wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

10с.&53Қазақ халқының материалдық мәдениеті және қолданбалы өнер

Total questions: 80

Worksheet time: 41mins

Name
Class
Date
1.

Көшпелі дәуірдегі қазақтардың баспанасы бөлшектеніп тасымалданатын үйі

a)

Тас үй

b)

Жер үй

c)

Киіз үй

d)

Ағаш үй

2.

Материалдық мәдениет дегеніміз

a)

Халық жасаған материалдық құндылықтар

b)

Ғалымдардың ашқан ғылыми жаңалықтары

c)

Халықтың діни-наным сенімдері

d)

Сазгерлердің шығарған музыкалық туындылары

3.

Киіз үйдің ағаш қаңқасы неше бөліктен тұрады

a)

Төрт

b)

Үш

c)

Бес

d)

Жеті

4.

Киіз үйдің ағаш қаңқасының бөлшектенетін торлы қабырғалары

a)

Уық

b)

Шаңырақ

c)

Кереге

d)

Сықырлауық

5.

Киіз үйдің дөңгелек төбесі

a)

Кереге

b)

Шаңырық

c)

Төр

d)

Уық

6.

Киіз үйдің шаңырағын ұстап тұратын иілген күмбездік

a)

Шаңырақ

b)

Сықырлауық

c)

Кереге

d)

Уық

7.

Кереге үстіне жабатын киіз атауы

a)

Туырлық

b)

Үзік

c)

Түндік

d)

Құр

8.

Киіз үйдің уығана жабатын киіз атауы

a)

Түндік

b)

Туырлық

c)

Үзік

d)

Басқұр

9.

Киіз үйдің есігі

a)

Кереге

b)

Сықырлауық

c)

Басқұр

d)

Есік

10.

Киіз үй кеңістігі неше бөлікке бөлінеді

a)

3

b)

4

c)

6

d)

5

11.

Киіз үйде қасиетті орын болып саналады?

a)

Босаға

b)

Ошақ

c)

Табалдырық

d)

Кереге

12.

Ас сақтауға арналған үй жиһазы

a)

Сандық

b)

Кебеже

c)

Жүкаяқ

d)

Адалбақан

13.

Үй кәсіпшіліктерінің ішіндегі ең негізгісі

a)

Киім-кешек тігу

b)

Көрпе дайындау

c)

Кесте тоқу

d)

Киіз басу

14.

Қазақ шапаны қысқы және жазғы болып бөлінеді

a)

Ақиқат

b)

Жалған

15.

Түйе сүтінен қымыз дайындалады

a)

Ақиқат

b)

Жалған

16.

Жорықта,мал айдау кезінде жеңіл киіз күркелер орнатылады

a)

Ақиқат

b)

Жалған

17.

Киіз тағы басқа үй мүліктерін ілуге арналған жабдық

a)

Адырна

b)

Адалбақан

c)

Алтыбақан

d)

Ілгіш

18.

Бұл қандай бұйым?

a)

Алқа

b)

Шашбау

c)

Шолпы

d)

Қапсырма

19.

Бұл жабдық қалай аталады

a)

Ағаш төсек

b)

Сандық

c)

Орындық

d)

Үстел

20.

Аса маңызды қолөнер түрі-

a)

Киіз басу

b)

Ағаш өңдеу

c)

Әшекей жасау

d)

Киім тоқу

21.

Әр түрлі ұлттық бұйымдарды тігетін шеберлер

a)

Ісмер

b)

Зергер

c)

Ұсталар

d)

Ағаш шеберлері

22.

Қазақ кілемдері тоқылу ерекшелігіне қарай...

a)

Тақыр,сырмақ

b)

Түкті,текемет

c)

Түкті,тақыр

d)

Текемет,сырмақ

23.

Бетіне ою-өрнек басылған киіз

a)

Алаша

b)

Кілем

c)

Текемет

d)

Төсеніш

24.

Қазақтардың ағаштан жасалған ыдыстарының басты ерекшелігі қандай?

a)

Әдемілігі

b)

Көлемділігі

c)

Көркемдігі

d)

Беріктігі

25.

Қошқармүйізді тап

a)
b)
c)
d)
26.

Төрге қарама-қарсы,есіктің жанындағы кеңістік-

a)

Босаға

b)

Кіреберіс

c)

Ошаққа арналған орын

d)

Шымылдық

27.

Кереге қанаттары нешеу?

a)

6-7

b)

4-5

c)

3-2

d)

8-9

28.

Киіз үйдің көлемі неге байланысты?

a)

Көлеміне

b)

Уыққа

c)

Қанаттарына

d)

Сықырлауыққа

29.

Сүйек пен мүйіздерден ертеректе не жасаған

a)

Көшпелі үй

b)

Сандық

c)

Дәстүрлі тұрмыстық бұйымдар

d)

Ем-шөп жасаған

30.

Текеметті не үшін пайдаланады

a)

Еденге төсеу үшін

b)

Қабырғаға ілу үшін

c)

Сәндік ретінде тұру үшін

d)

Киім ретінде

31.

Өрнек дегеніміз-

a)

Сәндік-қолданбалы өнердің ең ежелгі түрі

b)

Ішкі жасау-жабдықтарға арналған түрлі түсті киіз

c)

Сырмақтың бір түрі

d)

Қабырғаға ілетін және жерге төселетін сырмақ

32.

Тоқымашылар.Суреттің авторы:

a)

Ә.Қастеев

b)

Н.Хлудов

c)

Х.Қамалұлы

d)

Ғ.Асылбек

33.

Бетіне ою-өрнек салынған төсеніш:

a)

Басқұр

b)

Желбау

c)

Текемет

d)

Қабырға кілемдері

34.

Ошақ пен киіз үйдің дөңгелек кеңістігі нені білдіреді

a)

Жердің нышанын

b)

Күннің нышанын

c)

Ғаламның моделін

d)

Аспанның нышанын

35.

Қабырға кілемдері қалай жасалады

a)

Сан алуан өрнектермен безендіріледі

b)

Тұскиіздер құрастыру,жапсыру,кестелеу тәсілдерімен жасалады

c)

Киізге жіппен өрнектеп кестелеу

d)

Қабырғаға ілу үшін пайдаланылады

36.

Ұлттық мәдени коды қайда сақталады

a)

Шеберлер жасаған бұйымдарда

b)

Материалдық мәдениет заттарында таңбаланған ақпаратта

c)

Ұрпақтан-ұрпаққа берілуінде

d)

Өрнектер мен оюларды

37.

Шеңбер........

a)

Материалдық әлем белгісі болып табылады

b)

Тәртіп пен орнықтылықтың нышаны

c)

Аспандық жаратылыстың нышанын білдіреді

d)

Қозғалыстың,үдемелі күштің нышаны

38.

Шаршы.....

a)

Материалдық әлем белгісі болып табылады

b)

Рухтың материяға енуі

c)

Ою элементтерінің кезектесіп орналасуы

d)

Қозғалыстың,үдемелі күштің нышаны

39.

Көшпелі өмірге бейімделген баспананың ең жетілдірілген түрі

a)

Жолы үй

b)

Күрке

c)

Киіз үй

d)

Кепе

40.

Киіз үйдің негізі неше бөліктен тұрады

a)

4

b)

5

c)

3

d)

6

41.

Ағаш оюшылар нені пайдаланады

a)

Қару жасақ

b)

Былғары

c)

Сүйектеу және тас қашау

d)

Ою мен әртүрлі өрнектер

42.

Мына бұйым қалай аталады

a)

Күмістелген ер

b)

Әшекей бұйым

c)

Ағаш төсек

d)

Киіз үйдің ішкі жабдығы

43.

Шебер зергерлер ертеректе нені меңгерген

a)

Сүйектен пышақ жасауды

b)

Әшекей жасауды

c)

Қару жасауды

d)

Күмістен төсек

44.

Уық-

a)

Шаңырақты ұстап тұратын иілген күмбездік

b)

Киіз үйдің дөңгелек төбесі

c)

Ағаш қаңқасы бөлшектенетін торлы қабырғалар

d)

Есік

45.

Әйелдердің келесі бір кәсіпшілігі...

a)

Зергерлік

b)

Ши төсеніштер тоқу

c)

Ағаш өңдеу

d)

Ыдыс-аяқ безендіру

46.

Жеңіл киіз күркелер қай уақытта орнатылатын еді

a)

Балалар мен әйелдерді алып жүру үшін

b)

Қыс кезінде

c)

Жорықта,мал айдау кезінде

d)

Ауа-райы нашар болғанда

47.

Қыстаулардағы үйлерді көбінесе қандай кірпіштерден салды

a)

Тас кірпіштен

b)

Саз балшықтан

c)

Шикі кірпіштен

d)

Киізбен жапқан болатын

48.

Дөңгелекті киіз үйлерді не үшін пайдаланған

a)

Жануарлармен бірге жүру үшін

b)

Қолайлы болғандықтан

c)

Жер қоныстануға нашар болғандықтан

d)

Балалар мен әйелдерді бірге алып жүру үшін

49.

Төрден оңға қарай қандай жабдықтарды орналастырған?

a)

Ер-тұрман,ат әбзелдері,қару

b)

Керует,үй жиһаздары

c)

Төсек

d)

Кілемше,ыдыс-аяқ,киім-кешек

50.

Төрден солға қарай шымылдықпен бөлінген жерде қандай заттар тұрады

a)

Әртүрлі ат әбзелдері

b)

Аспаптар

c)

Керует,үй жабдықтары

d)

Қару

51.

Керегенің торларын бекіту үшін нені пайдаланады

a)

Жіп

b)

Ешкінің жүнін

c)

Баулар мен қайыстар

d)

Жылқының қылын

52.

Әйелдердің дәстүрлі кәсіпшіліктері-

a)

Тоқымашылық пен кестелеу

b)

Зергерлік бұйымдар

c)

Киіз басу

d)

Аң аулау

53.

Қозғалыстың,үдемелі күштің нышаны

a)

Шеңбер

b)

Айқыш

c)

Шаршы

d)

Шиыршық

54.

Олар темір ұстасы темірден әр түрлі бұйымдар жасайтын адамдар

a)

Зергерлер

b)

Ұсталар

c)

Ағаш шебері

d)

Істемер

55.

Ағаштан әр түрлі бұйымдар жасайтын шеберлер

a)

Ісмер

b)

Зергерлер

c)

Ағаш шеберлері

d)

Ұсталар

56.

Әр түрлі ұлттық бұйымдарды тігетін шеберлер

a)

Ұсталар

b)

Ағаш шеберлері

c)

Ісмер

d)

Зергерлер

57.

Киіз үйді құрастыратын адам

a)

Үйші

b)

Құрылысшы

c)

Шебер

d)

Ұста

58.

Киіз үй қай ғасырда қолданысқа енген:

a)

Б.з.б XIII-XIV

b)

Б.з.б VI-IV

c)

Б.з.б VIII-VII

d)

Б.з.б VII-XII

59.

Киіз үйдің басқа үйлерден айырмашылғы

a)

Төбесі ашылады

b)

Жылдам жиналады

c)

Оңай тасымалданады

d)

Жазда салқын болады

60.

Өрнектердің қандай түрлері бар?

a)

Жылжымалы

b)

Өте жіңішке

c)

Геометриялық

d)

Өсімдіктектес

61.

Кіреберіске қарама -қарсы құрметті орын

a)

Босаға

b)

Төр

c)

Шаңырақ

d)

Ошақ

62.

Қазақ қолданбалы өнерінде қандай өрнек жетекші орын алады?

a)

Өсімдіктектес

b)

Геометриялық

c)

Антропоморфты

d)

Жануартектес

63.

Қабырға кілемдері қандай тәсілмен жасалады

a)

Тұскиіздер құрастыру,жапсыру және кестелеу

b)

Тоқу және қабырғаға сумен жабыстыру

c)

Құрастыру және тоқу

d)

Тігу,жабыстыру

64.

Қазақ халқында қай ғасырға дейін өрнек салу өнері басым болды

a)

XIII

b)

VIII

c)

XIX

d)

IV

65.

Тәртіп пен орнықтылықтың нышаны...

a)

Шиыршық

b)

Айқыш

c)

Шеңбер

d)

Шаршы

66.

Солға шиыршықтану білімді,ал оңға шиыршықтану нені сипаттайды

a)

Күшті

b)

Қозғалысты

c)

Еңбекті

d)

Әдемілікті

67.

Шеберлер жасаған әдемі бұйымдар несімен ерекшелінеді

a)

Көркемдігімен

b)

Жылтырлағымен

c)

Көптің сұрауы бойынша

d)

Пайдалану

68.

Ою түрін атаңыз

a)

Қошқармүйіз

b)

Қосмүйіз

c)

Айқыш

d)

Шаршы

69.

Қозғалыстың,үдемелі күштің нышаны

a)

Шеңбер

b)

Айқыш

c)

Шиыршық

d)

Шаршы

70.

Киіз үйдің күмбезді ненің нышанын білдіреді

a)

Аспанның

b)

Жердің

c)

Күннің

d)

Айдың

71.

Шаңырақ ненің нышанын білдіреді

a)

Аспанның

b)

Жердің

c)

Күннің

d)

Жұлдыздың

72.

Ошақ пен киіз үйдің дөңгелек кеңістігі ненің нышанын білдіреді

a)

Күннің

b)

Аспанның

c)

Жердің

d)

Судың

73.

Киіз жабындар қандай арқандармен бекітіледі

a)

Баулармен

b)

Қайыстармен

c)

Жылқының қылы

d)

Қой жүнінен есілген арқанмен

74.

Киіз үй күмбезі немен әшекейленеді

a)

Бау-басқұрлармен және шашақтармен

b)

Былғары бұйымдармен

c)

Әшекей бұйымдармен

d)

Әралуан ағаштармен

75.

Ағаш заттар немен безендіріледі

a)

Зергер бұйымдармен

b)

Оюлармен

c)

Бау-басқұрлармен

d)

Шашақтармен

76.

Кіретін жерге қарсы төр-

a)

Ошаққа арналған орын

b)

Ағаш төсекке арналған орын

c)

Қонақтарға арналған құрметті орын

d)

Еркектерге арналған бөлік

77.

Тастан зират құрыстары тұрғызылды,және...

a)

Бейнелер мен өрнектер салды

b)

Жазулар салды

c)

Мүсін ретінде қолданды

d)

Әсемдік үшін жай ғана қойып қойды

78.

Оюлы төсеніш дайындау кезінде қандай жүн орайды

a)

Түрлі түсті иірілмеген жүн

b)

Ешкінің жүнін

c)

Қатты

d)

Түйенің жүнін

79.

Қабырға кілемдеріне қандай өрнектерді үйлестіреді

a)

Геометриялық

b)

Антропоморфты

c)

Өсімдіктектес

d)

Жануартектес

80.

Ортасында Күн орналасқан шеңбер ненің нышанын білдіреді

a)

Аспандық жаратылыстың

b)

Жердің

c)

Күннің

d)

Судың