NEW
Font size
WorksheetsЭкология 5 (200-250)
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Минимум заңын ғалым ... тұжырымдаған.
Ю. Либих
А. Тенсли
В. Вернадский
Г. Гаузе
Ч. Дарвин
Толеранттылық заңын ... тұжырымдаған.
В. Шелфорд
Б. Коммонер
В. Вавилов
Ю. Либих
Г. Гаузе
Қазақстан Республикасының экологиялық қауіпсіздігінің стратегиялық мақсаты мен
міндетіне ... жатады.
экологиялық білім мен тәрбие беру жүйесін дамыту
орта білім беру жүйесін тереңдете дамыту
жастарды отан сүйгіштікке баулу
экология пәнін дәріптеу
экологиялық тәрби жұмысын жүргізу
Экологиялық білім беру:
әр түрлі деңгейдегі экологиялық білімдерді меңгеру
жоғарғы білімді меңгеру
әр түрлі деңгейдегі экономикалық білімдерді меңгеру
көп салалы білімді меңгеру
әр түрлі деңгейдегі гигиеналық білімді меңгеру
Білім беру жүйесін экологияландыру - бұл:
экологиялық ой, ұғым, қағидаларды басқа пәндерге енгізу
адамгершілік ұғым мен қағидаларды басқа пәндерге енгізу
экономикалық ой, ұғым, қағидаларды басқа пәндерге енгізу
экологиялық мәдениет ұғымын қалыптастыру және енгізу
гигиеналық ұғым, қағидаларды басқа пәндерге енгізу
Экологиялық білім берудің негізгі мақсаты:
табиғатқа деген жауапкершілікті қамтамасыз ету
қоғамға деген жауапкершілікті қамтамасыз ету
халық денсаулығына деген жауапкершілікті қамтамасыз ету
өз денсаулығына деген жауапкершілікті қамтамасыз ету
экологиялық білімге деген жауапкершілікті қамтамасыз ету
Қазақстан Республикасының «Атмосфералық ауаны қорғау туралы» заңы ... жылы қабылданды.
2002
1996
1993
1998
2000
Қазақстан Республикасында 2000 жылы қабылданған заң:
«Жер туралы »
«Орман кодексі »
«Ерекше қорғалатын территориялар»
«Экологиялық сараптама »
«Су кодексі»
Су экожүйесі – бұл:
көлдің биотикалық, абиотикалық компоненттерінің жиынтығы
көлдің химиялық, физикалық компоненттерінің жиынтығы
көлдегі өсімдіктер мен жануарлар бірлестігі
көлдің фитопланктон, бентос зоопланктондар бірлестігі
көлдің биологиялық компоненттерінің жиынтығы
Ағзаның қоршаған орта жағдайларына төзе алу қабілеті... деп аталады.
толеранттылық
бейімделу
вируленттілік
тұрақтылық
сезімталдық
Барлық дерлік экожүйелердегі энергияның бастапқы көзі-бұл:
жел энергиясы
су энергиясы
күн энергиясы
отын энергиясы
тірі ағзалар энергиясы
Амтосфералық ауаны ластаушы көздер түріне қарай бөлінеді:
химиялық, физикалық
табиғи, жасанды
химиялық, антропогендік
боихимиялық, токсикологиялық
техногендік, микробиогендік
Парниктік газдарға жатады:
фреон, азот оксиді, көмірқышқыл газы
күкіртқышқылы, фосфор қосылысы
азот қышқылы, күкірт оксиді
көмір оксиді, сынап, азот қосылысы
қорғасын, фосфор қосылысы, көмірқышқыл газы
Фреонның химиялық атауы:
хлорфторкөміртек
хлорфторсутек
хлорсутек
фторкөміртек
күкіртсутек
«Озон тесігі»-бұл:
озон мөлшерінің кемуі нәтижесінде түзілген кеңістік
азот мөлшерінің кемуі нәтижесінде түзілген кеңістік
озон мөлшерінің көбеюі нәтижесінде түзілген кеңістік
көмірқышқыл газы мөлшерінің кемуі нәтижесінде түзілген кеңістік
метан мөлшерінің көбеюі нәтижесінде түзілген кеңістік
Табиғи сулардың өздігінен тазару үдеріс қатысатын фактор...болып табылады.
суда көмірқышқыл газының болуы
су температурасының төмендеуі
минералданудың төменгі деңгейі
суда микроағзалардың болуы
судың рН қышқыл болуы
Суды ластаушы антропогендік химиялық заттар ...жатады.
мұнай өнімі, белсенді беткейлік заттар
жылу, биологиялық өнім
радиациялық қалдық
органикалық өнім
минералдық заттар
«Гумус» -бұл:
қарашірік
құстар мен жануарлар нәжісі
минералды тыңайтқыш
топырақ ылғалдылығының төмендеуі
топырақ капиллярлығының жоғарлауы
Топырақты антропогендік ластаушы көздер...жатады.
ауылшаруашылығы, өндіріс
орман қалдығы
су көздері
атмосфералық тұнба
өсімдік, жануар қалдықтары
Ауылшаруашылығында топырақты ластаушылар...жатады.
минералды тыңайтқыштар
суғару
жер жырту
шаң-тозаң
тірі ағзалар
Топырақ эрозиясымен күресудің негізгі әдістерінің бірі:
өсімдіктерді отырғызу
жерді жырту
техниканы оңтайландыру
желдің бағытын анықтау
суғару
Қышқыл жаңбырдың пайда болуы... мөлшерінің көбеюіне әкеледі.
күкіртті газ
фреондар
көмірқышқыл газы
көміртегі тотығы
фосфор қосылысы
Озон қабатының биологиялық маңызы:
ультракүлгін сәулелерді сіңіреді
инфрақызыл сәулелерді сіңіреді
планетаны оттегі мен байытады
зиянды қоспаларды сіңіреді
көзге көрінетін жарықты өткізеді
Тұрмыстық іркінді суларда органикалық заттардың үлесі...құрайды.
58 %
48 %
42 %
38 %
52 %
Қазақстан қалаларының атмосфералық ауасын ластайтын негізгі көздері:
қара және түсті металлургия
мұнай өңдеу зауыты
жеңіл өнеркәсіп
тамақ өнеркәсібі
қазба байлықтарды өндіруі
Шығу көзіне байланысты радиация ...болып бөлінеді.
табиғи, жасанды
бірінші реттік, екіншіші реттік
ашық, жабық
тікелей, жанама
сыртқы, ішкі
Түрлердің жиынтығы мен олардың өзара қарым-қатынасынан тұратын күрделі табиғи
кешен ... деп аталады.
биогеоценоз
биосфера
биоценоз
табиғаттағы зат айналымы
ноосфера
Мониторинг түрлері ...болып бөлінеді.
ғаламдық, аймақтық
масштабтық, биосфералық
зоналық, жергілікті
түрлік, популяциялық
ғылым, қоғамдық
Мониторинг жүргізетін нысандар...жатады.
атмосфералық ауа, грунт суы
адам популяциясының саны
қалалану үрдісі
елді мекендердің урбандалу үрдісі
халықтың тамақпен қамтылуы
Экологиялық сараптама:
қоршаған орта жағдайының өзгерісін анықтауға мүмкіндік беретін бақылау, бағалау
және болжау жүйесі
өсімдік пен жануар әлемін қорғау шаралар жүйесі
қоршаған ортаның қорғауға бағытталған жобаларды кешенді бағалаудың жүйесі
экологиялық қауіпсіздік пен табиғатты пайдалануды басқарудың ақпараттық қамтылуы
экологиялық ақпараттар мен технологиялар кешені
Экологиялық сараптаудың ... кезеңдерінен тұрады.
дайындық, негізгі және қортынды
бірінші реттік, екінші реттік
негізгі, қорытынды және қосымша
дайындық, негізгі
бастапқы,аралық және соңғы
Әлемдік мұхит суы ... жатады.
сарқылмайтын табиғи қорға
қалпына келетін табиғи қорға
қалпына келмейтін табиғи қорға
жартылай сарқылатын табиғи қорға
толықтай сарқылатын табиғи қорға
Әлемде климаттың біртіндеп жылынуы ... байланысты.
парниктік эффектіге
озонның тесілуіне
фотохимиялық смогке
жасанды ластануға
табиғи ластануға
Атмосфералық негізгі бөлігі:
азот
оттегі
аргон
озон
көмірқышыл газы
Атмосфераны негізгі химиялық ластаушы...болып табылады.
коміртегі қос тотығы
радиобелсенді тұнбалар
күкіртті газ
тэтраэтилқорғасын
азот оксиді
Озон тесігі, шөлейттену, парниктік эффект ... мәселелерге жатады.
ғаламдық
аймақтық деңгеидегі мемлекетаралық
мемлекетшілік
аймақтар деңгеиіндегі кешенді
жергілікті
Атмосферадағы шығаратын лақтырыстардың көбін...бөледі.
өндірістік кәсіпорындары
энергетика
химиялық, көмір өндірістері
көліктер
ауылшаруашылығы
Атмосфераға қорғасынның ұсақ шаңдарын бөлетін басты көз... болып табылады.
көліктердің реттелмеген двигательдері
ядролық қаруды сынау
күшті,ұзақ болатын орман өрттері
бояу мен лактарды өндіретін кәсіпорындар
металдарды балқыту
Климаттың біртіндеп жылынуының басты себебі...болып табылады.
атмосферада көміртегі қостотығы мөлшерінің жоғарылауы
табиғи радиобелсенді фонның өзгеруі
атмосферадағы озон қабатының тесілуі
хлорфторкөміртек мөлшерінің жоғарылауы
ауыр металдар мөлшерінің артуы
Ірі қалаларда атмосфера ластануының негізгі үлесін...құрайды.
автокөліктер
құрылыс алаңдары
жеңіл өнеркәсіптер саласы
тағам өнеркәсібі
көшелік улы тұман
Соңғы жылдары тұщы судың тапшылығы суды... көп жұмсалуымен байланысты.
энергетикалық өндіріске
ауылшаруашылық мақсатқа
қалдықтарды араластыруға
өндіру саласында
қайта өңдеу өндірісінде
Суару алаңдары іркінді суларды тазартудың...әдісіне жатқызады.
биологиялық
механикалық
химиялық
физикалық-химиялық
гидрологиялық
Тұщы суға деген тапшылық негізінен ...туындаған.
су көздерінің ластануынан
климаттың нашарлауынан
грунт суы көлемінің ғаламдық азаюынан
топырақтың ғаламдық тұздануынан
жер асты суларын шектен тыс пайдаланудан
Суды негізгі ластаушы...болып табылады.
мұнай өнімдері
тұрмыстық қалдықтар
биологиялық қалдықтар
өндірістік қатты қалдықтар
газ шығарындылары
Тұщы судың негізгі қоры...жинақталған.
мұздықтарда
көлдерде
өзендерде
топырақта
тірі ағзаларда
Іркінді сулардың тазалаудың қазіргі әдістері оларды...тазартуға мүмкіндік береді.
90-95%
80-85%
100%
70-75%
50-55%
Әсіресе сулы эрозияға...орналасқан топырақтар ұшырайды.
бұталары бар қисық жерде
өсімдігі аз жазық беткейде
өсімдігі жоқ жазық беткейде
шөп өскен қисық жерде
өсімдігі жоқ қисық жерде
Органикалық заттардың шіру нәтижесінде өсімдіктер мен жануарлардың қалдықтарының түзілетін зат...деп аталады.
гумус
пестицид
продуцент
мицелия
азот
Экожүйеде зат айналымнан уақытша шығарылған органикалық зат...деп аталады.
күл
детрит
топырақ
күл асты
қалдық
Атмосфера азотын өсімдік сіңіретін ағза...деп аталады.
азотфиксатор
денейтрификатор
деструктор
цианобактерия
фиксатор
