WorksheetsИНКЛЮЗИВ
Total questions: 130
Worksheet time: 1hrs 12mins
Инклюзивті білім беру бұл
медициналық - педагогикалық шаралар арқылы білім алуға тең қолжетімділікті қамту
ерекше білім беру қажеттіліктері мен жеке-дара мүмкіндіктерін ескере отырып, барлық білім алушылар үшін білім алуға тең қолжетімділікті қамтамасыз ететін процесс
педагогикалық құралдар арқылы сапалы білімге қол жеткізу
психологиялық-педагогикалық қолдау арқылы білім беру
мүмкіндіктері шектеулі балаларды жеткілікті қоғамдық өмірге енгізу
Білім алу үшін арнаулы жағдайлар
мүмкіндігі шектеулі балаларға тұрмыс-тiршiлiгiндегi шектелудi еңсеру және оның орнын толтыру үшiн жағдай жасау
мүмкіндігі шектеулі балалардың оларсыз білім беру бағдарламаларын меңгеруі мүмкін болмайтын, арнаулы оқу және жеке дамыту бағдарламаларын, оқыту әдістерін, техникалық, оқу және өзге де құралдарды, тыныс-тіршілік ортасын, психологиялық-педагогикалық қолдап отыруды, медициналық, әлеуметтік және өзге де көрсетілетін қызметтерді қамтитын жағдайлар
басқа азаматтармен бiрдей қоғам өмiрiне қатысу мүмкiндiктерiн жасауға бағытталған арнаулы әлеуметтiк, медициналық және бiлiм беру қызметтерiн ұсынатын бiлiм беру, халықты әлеуметтiк қорғау, денсаулық сақтау
психологиялық-педагогикалық қолдау
кемтар балалардың психикалық жағдайының ерекшелiктерi мен психикалық дамуындағы әлеуеттiк мүмкіндіктерін анықтау
Ерекше білім беруді қажет ететін адамдар (балалар)
белгiленген тәртiппен расталған, туа бiткен, тұқым қуалаған, жүре пайда болған аурулардан немесе жарақаттардың салдарынан тiршiлiк етуi шектелген, дене және (немесе) психикалық кемiстiгi бар он сегiз жасқа дейiнгi бала (балалар)
тиісті деңгейде білім алу және қосымша білім алу үшін арнаулы жағдайларға тұрақты немесе уақытша қажеттілік көріп жүрген адамдар (балалар);
ерте қолға алынбағандықтан, әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау көрсетiлмегендiктен, дене және (немесе) психикалық дамуында кенжелеп қалу ықтималдығы жоғары болатын үш жасқа дейiнгi бала (балалар)
Дамуында кемістігі бар балалар
Мінез-құлық және эмоционалды проблемалар бар балалар
Психикалықпсихофизиологиялықинфантилизмменшартталғанпсихикалықдамудың тежелуі (ПДТ):
соматогенді ПДТ
конституционалды ПДТ
психогенді ПДТ
церебральді - органикалық генезді ПДТ
функционалді ПДТ
Инклюзивті бағыт ЮНЕСКО бойынша келесідей мағынаға ие:
медициналық-педагогикалық шаралар арқылы даму кемістіктерін түзету
мүмкіндіктері шектеулі балаларды әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қосу
сапалы білім алуда барлық балалардың мүмкіндіктері тең;
белгілі уақыт аралығында оқу процесін жүйелі, жоспарлау арқылы басқару
мүмкіншілігі шектеулі баларға білім беру саласы
Психикалық дамуы тежелген барлық балалардың мінездемесіне жатпайтын көрсеткіш:
барлық психикалық компоненттерінің парциалді, мозикалық бұзылыстары
ересектермен бірлесіп қызмет етуге қабілеттері
затты - манипулятивті және ойын қызметіне деген қызығушылық
тұқым қуалаушылық пен терең органикалық көріністер
оқуға бейімділігі
Инклюзивті білім берудің негізіндегі принцип білдіреді:
баланың тұлғалық ерекшеліктерін ескере отырып, білім берудің жағымды жағдайын жасау
даму кемшілігін түзету немесе әлсендіруге, сақталған анализаторлар, ағзаның функциясы мен жүйесін пайдалана отырып, білім процесін құру
мүмкіншілігі шектеулі тұлғаларды әлеуметтік қолдау
кемістікті анықтау уақыттан бастап түзету-педагогикалық көмекті бастау арасындағы уақытты қысқарту
Түрлілік адам өмірінің барлық жақтарын күшейтеді
Сенсорлық кемістігі бар балалар тобына жатпайды:
көруінде кемістігі бар балалар
көрмейтін балалар
нашар еститін балалар
ақыл ойы кемтар балалар
естуінде кемістігі бар балалар
Инклюзивті білім берудің негізіндегі принцип білдіреді:
кемістікті анықтау уақыттан бастап түзету-педагогикалық көмекті бастау арасындағы уақытты қысқарту
адамның құндылығы тек оның қабілеттері мен жетістіктерімен анықталмайды
мүмкіншілігі шектеулі тұлғалардың «әлеуметтен шектелуін» жеңу және азайту
баланың тұлғалық ерекшеліктерін ескере отырып, білім берудің жағымды жағдайын жасау
мүмкіншілігі шектеулі тұлғаларды әлеуметтік қолдау
Ақыл-ойы мен дене жетіспеушіліктері бар тұлғаларға арнайы білім берудің құқық негізіне жатпайтын халықаралық құжат
Адам құқықтары жайлы жалпы Декларация
Баланың құқтары жалпы Конвенциясы
ҚР Конституциясы
Мүгедектердің мүмкіншіліктерін қамтамассыздандыратын Стандартты ережелер:
Мүгедектердің құқықтары жайлы Декларациясы
Инклюзивті білім мен жалпыға білім беру саясаты жарияланған халықаралық құжат:
Инвалидтер құқығы жайлы декларация
Саламанкада қабылданған декларация
Адам құқығы жайлы Жалпы Конвенция
Арнайы білім беру туралы заң
Баланың құқытары жайлы конвенция
Балаларды зерттеп-қарауды және оларға консультация беруді, ерекше білім беру қажеттіліктерін және білім алу үшін арнаулы жағдайларды бағалауды, білім беру бағдарламасын айқындауды жүзеге асыратын, сондай-ақ мүмкіндігі шектеулі балаларды арнаулы психологиялық-педагогикалық қолдауға жіберетін білім беру ұйымы
Психологиялық -медициналық - педагогикалық консультация
психологиялық - педагогикалық консиулиумрпь
баланы дамыту кабинеттері
психологиялық - педагогикалық коррекция кабинеттер
әлеуметтік - педагогикалық қолдау кабинеттер
Ымдау тілін, Брайль әліпбиін, басқа да балама қаріптерді және қарым-қатынас әдістерін пайдалана отырып, тірек-қимыл аппараты бұзылған, көруі және (немесе) естуі және (немесе) сөйлеуі бұзылған балалардың білім алуы үшін арнаулы жағдайлар жасайды:
білім беру департаменті
оңалту және диагностикалық орталықтары
арнайы түзету-дамыту мекемелері
арнаулы бiлiм беру ұйымдары
психологиялық - педагогикалық түзету кабинеттері
Мектепке дейінгі білім беру мекемелер жүйесін екіреді:
бөбекжайлар, бала бақшалар, жалпы бала бақшалардағы арнайы топтар, мектепке дейінгі балалар үйлері
арнайы бала бақшалар, жалпы бөбекжай мен – балабақшалардағы мектепке дейінгі арнайы топтар, жалпы мектептер
мектепке дейінгі балалар үйі, оңалту орталықтардағы аз уақытта келген топтар;
бөбекжайлар, балабақшалар, шипажайлар, оңалту орталықтары, жалпыбалабақшалардағыарнайытоптар
қалыптасқан мектепке дейінгі арнайы тәрбиелеу жүйесі мен жалпы білім беру мекемелері
Ерекше білім беру қажеттіліктерін бағалау:
психикалық-дене бұзылыстары скринингiн, диагностиканы, емдеудi, дамыта оқытуды қамтитын, әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау
кемтар балаларға арнайы жағдайлар жасай отырып бiлiм беру
кемтар балалардың психикалық жағдайының ерекшелiктерi мен психикалық дамуындағы әлеуеттiк мүмкіндіктерін анықтау
білім алу үшін қажетті арнаулы жағдайларды айқындау
тиiстi жастағы балаларға арналған жас нормативтерiн ескере отырып, балалардың ақыл-ой жағынан даму ерекшелiктерiн және олардың ойын ойнауға, бiлiм алу мен қарым-қатынас жасауға әлеуеттiк мүмкiндiктерiн анықтау
Ауызша және жазбаша сөйлеуіндегі кемістіктерді түзету қызметін атқаратын мекеме:
логопедтік пунктер
ПМПК
психологиялық - педагогикалық түзету кабинеттері
оңалту орталықтары
кеңес беру, диагностикалық орталықтар
Білім беру ерекше қажеттіліктердің пайда болу себебі:
Психикалық ауыру
Баланың өмір сүруіңде қолайсыз жағдайлар
Толық емес отбасында баланың өмір сүруі
Күрделі кемістік
Арнайы мамандардың жетіспеушілігі
Арнайы мектептің ерекше міндеті:
еңбекке баулу және кәсіби бейімделу
оқушылардың ақыл ойын және дене тәрбиелеу
ойдың өзінділігін дамыту және таным іс - әрекетін белсендіру
даму кемістіктерін түзету, оңалту және әлеуметтік бейімдеу
оқушылар тұлғасын дамыту
Арнайы білім беру қажеттілік қатарында:
скринингттеу
педагогикалық бақылау
міңдетті ПМПК тексеру
оқу жоспары мен бағдарламаларының өзгерту
кәсіби даярлау
Оқушының оқу жетістіктерін бағалау тәсілін өзгерту қажеттілігі пайда болады:
арнайы мектепте білім алу жағдайында
арнайы сыныпта білім алу жағдайында
арнайы, қысқартылған немесе жеке бағдарлама бойынша оқытылған жағдайда
арнайы оқулықпен оқытылған жағдайда
арнайы әдістер қолданған жағдайда
БАЕҚБ бар оқушыны жалпы мектепте инклюзивті оқытуды ұйымдастыру формасы:
түзету сабақтарында
аралас түрде
уақытша топта
жеке сабақтарында
қалыпты сыныпта
Жалпы мектепте психофизикалық дамудың бұзылуының бір түрі бар оқушылар жеткілікті мөлшерде болған жағдайда ашылады:
түзету сыныптары
дамыту сыныптары
арнайы сыныптар
арнайы психологиялық-педагогикалық консилиум
диагностикалық топтар
БАЕҚ бар балалардың кейбір санатың табысты оқыту үшін қажет:
ақпараттық құралдармен қамту
педагог-ассистентің қолдауы
енбекке баулу
кемістіктерін түзету
оқытудың жылдамдылығының ұзарту
Білім берудегі инклюзивтілік принципі білдіреді:
барлық балаларды жалпыға білім беру процесіне толық қосуға, балалардың жасына, жынысына, діні мен этникалық ұстанымдарына, даму тежелуіне қарамастан, отбасының белсенді қатысуы мен баланың жеке қажеттіліктерін әлеуметтік және түзету–педагогикалық қолдау көрсетуге бағытталған білім беру
қоршаған ортаның құндылықтары мен қоғамның ережелерін меңгере отырып, әлеуметтік ортаға бейімдеу жағдайларын ұйымдастыру
арнайы білім беру бағдарламасын және оқыту әдістемелерін арнайы ұйымдастырылған жағдайларда қолдану
жеке тұлғаларға көмек көрсету әрекеттері, зақымдалған немесе жоғалтқан функциясының орнын басу, отбасына әлеуметтік құқықтарын қорғау
мүмкіндігі шектеулі баланы құрдастарының ұжымында оқыту
Мүмкіндіктері шектеулі балалар-
дамуында сенсорлы және эмоционалды бұзылыстары бар балалар
18 жасқадейіндамуықалыпты, әлеуметтік деңгейлері төмен балалар
ақыл-ойы кем балалар
18 жасқа дейін дамуында психикалық немесе физикалық жетіспеушілігі бар балалар
көру қабілеті бұзылған балалар
Ерекше білім беруді қажет ететін адамдар (балалар)
тиісті деңгейде білім алу және қосымша білім алу үшін арнаулы жағдайларға тұрақты немесе уақытша қажеттілік көріп жүрген адамдар (балалар
әр түрлі анализаторлардың әрекеті бұзылуы салдарынан болған дамуының бұзылуы әлеуметтік жеңілдік беретін балалар
әр түрлі анализаторлардың әрекеті бұзылуы салдарынан жалпы білім беретін мекемеде арнайы түзету жұмысты қажет ететін балалар
Әртүрлі анализаторлардың әрекеті бұзылуы салдарынан болған психофизикалық дамуы қалыпты балалар
әр түрлі анализаторлардың әрекеті бұзылмаған жалпы білім беретін мекемеде ерекше оқытуды қажет ететін балалар
Инклюзивті білім берудің негізіндегі принцип:
әр адам сезуге, ойлауға қабілетті, түрлілік ол ресурс
баланың тұлғалық ерекшеліктерін ескеру
мүмкіншілігі шектеулі тұлғаларды әлеуметтік қолдау қажеттілік
сабақтарда әр түрлі жұмыстарды ұйымдастыру
баланың денсаулығына және күшіне сүйену қажеттілік
Тұқым қуалаушылық психикалық және психофизиологиялық инфантелизм салдарынан болған психикалық дамудың тежелуі-
соматогендік генезді ПДТ
конституциондік генезді ПДТ
психогендік генезді ПДТ
церебрально-органикалық генезді ПДТ
функционалды генезді ПДТ
Созылмалы соматикалық ауырулары салдарынан болған ПДТ-
церебральды-органикалық генезді ПДТ
конституциондық генезді ПДТ
функционалдық генезді ПДТ
психогендік генезді ПДТ
соматикалық генезді ПДТ
ПДТбалаларды арнайы мекемелерге қабылдауға кедергі -
психогендік генезді ПДТ
соматогендік ПДТ
церебральды-органикалық генезді ПДТ
эмоциялық-ерікті сферасы тұрақты бұзылған шизофрения
педагогикалық қараусыздық
Мидың органикалық зақымдалуы салдарынан интеллектің тұрақты төмендеуі-
деменция
эпилепсия
зияттың зақымдалуы
шизофрения
психикалық дамудың тежелуі
Көру қабілеті зақымдалған балаларға арналған өзгеше оқыту түрі
жазбаша
ауызша
Брайль шрифті бойынша
оқытылмайды
Дактиль бойынша.
Кеңістікті бағдарлауға үйрету арнайы қажеттілік
ақыл-ойы орташа зақымдалған балалар үшін
көру қабылеті зақымдалған балалар үшін
психикасының дамуы тежелген балалар үшін
есту қабылеті зақымдалған балалар үшін
сөйлеу тілі бұзылған балалар үшін
Мүмкіндіктері шектеулі балаларға коррекциялық, психологиялық-педагогикалық қолдау көрсететін арнайы білім беру ұйымы
психологиялық-педагогикалық түзету кабинеттері
күндізгі көмек көрсететін орталықтар
арнайы мамандырылған мекемелер
медициналық әлеуметтік орталықтар
логопедиялық пункттер
Мүгедектіктің әлеуметтік моделі бойынша
Кемістіктердің мағынасын күрделендіру
мүгедектігі бар адам қоғамдық қарым-қатынастың тең құқылы субъекті болуы тиіс
Тұлға аралық қарым-қатына с қажеттіліктері ескерілмейді
Қоғам өзгермейді
Бастапқы кемісткке назар аудару
Л.С.Выготскийдің дамыта оқыту концепциясының негізін құрайтын ілім-
ерте түзету теориясы
компенсациялау теориясы
балалардың психикалық дамуының негізгі заңдылықтарының бірдей болу жағдайы
жекеше оқыту жайында ілім
дамуының жақын зонасы туралы ілім
Мүмкіндіктері шектеулі балаларға ерте жастан коррекциялық көмек көрсету жайында мемлекеттік моделін әзірлеген отандық ғалым-
И.Г. Елисеева
Ж.И. Намазбаева
Р.А. Сулейменова
М.С.Грушевская
Н.Д.Шматко
Мүмкіндіктері шектеулі балаларға әлеуметтік- медициналық- педагогикалық коррекциялық көмекті реттейтің Заң-
«Мүмкіндіктері шектеулі балаларға арнайы білім беру туралы», «ҚР Конституциясы», «Білім беру туралы»
«Кемтар балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау туралы»
«Мүмкіндіктері шектеулі балалардың құқығы туралы» «Мүмкіндіктері шектеулі балаларға арнайы білім беру туралы»
«Білім беру туралы», «Мүмкіндіктері шектеулі балаларға арнайы білім беру туралы», «ҚР Конституциясы
«Мүмкіндіктері шектеулі балаларға коррекциялық көмек көрсету туралы», «Мүмкіндіктері шектеулі балаларға арнайы білім беру туралы», «ҚР Конституциясы
Бала тынышсыз, мазасыз, себепсіз қолды, аяқты көп сермей береді, орындықта шайқалақтайды, үнемі артына қарай береді бұл
гипербелсенділік
зейінсіздік
импульсивтілік
кемтарлық
міңез –құлықтың бұзылуы
Мүгедектіктің медициналық моделі бойынша
мүгедіктікті жеңуге болады
мүмкіндігі шектеулі адамдарды өзіне жауап бере алмайды, тәуелді
мүгедіктіктің алдын алу маңызды
мүмкіндігі шектеулі адамдар тәуелсіз
мүмкіндігі шектеулі адамдарды емдеуге болмайды
Өркениетті елдерінде қоғамның жалпы адам өмірінің құндылың түсіну мен қолдау кезеңі
ХХ ғ. басынан бастап 70 жылдар аралығанда
ХІІ ғ. мен ХҮІІІ ғ. аралығында
ХХ ғ. 70-шы жылдар – қазіргі уақытқа дейін
ХҮІІІ ғ.-ХХ ғ. басы
ХХ ғ. ортасында
Әлеуметтік, медициналық педагогикалық коррекциялық көмектің мақсаты
қалыпты дамуынан ауытқу, туа біткен, жүре пайда болған және тұқым қуалаушылық ауырулардың себептерің анықтау
арнайы педагогика саласында зерттеу жұмыстарын жүргізу
мүгедектіктің ауыр түрлерін және бланың дамуының тежелуін алдын алу
балалық мүгедектікті төмендету
мүмкіндіктері шектеулі балалардың компенсация және физикалық, психологиялық, басқа да қабілеттерін қалпына келтіру
Саламанкалық декларацияда бекітілген:
кемтар баласы бар отбасы мен мамандардың қарым қатынас маңыздылығы
әр баланың қолдауға қабілетті болуы керек білім алуға негізгі құқығы бар және қолайлы білім деңгейін алуға және
әр балаға жеке және әлеуметтік, медициналық педагогикалық коррекциялық көмек көрсету
оңалту және әлеуметтік көмектің кепілдігі
ерте көмек және білім алуда барлық балалардың құқығы
Мүмкіндігі шектеулі балалардың оларсыз білім беру бағдарламаларын меңгеруі мүмкін болмайтын, арнаулы оқу және жеке дамыту бағдарламаларын, оқыту әдістерін, техникалық, оқу және өзге де құралдарды, тыныс-тіршілік ортасын, психологиялық-педагогикалық қолдап отыруды, медициналық, әлеуметтік және өзге де көрсетілетін қызметтерді қамтитын жағдайлар– бұл:
«қатер» тобындағы балаларын анықтауда жалпы стандартты тексеру
баланың интеллектуалды дамуы және потенциалды мүмкіндіктерінің ерекшеліктерін анықтау
психикалық жағдайын және потенциалды мүмкіндіктерінің ерекшеліктерін анықтау
баланың психифизикалық дамуының кешенді пәнаралық бағасы
білім алу үшін арнаулы жағдайлар
Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне инклюзивті білім беру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы Заңы қабылданды
2017 жылғы 26 маусымда
2002 жылғы 1 маусымда
2002 жылғы 15 маусымда
2021 жылғы 26 маусымда
2015 жылғы 1 маусымда
Психологиялық-педагогикалық түзеу кабинеттері мен оңалту орталықтарының жұмыс негізделеді
түзеу-дамыту бағдарламаларына
жеке оқыту бағдарламаларына
арнайы білім беру бағдарламаларына
қысқартылған білім беру бағдарламаларына
жалпы білім беру бағдарламаларына
Тірек-қимыл қозғалыс аппараты қызметінің бұзылысы бар балалардың жетекші ауытқуы
қимыл-қозғалысындағы кемістік
сөйлеу тіліндегі кемістік
кеңістікті бағдарлау дефектісі
есту қабілетінің дефектісі
көру қабілетінің дефектісі
Церебральды сал ауруы бар балаларды педагогикалық қолдаудың мақсаты
Кедергісіз бейімделген ортаны қамтамасыз ету
Таным әрекетің түзету
Техникалық құралдармен қамту
Арнайы оқулықтармен қамту
Сипап сезу қабілеттерінің түзету
Тірек-қимыл қозғалысында ауытқуы бар балаларға инклюзивті білім беру үшін қажеттілік
Арнайы бағдарламалар
Емдеу шаралармен қамту
Бейімделген кедергісіз орта мен педагог ассистент
Қимыл қозғалысын түзету шаралар
Арнайы педагогтің қолдауы
Елімізде Мүгедектердің құқықтар туралы конвенцияны ратификацияланды
2002
2005
2015
1997
2000
Қазақстан Республикасында ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар балаларды мемлекеттік қолдауға кірмейді
Медициналық көмек көрсету
Психиатриялық көмек көрсету
Психологиялық көмек көрсету
Педагогикалық көмек көрсету
Әлеуметтік көмек көрсету
Ерте қолға алу (ерте қолдау)-
психикалық-дене бұзылыстары скринингiн, диагностиканы, емдеудi, дамыта оқытуды қамтитын, сәби жастағы (үш жасқа дейiнгi) балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау
Әр түрлі кемістіктерді анықтау мен емдеудің, оқыту мен тәрбиелеудің сайма-сай жағдайларын белгілеу үшін балалардың психикалық-дене дамуын кешенді салааралық бағалау
Кемтар балалардың психикалық жағдайының ерекшеліктері мен психикалық дамуындағы әлеуеттік мүмкіндіктерін анықтау
Зақымдалған ағза қызметін қайта құрастыру,
орнын толықтыру
Кемістіктерді азайту, түзету және жоюға
бағытталған педагогикалық және емдік шаралар жүйесі
Баланың сәби шағында (1 жасқа дейін) іс-әрекетінің бастапқы түрі
Заттық іс-әрекеті
Үлкендермен эмоциялық қарым- қатынасы
Ойын іс-әрекеті
Оқу іс-әрекеті
Шығармашылық іс-әрекеті
Баланың ерте жасында (1 жастан 3ж дейін)іс-әрекетінің бастапқы түрі
Заттық іс-әрекеті
Ойын іс-әрекеті
Үлкендер мен эмоциялық қарым-қатынасы
Шығармашылық іс-әрекеті
Оқу іс-әрекеті
Баланың мектепке дейінгі жасында (3 жастан 7ж дейін)іс-әрекетінің бастапқы түрі
Заттық іс-әрекеті
Ойын іс-әрекеті
Үлкендермен эмоциялық қарым-қатынасы
Шығармашылық іс-әрекеті
Оқу іс-әрекеті
Баланың мектеп жасында іс-әрекетінің жетекші түрі
Заттық іс-әрекеті
Ойын іс-әрекеті
Үлкендер мен эмоциялық қарым-қатынасы
Шығармашылық іс-әрекеті
Оқу іс-әрекеті
Ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың жеке оқу жоспарын әзірлейді
Пән мұғалімдері
Мектеп әкімшілігі
Кез келген арнайы білім беру ұйымы
Психологиялық-медициналық –педагогикалық консультация
Мектептегі психологиялық-педагогикалық қолдау қызметкерлері мен мұғалімдер
Есту қабілеті зақымдалған ересек адамдар мен балалардың білім алуын және тәрбиеленуін зерттейтін ғылым
Тифлопедагогика
Сурдопедагогика
Логопедия
Педагогика
Олигофренопедагогика
Сурдопедагогика
Тірек-қозғалыс аппараты зақымдалған балалар қатарында
деменциясы бар
психомоторикалық аутқуы бар
балалық аутизмі бар
балалық сал ауруы бар
Есту қабілеті зақымдалған балаларға инклюзивті білім беру үшін қажеттілік
Дыбыс күшейткіш аппараттар мен арнайы құралдармен қамту
Арнайы оқулықтармен қамту
Арнайы бағдарламалармен қамту
Жеке түзету бағдарламамен қамту
Арнайы сыныпта оқыту
Инклюзивті білім беру жағдайында оқуға қарсы көрсетілімі бар балалар санатында
Нашар естийтің
Естімейтің
Зиятында шамалы ауытқуы бар
Нашар көретің
Психикалық дамуы тежелген балалар
Арнайы білім берудегі скрининг дегеніміз
білім алушылар мен тәрбиеленушілердің жеке ерекшеліктерін ескере отырып, білім алуы үшін арнаулы жағдайлар жасау
қатер" тобындағы балаларды анықтау мақсатымен жаппай стандартталған тексеру
балалардың ауруының болу немесе болмау фактісін анықтауға бағытталған медициналық көрсетілетін қызметтер кешені
психикалық-дене бұзылыстары скринингiн, диагностиканы, емдеудi, дамыта оқытуды қамтитын, сәби жастағы (үш жасқа дейiнгi) балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу
организмнiң бұзылған немесе семiп қалған функцияларын емдеуге, қалпына келтiруге бағытталған медициналық iс-шаралар кешенi
Әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдаудың мақсаттары
туа бiткен және тұқым қуалайтын ауруларды, қалыпты дамудан ауытқушылықтарды ерте бастан (туған кезден) анықтау
Кемтар оқушыларды арнайы оқыту
Ағзаның айырылған функцияларын қайта толтыруға, сондай-ақ әлеуметтік функциялар мен еңбекке жарамдылыққа бағыттау
кемтар балаларды оқытуды жүзеге асыратын бiлiм беру ұйымдарының материалдық-техникалық және оқу-әдiстемелiк жарақтандырылуы мен қамтамасыз ет
Ерте жастан педагогикалық қолдау
БАЕ|ҚБ оқушыларда ерекше оқудағы қиындықтар байқалады
Дислалия
Міңез-құлықтарында қиындықтар
Дислексия
жалпы сөйлеуінің бұзылыстары
психикалық дамуының тежелуі
Оқу жоспары мен оқу бағдарламарды өзгерту қажеттілігі туралы шешім қабылдайды
білім беру департамент
Пән мұғалімдер
Консилиум
психологиялық, медициналық -педагогикалық консультация
Әдіснамалық кеңес
Барлығына сапалы білім берудің шарттардың бірі
белгілі уақыт аралығында оқу процесін жүйелі, жоспарлау арқылы басқару
оқушылардың мүмкіндіктерінің алуан түрлілігін қабылдайтын мұғалім
баланың ерік жігер және әлеуметтік, интеллект потенциалын дамыту үшін жағдай жасау
кемтар балаларға арнайы жағдайлар жасай отырып бiлiм беру
баланың тұлғалық ерекшеліктерін ескере отырып, білім берудің жағымды жағдайын жасау
Нашар еститін балалар терминін алғаш енгізген ғалым
П.П. Блонский
Б.С. Преображенский
И .Кант
А. Маслоу
Р.М. Боскис
Сабақта БАЕҚБ оқушыларды педагогикалық қолдау тиімділігінің көрсеткіші :
Оқушы сабақтан қалмайды
Оқушы тәрбіп сақтайды
Оқушы сабақтың мақсатына қолжетерлік білдіреді
Мұғалім сабақ беріп үлгереді
Оқушы үй тапсырмасына қызықпайды
Дислексиясы бар оқушыға тиімді педагогикалық қолдаудың түрі
Тақырыпты қайталау
Үй тапсырмасының көлемің көтеру
жеке сабақ өткізу
Аудиокітаппен жұмыс жасауға мүмкіндік беру
кемістіктің түрін ескеру
БАЕҚБ оқушылардың оқу және жазуында қиындықтардың көрсеткіші:
Оқуға ынтасы жоқ
Буын, сөздерді қалдырып, ауыстырып оқиды, жазады
Мағынасын түсіңбеді
Үсақ моторикасында күрделі кемістік
Артикуляциялық аппарат дамуында кемістік
Мүмкіндігі шектеулі балаларды жалпы білім беретін мекемелердегі арнайы құрылған сыныптарда (топтар) оқыту формасы
Инклюзивті білім беру
Түзете дамыта оқыту
Интеграциялы оқыту
Уақытша интеграция
Арнайы білім беру
Білім беру ұйымында инклюзивті мәдениетті қалыптастырудың маңызы
Жалпы білім беру ұйымдарында оқыту
Арнайы білім беру ұйымдары мен жалпы мектептердің ыңтымақтастығы
Арнайы (түзету) білім беру
мектепке әртүрлілікті енгізу
білім беру процесінің барлық қатысушыларының дамуына ықпал ететін қауіпсіз қоғамдастық құру
ҚР кемтар балаларды оқытудың психологиялық-педагогикалық негіздерің зерттеген ғалымдар:
Намазбаева Ж.И., Сұлейменова Р.А., Өмірбекова Қ.Қ., Бектаева К.Б.
Жакупова С.М.., Абылкасымова А.М.
Шерьязданова Х.Т., Шарапиева А.Д.
Хакимжанова Г.Д., Макина Л.К.
Адилова М.Ш., Искакова М.С
ҚР кемтар балаларды жылпы білім беруге қосудың ғылыми педагогикалық негіздерің зерттеген ғалым:
Абаева Г.А.
Аутаева А.Н.
Макина Л.Х.
Байтұрсынова А.А.
Оразаева Г.С.
Инклюзивтілікті жариялайтың саясат
Арнайы мектеп
Дамуы артта қалған балаларға арналған мектеп
Барлығына арналған мектеп
Мүгедектерге тең білім беру мектебі
Мамандырылған мектеп
Блум Б. бойынша оқу жетістіктерін бағалау критерийлері
Сипаттау, салыстыру, классификациялау, түрлендіру, модельдеу, жүйелеу, интерполяция, экстраполяция, дивергенция, конвергенци
Репродуктивті өздігінен айту, репродуктивті алгоритмдік іс-әрекет, продуктивті эвристикалық ісәрекет, продуктивті шығармашылық іс-әрек
Түсініктемелерді айту, түсініктемелерді тану, түсініктемелерді қолдану, түсініктемелер жүйесін айту, түсініктемелер жүйесін қолдану
Тану, есте сақтау, түсіну, қолдану (тақырыптық жалпылама, пәндік жалпылама, пәнаралық жалпылама)
Білу, түсіну, қолдану, анализ, синтез, бағалау
Мүмкіндіктері шектеулі балалардың білімділік жетістіктерін бағалау жүйесін нормативтік функциясы
білім беру процесінің барлық қатысушылары арасында баланысты, білім алушылардың, соның ішінде ерекше қажеттіліктері бар балалардың да, мазмұндық және эмоционалдық рефлексиясын қамтамасыз етед
білім беру процесінде, нақты сыныпта, нақты бала үшін барлығы дұрыс жүргеніне көз жеткізуге мүмкіндік береді.
білім алушылардың бекітілген мемлекеттік стандартқа қатысты тіркеп, жеке оқушылардың мектеп сыныптарының үлгерімін, мұғалімнің дайындық деңгейі мен жұмыс сапасын қадағалайды
қу нәтижелеріне бақылау өлшемдерінің, талаптарының белгілі минимумында білім алушылардың жеткен деңгейін салыстыру
білім беру процесінде мүмкіндіктері шектеулі балаларда орын алатын қиындықтарың аңықтау
Мүмкіндіктері шектеулі бар балалардың оқу жетістіктеріндегі тексеруге жататын көрсеткіштер:
біліммен икемділіктің беріктігі
бағдарлама мазмұнын меңгеруі
ересектермен және айналадағы адамдармен қарым-қатынасқа түсу қабілеті
бүкіл сыныппен жаттығуды орындауы
оқу-танымдық әрекет дағдылары
Оқушылардың оқу жетістіктерін төменгі (рецептивті ) деңгейін білдіретің бағалау критерийлері
Оқу нысанын тану, терминдердің мағыналарын білмей олармен жұмыс жасау, имитациялық есептерді орындау
берілген оқу материалының жалпы құрылымын білмеу, оны жартылай айту, жауапта қателер жіберу, орындау алгоритмін біреудің көмегімен қолдану, тапсырмаларды орындауда өзіндік дағдылардың болмауы
Оқу материалын репродуктивті деңгейде мағынасын түсінбей механикалық меңгеру, сұрақтарды жетелеу негізінде жауапты жартылай айту, алған білімін тәжәрибеде қолдана алмау, есептерді шешудің алгоритмін өздігінен қолдануға тырысу
Оқу материалын түсіну, оны айту, оқуға қызығушық көрсету, нәтижеге жетуге ынтасын салу, әрі қарай танымдық үдеріс үшін мағынасын толық түсінбей оқу икемдерінің орташа деңгейіне ие болу
оқу нысанына қызығушылығы жоқ және танып білуге талпынысы жоқ
Критериалды бағалау бойынша оқу материалдарын жеткілікті меңгеру, әдеттегі оқиғада үлгі бойынша тапсырмаларды орындау дағдыларына ие болу, вариативті жағдайда тапсырмаларды орындауда қиналу, тапсырмаларды өздігінен орындауға тырысу – қай деңгейді білдіреді
Қанағаттанарлық (рецептивтірепродуктивті)
Орташа (репродуктивтіпродуктивті)
Жеткілікті (продуктивті)
Жоғарғы (продуктивті шығармашыл/ шығармашылықпен қолдану)
продуктивті шығармашыл
Зерде бұзылыстары бар балалардың осы типологиялық топ түрлі көмекте мұқтаждығын білдіріп, бағдарламалық материалды қиналып меңгеретін оқушылар жатады, оларға жаңадан беріліп отырған материалды жеткіліксіз ұғыну тән.
Бірінші типологиялық топ
Төртінші типологиялық топ
Бесінші типологиялық топ
Алтыншы типологиялық топ
Үшінші типологиялық топ
«Мүгедектердің құқықтары туралы конвенция» қабылданған жыл:
2000 жыл 8 қараша
2005 жыл 15 қазан
2006 жыл 13 желтоқсан
2001 жыл 5 ақпан
2009 жыл 6 сәуір
"Кемтар балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау" туралы Заңы енген жыл:
2002 жылғы 11 шілде
2000 жыл 1 ақпан
2002 жыл 5 желтоқсан
2005 жыл 6 қараша
2006 жыл 9 мамыр
Критериалды бағалауда оқушылардың оқу бағдарламаларының меңгерілу нәтижелерін мерзімді бақылау
Сабақ сайын жүргізілетін бақылау
оқушының оқу жылы бойында бақылауда жүрген дамуына және табыстылығына талдау
оқушының оқу табыстылығын талдау
Талаптары жоқ
бағдарламалық тақырыпты, тарауды зерделеп болған соң өткізіледі
МЖМБС талаптарын орындауға бағдарланбаған арнаулы оқу жоспарларына және бағдарламаларына сәйкес білім алатын балалар санаты
Тірек қимыл қозғалысында ауытқуы бар
Сөйлеу тіліңде күрделі кемістігі бар
Зияты зақымдалған
Психикалық дамуы тежелген
Психикалық ауруы бар
Интеллект дегеніміз:
Дамудың жақын аймағы
Тұлғаның ерік сапасы
Іс әрекет түрткісі
Туа және жүре пайда болған ақыл-ой қабілетінің жиынтығы
Актуальды даму аймағы
Білім алу ғана емес, сонымен бірге адамды өмір қатарына енгізу құрылғысы:
Инклюзия
Адаптация
Оқыту
Интеграция
Гуманизм
Инклюзивті білім беру жағдайында БЕҚБ оқушыларды саралау тұғырының мәні
БАЕҚБ оқушыларының жеке ерекшеліктерін мүмкіндігінше ескере отырып, оқытудың мазмұнын, әдістерін, формаларын қайта құруда
арнайы мектептегі оқыту жалпы дидактикалық принциптерің ескеруде
оқытудың әлеуметтік-бейімдеуші бағытың сақтауда
арнайы оқытудың құралы ретінде ойлауын, тілін және қатынасын дамыту
оқытудың коррекциялық бағыттың іске асыруда
Инклюзивті білім беру жағдайында БЕҚБ оқушыларды саралау мүмкіндік береді
оқытудың әлеуметтік-бейімдеуге
білім беру мазмұны, оқыту әдістері, ұйымдастыру формалары әр түрлі, ал топшалардың құрамы қойылған білім беру міндетіне байланысты балаларды әртүрлі топтарға бөлуге
оқытудың коррекциялық-орынын басуға
Баланың оқуда ерекше қажеттіліктерін анықтауға керек дамуындағы ауытқуларды ерте диагностикалауын қамтамасыз етуге
арнайы оқытудың құралы ретінде ойлауын, тілін және қатынасын дамытуға
« Түзету (коррекция)» дегеніміз -
мүмкіндіктері шектеулі тұлғаларды әр түрлі әрекеттерді орындауға дайындау педагогикалық шаралар жүйесі
айналамен әрекеттестігін дамытуға бағытталған педагогикалық амалдар жүйесі
Тұлғаның дамуының жетіспеушіліктерін түзетуге, жоюға бағытталған педагогикалық және емдеу шараларының жүйесі
дамуының бұзылыстарын түзетуге бағыталған ағзаның қызметтерінің қайта құрылу процесі
мүмкіндіктері шектеулі тұлғаларды оқытуын жеңілдететін әр түрлі тәсілдер мен әдістердің жүйесі
Кемістіктің «орнын басу (компенсация)»
Дара адамның әлеуметтік тәжірибесін белсенді менгеру процесі мен нәтижесі
Ағзаның бір қызметі бұзылғанда немесе жойылғанда басқа сақталған мүшелердің көмегі арқылы қызметтердің қайта құрылуы, қалпына келтірілуі
дамуының бұзылыстарын түзетуге, жоюға бағытталған педагогикалық және емдеу шараларының жүйесі
баланы әлеуметтік жүйеге интеграциялау
әлеуметтік нормаларды игеру
« Әлеуметтендіру» дегеніміз-
баланың әлеуметтік нормаларды игеруі, баланы әлеутеттік жүйеге интеграциялау
дамуының бұзылыстарын түзетуге, жоюға бағытталған педагогикалық және емдеу шараларының жүйесі
ағзаның бір қызметі бұзылғанда немесе жойылғанда басқа сақталған мүшелердің көмегі арқылы қызметтердің қайта құрылуы, қалпына келтірілуі
мүмкіндіктері шектеулі балаларды тәрбиелеуге бағытталған педагогикалық шаралар жүйесі
мүмкіндіктері шектеулі балаларды емдеуге бағытталған медициналық шаралардың жүйесі
Балалар ұжымымен оқыту және тәрбие жұмысында әрбір балаға оның жеке басын және өмір сүру жағдайын білуге негізделген педагогикалық әсерге қол жеткізе алатың принцип
арнайы мектептегі оқыту жалпы дидактикалық принциптерің ескеру
арнайы мектептегі оқыту жалпы дидактикалық принциптерің ескеру
түзету-дамыту қағидасы
педагогикалық оптимизм
оқытуға жеке тәсілі
Инклюзивті білім беруде жеке тәсілді жүзеге асыру кезінде ескеріледі
сөйлеу тілі, интеллект, эмоционалды – ерікті сфера балалардың жас және жеке ерекшеліктері
сөйлеу тілі бұзылуының себептері
баланың әлеуметтік жағдайы
тұлғалардын танымдық әрекеті
оқушылардың сақтаулы сау анализаторлары
Р.Е. Левина осы жіктелуінің авторы-
сөйлеу тілі кемістігі бар балалардың психологиялық-педагогикалық
естуінде кемістігі бар балалардың классификациясы
зияты зақымдалған клиникалық-педагогикалық
тірек қимылында кемістігі бар балалардың жіктелуі
психикалық дамуы тежелген балалардың жіктелуі
Сөйлеу тілі бұзылуының себептері мен симптомдары негізіне алынған жіктеу
клиникалық-педагогикалық
дауыс бұзылуының жіктелуі
психологиялық-педагогикалық
Жұмыс классификациясы
Алалияның жіктелуі
«Дислексия»
жазу процесінің жартылай бұзылуы
дауыссыз дыбыстардың айтылуының бұзылуы
оқу дағдыларының өзгеще бұзылуы
сөйлеу тілінің ырғақтылығының бұзылуы
дауыстың бұзылуы
Математикалық дағдыларды меңгеруде қиындықтары
дислексия
дизграфия
калькулия
дискалькулия
дислалия
Жазбаша сөйлеуді жүзеге асыруға және бақылауға қатысатын жоғары психикалық функциялардың жеткіліксіз қалыптасуымен байланысты жазу процесінің ішінара бұзылуы
дислалия
дизартрия
дислексия
дискалькулия
дизграфия
Бірінші сынып оқушыларын оқытудағы графикалық қиындықтардың себептері
жазу қолындағы ұсақ бұлшықеттердің жеткіліксіз дамуы және ұсақ моториканың жүйке реттелуі
Мидың зақымдалуы
Сөйлеу тіліндегі кемістік
Мектепке дайын еместігі
Мектеп алды даярлықтан өтпеу
Мінез-құлықтық және эмоционалдық проблемалары бар балалар қатарында
Кемтар балалар
Ақыл ойы кемтар
гипербелсенділік пен зейін жетіспеушілігі бар балалар
Қатер тобындағы балалар
Күрделі кемістігі бар балалар
Әртүрлі биологиялық және әлеуметтік себептерге байланысты ақыл-ойдың айқын бұзылыстары, есту, көру, сөйлеу, моториканың дамуындағы ауытқулар болмаған кезде білім беру бағдарламаларын меңгеруде тұрақты қиындықтарға тап болатын балалар
гипербелсенді балалар
әлеуметтік даму жағдайы төмен отбасындағы балалар
психикалық дамуы тежелген балалар
кемтар балалар
оқу қиындықтары бар балалар
Қазақстан Республикасы Конституциясының 30-шы бабына сәйкес, республиканың барлық азаматтарының ұлты, тілі, жынысы, әлеуметтік жағдайы және денсаулық жағдайына қарамастан жалпы орта білім алуға тең құқықтары мен мүмкіндіктерін қамтамасыз етуге бағытталған Заң нормалары
«Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы»
«Қазақстан Республикасының әдеп нормалары»
«Білім туралы»
«Кемтар балаларды әлеуметтiк және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау туралы»
«Қазақстан Республикасының білім білік дағдылар туралы заңы»
Ерекше оқытуды қажет ететін балаларға жатады
Көру қабілеті зақымдалған балалар
Шизофрениясы бар балалар
Ежіктеп оқитын және IQ-ы жоғары балалар
Гипербелсенділік пен зейіннің жетіспеушілігі бар балалар
Белсенді балалар
Психологиялық-медициналық-педагогикалық консультацияның бағыттары
медициналық, әлеуметтік қызмет көрсету мен білім алуға қажеттіліктерін анықтау және растау
сауықтыру жұмыстарын жүргізу, даму процесіндегі бұзылыстардың қайталануының алдын алу, оқу еңбегін тиімді ұйымдастыру
оқытудың барлық деңгейінде білім берудің бірыңғай ашықтығын қамтамасыз ету
баланы оңалтудың кешенді бағдарламасын жасау және жеке даралап оқыту бағдарын (маршрут) белгілеу
кеңес беру, үйрету және ата-аналарды педагогикалық түзету процесіне қатыстыру
Психологиялық-медициналық-педагогикалық консультацияның бағыттары
кеңес беру, үйрету және ата-аналарды педагогикалық түзету процесіне қатыстыру
сауықтыру жұмыстарын жүргізу, даму процесіндегі бұзылыстардың қайталануының алдын алу, оқу еңбегін тиімді ұйымдастыру
Баланың даму тәрбиесі
педагогтарға, психологтарға және мектеп ұйымының басқа да мамандарына ерекше қажеттілігі бар балаларды оқыту мен тәрбиелеуде кеңестік-әдістемелік көмек көрсету
психикалық даму мониторингі және білім беруде ерекше қажеттілігі бар балаларды медициналық-әлеуметтік-психологиялық-педагогикалық тұрақты қолдау
Баланы оңалтудың кешенді бағдарламасын жасау және жеке даралап оқыту бағдарын (маршрут) белгілеу құрамына кіреді
білім қызметі
Бағыттау қызметі
әлеуметтік қызмет
Дамыту қызметі
медициналық қызмет
Мұғалім тарапынан оқушыны қолдау жолдары
оқытудың вариативті, арнайы әдістерін қолдану
Кәсіби - бағыттау қызметі
сабақта дараланған оқу материалдарын пайдалану
оқу орнын анықтау және бейімдеу
әлеуметтік бейімдеу
Жалпы білім беретін ортаға БАЕҚБ балаларды енгізудің түрі
қалыпты сыныпта оқыту
Дамыту сабағында
Түзету сыныбында
арнайы сыныпта оқыту
Аралас сабағында
Балалардың физикалық және психологиялық денсаулықтарын сақтап және нығайтуға кепілдік беретін шарттар
оқыту процесін дараландыру және саралау
сауықтыру жұмыстарын жүргізу, даму процесіндегі бұзылыстардың қайталануының алдын алу, оқу еңбегін тиімді ұйымдастыру
әртүрлі мүмкіндіктері мен қажеттіліктері бар балаларды оқытудың арнайы әдістері мен технологияларын меңгерген педагог кадрларды дайындау
ерекше қажеттіліктері бар балаларды оқыту және тәрбиелеу мәселелері бойынша мұғалімдер және ата-аналарды арнайы дайындықтан өткізу және оларға уақытылы кеңес беру
білім беру процесінің барлық қатысушыларын дамуында шектеуі бар оқушылармен өзара қарым-қатынаста қатар өмір сүруге дайындау
Арнайы сыныптар ашылады
сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балаларға
Зияты терең зақымдалған балаларға
мүгедектігі бар балаларға
тірек-қозғалыс аппараты бұзылған балаларға
психикалық дамуы тежелген балаларға
Оқушылардың графикалық дайындығының дамымауның көрсеткіштері
Жаттығу орындамау
Каламды дұрыс ұстамау
Кеңістікті бағдарламау
хаттың көлбеуін сақтамау
Сурет салудан бас тарту
Есту қабілеті зақымдалған балаларға жатады
Нашар еститін балалар
Зияты зақымдалған балалар
Естімейтін балалар
ПДТбалалар
Кейіннен естімей қалғандар
Көру қабілеті зақымдалған балаларға жатады
Көрмейтін
Нашар көретін
Көруінде қылилығы бар
Зияты зақымдалған балалар
ПДТбалалар
Арнайы мектептегі Типтік оқу жоспарында арнайы түзету бағытында қарастырылған
«Заттық-тәжірибелік оқыту»
«Мамандандыру»
«Түзету ырғағы»
«Тәрбиелеу»
жеке-топтық сабақтарда естуді қабылдауы мен дұрыс айтуын дамыту
Барлық жалпы білім беретін пәндер мен түзету курстарының бағыттары
түйсініп қабылдау
Мамандыққа үйрету
айналадағы заттарды түрліше сезіну түйсігін дамыту
Тігіншілікке үйрету
қимыл-қозғалысын дамыту
Педагог-ассистент- БАЕҚБ оқушыға оқу процесінде негізгі
жағымсыз мінез-құлықтың бұзылуын алдын алады
Ұсақ моторикасың түзетеді
эмоционалды бұзылуын алдын алады
Мамандыққа үйретеді
дұрыс әрекетің ұйымдастырады, бағыттайды
Педагог –ассистенттің БАЕҚБ оқушыны жеке сүйемелдеуге қатысуының төмендеуі бірнеше кезеңнен өтеді:
танымдық үдерістерін және эмоциональды-еріктік аймағын кеңейтеді
Оқушыны толық қолдау-ассистент үнемі бірге партада жұмыс істейді
өз іс-әрекетін жоспарлау және жобалау дағдыларын дамытады
оқушыға мезгіл-мезгіл ұйымдастырушылық және бағыттаушы көмек көрсетеді
біртіндеп алыстайды -оқушы партада өзі жұмыс істейді, ассистент артында отырады
Естімейтін және нашар еститін балаларды оқытуда сөйлеуді қабылдауын, сөздің дыбыстық құрамын түсінуді жеңілдететін өзгеше құралдар
Дактиль жүйесі
Арнайы пернетақталар
Ақпараттық техникалық оқу құралдар
Арнайы қаламдар
Ым-ишара жүйесі
Нашар көретін оқушыларға сыныптағы көру жұмыстарына анық сызылған сызықтарымен дәптерлер, оптикалық және техникалық құралдар көмегімен қолайлы жағдай жасалу қажет
офтальмологпен тағайындалғанкөруді түзету құралдары
Арнайы ойыншықтар
оқығанда, жазғанда, сурет салғанда сурет көргенде дұрыс отыруын қамтамасыз ететін арнайы бір орынды парталар
Сергіту жаттығулары
табиғи жарықты реттейтін құрылғы
Офтальмолог дәрігердің пен тағайындалған көруді түзетудің арнайы құралдары
көзілдірік
Дәптерлер
лупа
Смартфон
жанаспалы линза
Нашар көретін оқушыларға сыныптағы көру жұмыстарына анық сызылған сызықтарымен дәптерлер, оптикалық және техникалық құралдар көмегімен қолайлы жағдай жасалу қажет
Үлкейтілгін шрифтімен әзірленген құралдар
Арнайы оқу жабдықтар
тифлотехникалық құралдар
көруді қорғау талаптарына жауап беретін арнайы оқу құралдары
Дыбыс күшейткіш аппараттар
Нашар көретін оқушыларға сыныптағы көру жұмыстарына анық сызылған сызықтарымен дәптерлер, оптикалық және техникалық құралдар көмегімен қолайлы жағдай жасалу қажет
тифлотехникалық құралдар
Арнайы ойыншықтар
аудио-және бейнеаппаратуралар
арнайы бағдарламалармен қамтамасыз ететін компьютерлер
Сергіту жаттығулары
Көру қабілеті нашар балаларға арналған қосымша құралдар
Брайл жүйесі бойынша жазуға арналған құралдар
Есту аппараттары
Брайл шрифтісі бар клавиатура
Ауызша оқитын машиналар
Арнайы бағдарламалар
Көру қабілеті нашар балаларға арналған түзету курстары
«Көруді қабылдау және қалдық көруді сақтау және дамыту»
«жаратылыстану»
«Емдік дене шынықтыру (ЕДШ)»
«Тәрбиелеу»
«Түзету ритмикасы»
Көру қабілеті нашар балаларға арналған түзету курстары
«Түзету ритмикасы»
«Мамандандыру»
«Мимиканы және пантомимиканы дамыту»
«Түйсіну мен ұсақ моториканы дамыту»
«жаратылыстану»
ГЗЖБ балаларда кездеседі
гипербелсенділіксіз зейін жетіспеушілігі
ойлаудың жетілмеуі
гипербелсенділік пен зейіннің жетіспеушілігі
зейін тұрақсыз бен таным процестерінің төмендеуі
Зейіннің жетіспеушілігісіз гипербелсенділік
Тірек-қозалыс аппараты бұзылған балаларды келесі санаттарға бөледі
балалардың сал ауруы (БСА)
Нашар көретін балалар
полиомиелиттің салдарынан қимыл қозғалысында кемістігі бар
Зияты зақымдалған балалар
Нашар еститін балалар
Тірек-қозалыс аппараты бұзылған балаларды келесі санаттарға бөледі
миопатиямен
Көрмейтін балалар
Аутист балалар
туа біткен және жүре пайда болған ақыл-ой кемістігінің және тірекқозалыс аппаратының бұзылуымен
Аутист балалар
ГЗЖБ балалардың зейінсіздігі
өзіне айтылған сөзді тыңдамайды және басқалардың сөздері мен ескертулерін мүлдем елемейтін секілді әсер береді
бала көбінесе сұрақтарға ойланып жауап береді
бастаған жұмысын аяғына дейін жеткізбейді және өзіне ұнамаған жұмысқа наразылығын осылай білдіретін болады
өзіне айтылған сөзді тыңдайды және басқалардың сөздерің ескереді
кез-келген тапсырманы (мектепте, балабақшада) орындау кезінде өзі қателіктер жіберіп алған жерге зейінін салуға қабілетті болмайды
