WorksheetsMikroiqtisadiyyat 300-350
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Əməyə olan tələb əyrisinin yerdəyişməsinə səbəb olur:
məhsuldarlığın marjinal dəyərinin dəyişməsi
işçilərin əmək haqqının dəyişməsi
əhali imiqrasiya nəticəsində
tələblə təklifin bərabərləşməsi
istehsal olunan əmtəənin qiyməti
Mənfəəti maksimumlaşdıran firmanın işçi qüvvəsinin miqdarını seçmək şərti:
P = MC
MPL = MC
P > MC
P < MC
MPL > MC
İstehsal amillərinin miqdarıilə istehsal olunmuş əmtəələrin həcmi arasında əlaqəni əks etdirir:
istehsal funksiyası
istehsal amillərinə olan tələbi
istehsal amilinin məhsuldarlığı
istehsal amilinin marjinal məhsuldarlığı
azalan marjinal məhsuldarlıq qanunu
Marjinal məhsuldarlığın dəyəri (gəliri):
mənfəətin artan miqdarını göstərir
düzgün cavab yoxdur
istehsal amillərinin marjinal məhsuldarlığı ilə əldə olunan əmtəənin bazar qiymətinin hasilinə bərabərdir
bir əmtəənin satışından əldə olunan gəlirdir
əmtəələrin satışından əldə olunan ümumi gəlirdir
Azalan marjinal məhsuldarlıq göstərirki:
istehsal amillərinin miqdarı müəssisənin ölçülərindən asılıdır
marjinal məhsuldarlıq istehsal artdıqca azalır
istehsal amillərinin miqdarı artdıqca onun marjinal məhsuldarlığı azalır
istehsal olunmuş məhsulun miqdarı artdıqda gəlir çoxalır
istehsal olunmuş məhsulun miqdarı artdıqca gəlir azalır
Əməyin marjinal məhsuldarlığı:
məhsuldarlığın hesablanması metodunu
istehsal olunmuş məhsulların həcmidir
əmtəə təklifinin həcmidir
bir işçinin istehsal etdiyi məhsulun miqdarıdır
əlavə bir vahid əməkdən əldə olunan istehsalın artım miqdarıdır
İstehsal funksiyası nəyi əks etdirir ?
firmanın əmtəə təklifini
firmanın istehsal amillərinə tələbi
istehsal amillərinin səmərəliliyini
istehsal amillərinin miqdarı ilə istehsal olunmuş əmtəələrin həcmi arasındakı əlaqəni
satışdan əldə olunan məbləğlə xərclərin fərqini
İstehsal amillərinə tələbin əmtəə bazarlarındakı tələbdən fərqli cəhəti:
tələbi alıcılar yaradır
tələb törəmə tələbdir
tələb əyrisi aşağı meyilli xətdir
fərq yoxdur
qiymətlə tələb tərs mütənasibdir
Əsas istehsal amillərinə aiddir?
əmək, torpaq, kapital
xərclər, gəlirlər, mənfəət
əmək haqqı, mənfəət, renta, faiz
əsas kapital, dövriyyə kapitalı, əmək haqqı
sabit və dəyişən xərclər
İstehsal amilləri nədir ?
sahibkarların mülkiyyətində olan amillər
müəssisənin alınması üçün avans edilmiş kapital
əmtəə və xidmətlərin istehsalında istifadə edilələn amillər
sahibkarların avadanlıqlarının alınmasına çəkdiyi xərclər
istehsal infrastrukturu elementləri
Aşağıdakılardan hansı tarazlıq əmək haqqını müəyyən edən amillərə aiddir:
insan kapitalı;
super ulduz fenomeni.
qabiliyyət, çalışqanlıq və bəxt
bütün cavablar doğrudur
fərqlərin kompensasiya olunması;
Tarazlıq əmək haqqını müəyyən edən amillərdən biri:
bütün cavablar doğrudur
super ulduz fenomenidir
əməyə olan tələbinin azalması
əmək təklifinin olması
düzgün cavab yoxdur
İxtisaslı işçilərlə ixtisassız işçilərin gəlirləri arasındakı fərqin kəskin artmasının səbəbi nədir?
əməyə olan tələbin artması
immiqrasiya prosesi
düzgün cavab yoxdur
beynəlxalq ticarətin artması və texnoloji dəyişikliklər
bütün cavablar doğrudur
Qabiliyyət, çalışqanlıq və bəxtin əmək haqqının müəyyən edilməsində rolu nə qədərdir?
azdır
çoxdur
bütün cavablar doğrudur
düzgün cavab yoxdur
müəyyən etmək çox çətindir
Aşağıdakılardan hansı tarazlıq əmək haqqını müəyyən edən amillərə aiddir?
bütün cavablar doğrudur
həmkarlar təşkilatının olması
düzgün cavab yoxdur
qabiliyyət, çalışqanlıq və bəxt
əmək təklifinin səviyyəsi
İnsan kapitalı nədir?
düzgün cavab yoxdur
təhsil və ya iş zaman əldə edilən biliklər formasında insanda toplanmış investisiyalardır.
əmək təklifidir
istehsal prosesində təcrübətoplamaqdır
bütün cavablar doğrudur
Tarazlıq əmək haqqını müəyyən edən amillərdən biri:
əmək təklifidir
bütün cavablar doğrudur
əməyə olan tələbdir
düzgün cavab yoxdur
insan kapitalıdır
Fərqlərin kompensasiya edilməsi :
bütün cavablar doğrudur
etnik mənsubiyyətə görə əmək haqqındakı fərqlərdir
irqi mənsubiyyətindən asılı olaraq əmək haqqındakı fərqlərdir
yaş əlamətlərinə görə əmək haqqındakı fərqlərdir
müxtəlif işlərin qeyri-pul xüsusiyyətlərini kompensasiya etmək üçün əmək haqlarında olan fərqdir.
Tarazlıq əmək haqqını müəyyən edən amillərdən biri:
düzgün cavab yoxdur
əməyə olan tələbdir
əmək təklifidir
fərqlərin kompensasiya olunmasıdır;
bütün cavablar doğrudur
Əmək haqqının formalaşması asılıdır:
bütün cavablar doğrudur
əməyə olan tələbdən
əmək təklifindən
əmək təklifi və tələbinin qarşılıqlı münasibətindən;
düzgün cavab yoxdur
Dünya üzrə qeyri-bərabərlik hansı ölkələrdə daha azdır:
ölkədən asılı olmayaraq gəlirlər həmişə bərabər bölünür
ən ədalətli bölgü əhalisi daha yoxsul olan ölkələrdədir
hər bir dövlət gəlirlərin bərabər bölgüsünü təmin edən tədbirlər həyata keçirir
inkişaf etmiş ölkələr inkişaf etməkdə olan ölkələrə nisbətən daha bərabər gəlir bölgüsünə malikdir
inkişaf etməkdə olan ölkələr inkişaf etmiş ölkələrə nisbətən daha bərabər gəlir bölgüsünə malikdir
Dövlət minimum əmək haqqı qərarı qəbul etdikdə əmək bazarında:
təklif artır tələb azalır
tələb və təklif bərabərləşir
marjinal məhsuldarlığın azalması qanunu fəaliyyət göstərir
tələb artır tələb azalır
istehsal funksiyası yastılaşır
“Görünməz əl” sərvətləri səmərəli bölüsdürə bilmədikdə görülməli tədbir:
dövlət ədalətli bölüsdərməni təmin ermək üçün siyasi tədbirlər həyata keçirilməlidir
Bazarlara polis nəzarəti təmin edilməlidir
dövlət maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirilməlidir
dövlət xarici ticarəti inkişaf etdirməlidir
“Görünməz əl” haqqında qanun qəbul edilməlidir
Neqativ gəlir vergisi:
yüksək gəlirli ailələrdən vergi tutan, gəlirləri az olan ailələrə isə müavinət verən vergi sistemidir
gəlirin artması ilə yüksək vergi dərəcəsinin təyin edilməsi sistemidir
gəlirin səviyyəsindən asılı olmayaraq tədbiq olunan eyni vergi dərəcəsidir
gəlirin artması ilə aşağı vergi dərəcəsinin təyin edilməsi sistemidir
ev təsərrüfatlarının gəlirlərinə təyin edilən vergi
Sosial təminat:
yoxsul ailələrə natural formada müavinətlərdir
yardımın təyin edilməsi meyarıdır
işsizliyə görə müavinətlərdir
ehtiyacı olanların gəlirlərinin artırılması üzrə dövlət proqramlarıdır
gəlirlərin minimum həddidir
Liberalizmin maksimum kriteriyası :
əhalinin daha çox gəlir əldə etməsinə şərait yaratmaq
cəmiyyətdəki hər bir kəsin faydasnı maksimallaşdırmaq
bütün ailələrin gəlirlərinə eyni vergi dərəcəsinin tətbiq edilməsi
ən yüksək gəlirili ailələrin vergilərə cəlb olunması
dövlətin, cəmiyyətin ən yoxsul üzvlərinin rifahının yüksəldilməli olduğunu nəzərdə tutan iddia
Utilitarlara görə fayda anlayışı:
gəlirlə xərc arasında fərqdir:
xöşbəxtlik və ya rifahın ölçüsüdür.
istaehlak olunan əmtəələrin alternativ dəyəriistaehlak olunan əmtəələrin alternativ dəyəri
istehsalçının əldə etdiyi mənfəət
istehlakçının əldə etdiyi mənfəət
Utilitarizmin dayaq nöqtəsi:
əməyin morjinal məhsuldarlığı
yoxsulluğun aradan qaldırılması
gəlirlərin təkrar bölgüsündə bazar mexanizmi
gəlirlərlə məhsuldarlığın qarşılıqlı əlaqəsi
fayda anlayışı-xöşbəxtlik və ya razılığın ölçüsü
Gəlirlərin təkrar bölüşdürülməsinin siyasi fəlsəfəsində baxışlara aiddir:
dövlətin iqtisadi siyasəti
monetarizm, liberalizm, institusionalizm
utilitarizm, liberalizm, libertarianizm
merkantelizm, marjinalizm, marksizm
klassik və neoklassik
Daimi gəlirlər:
ailədə işləyənlərin bütün formalarda əldə etdiyi gəlirlər
ailənin real gəlirləri
təsadüfi gəlirləri nəzərə almaqla ailə gəliri
vergiləri çıxmaqla hesablanan gəlirlər.
insanın normal ömürlük orta gəliridir.
Natura formasında müavinətlərə daxildir:
ailənin yaşaması üçün zəruri əmtəə və xidmətlər
istehlak səbətinin müəyyənləşdirən normativlər
nəğd pul formasında deyil əmtəə və xidmətlər formasında yoxsullara verilən müavinətlər
ailə gəlirlərinə əlavə edilə bilən əmtəələr
istehlak edilən əmtəələrin fiziki həcmi
Əhali qrupları üzrə yoxsulluq dərəcəsini müəyyənləşdirdikdə nəzərə alınmalı amillər:
irqlə əlaqədar, yaşla əlaqədar, ailə tərkibi ilə əlaqədar
minimum əmək haqqı səviyyəsi
iş yerlərinin sayı, sahə quruluşu, artım tempi
ərazinin ölçüləri, iqlim şəraiti, əhali sıxlığı
mənfəət, renta, faiz
Yoxsulluq həddi:
dövlət tərəfindən hər bir ailə ölçüsü üçün müəyyən olunmuş və ondan aşağıda olan ailələrin yoxsul hesab edildiyi mütləq gəlir səviyyəs
işçi qüvvələrinin təkrar istehsalını təmin edən gəlir səviyyəsi
ailənin zəruri yaşayış vasitələrinin qiymətləri cəmi.
istehlak səbəbinin səviyyəsi
varlı və yoxsul ailələrin gəlirləri fərqi
Yoxsulluq dərəcəsi:
yoxsul ailələrin ailələrin ümumi sayında xüsusi çəkisi
əhalinin ailə gəlirləri mütləq yoxsulluq həddindən aşağı olan faiz
ailələrin qruplar üzrə gəlirlərinin ümumi gəlirlərdə xüsusi çəkisi.
yoxsul ailələrin sayının varlı ailələrin sayına nisbəti
varlı ailələrin sayının yoxsul ailələrin sayına nisbəti
Ultimatum oyununda az da olsa ədalətliliyi təmin etmək necə reallaşdırıla bilər?
oyunçulara sərbəstlik verməklə oyunun şərtlərinə əməl etməmək;
oyuna müəyyən ciddi inzibati şərtlər tətbiq etmək;
oyundan imtina etmək.
oyunu real insanın maraqlarına uyğun yenidən təşkil etmək;
mükafatın məbləğini artırmaq;
Firma nə üçün işçilərə tarazlı əmək haqqından daha çox əmək haqqı ödəmək qərarına gələ bilər?
işçilərin işə həvəssiz yanaşma, tətil və hətta vandalizm əməllərinin qarşısını almaq üçün;
edilən müraciətləri nəzərə almaqla;
dövlətin sosial siyasətinin təsiri altında;
firmanın işçilərinin rufahını yüksəltmək üçün.
ədalətli bölgünü reallaşdırmaq üçün;
Herbert Saymon insanları necə adlandırmağı təklif etmişdir?
qənaətcil;
rasional maksimallaşdırıcı.
səmərələşdirici;
məhdud rasional;
kifayətləndirici
Davranışın iqtisadi nəzəriyyəsi elmində hansı elmlər birləşir?
iqtisadi nəzəriyyə və fəlsəfə;
iqtisadi nəzəriyyə və pedoqoqika;
iqtisadi nəzəriyyə və psixologiya;
iqtisadi nəzəriyyə və sosiologiya;
iqtisadi nəzəriyyə və politologiya.
K.Arrouna görə müxtəlif nəticələr arasında cəmiyyətin seçim etməsi üçün seçim hansı xüsusiyyətlərə malik olmalıdır?
aşkarlıq, ədalətlilik, konkretlik;
iqtisadi rifaha xidmət göstərilməsi, əhali qrupları arasında ayrı-seçkiliyin olmaması;
yekdillik, keçicilik, bir-birilə bağlı olmayan alternativlərin müstəqilliyi, diktatorların olmaması;
düzgünlük, prinsipiallıq, hesabatlılıq;
hüquq bərabərliyi, fərdiyyətçilik, ardıcıllıq.
informasiyanı aşkarlamaq üçün yoxlama nə deməkdir?
keyfiyyətə nəzarət şöbəsinin monitorinq keçirməsi;
menecerin işçilərin gündəlik fəaliyyəti üzərində nəzarəti.
məlumatlı tərəfin şəxsi məlumatını aşkarlamaq üçün məlumatsız tərərfin həyata keçirdiyi fəaliyyət;
idarə heyətinin xüsusi komissiyasının təqdim olunan materialın maliyyə yoxlanışını həyata keçirməsi;
firma rəhbərliyinin işçilərin peşəkarlıq qabiliyyətinin diaqnostik qiymətləndirməsi;
Siqnal göndərmə nədir?
hədiyyə və mükafatlar vasitəsilə agentə sifarişçinin ötürdüyü ismarıc;
uzaq məsafədən tərəfdaşların bir-birinə həyəcan təhlükəsi siqnallarının ötürülməsi;
dost, tanış və yoldaşların ünsiyyət zamanı müəyyən işarələrlə bir-birinə siqnalları verməsi;
məlumatlı tərəfin öz şəxsi məlumatını məlumatsız tərəfə bildirməsi üçün gördüyü əməl;
bir-biri ilə yaxın olan insanların müəyyən simvollarla qarşılıqlı ünsiyyəti.
Əks seçim problemi özünü nədə göstərir?
tərəfdaşların konfliktə girməsi və ondan qarşılıqlı faydalanma yolu ilə çıxması;
gizli iqtisadiyyat subyektlərinin cəzalanma mexanizmləri.
müşahidə olunmayan xüsusiyyətləri seçərkən məlumatsız tərəf üçün arzuolunmaz nəticənin əldə olunması riski;
tərəflərin bir-birinə qarşı əks mövqedə durması;
bazar situasiyasının gərgin vəziyyətinin təcrid olunması;
Əks seçim probleminin nümunələrinə harada rast gəlinir?
ortaq sərvətlərin mənimsənilməsi, onların tərəflər arasında bölgüsü, ortaq sərvətlərin ictimai sərvətlərə çevrilməsi;
işlənmiş avtomobil bazarı, əmək bazarı, sığorta bazarı;
transaksiyaların idarə olunması, sifarişçi və agent münasibətlərinin tənzimlənməsi, xüsusi bazarların tarazlaşması;
gizli əməl subyektlərinin davranışı, gizli xüsusiyyətlərə malik bazar agentlərinin opportunist hərəkətləri.
sosial infrastruktur və istehsal infrastruktur sahələri;
Mənəvi məsuliyyətsizliyin aradan qaldırılması yolları hansılardır?
agentin çalışqanlığı və əməyə motivasiyasının artırılması;
daha yaxşı nəzarət, daha yaxşı əmək haqqı verilməsi, gecikdirilən ödəmələr;
mənəvi tərbiyyə, təlim və əxlaq dərslərinin keçirilməsi.
sifarişçinin əmək haqqını kəsməsi, bonusları ləğv etməsi, inzibati cəzalar verməsi;
işəgötürənin zalım, qəddar davranışı, eqoist, təcavüzkar hərəkətləri;
Asimmetrik informasiya mövzusunda araşdırmalara görə 2001-ci ildə iqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı almış iqtisadçı alimlər kimdir?
Y.Timbergen, R.Friş, P.Samuelson.
C.Akerlof, M.Spense, C.Ştiqlitz;
C.Mid, H.Saymon, A.Lyuis;
V.Leontyev, F.Hayek, L.Kontoroviç;
L.Kleyn, C.Tobin, R.Stoun;
İş şəraitində sifarişçi kimdir?
agent adlandırılan şəxsə müəyyən bir iş tapşıran şəxs;
daha yüksək əmək haqqı alan şəxs.
tarazlı əmək haqqını müəyyənləşdirən şəxs;
əks seçim problemini həll edən şəxs;
asimmetrik informasiyanı yayan şəxs;
Agent dedikdə kim başa düşülür?
biznes fəaliyyətinin bazar mühitindəki nümayəndəsi;
kəşfiyyat orqanlarının fəaliyyət göstərən rezidenti;
hansısa bir təşkilatın fəaliyyət göstərən əməkdaşı;
gizli informasiyanı xüsusi orqanlara ötürən şəxs.
sifarişçi adlandırılan digər bir şəxs üçün fəaliyyət göstərən şəxs;
Mənəvi məsuliyyətsizlik nədir?
tam nəzarətdə saxlanılmayan bir şəxsin məsuliyyətsiz və ya digər istənilməyən hərəkətləri etmək meyli;
məlumatsız tərəf üçün arzuolunmaz nəticənin əldə edilməsi;
öz tərəfdaşları ilə birgə gizli iqtisadiyyatla məşğul olmaq.
tərəfdaşın informasiyanı gizlətməsi;
sifarişçinin öz agentinə qarşı ədalətsiz hərəkəti;
İnformasiya asimmetriyası nə deməkdir?
informasiyanın bir bazar subyektindən digərinə ötürülməsi.
lazım olan məlumatı əldə etməkdə yaranan fərqlər;
iqtisadi subyektin hadisə haqqında da son məlumata malik olması;
İnsanların bir-biri ilə necə ünsiyyət yaratması barəsində gizli informasiyanın əldə edilməsi;
satıcı və alıcı arasında informasiyanın paylanması;
Mikroiqtisadi nəzəriyyənin hüdudlarını təşkil edən üç mövzu hansıdır?
siqnal göndərmə nəzəriyyəsi, Arrounun imkansızlıqlar nəzəriyyəsi, Konderset paradoksu;
bazarın uğuru və iflası arasındakı gərginlik, orta seçici teoremi, ultimatum oyunu;
mənəvi məsuliyyətsizlik, əks seçim problemi, yoxlama nümunələri;
majoritar səsvermə sistemi, insanların qərar vermə mexanizmi, Borda səsvermə sistemi.
asimmetrik informasiyanın iqtisadi nəzəriyyəsi siyasi iqtisad nəzəriyyəsi, davranışın iqtisadi nəzəriyyəsi;
