NEW
Font size
WorksheetsVARLIK-BILGI FELSEFESI
Total questions: 15
Worksheet time: 12mins
Varlık felsefesi şu ya da bu yönüyle değil varlığı genel olarak ele alan felsefedir Varlığın nedenlerini ilk nedenlerini araştırır
O halde aşağıdakilerden hangisi varlık felsefesinin konusu değildir?
Somut ve soyut özellikleriyle varlık
Varlığın ana maddesi
Bütünsel varlık
Varlığın var olup olmadığı
Salt deneysel yolla ispatlanan varlık
Bilimin varlık konusundaki tavrı, her durumda varlığın var olduğunu kabul eder. Bilim, varlığın var olup-olmadığını sormaz; çünkü var olduğunu kabul ederek araştırmalarına başlar.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Bilime göre, varlık metafiziksel olarak var olandır
Varlık vardır, bilimsel olarak yokluğu tartışılmaz
Varlık, hem fiziksel, hem metafiziksel olarak var olandır
Salt akılla kavranabilen vardır
Varlık ve yokluk iki zıt kavramdır
Varlık, gerçek varlık ve ideal varlık olarak ikiye ayrılır. Gerçek varlıklar, zaman içinde var olmuş, var olan ya da var olacak olan nesneler olaylardır. İdeal varlıklar ise, zaman dışı varlıklardır. Örneğin sayılar, geometrik şekiller, güzellik, erdem vb.
Buna göre ideal varlıkları gerçek varlıklardan ayıran temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?
Her durumda var olmaları
Nesnel bir gerçekliği ifade etmeleri
Düşünülen, soyut ve zaman dışı olmaları
Özneden bağımsız olabilmeleri
Somut özellikte olmaları
Varlık sorununu, evrenin ana madde sorununu eleştirel bir yaklaşımla sorgulayan felsefeye varlık felsefesi denir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi varlık felsefesinin konuları arasında yer almaz?
Mutlu ve özgür yaşamın nasıl olacağı
Değişmenin var olup olmadığı
Evrende bir düzenin var olup olmadığı
Evrenin ana maddesinin ne olduğu
Varlığın var olmasının imkansızlığı
Gerçek varlık gerçekliğini nesnelerden, olaylardan, kişilerden alan şeylerdir. Uzayda bir yer tutar; zaman içinde değişir ya da yok olur.
Buna göre aşağıdakilerden hangisinin gerçekliği yoktur?
İşimizle evimiz arasındaki ulaşımı sağlayan otomobilin
Arkadaşlarımızla oynadığımız futbol topunun
Logaritma hesaplarında kullandığımız pi sayısının
Yemeklerden sonra içtiğimiz çayın
Her gün okuduğumuz gazetenin
Varlık hem bilimin, hem de felsefenin konuları arasındadır; ancak ikisi de varlığı farklı biçimde ele alır.
Aşağıdakilerden hangisi varlığı ele alış bakımından felsefe ile bilimin farklarından biri değildir?
Felsefede varlığın ne olduğu farklı felsefelere göre değişebilir, oysa bilimde varlık gözlenebilen deney yoluyla bilinen varlıktır
Bilim varlığın var olduğunu bir ön kabul olarak benimserken, varlığın var olup olmadığı felsefenin konusudur
Bilim varlığı açıklamaya çalışırken, varlığı belirli yönleriyle parçalayarak, felsefe ise varlığı bir bütün olarak inceler
Bilimde, varlığın bilgisi deneysel bir yöntemle kazanılırken, felsefede varlığın bilgisine, saf düşünce yoluyla ulaşılır
Formel bilimler bir kenara bırakılacak olursa, özellikle doğa bilimleri varlığı materyalist açıdan ele alırken, felsefede bu görüşe katılmış olur
Varlık felsefesi gerek fiziksel, gerek zihinsel varlık türünden olsun varlığın en temel ve en karakteristik özelliklerini sorgulayan bir felsefi disiplindir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi varlık felsefesinin sorduğu bir soru değildir?
Varlık değişken midir?
İdeal varlık olabilir mi?
Evrende bir amaç var mıdır?
Toplumsal özgürlük var mıdır?
Varlığın ana maddesi nedir?
Felsefe tarihinde metafizik, varolanı tanımlamak için varlığın gerisinde ona temel olan bir şey arayan bir disiplin haline gelmiştir. Metafizik sistemleri kuran filozoflar asıl varlığın, gerideki bu temel şey olduğunu düşünmüşlerdir. Görünen varlığın ise bu asıl varlığın yeniden son şeyin görünüşü olduğunu ileri sürmüşlerdir.
Buna göre metafizikle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Varlığı açıklarken fizik biliminden yararlanır.
Varlığın ilk nedeni ve ilkelerini deneyle araştırır.
Somut varlıkları değil, düşüncedeki varlıkları ele alır.
Bilimsel bilgi gibi genel geçerdir.
Varlık hakkında kesin bilgiye ulaşır.
Varlık sorunu, bilgi kuramı ve etik ile birlikte felsefenin temel konularını oluşturur. Bu üç temel konudan filozoflarca ilk ele alınanı varlıktır. Tarihsel açıdan bakıldığında felsefenin varlık sorunu ile başladığı söylenebilir. Örneğin, Thales, evrendeki her şeyin aslını, yani ana varlığın ne olduğunu aramış ve bunu mitsel, dinsel açıklamalardan farklı biçimde doğada var olan somut bir maddeyle cevaplandırmıştır.
Buna göre varlık sorunu aşağıdakilerden hangisiyle başlamıştır?
Ana varlığın ne olduğu sorunuyla
Dinsel sorunlara cevap aranmasıyla
Mitolojik öğelerin açıklanmasıyla
Ruhun temele alınmasıyla
Ahlaksal problemlerin ortaya çıkmasıyla
Varlıkta gerçekleşen değişmeler, birtakım neden ya da nedenleri gerektirir. Çünkü cansız bir şey olan mermer, hiçbir zaman kendi başına heykel olamaz. Bir mermer parçasında potansiyel olarak bulunan bir heykel olabilme kapasitesinin gerçekleşmesi için birtakım nedenlere ihtiyaç vardır.
Parçada anlatılmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
Değişim kendi başına olamaz, değişim bazı faktörlere bağlıdır.
Nedensellik değişmezliğin ifadesidir.
Heykeldeki değişim salt yanılmadır.
Mermerdeki potansiyel güçler, değişimi engeller.
Aktüel değişmelerin nedeni bilinmemektedir.
Doğruluk, bir önerme veya ifade ile hakkında konuşulan olgular arasındaki ilişkide aranmaktadır. Doğru olduğu öne sürülen önerme veya ifade dış dünyadaki olgulara karşılık geliyorsa doğrudur. Bir önerme sadece sistematik veya mantıksal olarak ifade edilmesinden dolayı değil, gerçekte nesnel temeli veya nesnel karşılığı olduğu zaman doğrudur.
Buna göre aşağıdaki önermelerden hangisinin doğruluğundan söz edilemez?
Kitap masanın üstündedir.
Aşk en güzel duygudur.
Baharda çicekler çok güzel kokar.
Fenerbahçe'nin forması sarı laciverttir.
Bugün hava çok soğuktur.
Taşın sert olduğu, uzayda yer kapladığı gerçekliğe, Kopernik'in Helyosantrik kuramı ise doğruluğa örnektir.
O halde gerçeklik kavramını, doğruluk kavramından ayıran temel özellik hangisidir?
Özne ile nesne arasındaki ilişkiye dayanması
Tasvir edilebilme özelliğine sahip olması
Çözümlenebilir olması
Gözlenebilir olması
Zihnimizin dışında somut olarak var olması
Nesne, duyular vasıtasıyla insan beyninde izler bırakır. Düşünme, insan beyninde nesnelerin bıraktığı bu izler üzerinde bir zihin faaliyetidir. Bu zihin faaliyetinde kavramlar, kavramlardan yargılar oluşturulur. Bu faaliyetin sonunda elde edilen ürüne bilgi denir.
Buna göre bilginin kaynağı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Bilgi duyumlarla elde edilir.
Bilgi suje ile obje arasında bir ilişkidir.
Bazı bilgiler doğuştan gelir.
Zihinsel faaliyet olarak bilgi, duyu organlarının verilerinden faydalanır.
Duyumun işlenmesiyle kavramlar oluşur.
Septik düşünürlerden Timon: "Birey hakkında doğru veya yanlıştır demek yerine yapılacak en iyi şey hükmü askıya almaktır." demektedir.
Bu düşünceyle Timon aşağıdakilerden hangisini anlatmak istemiştir?
Genel geçer bir doğru vardır.
Bir konuda hüküm vermemek o şeyin doğruluğunu gösterir.
İnsan yalnız başına hüküm vermemelidir.
Kesin olarak ifade edebileceğimiz hiçbir şey yoktur.
Bir konu hakkında yalnızca düşünürler hüküm verebilir.
Protogoras için duyu algısı ve bundan doğan sanı biricik bilgimizdir. İnsan için doğru ancak gördüğü, duyduğu, hissettiğidir. Duyumlar da fertten ferde değişir. Birinin mavi gördüğünü diğeri yeşil, birinin küçük gördüğünü başkası büyük görebilir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
Ne kadar fert varsa o kadar doğru vardır.
Bütün insanlar için geçerli bir doğru yoktur.
Doğrunun ve yanlışın ölçüsü bireydir.
Mutlak bir doğru yoktur.
Herkes için ortak olan bilgi, tüm insanlığın ortak değer yargılarıdır.
