wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Тіл білімі2

Total questions: 84

Worksheet time: 42mins

Name
Class
Date
1.

Лексика дегеніміз не?

a)

аффикстер жинағы

b)

сөздік құрам

c)

сөйлем түрлері

d)

сөз мағынасы

e)

морфемаларды қарастыратын ғылым саласы

2.

Сөз қандай категорияға жатады:

a)

тілдік

b)

биологиялық

c)

психологиялық

d)

философиялық

e)

логикалық

3.

Фонетика нені қарстырады?

a)

аффикстер

b)

грамматикалық категориялар

c)

сөз құрамы

d)

тілдің дыбыстық жүйесі

e)

сөз таптары

4.

Тілдің ең маңызды қызметі?

Тілдің ең маңызды қызметі?

a)

қатынас құралы болу

b)

белгілі бір ұлттың өзіне ғана тән белгілері болу

c)

ойлау процесіне қатысу

d)

сөйлеу процесіне қатысу

e)

жеке адамның рухани қасиетін білдіретін құрал болу

5.

Ішкі лингвистика нені зерттейді?

a)

Префикстер

b)

Бір семьяға жататын тілдердің ұқсастығын

c)

Тілдің ішкі жүйелік құрылымын

d)

Тілдің сыртқы дүние, қоғаммен байланысын

e)

Тіл зерттеудің әдіс-тәсілдерін

6.

«Эстралингвистика» терминіндегі «эсктра» қандай мағына береді?

a)

Нақты

b)

Ара-қатынас

c)

Ғылыми

d)

Сыртқы, сыртқары

e)

Ішкі

7.

Қатаң дауыссыз дыбыс қайсы?

a)

р, л

b)

м, н

c)

з, н

d)

п, б

e)

ф, ш

8.

Кейінді ықпалды көрсетіңіз.

a)

Сөзшең

b)

Орын

c)

Орман

d)

Өнерпаз

e)

Күндік

9.

Жазылуы мен айтылуында өзгешелік байқалатын сөз қайсы?

a)

Қолшатыр

b)

Күрескер

c)

Күмісхан

d)

Белсенді

e)

Болуға

10.

Орыс тілінен енген «рк, рг, ск, кс, нк, нг» дыбыстарына біткен сөздерге қосымша қалай жалғанады?

a)

Талғамай жалғана береді

b)

Қосымша жуан жалғанады

c)

Қосымша жіңішке жалғанады

d)

Соңғы дауыссызы түсіп қалады

e)

«Ы, і» дәнекер дыбыстары арқылы жалғанды

11.

Қате жазылған сөзді табыңыз.

a)

Көкпеңбек

b)

Әргім

c)

Ажуалау

d)

Жәрдем

e)

Шағала

12.

Орфографиялық нормаға сай жазылған сөзді табыңыз.

a)

Құттықтау

b)

Құттыұқтау

c)

Құтықтау

d)

Қуттықтау

e)

Құттау

13.

Дәстүрлі принципке сай жазылып тұрған сөз.

a)

Аянышты

b)

Шаруашылық

c)

Басшылық

d)

Кейуана

e)

Қапалану

14.

Қай сөздің айтылуы мен жазылуында айырмашылық бар?

a)

Рас

b)

Тоқ

c)

Асау

d)

Жау

e)

Өте

15.

Орыс тілінен кірген сөздерде ғана қолданылатын дауысты дыбыс?

a)

Э

b)

У

c)

И

d)

Ә

e)

Е

16.

Бас әріптің емлесіне қайсысы бағынбаған?

a)

Алатау

b)

«Абай» операсы

c)

«Егеменді Қазақстан» газеті

d)

Жезқазған университеті

e)

Наурыз мейрамы

17.

Қай сөзде дефис қойылу керек?

a)

9 сынып

b)

1998 жыл

c)

80 метр

d)

200 процент

e)

30 наурыз

18.

Графика дегеніміз не?

a)

Жазу таңбалары мен дыбысты айқындайды

b)

Сөздердің дұрыс жазылуы

c)

Сөздердің дұрыс айтылуы

d)

Дыбысты жазудағы таңба

e)

Дыбыстардың белгілі тәртіпке салынған жинағы

19.

Қай сөз бөлек жазылады?

a)

Пәле-қорлық

b)

Тамылжыту

c)

Тамақ-саулану

d)

Көркем-өнерпаздық

e)

Қызыл-іңір

20.

Фонетика нені зерттейді?

a)

Сөз тіркесінің байланысу тәсілін

b)

Сөз мағыналарын

c)

Сөз құрамын

d)

Тіл дыбыстарының жүйесін

e)

Тіл дыбыстарының айтылу нормасын

21.

Әріп дегеніміз не?

a)

Дыбысты жазудағы таңба

b)

Сөздің дұрыс жазылуы

c)

Сөздің дұрыс айтылуы

d)

Жазу таңбалары мен дыбысты айқындауыш

e)

Дыбыстардың белгілі тәртіпке салынған жинағы

22.

Қай сөзде «ала» сөзінің бөлек жазылатынын көрсетіңіз

a)

ала (бөтен)

b)

ала (бота)

c)

ала (геуім)

d)

ала (бажақ)

e)

ала (бұға)

23.

Емле ережесіне сай сөзді көрсетіңіз

a)

басұу

b)

байиды

c)

қойу

d)

жұу

e)

баруу

24.

Емле заңын сақтамай жазылған сөз қайсы?

a)

Келсап

b)

көйлек

c)

Баиды

d)

Миуа

25.

«Орфоэпия» терминінің анықтамасы?

a)

дауысты дыбыстардың үндестігі

b)

дұрыс айту ережелері

c)

тыныс белгілері

d)

Дұрыс жазу ережелері

e)

дауыссыз дыбыстар жүйесі

26.

Бірге жазылатын сөзді көрсетіңіз.

a)

Өз ара ақылдасы, қонақ асы

b)

Жылма жыл, еңбек ақы

c)

Өз ара ақылдасы, қонақ асы

d)

Мал шаруашылығы, еңбек күн

e)

Қара керей, жеті ру

27.

Бөлек жазылатын сөзді көрсетіңіз.

a)

Мал дәрігері, Сары өзек

b)

Май шам, қап тесер

c)

Бас сүйек, көз бояушылық

d)

Астық жинау, бел омыртқа

e)

Шешен сымақ, маңдай тері

28.

Үндестік заңына бағына жалғанатын қосымшаны көрсетіңіз.

a)

-кер

b)

-хана

c)

-ды

d)

-мен

e)

-паз

29.

Тасымалдауға болатын сөздерді көрсетіңіз.

a)

Қала, жолдас

b)

Қ.Қ.Жұбанов, С.Аманжолов

c)

50см, 40т, 70 км

d)

Әке, ана, өмір

e)

ҚазМҰУ, ҚазМЗУ

30.

Тасымалданбайтын сөзі бар сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Көкиектен жарық жұлдызкөрінді.

b)

Қариялар жастық шағын қимайды.

c)

Бұдан басқа жаңалықтар болып жатыр.

d)

Ауданның жұмысы өрледі.

e)

Төрт жердегі төрт — он алты

31.

Ашық буынды сөзді табыңыз.

a)

Мектеп

b)

Орман

c)

Дәптер

d)

Алаша

e)

Жаңбыр

32.

«Еңбекшілер» деген сөздің қай буынына екпін түсіп тұр.

a)

Ші

b)

Ең

c)

Лер

d)

Бек

e)

Еңбек

33.

Бірыңғай бітеу буынды сөзді көрсетіңіз.

a)

Болжаусыз

b)

Болбырату

c)

Борышын

d)

Борансыз

e)

Босаңсыт

34.

Үш буынды әрі бірыңғай бітеу буынды сөз қайсы?

a)

Талқурай

b)

Дәстүрлі

c)

Дәнігу

d)

Тайсалмау

e)

Талапай

35.

Бірыңғай тұйық буынды тіркесті көрсет.

a)

Ақ ат

b)

Ақ бала

c)

Ақ көйлек

d)

Аяқ киім

e)

Ақ-қара

36.

Ашық буынды сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Қала көшелері таза, түзу әдемі

b)

Өтірік өрге баспайды.

c)

Мен бұл сөзге келіспеймін

d)

Ағаштың бұтағын қырау шалыпты.

e)

Көшеде көліктер өте аз.

37.

Бітеу буыннан құралған сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Қызмет, мансап көп жұрттан қалған.

b)

Сатушы мен сатып алушы бәсекелес.

c)

Ауылдағы жағдай қалай?

d)

Тексеріс әлі жүріп жатыр.

e)

Ықылас жасынан білімге бейім өсті.

38.

Жақтың қатысына қарай дауыстыдыбыстар қалай бөлінеді?

a)

ашық дауысты

b)

жуан дауысты

c)

жіңішке дауысты

d)

еріндік дауысты

e)

дауыссыз дыбыс

39.

Жуан дауысты дыбыстар қалай жасалады?

a)

Еріннің қатысына қарай

b)

Өкпеден шыққан ауаның қатысына қарай

c)

Үн мен салдырдың қатысына қарай

d)

Тілдің қатысына қарай

e)

Жақтың қатысына қарай

40.

Ашық дауысты дыбыстар қалай жасалады?

a)

Тілдің қатысына қарай

b)

Еріннің қатысына қарай

c)

Жақтың қатысына қарай

d)

Езудің қатысына қарай

e)

Үн мен салдырдың қатысына қарай

41.

Қай дыбыс сөздің соңында келмейді?

a)

І

b)

Е

c)

А

d)

Ы

e)

О

42.

Дыбыс үндестігі дегеніміз не?

a)

Көршілес дауыссыз дыбыстардың біріне ұқсата әсер етуі

b)

Сөз, сөз аралығындағы соңғы дыбыстың алғашқыға әсері

c)

Сөз, сөз аралығындағы алғашқы дыбыстың соңғыға әсері

d)

Сөз, сөз қосымшаларындағы дауыстылардың бірыңғай келуі

e)

Сөздегі бір буынның көтеріңкі айтылуы

43.

Фонетиканың зерттеу нысаны?

a)

Тілдің сөздік қоры мен құрамы

b)

Тілдің дыбыстық жүйесі

c)

Сөздік қордың толығу жолдарын

d)

Тілдегі сөзжасам тәсілдері

e)

Тілдегі сөздердің тіркесу тәсілдерін

44.

Сипаттама фонетика тіл дыбыстарын қалай қарастырады?

a)

туыстас тілдердің дыбыс жүйесін қарастырады

b)

тарихи тұрғыдан қарастырады

c)

тіл өмір сүріп тұрған уақыт тұрғысынан

d)

туыстығы жоқ, құрылымы басқа тілдердің дыбыстарын салыстырады

e)

тіл дыбыстарын аппараттарды пайдалана отырып қарастырады

45.

Тарихи фонетика тіл дыбыстарын қалай қарастырады?

a)

тіл дыбыстарын аппараттарды пайдалана отырып қарастырады

b)

туыстығы жоқ, құрылымы басқа тілдердің дыбыстарын салыстырады

c)

туыстас тілдердің дыбыс жүйесін қарастырады

d)

тіл өмір сүріп тұрған уақыт тұрғысынан

e)

тарихи тұрғыдан қарастырады

46.

Салыстырмалы фонетиканың зерттеу нысаны

a)

туыстас тілдердің дыбыс жүйесі

b)

тарихи тұрғыдан қарастырады

c)

тіл өмір сүріп тұрған уақыттағы дыбыстық жүйесі

d)

туыстығы жоқ, құрылымы басқа тілдердің дыбыстары

e)

тіл дыбыстарын зерттейтін аппараттар

47.

Салғастырмалы фонетика нені зерттейді?

a)

тіл өмір сүріп тұрған уақыт тұрғысынан зерттейді

b)

тіл дыбыстарын аппараттарды пайдалана отырып қарастырады

c)

туыстығы жоқ, құрылымы басқа тілдердің дыбыстарын салыстырады

d)

тарихи тұрғыдан қарастырады

e)

туыстас тілдердің дыбыс жүйесін зерттейді

48.

Түркі тілдеріндегі екпін мәселесі қай фонетиканың нысаны болады?

a)

сипаттамалы фонетика

b)

тарихи фонетика

c)

эксперименттік фонетика

d)

салғастырмалы фонетика

e)

салыстырмалы фонетика

49.

Қазақ тілінің фонетикасы туралы тұңғыш пікір айтқан орыс ғалымы.

a)

Бодуэн де Куртенэ

b)

В.В.Радлов

c)

М.Мелиоранский

d)

А.В.Старчевский

e)

Н.И.Ильминский

50.

1928 жылы жарық көрген «Дыбыстарды жіктеу туралы» деп аталатын мақаланың авторы?

a)

Байтұрсынов А.

b)

Жұбанов Қ.

c)

Мырзабеков С.

d)

Аманжолов С.

e)

Сауранбаев Н.

51.

А.Байтұрсыновтың жіктеуіндегі шала дауыстыларды атаңыз.

a)

Р, Л, М

b)

Б, З, Ғ

c)

Қ, Т, С

d)

Ы, І, У

e)

К, Г, Ғ

52.

Ілгерінді ықпалды табыңыз.

a)

Адамның

b)

Кітаптарыңыз

c)

Естідім

d)

Жолдасым

e)

Жүнісбек

53.

«Қазақ-қырғыз тіліндегі сингармонизм» атты мақаланың авторы?

a)

Х.Досмұхамедов

b)

А.Байтұрсынов

c)

Ж.Аймауытов

d)

Қ.Жұбанов

e)

І.Кеңесбаев

54.

«Қазақ-қырғыз тіліндегі сингармонизм» деп аталатын мақала қай журналда жарық көрді?

a)

«Серке» журналында

b)

«Жұлдыз» журналында

c)

«Айқап» журналында

d)

«Шолпан» журналында

e)

«Ауыл мұғалімі» журналында

55.

Тоғыспалы ықпалды табыңыз.

a)

Жанқожа

b)

Ала ат

c)

кґк ала

d)

Жанғали

e)

Оразжан

56.

Буын үндестігіне бағынбайтын қосымшаны табыңыз.

a)

-ым

b)

-паз

c)

-ға

d)

-сы

e)

-да

57.

Бірыңғай ұяң дауыссыз дыбыс қатысқан сөзді табыңыз.

a)

тұтқа

b)

балдырған

c)

тасымал

d)

Жазғы

e)

Майлы

58.

Дифтонг дыбыстарды көрсетіңіз.

a)

а, о, ы

b)

ү, ұ, у

c)

ы, и, і

d)

ъ, ь, й

e)

я, ю, ё

59.

Дауысты дыбыстар ненің қатысына қарай жуан, жіңішке болып бөлінеді?

a)

тілдің қатысына қарай

b)

еріннің қатысына қарай

c)

жақтың қатысына қарай

d)

үннің қатысына қарай

e)

салдырдың қатысына қарай

60.

Еріндік дауыстылардың қатарын көрсетіңіз.

a)

а, о, ұ, у, ы

b)

а, ә, о, ө, е

c)

ы, і, и, ү, ұ

d)

ә, ө, е, ү, і

e)

о, ө, ұ, ү, у

61.

Бірыңғай бітеу буынды сөзді табыңыз.

a)

қасқыр

b)

Қаршыға

c)

Құмырысқа

d)

қарға

e)

Қарағай

62.

Буынға бөлінбейтін сөзді анықтаңыз.

a)

әке

b)

Тарс

c)

Қиын

d)

Отан

e)

Кие

63.

Тұйық буынды сөзді табыңыз.

a)

дауа

b)

қайық

c)

елім

d)

Оқу

e)

Ұлт

64.

Тасымал неге негізделеді?

a)

әріп

b)

ықпал

c)

буын

d)

Дыбыс

e)

Екпін

65.

Үш буын түрі де кездесетін сөзді табыңыз.

a)

балдырған

b)

жуалдыз

c)

ықылас

d)

Бұрынғы

e)

Қараша

66.

Белгілі бір ұқсастықтарына қарай екі я одан да көп зат немесе құбылыстың бір атаумен аталуы дегеніміз?

a)

метафора

b)

метонимия

c)

синегдоха

d)

Табу

e)

эвфемизм

67.

Белгілі бір заттар мен құбылыстардың сыртқы және ішкі мән-мағынасының реалды байланыстылығына қарай алмастыру амалы дегеніміз?

a)

метонимия

b)

метафора

c)

эпитет

d)

Теңеу

e)

эвфемизм

68.

Сөздіктерді құрастырудың ғылыми методикасы дегенді білдіретін -

a)

Терминдер

b)

жинақтар

c)

Әдістеме

d)

лексикология

e)

лексикография

69.

Сөздердің шығу тегі мен олардың семантикасының дамуы туралы мағлұмат беретін сөздіктер қатарын көрсетіңіз?

a)

Орфографиялық сөздік, терминологиялық сөздік

b)

Синонимдер сөздігі, антонимдер сөздігі

c)

Диалектологиялық сөздік, энциклопедиялық сөздік

d)

Түсіндірме сөздік, аударма сөздік

e)

Этимологиялық сөздік, тарихи сөздік

70.

Қазіргі тілдердегі сөздердің мағыналарын түсіндіріп, олардың қолданылуы жайлы мағлұмат беретін сөздік?

a)

Этимологиялық сөздік

b)

Тарихи сөздік

c)

Фонетикалық сөздік

d)

Орфографиялық сөздік

e)

Түсіндірме сөздік

71.

Заттар мен құбылыстардың ұғымдарын айқындап түсіндіретін сөздік?

a)

Фразеологиялық сөздік

b)

Антонимдер сөздігі

c)

Синонимдер сөздігі

d)

Аударма сөздік

e)

Энциклопедиялық сөздік

72.

Сөздікке енгізіліп, мағынасы түсіндірілетін сөз қалай аталады?

a)

реестр сөз

b)

тірек сөз

c)

Мағыналы сөз

d)

қосымша сөз

e)

Атауыш сөз

73.

Қазақ тілінің фразеологиялық сөздігінің авторы?

a)

М.Балақаев

b)

Т.Қордабаев

c)

І.Кеңесбаев

d)

К.Аханов

e)

Б.Қалиев

74.

Қазақ тілінің синонимдер сөздігінің авторы?

a)

Ә.Болғанбаев

b)

А.Жұмабаева

c)

Ж. Мусин

d)

Ғ.Қалиев

e)

Ш. Сарыбаев

75.

Қазақ тілінің антонимдер сөздігінің авторы?

a)

А.Салқынбай

b)

Э.Сүлейменова

c)

Ж. Мусин

d)

Ә. Болғанбаев

e)

Т. Сайранбаев

76.

А.Жұмабекова антонимдерді қанша топқа бөлген?

a)

3

b)

5

c)

4

d)

7

e)

2

77.

Антонимдердiң арасында мағыналарды дәнекерлейтiн тағы бiр компонент (сөз) болуын қалай атаймыз?

a)

градуалды (басқышты, сатылы) антонимдер

b)

привативтi (қос мүшелі) антонимдер

c)

эквиполенттi (тепе-тең) антонимдер

d)

контекстік антонимдер

e)

стильдік антонимдер

78.

Градуалды антонимді табыңыз?

a)

жаңа-көнетоз-ескі

b)

биік-аласа

c)

сұлу-көркем-әдемі

d)

Бензема

e)

Винисус

79.

Привативті антонимді табыңыз?

a)

суық-жылы-ыстық

b)

жас-орта жас-кәрі

c)

таныс-бейтаныс

d)

күн-түн

e)

бай-кедей

80.

Эквиполентті антонимді табыңыз?

a)

жанды-жансыз

b)

құл-мырза

c)

сулы-сусыз

d)

суық-жылы-ыстық

e)

Таулы-таусыз

81.

Варваризм дегеніміз не?

a)

басқа тілден орынсыз алынып қолданылатын сөз

b)

әдеби тіл

c)

көне сөз

d)

тұрақты тіркес

82.

Морфологиялық классификация бойынша басшылыққа алынатын басты белгі

a)

тілдердің грамматикалық құрылысындағы ұқсастық

b)

тілдердің жалпы ұқсастығы

c)

тілдердің дыбыстық жүйесіндегі ұқсастық

d)

тілдердің генеологиялық байланысы

e)

тілдердің шығу тегі

83.

Түбір және қосымша морфемалардың шығу тегін анықтауда мақсат ететін сөздік

a)

түсіндірме сөздік

b)

диалектілік сөздік

c)

Аударма сөздік

d)

энциклопедиялық сөздік

e)

этимологиялық сөздік

84.

«Фразеологиялық оралым тілде жеке сөздің қызметін атқарады» деп орыстың қай ғалымы пікір білдірген?

a)

Н.М.Шанский

b)

А.А.Потебня

c)

И.И.Срезневский

d)

А.А.Шахматов

e)

Ф.Ф.Фортунатов

Similar Resources on Wayground

Ежелгі 170-250

86 questions

Ежелгі 170-250

quiz

Worksheet

•

University