Değer, bir milletin sahip olduğu sosyal, kültürel, ekonomik, bilimsel alanlardaki maddi ve manevi ögelerin bütününü ifade eder. Maddi değerler, bir toplumun kültürel, tarihî ve bilimsel ürünlerini içerir. Manevi değerler ise bir toplumun gelenek, örf ve adetleri, inançları, duygu, düşünce ve davranışlarıdır.

Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisinde maddi ve manevi değer unsurları bir arada yer almaz?

Din, ahlak, örf, adet, gelenek ve hukuk; toplum düzenini sağlamada belirleyici olan unsurlardır. Özellikle din, ortaya koyduğu ölçülerle insanlar arası ilişkileri düzenleyerek bireyin ve toplumun değer yargılarını da şekillendirir. Dürüstlük, sorumluluk, adalet gibi ahlaki değerleri öğütleyerek insanı iyiliğe yöneltir. Dolayısıyla din, bir toplumun kültürünün oluşmasına etki eden, toplumsal kabulleri, alışkanlıkları, ahlakı ve değerleri belirleyen ögelerin başında gelir.

Bu metnin ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdakilerden hangisi birlik ve beraberlik duygularının gelişimiyle ilgili bir örnek değildir?

Aşağıdakilerden hangisi örf ve adetlere dinin etkisiyle ilgili bir örnek değildir?

“Rabbin, sadece kendisine kulluk etmenizi, anne babanıza da iyi davranmanızı kesin bir şekilde emretti. Onlardan biri veya her ikisi senin yanında yaşlanırsa kendilerine ‘öf!’ bile deme, onları azarlama, ikisine de güzel söz söyle. Onlara merhametle ve alçak gönüllülükle kol kanat ger. ‘Rabbim! Onlar nasıl küçükken beni şefkatle eğitip yetiştirdilerse şimdi sen de onlara merhamet göster.’ diyerek dua et. Kalplerinizdekini en iyi bilen Rabbinizdir. Eğer iyi olursanız bilesiniz ki Allah kendisine yönelenleri bağışlayıcıdır. Akrabaya, yoksula ve yolcuya hakkını ver. Gereksiz yere de saçıp savurma! Çünkü savurganlar şeytanların dostlarıdır. Şeytan da Rabbine karşı çok nankördür. Eğer Rabbinden gelmesini umduğun bir rahmet için onların yüzlerine bakamıyorsan hiç olmazsa kendilerine gönül alıcı bir söz söyle. Eli sıkı olma, ölçüsüzce eli açık da olma, sonra kınanacak, kendi kendine hayıflanacak duruma düşersin!” (İsrâ suresi, 23-29. ayetler.)

Bu ayetlerden hareketle müminlerle ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

“Rabbin, sadece kendisine kulluk etmenizi, anne babanıza da iyi davranmanızı kesin bir şekilde emretti. Onlardan biri veya her ikisi senin yanında yaşlanırsa kendilerine ‘öf!’ bile deme, onları azarlama, ikisine de güzel söz söyle. Onlara merhametle ve alçak gönüllülükle kol kanat ger. ‘Rabbim! Onlar nasıl küçükken beni şefkatle eğitip yetiştirdilerse şimdi sen de onlara merhamet göster.’ diyerek dua et. Kalplerinizdekini en iyi bilen Rabbinizdir. Eğer iyi olursanız bilesiniz ki Allah kendisine yönelenleri bağışlayıcıdır. Akrabaya, yoksula ve yolcuya hakkını ver. Gereksiz yere de saçıp savurma! Çünkü savurganlar şeytanların dostlarıdır. Şeytan da Rabbine karşı çok nankördür. Eğer Rabbinden gelmesini umduğun bir rahmet için onların yüzlerine bakamıyorsan hiç olmazsa kendilerine gönül alıcı bir söz söyle. Eli sıkı olma, ölçüsüzce eli açık da olma, sonra kınanacak, kendi kendine hayıflanacak duruma düşersin!” (İsrâ suresi, 23-29. ayetler.)

Bu ayetlerde aşağıdaki temel değerlerden hangisine değinilmektedir?

Bu tablodan hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Gençlerin kişilik gelişiminde ailenin yanında çevrenin etkisi de önemlidir. Gençlik döneminde eğitim kurumları, iletişim araçları, arkadaşlık ilişkileri değerlerin kazanılması açısından belirleyici bir role sahiptir. Toplumların geleceği olan gençlerin iyi yetiştirilmesi eğitim kurumlarının temel görevidir. Teknolojinin gelişmesiyle iletişim araçları çeşitlenerek yaygınlaşmıştır. Bu araçların bilinçli kullanılması gerekir. Aksi hâlde kişilik gelişimi açısından olumsuz sonuçlarla karşılaşılabilir. Son zamanlarda çokça gündeme gelen teknoloji bağımlılığı ciddi sorunlara neden olmaktadır.

Bu parçadan hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Dinî ilkeleri benimseyen bir kişi; adalet, akrabaya yardım etmek, misafire ikramda bulunmak, dürüstlük ve yardımseverlik gibi değerlere hayatında yer verir. Bu yönüyle din, kişinin düşünce dünyasına ve pratik hayatına anlam ve değer katar. Din; dürüstlük, sorumluluk, adalet gibi ahlaki değerleri öğütleyerek insanı iyiliğe yöneltir. Dolayısıyla iyi insanın sahip olduğu değerlerde dinin etkisi açıkça görülür.

Bu parçadan hareketle;

I. İnsanın sahip olduğu değerleri benimsemesinde dinin etkisi vardır.

II. Din insanın düşünce ve davranışlarına anlam ve değer katar.

III. Dinî ilkeleri benimseyen bir kimsenin değerlere ihtiyacı kalmaz.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Her toplumun tarihî sürecine ve kültürel özelliklerine bağlı olarak oluşan kendine özgü değerleri mevcuttur. Bu değerlerden bazıları toplumu temelden şekillendirmesi ve diğerlerini de etkilemesi bakımından temel değerler olarak kabul edilir. Bu temel değerler insanlık tarihi boyunca bütün toplumlarda belirleyici olmuştur.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi İslam ahlakçılarının benimsediği temel değerlerden biri değildir?

Sünnet ve evlilik merasimleri dinin etkisiyle kültürümüze yerleşmiş olan uygulamalardır. Kültürümüzde bu merasimler eş, dost ve akrabanın davet edildiği, davet sahibinin gelenlere ikramda bulunduğu bir şölen havasında düzenlenir. Kültürümüzdeki bir diğer güzel uygulama ise yeni doğan çocuğa ad koyma merasimidir. Ülkemizde en çok kullanılan adlar arasında Hz. Peygamber ve onun soyundan gelen kimselerin isimleri yer almaktadır. Bunun yanı sıra sahabe isimleri de sıkça kullanılmaktadır. İnsanın doğumunda kulağına okunan ezandan cenazesinde okunan salâya kadar hayatı boyunca yaşadığı pek çok olayda dinin kültüre olan etkilerini görmek mümkündür.

Bu parçaya verilebilecek en uygun başlık aşağıdakilerden hangisidir?

I. Yerindelik, isabet etmek ve uygunluk anlamlarına gelir. İnsanın Allah’ı (c.c.) gereği gibi bilmesi ve kişiyi cahilce davranışlar yapmaktan alıkoyması sebebiyle bilgelik olarak da ifade edilmiştir.

II. Doğruluk, eşitlik, denklik, denge, gerçeğe uygun hükmetme, doğru yolu izleme, dürüstlük, tarafsızlık gibi anlamlara gelir ve sosyal yapıyı şekillendiren temel değerlerdendir.

III. Yiğitlik, kahramanlık, cesaret gibi anlamlara gelmektedir. İslam dini, Müslümanların canlarını, mallarını, namuslarını, vatanlarını ve dinlerini korumak için cesur davranmalarını ister.

IV. Haramdan uzak durma, kötü söz ve işlerden kaçınma anlamlarına gelir. İnsanların ahlak kurallarına bağlı kalarak namusunu, şerefini ve haysiyetini koruması yanında nefsin aşırı istekleri karşısında ölçülü davranması bu kapsamda değerlendirilir.

Numaralanmış ifadelerde tanımı verilen kavramlar aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralanmıştır?