Ақпарат жинақтауды салыстыру;
Мақала бірлігін
анықтау;
Құрастырушы жұмыстары;
Жазу
шеберлігін жетілдіру үшін;
Ақылды автоматтар адамға бәсеке
тудыратын қызмет түрі
Ми қызметіне;
Аяқ қызметіне;
Жүрек қызметіне;
Қол қызметіне;
Тіл қызметіне;
Лексикография саласындағы автоматтандыру тәсілінің көрінісі
Автоматты сөздіктер және автоматты
терминологиялық банктердің пайда болуы;
Лексикография
саласындағы алғашқы сөздіктерді
құрастыру;
Лексикография саласындағы қолмен жасалатын
жұмыс түрлері;
Лексикография саласындағы зерттеу
еңбектер;
Лексикография саласындағы сөздік түрлері;
Тілдің мазмұндық болмысын толық формалауға кедергі
Семантикалық жағы;
Тілдік жағы;
Компьютерлік
жағы;
Терминдік жағы;
Дыбыстық жағы;
Ғылым Қ.Бектаевтың атымен және оның ғылыми мектебімен байланысты
Статистикалық лингвистика;
Әлеуметтік лингвистика;
Гендерлік лингвистик;
Химиялық лингвистика;
Диалектология;
«Компьютерлік лингвистика» саланың бастауында болған тілші ғалымдар
Қ.Бектаев,
С.Мырзабеков, А.Жұбанов;
А.Ысқақов,
Т.Қордабаев, Ғ.Қалиев;
Ғ.Мұсабаев, Р.Сыздықова, Ә.Хасенов;
А.Байтұрсынов, Қ.Жұбанов, Т.Шонанұлы;
Х.Досмұхамедов,
Қ.Кемеңгерұлы, Ш.Сарыбаев;
Аннотацияның қызметі.
Ықшамдау;
Рефераттау;
Нұсқағыштық;
Автоматтау;
Талқылау;
Автоматты сөздіктердің негізгі
міндеті.
Адамның
мәтінмен әрекет етуінде оның еңбек
өнімділігін арттыру;
Түсініктеме беру
үшін әртүрлі тіл бірліктерін жинау;
Мақаланың басқа
бірлігін анықтау үшін;
Сөздіктерді көптеп
құрастыру;
Сөздіктердің түрлі өнімдерін салыстыру;
Сөзнұсқағыш
сөздік.
Әліпби ретімен жазылған, сөздің қай мәтінде
қолданылғанына сілтеме беретін;
Сөздердің әліпби ретіне қарамай, оның ең жиі
қолданылуын ескеретін;
Жазылған жылына
қарай сөздің қолданысына
сілтеме беретін;
Әліпби ретіне керісінше жазылған сілтеме беретін;
Сөздердің
соңынан бастап есептелетін, әліпби ретін ескеретін;
Ақпарат көлемін ықшамдауға қатысты құжат аттары
Аннотация, реферат;
Қатынасхат, қолхат;
Өкім, өтініш;
Баяндама,
түсініктеме;
Хабарлама, жолжазба;
