Lối nói ngắn gọn, có vần, có nhịp

Thường dùng phép ẩn dụ, so sánh

Các về thường đối xứng nhau cả về hình thức lẫn nội dung

Giàu hình ảnh, lập luận chặt chẽ

Thường sử dụng phép đối

Là một thể loại đặc biệt của văn học dân gian, là một hiện tượng thể hiện ý thức xã hội xuất hienj trong lời ăn tiếng nói

Thông qua tục ngữ, chúng ta thấy được thế giới quan (quan niệm về thế giới) và nhân sinh quan (quan niệm về con người) của nhân dân lao động.

Có nội dung thiên về lí trí, cung cấp những triết lí dân gian

Có nội dung thiên về tình cảm, bộc lộ cảm xúc, có nội dung trữ tình, dùng để ca hát, ngâm ngợi

Thường mang tính nhiều nghĩa có khi mang nghĩa trái ngược nhau

Phản ánh tự nhiên

Đúc kết kinh nghiệm

Phản ánh xã hội

Ca ngợi con người

Bộc lộ cảm xúc

Kết cấu cân đối, chặt chẽ, dựa trên sự lập luận logic và tương quan giữa các hiện tượng

Kết cấu vừa mang chức năng cú pháp, vừa mang chức năng ngữ nghĩa

Hai hình thức cơ bản là kết cấu 1 vế và kết cấu 2 vế

Không chứa các hư từ vì, mà, nếu, thì nên....nhưng vẫn thúc đẩy suy nghĩ và mở rộng hướng suy luận

Tương đồng: Gieo gió gặt bão

Tương phản: Được mùa cau đau mùa lúa

Nhân quả: Đất lề quê thói

So sánh: Lệnh ông không bằng cồng bà

Liệt kê, phát triển: Nhất nước nhì phân tam cần tứ giống

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cầy nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Cái răng cacsi tóc là góc con người; gần mực thì đên, gần đèn thì rạng

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Cái răng cacsi tóc là góc con người; gần mực thì đên, gần đèn thì rạng

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cầy nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Nghệ thuật: so sánh: tấc đất – tấc vàng

Đề cao giá trị của đất

Một tấc đất có giá trị bằng hoặc hơn một tấc vàng, vì vậy con người cần phải biết quý trọng, nâng niu đất.

Đồng thời, phê phán những người lãng phí đất đai.

Nghệ thuật: tương phản: tấc đất >< tấc vàng

cách gieo vần lưng: viên - điền

Sử dụng phép liệt kê, phát triển tăng tiến Nhất - Nhị - Tam: nuôi cá, làm vườn, làm ruộng

Nội dung: Nghề đem lại giá trị vật chất, lợi ích kinh tế nhiều nhất cho con người là nuôi cá, sau đó là làm vườn và cuối cùng là làm ruộng

Khuyên con người ta trong lao động sản xuất cần chú trọng cả ba hình thức nếu trên để mùa màng bội thu

Câu tục ngữ giúp con người biết lựa chọn hình thức canh tác và dựa vào điều kiện tự nhiên để sản xuất, tạo ra nhiều của cải vật chất

Là tính chất của sự vật, sự việc cụ thể để biểu thị các tính chất, đặc điểm khái quát

Do nghĩa của thành ngữu thường được suy ra từ nghĩa đen của các từ tạo nên

Do thành ngữ sử dụng các phép chuyern nghĩa như ẩn dụ, so sánh

VD: Ếch ngồi đáy giếng: Nghĩa đen: Ếch sống ở dưới giếng, nhìn lên bầu trời qua miệng giếng, tưởng bàu trời rất nhỏ. Nghĩa bóng/ nghĩa khái quát: Hiểu biết ít, tầm nhìn bị hạn chế, do điều kiện tiếp xúc hạn hẹp

Mỗi thành ngữ chỉ nêu 1 khía cạnh nào đó của đặc điểm, tính chất

Mỗi thành ngữ thường diễn đạt một thông tin trọn vẹn

Mỗi thành ngữ thường chỉ nêu một khía cạnh nào đó của đặc điểm, tính chất

Thành ngữ có cấu tạo đa dạng: cụm từ, câu

thường có cấu tạo ổn định song khi sử dụng cũng có thể bị biến đổi chút ít

Là một thể loại văn học dân gian

Đất lề quê thói: Phong tục, tập quán riêng

Đâu đóng đấy: chung thủy

Đi như đi chợ: đi nhiều, đi dễ dàng

Khôn có nọc: rất khôn ngoan, ranh mãnh

hai năm rõ mười: rõ 2 và rõ 10

Họa vô đơn chí: tai họa không chỉ 1 lần,thường đến dồn dập

Hỏi sư mượn lược: Việc làm sáng suốt, khả thi

Hoa hòe hoa sói: Xinh đẹp, đáng yêu

Hồn siêu phách lạc: Sợ hãi, hốt hoảng

Hữu danh vô thực: có tiếng tăm lừng lẫy nhờ tài nghệ thực

Có chức năng định danh, dùng để gọi tên sự vật để chỉ tính chất, hành động

Là những đơn vị thông báo, là những câu đơn hoạc câu ghép chứa thông báo những nội dung trọn vẹn

Là một hay nhiều phán đoán.

Phần lớn là những câu tường thuật, miêu tả

Là đơn vị tương đương với từ, khi dùng phải kết hợp với các thành phần khác mới tạo thành câu có nghĩa

So sánh: Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền

Tương phản: Mau sao thì nắng, vắng sao thì mưa

Tương phản: Một giọt máu đào hơn ao nước lã

Nhân quả: Một người làm quan cả họ được nhờ

Liệt kê: Đầu chép mép trôi môi mè

Thể hiện ở các điểm ngừng khi nói

Là yếu tố quan trọng góp phần tạo nên cấu trúc đối xứng khi nói

Khá linh hoạt, không cố định vào khuôn hình nào

Quan trọng khi xác định nghĩa của tục ngữ

Có mối quan hệ với cấu trúc. Nhịp là nơi chứa đựng trục đối xứng

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cây nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Cái răng cái tóc là góc con người; gần mực thì đen, gần đèn thì rạng

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Tục ngữ có nội dung cô đọng, hàm súc, mỗi câu chỉ chứa vài từ ngữ và một bài học, kinh nghiệm cụ thể

Kiến thức mà tục ngữ tổng kết hoàn toàn dựa vào kinh nghiệm sơ khai từ việc quan sát thực tế, chưa phải là khoa học, mới chỉ là tiếp cận với khoa học

Mỗi câu tục ngữ chỉ nhấn mạnh một khía cạnh mà nó đề cập đến

Tục ngữ có chức năng tổng kết kinh nghiệm và giáo huấn nên không nhằm hạ thấp đối tượng nào

Là một cụm từ có cấu tạo ổn định

Nghĩa có tính hình tượng, biểu trưng, giàu cảm xúc

Có chức năng ngữ pháp như từ, có thể thay thế cho từ trong câu

Dùng để thể hiện thái độ, cảm xúc, đánh giá của mình với sự vật, hiện tượng

Nghĩa của thành ngữ được suy ra từ nghĩa đen của các từ tạo nên qua phép chuyển nghĩa (ẩn dụ, so sánh..)

Lối nói ngắn gọn, có vần, có nhịp

Thường dùng phép ẩn dụ, so sánh

Các về thường đối xứng nhau cả về hình thức lẫn nội dung

Giàu hình ảnh, lập luận chặt chẽ

Thường sử dụng phép đối

Là một thể loại đặc biệt của văn học dân gian, là một hiện tượng thể hiện ý thức xã hội xuất hienj trong lời ăn tiếng nói

Thông qua tục ngữ, chúng ta thấy được thế giới quan (quan niệm về thế giới) và nhân sinh quan (quan niệm về con người) của nhân dân lao động.

Có nội dung thiên về lí trí, cung cấp những triết lí dân gian

Có nội dung thiên về tình cảm, bộc lộ cảm xúc, có nội dung trữ tình, dùng để ca hát, ngâm ngợi

Thường mang tính nhiều nghĩa có khi mang nghĩa trái ngược nhau

Phản ánh tự nhiên

Đúc kết kinh nghiệm

Phản ánh xã hội

Ca ngợi con người

Bộc lộ cảm xúc

Kết cấu cân đối, chặt chẽ, dựa trên sự lập luận logic và tương quan giữa các hiện tượng

Kết cấu vừa mang chức năng cú pháp, vừa mang chức năng ngữ nghĩa

Hai hình thức cơ bản là kết cấu 1 vế và kết cấu 2 vế

Không chứa các hư từ vì, mà, nếu, thì nên....nhưng vẫn thúc đẩy suy nghĩ và mở rộng hướng suy luận

Tương đồng: Gieo gió gặt bão

Tương phản: Được mùa cau đau mùa lúa

Nhân quả: Đất lề quê thói

So sánh: Lệnh ông không bằng cồng bà

Liệt kê, phát triển: Nhất nước nhì phân tam cần tứ giống

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cầy nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Cái răng cacsi tóc là góc con người; gần mực thì đên, gần đèn thì rạng

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Cái răng cacsi tóc là góc con người; gần mực thì đên, gần đèn thì rạng

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cầy nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Nghệ thuật: so sánh: tấc đất – tấc vàng

Đề cao giá trị của đất

Một tấc đất có giá trị bằng hoặc hơn một tấc vàng, vì vậy con người cần phải biết quý trọng, nâng niu đất.

Đồng thời, phê phán những người lãng phí đất đai.

Nghệ thuật: tương phản: tấc đất >< tấc vàng

cách gieo vần lưng: viên - điền

Sử dụng phép liệt kê, phát triển tăng tiến Nhất - Nhị - Tam: nuôi cá, làm vườn, làm ruộng

Nội dung: Nghề đem lại giá trị vật chất, lợi ích kinh tế nhiều nhất cho con người là nuôi cá, sau đó là làm vườn và cuối cùng là làm ruộng

Khuyên con người ta trong lao động sản xuất cần chú trọng cả ba hình thức nếu trên để mùa màng bội thu

Câu tục ngữ giúp con người biết lựa chọn hình thức canh tác và dựa vào điều kiện tự nhiên để sản xuất, tạo ra nhiều của cải vật chất

Là tính chất của sự vật, sự việc cụ thể để biểu thị các tính chất, đặc điểm khái quát

Do nghĩa của thành ngữu thường được suy ra từ nghĩa đen của các từ tạo nên

Do thành ngữ sử dụng các phép chuyern nghĩa như ẩn dụ, so sánh

VD: Ếch ngồi đáy giếng: Nghĩa đen: Ếch sống ở dưới giếng, nhìn lên bầu trời qua miệng giếng, tưởng bàu trời rất nhỏ. Nghĩa bóng/ nghĩa khái quát: Hiểu biết ít, tầm nhìn bị hạn chế, do điều kiện tiếp xúc hạn hẹp

Mỗi thành ngữ chỉ nêu 1 khía cạnh nào đó của đặc điểm, tính chất

Mỗi thành ngữ thường diễn đạt một thông tin trọn vẹn

Mỗi thành ngữ thường chỉ nêu một khía cạnh nào đó của đặc điểm, tính chất

Thành ngữ có cấu tạo đa dạng: cụm từ, câu

thường có cấu tạo ổn định song khi sử dụng cũng có thể bị biến đổi chút ít

Là một thể loại văn học dân gian

Đất lề quê thói: Phong tục, tập quán riêng

Đâu đóng đấy: chung thủy

Đi như đi chợ: đi nhiều, đi dễ dàng

Khôn có nọc: rất khôn ngoan, ranh mãnh

hai năm rõ mười: rõ 2 và rõ 10

Họa vô đơn chí: tai họa không chỉ 1 lần,thường đến dồn dập

Hỏi sư mượn lược: Việc làm sáng suốt, khả thi

Hoa hòe hoa sói: Xinh đẹp, đáng yêu

Hồn siêu phách lạc: Sợ hãi, hốt hoảng

Hữu danh vô thực: có tiếng tăm lừng lẫy nhờ tài nghệ thực

Có chức năng định danh, dùng để gọi tên sự vật để chỉ tính chất, hành động

Là những đơn vị thông báo, là những câu đơn hoạc câu ghép chứa thông báo những nội dung trọn vẹn

Là một hay nhiều phán đoán.

Phần lớn là những câu tường thuật, miêu tả

Là đơn vị tương đương với từ, khi dùng phải kết hợp với các thành phần khác mới tạo thành câu có nghĩa

So sánh: Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền

Tương phản: Mau sao thì nắng, vắng sao thì mưa

Tương phản: Một giọt máu đào hơn ao nước lã

Nhân quả: Một người làm quan cả họ được nhờ

Liệt kê: Đầu chép mép trôi môi mè

Thể hiện ở các điểm ngừng khi nói

Là yếu tố quan trọng góp phần tạo nên cấu trúc đối xứng khi nói

Khá linh hoạt, không cố định vào khuôn hình nào

Quan trọng khi xác định nghĩa của tục ngữ

Có mối quan hệ với cấu trúc. Nhịp là nơi chứa đựng trục đối xứng

Ráng mỡ gà thời gió, ráng mỡ chó thời mưa; tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão

Ăn vả, trả sung; ăn cây nào, rào cây ấy; Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi

Cái răng cái tóc là góc con người; gần mực thì đen, gần đèn thì rạng

Làm ruộng ba năm không bằng chăn tằm một lứa; Một trăm đám cưới không bằng hàm dưới cá trê

Tục ngữ có nội dung cô đọng, hàm súc, mỗi câu chỉ chứa vài từ ngữ và một bài học, kinh nghiệm cụ thể

Kiến thức mà tục ngữ tổng kết hoàn toàn dựa vào kinh nghiệm sơ khai từ việc quan sát thực tế, chưa phải là khoa học, mới chỉ là tiếp cận với khoa học

Mỗi câu tục ngữ chỉ nhấn mạnh một khía cạnh mà nó đề cập đến

Tục ngữ có chức năng tổng kết kinh nghiệm và giáo huấn nên không nhằm hạ thấp đối tượng nào

Là một cụm từ có cấu tạo ổn định

Nghĩa có tính hình tượng, biểu trưng, giàu cảm xúc

Có chức năng ngữ pháp như từ, có thể thay thế cho từ trong câu

Dùng để thể hiện thái độ, cảm xúc, đánh giá của mình với sự vật, hiện tượng

Nghĩa của thành ngữ được suy ra từ nghĩa đen của các từ tạo nên qua phép chuyển nghĩa (ẩn dụ, so sánh..)