Font size
Worksheetsжасушалық биология №1. жасуша органоидтері
Total questions: 97
Worksheet time: 1hrs 13mins
Қос мембраналы органоид
лизосома
митохондрия
ядро
рибосома
пластид
Бір мембраналы органоид
Гольджи аппараты
лизосома
ядро
ЭПТ, вакуоль
митохондрия
Мембранасыз органоид
лизосома
вакуоль
Гольджи аппараты
рибосома
жасуша орталығы
Жасуша қабырғасы н/е матрикс құрамы неден тұрады
целлюлозадан
гемицеллюлозалар
пектиндерден
холестерин
фосфолипид
Жасуша қабырғасы н/е матрикс қызметі
қозғыштық қызметін атқарады
тіректік, тасымалдық
буферлік қызметін атқарады
айсыз жағдайлардан қорғайды
көмірсу мен май алмасу жүреді
Бактерия қабырғасын құрайды
фосфолипид
целлюлозадан
пектиндер
гемицеллюлозалар
муреин
Саңырауқұлақтардың жасуша қабырғасының негізгі компоненттері
муреин
хитин
холестерол
глюкан
фосфолипид
Д – глюкоза мономерінен тұратын полисахаридтер
глюкан
муреин
целлюлоза
пектин
гемицеллюлоза
Диатомды балдырлар қабырғасы
глюкан
кремнезем
полисахаридтер
хитин
муреин
Өсімдік жасуша қабырғасының қаңқасы
муреин
целлюлоза
кремнезем
фосфолипид
гликоген
ағаш сүрегінде болатын, көміртегі мол органикалық заттар
полисахарид
хитин
лигнин
пектин
муреин
целлюлоза талшықтарын өзара біріктіретін цемент сияқты зат. Өсімдіктердің сүректенуіне жауапты
глюкан
хитин
пектин
муреин
лигнин
Сүректенудің маңызы
көмірсу алмасуына қатысады
нәруыз биосинтезін жүзеге асырады
май алмасуды реттейді
қозғыштығын арттырады
жасуша қабырғасының беріктігі, су өткізбейтін қабілеті артады
Жасуша қабықшасының көбінесе сыртқы бетіне жиналады
пектин
кутин
суберин
балауыз
фосфолипид
жасуша қабықшасының ішкі қабатында тоздану процесі нәтижесінде жинақталады
хитин
муреин
балауыз
кутин
суберин
жасушаны инфекциялардың енуінен қорғау, судың булану деңгейін төмендету.
хитин
балауыз
суберин
кутин
муреин
Мембраналар липидтердің 3 түрінен тұрады
фосфолипид
гликолипид
холестерол
хитин
муреин
липидтердің гидрофобты құйрықшалары арасындағы бос орынды толтырып, оларға иілуге мүмкіндік бермейді, мембраналарға беріктік қасиет береді
пектин
муреин
фосфолипид
холестерол
гликолипид
нәруыздар жанында белгілі бір ретпен орналасқан, аз қозғалатын, құрамында салыстырмалы түрде қаныққан май қышқылдары бар ж/е мембранадан нәруыздармен бірге бөлініп шыққан зат
фосфолипид
холестерол
аннулярлы липидтер
гликолипид
целлюлоза
майларды, май қышқылын, холестринді тасымалдауға қатысады, иілгіштік қасиет береді
пектин
гемицеллюлоза
гликолипид
фосфолипид
холестерол
қаттылық пен тұрақтылық береді
муреин
гликолипид
фосфолипид
холестерол
целлюлоза
плазмалық мембрана арқылы бөлінген жасуша ядросын қоршап жатқан қоймалжың зат
цитоплазма
ядро
гиалоплазма
цитозоль
рибосома
органоидтартар мен қосындыларынан айырылған цитоплазма бөлігі
пектин
цитоплазма
гиалоплазма
кариоплазма
лизосома
гиалоплазманың дисперсті ортасы
органикалық қосылыстар
көмірсу
май
су
нәруыз
глюкозаның анаэробты тотығу нәтижесінде пирожүзім қышқылының екі молекуласы түзіледі, АТФ – тің макроэргинді қосылысында жинақталатын энергия бөлінеді
оттекті реакция
оттексіз реакция
гликолиз
гликоген
фотолиз
түтікшелерді жинақтайтын суббірліктер ретінде, тубулиннің жұп глобуласынан тұратын ж/е ассосация кезінде алдын ала поляризацияланған нәруыз молекуласы тубулинді түзеді
микротүтікше
филамент
аралық филамент
микрофиламент
диамер
цитоқаңқа компоненттері
центромер
центросома
микротүтікше
микрофиламент
аралық филамент
Жануар жасушаларында болады, жоғары сатылы өсімдіктерде, төменгі сатылы саңырауқұлақтарда, кейбір қарапайымдыларда болмайды
ядро
рибосома
жасуша орталығы
лизосома
пластид
жасушаның бөлінуі кезінде екі еселенуге қабілетті өзін – өзі реттейтін құрылымдар
рибосома
центриоль
лизосома
ядро
пластид
рибосомаға тән.
Барлық эукариот, прокариот жасушаларында болады
көбеюге қатысады
Үлкен, кіші суббірліктен тұрады
т-РНҚ арқылы жеткізілген аминқышқылдарынан нәруыз молекулаларын жинақтайды
энергия жинақтап, майды синтездейді
Гольджи аппаратына тән
модификацияға ұшыраған нәруыздар мен липидтерді тасымалдайды
жасуша ішіндегі заттардың алмасуын, орын ауыстыруын жүзеге асыратын құрылымдық – қызметтік жүйе
барлық эукариот, прокариот жасушаларында болады
Жасушаның «экспорттық жүйесі».
т-РНҚ арқылы жеткізілген аминқышқылдарынан нәруыз молекулаларын жинақтау
Гольджи аппаратының екі түрлі жағы бар
тұрақтандырушы
қозғаушы
қалыптастырушы (проксималды)
жинақтаушы
жетілген (дисталды)
ЭПТ қараған жағы, дәл осы жерден Гольджи аппаратына нәруыздар мен липидтерді жеткізетін көпіршіктер енеді.
жетілген
дисталды
проксималды
тұрақтандырушы
қалыптастырушы
нәруыздар мен липидтерді жасушаның басқа бөліктеріне жеткізетін н/е оларды сыртқа шығаратын көпіршіктер түзілетін жағы
тұрақтандырушы
қалыптастырушы
проксималды
жетілген
дисталды
Гольджи кешенінің әр жиынтығы «цистернадан» құралады, Гольджи аппаратының құрылымдық – функционалды бірл
ретикулум
дисталды
диктиосома
проксималды
дизруптивті
Гольджи аппаратының қызметтері
жасушаның қажетсіз жасушалық, жасушалық емес құрылымдарды жою.
нәруыздарды, липидтерді, көмірсуларды жинау, лизосома түзілетін орын
түскен органикалық заттарды мембраналық көпіршіктерге (везикулаларға) модификациялау ж/е қаптау
жасуша ішіндегі заттардың алмасуын, орын ауыстыруын жүзеге асыратын құрылымдық – қызметтік жүйе
нәруыздардың, липидтердің, көмірсулардың секрециясы
лизосомаға тән.
түскен органикалық заттарды мембраналық көпіршіктерге (везикулаларға) модификациялау ж/е қаптау
нәруыздарды, липидтерді, көмірсуларды жинау
жасушаның қажетсіз жасушалық, жасушалық емес құрылымдарды жою
Жасушаның «асқорыту» станциясы
Гидролитикалық ферменттер жиынтығы бар ұсақ көпіршіктер
қажетсіз жасуша құрылымдарын жою процесі
диктиосома
гетеротроф
автотроф
автолиз
автофагия
жасушаның өздігінен жойылуы, лизосомадағы заттардың босап шығуы нәтижесінде пайда болады
автотроф
диктиосома
автофагия
автофаг
автолиз
лизосомада жүзеге асатын процесстер.
диктиосома
гетеротроф
автолиз
автотроф
автофагия
пероксисомаға тән
Органикалық, бейорганикалық заттардың сұйық ерітіндісімен толтырылған сыйымдылық
біржасушалы жануарларда осмореттеуші ж/е бөліп шығару қызметін атқарады
Митохондрияға дейін пайда болған ежелгі органоидтар
Маңызды ферменті: каталаза, оксидаза
Құрылысы лизосомаға ұқсайтын органоидтар, матриксі біртекті болады
вакуольге тән
модификацияға ұшыраған нәруыздар мен липидтерді тасымалдайды
Гидролитикалық ферменттер жиынтығы бар ұсақ көпіршіктер
сыртын тонопласт қаптайды
Құрылысы лизосомаға ұқсайтын органоидтар, матриксі біртекті болады
Органикалық, бейорганикалық заттардың сұйық ерітіндісімен толтырылған сыйымдылық
митохондрияға тән
Органикалық, бейорганикалық заттардың сұйық ерітіндісімен толтырылған сыйымдылық
сыртқы, ішкі мембрана болып бөлінеді
сыртқы, ішкі кеңістікті мембранааралық кеңістік бөліп тұрады
Құрылысы лизосомаға ұқсайтын органоидтар, матриксі біртекті болады
жасушаны АТФ түріндегі энергиямен қамтамасыз етеді
митохондрияның ішкі мембрана сыртқы мембранаға қарағанда едәуір ұзын, сондықтан ол көптеген қатпар (тарақ), түтік тәрізді (пластинкалы) өсінділер түзеді
лизосома
везикула
диктиосома
матрикс
криста
митохондрияның ішкі кеңістігі.
криста
матрикс
везикула
лизосома
диктиосома
пластидтердің ішінде мембраналық жүйе мен біртекті заттар
люмен
тилакоид
строма
грана
ламелла
пластидтерді ең алғаш анықтады
К.Линней
А.Левенгук
К.Гольджи
К.Портер
Де Дюв
көпядролы организмдер
арцелла
амеба
бодо
опалина
инфузория
екі ядролы ағза
амеба
инфузория
опалина
бактерия
цианобактерия
Ядро цитоплазмадан екі мембраналық қабықша рақылы бөлінеді, қос мембрана арасындағы кеңістік
везикула
мембранааралық кеңістік
перинуклеарлық кеңістік
диктиосома
сыртқы мембрана
ядро пішінін сақтауға, ядро ішінде хроматиндердің ретпен орналасуына ж/е ядро саңылауын ұйымдастыруға қатысады
ядро шырыны
кариоплазма
перинуклеарлық кеңістік
ядро ламинасы
хромосома
хроматин (хромосома), бір н/е бірнеше ядрошық орналасқан ядроның ішкі ортасы.
перинуклеарлық кеңістік
центромер
кариоплазма
ламина
нуклеоплазма
ядро шырынына еніп жатқан дөңгелек тығыз денешік
нуклеоплазма
кариоплазма
ядрошық
ламина
перинуклеарлық кеңістік
ядроның ішкі нуклеопротеидтік құрылымы, бояулармен боялады, пішіні жағынан ядрошықпен ерекшеленед
кариоплазма
ядрошық
перинуклеарлық кеңістік
ламина
хроматин
Ядроның атқаратын қызметтері
нәруыздарды, липидтерді, көмірсуларды жинау
тұқым қуалау ақпаратын өзінде сақтап, бөліну процесі барысында келесі ұрпақ жасушаларына беру
нәруыз синтезін реттеу арқылы жасушаның тіршілік әрекетін реттеу
рибосома суббірліктерінің түзілетін орны
нәруыздардың, липидтердің, көмірсулардың секрециясы
ДНҚ жіпшелерінен, нәруыздан тұратын ядроның аса маңызды бөлігі
ядрошық
рибосома
хромосома
кариоплазма
ламина
хромосомалардың диплоидты жиынтығы жұптарға бөлінеді, әр жұптағы хромосомалардың құрылысы, көлемі, гендер жиынтығы бірдей хромосомалар
филамент
гомозиготалы
гетерозиготалы
гетерологты
гомологті
нақты түрге тән метафазалық хромосомалар белгілерінің (саны, мөлшері, пішіні) жиынтығы
идиограмма
диктиосома
везикула
ламина
кариотип
кариотиптің графикалық бейнесі.
идиограмма
аутосома
хроматида
ламина
диктиосома
аталық пен аналық кариотиптері бірдей болатын хромосомалар
филамент
гомозиготалы
аутосома
гомологті
гетерозиготалы
хромосомаларға қызметі.
жасушаның қажетсіз жасушалық, жасушалық емес құрылымдарды жою
тұқым қуалау ақпаратын сақтау
жасушаны АТФ түріндегі энергиямен қамтамасыз ету
генетикалық материалды аналық жасушадан жаңа түзілген жасушаларға жеткізу
жасушаның «экспорттық жүйесі».
жануар жасушасының беткі қабаты
гликолипид
фосфолипид
пектин
гликокаликс
целлюлоза
мембрананың сұйық – мозаикалық моделін ұсынды
Сталь
Сингер
Николсон
Бернал
Бэтсон
фосфолипидтердің түрлері
амилаза
глицерофосфолипидтер
липаза
сфингофосфолипидтер
лигаза
саңырауқұлақ жасушаларында протопласттардың ерекшелігінің бірі – цитоплазмалық мембранасының маңында губка тәрізді электрондық – түссіз денешік.
ламина
люмен
ламелла
диктиосома
ломасом
Бактерия жасушалары құрылысының ерекшеліктері
Жасуша қабықшасының құрамында ерекше пептидоглюкан – муреин болады
Прокариотттар, жеке ядролары болмайды
Гольджи аппараты, ЭПТ, митохондрия болмайды
Пектин өте көп мөлшерде болады
Энергетикалық қызметін - митохондрия атқарады
Бактерия жасушалары құрылысының ерекшеліктері
Кірпікшелерімен қозғалады
Спора арқылы көбейеді
Митохондриялар қызметін – мезосома атқарады
Бактерия жасушаларында рибосомалар көп болады
Қозғалыс органеллалары: талшықтар
Бактерия жасушалары құрылысының ерекшеліктері
Энергетикалық қызметін - митохондрия атқарады
Гольджи аппараты тасымалдау қызметін атқарады
Қолайсыз жағдайда – спора түзеді
Капсуласы болады
Рибосомалары – ЭПТ бекініп орналаспайды
бактерияның жасуша цитоплазмасында шашыраңқы орналасқан ядро заты
талшық
плазмид
рибосома
нуклеотид
нуклеоид
молекулалық массасы төмен автономды сақиналы ДНҚ молекулалары
талшық
плазмид
нуклеотид
нуклеоид
мезосома
сабақ қабығының тоз қабатынан жасушаны тапты
дж.рей
р.гук
а.левенгук
к.линней
кез келген тірі ағзаның тіршілік белгілерін сақтайтын ең кіші құрылымдық бөлшегі.
молекула
мүшелік бөлім
мүше
жасуша
жасушаны зерттейтін ғылым
микология
альгология
цитология
гистология
Жасуша қабықшасының жұқарған жері
глюкан
муреин
пламолемма
саңылау
эндоцитоз процесін ашқан ғалым
д.ивановский
и.сеченов
и.павлов
и.мечников
цитоплазманы өсімдік жасушасынан тапқан
портер
пуркинье
гольджи
сеченов
Жасушадағы зат алмасудың көпшілігі жүзеге асады, үздіксіз қозғалыста болады
вакуоль
цитоплазма
ядро
рибосома
рибосоманы ашқан ғалым
клод
портер
гольджи
броун
ЭПТ тегіс бөлімінде синтезделеді
нәруыз
тұз
көмірсу
май
ЭПТ түйіршікті бөлімінде синтезделеді
нәруыз
май
көмірсу
тұз
вакуольдің қызметтері
сулы ортаны қалыптастырады
биосинтез процесіне қатысады
улы заттарды ыдыратады
сұйықтықтың қысымын реттейді
митохондрияның қызметтері
тотығу процесі
биосинтез процесі
атф синтезі
улы заттарды ыдырату
митохондрияны ең алғаш насекомдардың бұлшықетінен байқаған, оны “САРКОСОМА” деп атады
р.альтман
к.бенда
михаэлис
р.а.келликер
арнаулы бояулар арқылы тауып, оны “БИОБЛАСТ” деп атаған
Михаэлис
Р.Альтман
К.Бенда
Р.А.Келликер
МИТОХОНДРИЯ деп атады.
михаэлис
к.бенда
р.а.келликер
р.альтман
тірі клеткалардың митохондрияларын жасылға бояп, олардың тотығу процестеріне қатысатыны дәлелдеген
к.бенда
михаэлис
р.а.келликер
р.альтман
хлоропластқа айналу барысында мембранадан түзілген жұқа қапшық
ламелла
строма
грана
тилакоид
тилакоидтардың жиынтығы
ламелла
грана
строма
ламина
тилакоид пен граналарды байланыстырады, бос кеңістіктегі гель тәрізді сұйықтық
строма
грана
тилакоид
ламелла
тек өсімдікке тән органоидтар
жасуша орталығы
вакуоль
лизосома
пластид
тек жануар жасушасына тән органоидтар
вакуоль
жасуша орталығы
рибосома
лизосома
Крахмалды синтездейтін лейкопласт
протеинопласт
липидопласт
элайопласт
амилопласт
майды синтездейтін лейкопласт
липидопласт
амилопласт
элайопласт
протеинопласт
нәруызды синтездейтін лейкопласт
липидопласт
протеинопласт
амилопласт
элайопласт
Ядроны алғаш рет тауықтың жұмыртқа жасушасынан байқаған
портер
шванн
броун
пуркинье
Ядроны өсімдіктер жасушасынан анықтады
пуркинье
броун
шванн
шлейден
Ядроны жануарлар жасушасынан тапқан
шванн
шлейден
данилевский
павлов
