wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

test

Total questions: 180

Worksheet time: 2hrs 30mins

Name
Class
Date
1.

Akkreditivin hansı növü mövcud deyil?

a)

geri çağrılan və geri çağrılmayan

b)

revolver (bərpa olunan)

c)

köçürülən (transferabl)

d)

təkzib olunan və təkzib olunmayan

e)

vəsaitlə təmin olunmuş və təmin olunmamış

2.

Səhmdar cəmiyyətində dividendlər necə ödənilir?

a)

müflisləşmə əlamətləri görünən zaman

b)

səhmdar cəmiyyətinin idarəetmə orqanının qərarı ilə

c)

nizamnamə kapitalının tam ödənilmədiyi zaman

d)

xalis aktivlərin dəyəri ehtiyat fondundan az olduqda

e)

xalis aktivlərin dəyəri nizamnamə kapitalından az olduqda

3.

Kommersiya logistikasının hansı növü mövcud deyil?

a)

tədavül logistikası

b)

nəqliyyat logistikası

c)

alış logistikası

d)

informasiya logistikası

e)

anbar logistikası

4.

Logistik vasitəçilərə kimlər aid olunmurlar?

a)

ekspedisiya və nəqliyyat-ekspedisiya şirkətləri

b)

frilanserlər

c)

nəqliyyat şirkətləri

d)

yük terminalları və terminal kompleksləri

e)

ümumi istifadədə olan anbarlar

5.

iqtisadi səmərəliliyin qiymətləndirilməsində hansı göstəricidən istifadə olunur?

a)

Həm iqtisadi nəticədən, həm də iqtisadi effektdən istifadə olunur

b)

ilin sonuna qalan mal ehtiyatları

c)

satışın həcmi ilə tələb

d)

müssisənin istehsal həcmi və s.

e)

ilin əvvəlinə mal ehtiyatlarının miqdarı

6.

İqtisadi nəticə.....

a)

ali təhsilli mütəxəssislərin sayı

b)

bu və ya digər fəaliyyət sahəsində sahibkarlıq aktivliyinin dərəcəsini səciyyələndirən müəyyən göstəricinin mütləq qiymətidir(məs. mal dövriyyəsi, müəyyən müddət ərzində mağazaya gəlmiş alıcıların sayı və s.)

c)

iqtisadi fəaliyyətin nəticələri ilə onların əldə olunmasına çəkilmiş xərclər arasında fərq başa düşülür

d)

Şagirdlərin biliyinin birinci rübdə nəticəsi

e)

bağçada uşaqların sayı

7.

Ticarət təşkilatlarının təsərrüfat fəaliyyətinin qiymətləndirilməsində istifadə olunan bütün göstəriciləri hansı iqtisadi kateqoriyalara ayırmaq olar

a)

iqtisadi fikir, iqtisadi təhlil, iqtisadi bilik. √ İqtisadi effekt, iqtisadi nəticə, iqtisadi səmərəli

b)

iqtisadi nəzəriyyə, iqtisadi effekt, iqtisadi səmərə

c)

İqtisadi effekt, iqtisadi nəticə, iqtisadi səmərəlilik

d)

iqtisadi fikir, iqtisadi amil, iqtisadi təhlil

e)

iqtisadi forum, iqtisadi münasibət, iqtisadi nəticə

8.

Tədavül xərcləri üzrə məsrəflərə aid edilməyən iqtisadi əlamət hansıdır?

a)

İstehsal müəssisələrində məhsul istehsalına çəkilən xərclər.

b)

Ticarət sahəsində əməyin maddi və mənəvi ödənilməsi üzrə məsrəflər

c)

Malların yüklənib daşınması, saxlanılması və satışı zamanında baş verən itkilər

d)

Ticarət prosesində istifadə edilən maddi vəsaitlərin o cümlədən binaların, avadanlığın və s. habelə hər cür əmək alətlərinin amortizasiyası, qablaşdırma materiallarının dəyəri, enerji daşıyıcıları üzrə maddi itkilər və i.a

e)

• Digər təsərrüfat sahələrinin ticarət fəaliyyətinə göstərdiyi xidmətlər üzrə məsrəflər(kommunal təsərrüfatı, nəqliyyat təsərrüfatı, bank sistemi, rabitə təsərrüfatı və i.a.)

9.

Əlavə tədavül xərclərinə.....

a)

ancaq dəyərlərin formasının dəyişilməsi ilə, yəni məhsulun mal formasından pul formasına və pul formasından mal formasına keçməsi prosesi ilə bağlıdır.

b)

bəzi məhsulların qiymətləri aiddir.

c)

əməyin maddi ödənilməsi üzrə məsrəflər aid edilir

d)

tədavül dairəsində istehsalın davamı ilə əlaqədar olan məsrəflər, o cümlədən nəqliyyat xərcləri, malların ehtiyat formasında saxlanılması, yenidən işlənilməsi, çeşidlənməsi, qablaşdırılması və bu kimi sair məsrəflər aiddir.

e)

heç bir dəyər yaratmır.

10.

Tədavül xərcləri dedikdə....

a)

məhsulların bazara catdırılmasını göstərir.

b)

malların istehsaldan son istehlakçılara çatdırılmasıyla bağlı canlı və əşyalaşmış əmək məsrəflərinin pulla ifadəsi deməkdir.

c)

İstehlakçıların tələbatınin ödənilməsi istiqamətində sərf olunan xərclərdir.

d)

tərəf müqabillərlə hesablaşmada çəkilən xərclərdir

e)

mütərəqqi və daha səmərəli ticarət xidməti formalarının tətbiqinə olan xərclərdir.

11.

Komisyon faizləri mükafatı nəyə əsaslanır?

a)

Kvartallar üzrə, ya yarım ildən bir, yaxud da ilin axırıda verilir

b)

işçilərin yerinə yetirdikləri funksiyalardan deyil, onların bilik səviyyəsindən və bacarıqlarından asılıdır.

c)

Firmanın mal satışı həcminə əsaslanır, satış həcminə nisbətən faizlə müəyyən edilir.

d)

Əmək məhsuldarlığının artımına görə mükafatlandırma.

e)

Bəzi firmalar bunu milad günü (yeni ilin başlanğıcı), yaxud hesabat ilinin sonunda verirlər.

12.

Əməyin həvəsləndirilməsi proqramında hansı göstərici üzrə pul mükafatı ödənilmir?

a)

Mənfəətdə və məqsədlərə nail olmaqda iştirakına görə

b)

İxtisasına görə.

c)

ev işləri üzrə

d)

Əmək məhsuldarlığının artımına görə

e)

komisyon faizlərinə görə

13.

Göstərilən hansı cəhət Əməyin həvəsləndirilməsi sisteminin təkmilləşdirilməsinə aid deyil?

a)

aha geniş və dərin ixtisaslaşmış işçilərin həvəsləndirilməsi sisteminin yaradılması

b)

Əmək haqqının ödənilməsi sisteminin və formalarının düzgün seçilməsi

c)

işçilərin əmək fəallığının ayrı-ayrı cəhətlərinin əlavə həvəsləndirilməsi sisteminin yaradılması

d)

İşçi və qulluqçuların sərf etdikləri əməyin kəmiyyət və keyfiyyətində uyğunluq

e)

müəssisədə əmək haqqının tarif sisteminin ağılla və sərrast qurulması.

14.

Əmək məhsuldarlığına təsiri olmayan amil hansıdır?

a)

Yeni mobil telefonların istehsal həcmi artırılır

b)

Əməyin elmi təşkili və ticarətin təşkilati strukturunun və formalarının təkmilləşdirilməsi.

c)

Müəssisələr şəbəkəsinin iriləşdirilməsi, ixtisaslaşdırılması, kombinələşdirilməsi və onların düzgün yerləşdirilməsi

d)

İş vaxtından səmərəli istıadə olunması.

e)

Mütərəqqi və daha səmərəli ticarət xidməti formalarının tətbiqi.

15.

Əmək məhsuldarlığı canlı əməyin effektivliyidirsə, effektivlik......

a)

İstehsalın həcminin artırılmasıdır

b)

bazarda dayanıqlı fəaliyyətdir.

c)

fəaliyyət nəticələrinin həm canlı və həm də maddiləşmiş əmək məsrəflərinə olan nisbətidir.

d)

İşçilərin sayının azaldılmasıdır.

e)

fəaliyyət nəticəsində məqsədin müəyyən edilməsidir.

16.

Ticarətin bir çox sahələrində əmək məhsuldarlığı.......

a)

işçilərin orta siyahı sayına düşən mal dövriyyəsinin həcmi ilə ölçülür.

b)

Ümumi işləyənlərin sayı ilə ölçülür

c)

Ümumi mal dövriyyəsi ilə ölçülür.

d)

Əmək haqqının səviyyəsi ilə ölçülür.

e)

Ümumi görülən işlərin cəmi ilə ölçülür.

17.

Əsrimizin ilk illərindən iri firmalar, şirkətlər ən qiymətli kapital kimi....

a)

avtomatlaşdırma və mexanikləşdirməni dəyərləndirirlər.

b)

maşın və avadanlıqları dəyərləndirirlər

c)

işçiləri dəyərləndirirlər.

d)

elm və texnikanı dəyərləndirirlər

e)

bina və qurğuları dəyərləndirirlər

18.

İstehsal dövriyyə fondlarına nələr aid edilir?

a)

binalar, qurğular

b)

bu fondlara xammal, istehsal üçün yarımfabrikatlar, yanacaq, bitməmiş istehsal və s. aiddir

c)

sərgidə nümayiş edilən predmetlər.

d)

xarici iş birliyi üzrə bağlanan kontraktlar.

e)

ticarət sahələri, bazarlar

19.

Istehsal dövriyyə fondları ....

a)

istehsalda iştirak edən və öz dəyərini bütünlüklə birdən-birə yeni məhsulun üzərinə keçirən fondlara deyilir.

b)

anbar dövriyyəsi ilə formalaşır

c)

istehsalda iştirak edən və öz dəyərini tədricən yeni məhsulun üzərinə keçirən fondlara deyilir

d)

əmtəə tədavülü sferasında məhsullarda yeni dəyər yaradır.

e)

ticarətdə iştirak edir, satılan mallardan əldə edilən mənfəətlə formalaşır.

20.

İqtisadi məzmununa və təyinatına görə ticarət kapitalı iki qrupa ayrılır........

a)

emal fondları; əsas fondlar

b)

dövriyyə fondları; sənaye fondları.

c)

emal fondları; sənaye fondları.

d)

əsas fondlar; dövriyyə fondları.

e)

əsas fondlar; sənaye fondları

21.

Ticarət müəssisəsinin dövriyyə kapitalı......

a)

binalar və qurğular formasında olan fondlara deyilir

b)

maşınlar və inventarlardan olan fondlara deyilir

c)

ticarət fəaliyyətində iştirak edən və bu halda öz dəyərini tədricən itirən və dəyərindən asılı olmayaraq xidmət müddəti bir ildən artıq olan əmək vasitələrinin məcmuyuna deyilir.

d)

avadanlıq və qurğulardan olan fondlara deyilir

e)

ticarət fəaliyyətində mal yeridən təşkilatlarda olan mal ehtiyatları, ticarət müəssisəsinin kassasında, banklarının hesablaşma hesabında olan pul vəsaiti, sair aktivlər habelə dəyərindən asılı olmayaraq xidmət müddəti bir ilə qədər olan inventarlar kimi iştirak edən və bu halda öz dəyər formasını dəyişən fondlara deyilir

22.

Topdansatış mal dövriyyəsinin təhlilində bu metod faktiki (gözlənilən yerinə yetirilmə) məlumatların plan və ötən illərin hesabat məlumatları ilə, yaxud eyni tipli topdansatış təşkilatlarının göstəricilərinin, habelə topdansatış dövriyyəsi ilə pərakəndəsatış dövriyyəsinin artım sürətlərinin müqayisə edilməsi lazım olduqda tövsiyyə olunur. Hansı metoddur?

a)

Statistik qruplaşdırma metodu.

b)

Müqayisə metodu.

c)

Korrelyasiya metodu.

d)

Ekspert qaydası və qiymətləndirmə metodu.

e)

Balans metodu.

23.

Hesablaşmalarda iştirak etməklə tranzit....

a)

mal göndərildikdə topdansatış bazası(müəssisəsi) həmin mallar üzrə malgöndərən müəssisə (istehsal müəssisəsi) ilə özü hesablaşır və alıcılara (pərakəndə satış müəssisələrinə) pulunu ödəmək üçün hesab təqdim edir

b)

əhaliyə istehsal vasitələrinin satılması başa düşülür.

c)

cari qiymətlərlə ödənişlər aparılır.

d)

müəssisələr öz aralarında razılığa gəlib müqavilə bağlayırlar.

e)

göndərilən mallar üzrə hesablaşmalar malgöndərən müəssisəsi ilə alıcılar(pərakəndə satış müəssisəsiləri) arasında həyata keçirilir.

24.

Topdansatış mal dövriyyəsi hansı mal dövriyyələrinə ayrılır?

a)

Pərakəndə mal dövriyyəsi; anbar dövriyyəsi

b)

Anbar dövriyyəsi; Tranzit dövriyyəsi.

c)

Ümumi dövriyyə, tranzit mal dövriyyəsi.

d)

anbar dövriyyəsi; ümumi dövriyyə

e)

Tranzit dövriyyəsi; pərakəndə mal dövriyyəsi.

25.

Topdansatış mal dövriyyəsi dedikdə....

a)

malların iri partiyalarla bir dövlət, özəl və yaxud kooperativ müəssisəsindən digərinə satılması başa düşülür.

b)

pərakəndə satış müəssisələri şəbəkəsi arasında iqtisadi münasibətlər başa düşülür.

c)

Əhaliyə şəxsi istehlak mallarının satılması başa düşür.

d)

Əmtəə tədavülü sferasının son mərhələsi başa düşülür.

e)

Əhaliyə istehsal vasitələrinin satılması başa düşülür.

26.

Əsas fondların (kapitalın) geniş təkrar istehsalına....

a)

əsaslı tikintinin həyata keçirilməsi, o cümlədən yeni ticarət müəssisələrinin tikilməsi, mövcud müəssisələrin yenidən qurulması, onların yeni texnika ilə təchiz edilməsi və genişləndirilməsi, obyektlərin tikilməsi, yaradılması aiddir

b)

işlərin kompleks mexanikləşdirilməsindən ibarətdir

c)

köhnə avadanlıqların yenisi ilə əvəz edilməsindən ibarətdir

d)

mütərəqqi texnoloğiyanın geniş tətbiq edilməsindən ibarətdir.

e)

köhnə avadanlığın təmir edilməsindən ibarətdir.

27.

Əsas fondların (kapitalın) fiziki köhnəlməsi....

a)

daha məhsuldar əsas fondların yaradılmasına deyilir

b)

fondların istifadə edilməsi nəticəsində, habelə təbii qüvvələrin təsiri altında onların texniki-istismar xassələrinin itirilməsinə deyilir

c)

Yeni ixtiralarla əlaqəli olan bir prosesdir.

d)

müasir vəziyyətə uyğun yeniləşməsinə deyilir.

e)

avadanlıqların anbarlarda qalıb xarab olmasıdır

28.

Əsas kapitalın ilkin dəyəri ....

a)

əsas kapitalın mövcud qiymətlərlə təkrar istehsalına (bərpasına) sərf olunan pul vəsaitlərinin məbləğinə deyilir

b)

köhnəlmə dəyərini çıxdıqdan sonra yerdə qalan dəyərdir.

c)

sonradan çəkilən xərclərə deyilir

d)

ticarət binalarının və qurğuların tikintisinə, habelə maşın və mexanizmlərin, cihazların və digər növ əsas fondların satınalınmasına sərf olunan pul məsrəflərinin ümumi məbləğinə (qiymətinə) deyilir

e)

ümumi xərcləri göstərər.

29.

Əsas kapital...

a)

ölkədə mal tədavülünü və onun fasiləsizliyini təmin etmək üçün müəyyən qədər əmək vasitələri - binalar, qurğular, avadanlıq, maşınlar, nəqliyyat vasitələri və mal tədavülünə xidmət edən sair əmək vasitələrinin (material-maddi dəyərlərin) məcmuyuna deyilir.

b)

elmi-texniki tərəqqinin nailiyyətlərinin ticarətdə geniş tətbiqidir

c)

anbar və pərakəndə satış şəbəkəsi sahələrindən maksimum istifadədir.

d)

çox zəhmət tələb edən proseslərin mexanikləşdirilməsi və avtomatlaşdırılmasıdır.

e)

ticarətin maddi-texniki bazasıdır.

30.

Kütləvi iaşə müəssisəsində hansı mal dövriyyəsi ola bilər?

a)

topdansatış mal dövriyyəsi.

b)

Pərakəndəsatış mal dövriyyəsi, ümumi dövriyyə

c)

Pərakəndə mal dövriyyəsi.

d)

Ümumi dövriyyə

e)

Pərakəndəsatış mal dövriyyəsi; topdansatış mal dövriyyəsi; Ümumi dövriyyə

31.

Kütləvi iaşə müəssisələrində pərakəndə mal dövriyyəsi hansına aiddir?

a)

Topdan mal dövriyyəsinin tərkibinə aiddir.

b)

Özünün istehsal etdiyi məhsulun bir hissəsinin (yarımfabrikatların və kulinariya məmulatının) yenidən emal edib tam hazır məhsul dərəcəsinə çatdırılması və realizə edilməsi üçün iri partiyalarla digər müəssisələrə və firmalara satışıdır.

c)

Ümumi mal dövriyyəsinə deyilir

d)

Hazır məhsulun (yarımfabrikatların), kulinariya və qənnadı məmulatının habelə satınalınma mallarının bilavasitə əhaliyə satılmasına deyilir

e)

Kənd təsərrüfatı məhsullarının tədarükat dövriyyəsinə aiddir.

32.

Səmərəli yeyinti məhsulları dəstini seçərkən hansı 2 kriteri nəzərə alınmalıdır?

a)

Qiymət kriteri, hiss kriteri

b)

Qənaətcillik kriteri, fizioloji kriteri

c)

Bioloji kriteri, inam kriteri.

d)

Dad kriteri, kalori kriteri.

e)

Fizioloji kriteri, iqtisadi kriteri.

33.

Kütləvi iaşə müəssisələrində bir-birini şərtləndirən hansı üç funksiya yerinə yetirilir?

a)

bölgü, mübadilə, istehlak.

b)

İstehsal, bölgü, mübadilə.

c)

İstehsal, ticarət, istehlakın təşkili.

d)

İstehsal, anbar, satışın təşkili.

e)

Sifariş, istehsal, ticarət.

34.

pərakəndə satış mal dövriyyəsinin inkişaf qanunauyğunluqlarına aiddir

a)

hal-hazırda sahibkarlıq sürətlə inkişaf edir

b)

Həftə içi bazarda satıcı az müşahidə olunur

c)

Topdan ticarətdə xidmət imkanları genişlənir

d)

Mal dövriyyəsinin artım sürəti ölkənin şəhər və rayonları üzrə daim dəyişir

e)

pul-şey lotereyaları üzrə şey uduşlarının dəyəri artır

35.

pərakəndə satış mal dövriyyəsinin inkişaf qanunauyğunluqlarına aid deyildir

a)

Mal dövriyyəsinin ümumi və hər nəfərə düşən həcmləri durmadan artır

b)

Yeraltı keçidlərdə mal satışının ildən-ilə genişləndirilməsi

c)

Şəhərə nisbətən kənddə mal dövriyyəsinin daha yüksək sürətlə artması

d)

Mal dövriyyəsinin artım sürəti ölkənin şəhər və rayonları üzrə daim dəyişır

e)

Mal dövriyyəsinin strukturu müntəzəm olaraq dəyişilir və keyfiyyətcə yaxşilaşır

36.

Pərakəndə satış mal dövriyyəsinə bu satış forması aid deyildir

a)

Hüquqi şəxslərə xidmətlərin həyata keçirilməsi

b)

ictimai-iaşə müəssisələri şəbəkəsindən mal satışı

c)

sifarışçilərin öz materiallarından hazırlanan məmulatlar üçün görülən işlərin dəyəri

d)

pul-şey lotereyaları üzrə şey uduşlarının dəyəri

e)

ticarət müəssisələri şəbəkəsindən əhaliyə mal satışı

37.

Bazar konyunkturunun öyrənilməsi proseslərinə daxil deyil

a)

müşahidə və materialların toplanması

b)

istehsal müəssisələrində məhsul istehsalının həcminin artımı

c)

əmələ gələn qeyri mütənasibliyin aradan qaldırılması

d)

gələcək dövr üçün bazar konyunkturunun proqnozlaşdırılması

e)

baş verən hadisələrin təhlili

38.

Tərkibinə görə mal təklifinin təsnifatına aid deyildir

a)

müvafiq satış orqanlarında, firmalarında satış üçün komplektləşdirilmiş, çeşidləşdirilmiş istehsal vasitələri

b)

yolda olan mallar

c)

topdansatış tıcarət anbarlarında olan mal ehtiyatları

d)

istehlakçıların realizə etdikləri mallar

e)

istehsal müəssisələrinin anbarlarında satış üçün komplektləşdirilmiş hazır məhsul

39.

Təklifin həcm və strukturuna təsir etməyən amil hansıdır?

a)

istehsalın ixtisaslaşması və təmərküzləşməsi

b)

istehsalın həcmi və strukturu

c)

cəmiyyətin inkişaf səviyyəsi, elmi-texniki tərəqqinin inkişafı və onun nailiyyətlərinin tətbiqi

d)

malların keyfiyyətinin və struktur tərkibinin yaxşılaşdırılması

e)

ticarətdə satışdan sonrakı xidmətlərin genişlənməsi

40.

Proqnozlaşdırmanın hazırlanmasında bu mərhələ olmur

a)

proqnozlaşdırma obyektinin seçilməsi

b)

ilkin informasiyaların hazırlanması

c)

proqnoz planlaşdırmada əsas mərhələdir.

d)

proqnoz hesablamalarının hazırlanması

e)

müvafiq proqnozlaşdırma metodunun seçılməsi

41.

Əhalinin alıcılıq fondu nədir?

a)

bazarlıq üçün yığılmış pul kütləsidir

b)

satlıq məhsulun istehsal xərci

c)

müəyyən dövrdə məcmu pul kütləsindən qeyri mal xərcləri çıxıldıqdan sonra yerdə qalan hissəsi başa düşülür

d)

əhalinin istehlak normasıdır

e)

əhalinin məsrəflərini göstərir

42.

Tələbin inkişaf qanunauyğunluqlarına aid deyildir

a)

Tələbat geniş məfhumdur, tələb onun pulla mübadilə oluna bilən hissəciyidir

b)

əhalinin sosial qrupları arasında tələbin həcminin və strukturunun tədricən bir-birinə yaxınlaşması

c)

tələbin strukturunda kəmiyyət və keyfiyyət dəyişikliklərinin baş verməsi

d)

tələbin ümumi həcmi durmadan artır

e)

ölkənin ayrı-ayrı regionları habelə şəhər və kənd əhalisi arasında tələbin səviyyələri arasındakı fərqlər tədricən azalır, strukturu isə yaxşılaşır. • tələbin strukt

43.

satlıq məhsul....

a)

ümumi məhsuldan istehlakçılara satılmaq üçün ayrılan məhsulların həcminə deyilir

b)

xalq təsərrüfatında istehsal olunmuş bütün məhsullar.

c)

mal fonduna aid olan məhsullardır.

d)

müəssisələrdə,sahələrdə və bütövlükdə xalq təsərrüfatında istehsal olunmuş məhsullar.

e)

mal fonduna aid olan məhsullardır.

44.

realizə olunmuş məhsul.....

a)

istehlakçılara satılmaq üçün ayrılan məhsulların ümumi həcminə deyilir.

b)

müəssisələrdə,sahələrdə və bütövlükdə xalq təsərrüfatında istehsal olunmuş məhsullar

c)

satlıq məhsulun müəyyən dövr ərzində satılmış, realizə olunmuş hissəsinə deyilir.

d)

ölkənin ayrı-ayrı regionları habelə şəhər və kənd əhalisi arasında tələbin səviyyələri arasındakı fərqlər tədricən azalır, strukturu isə yaxşılaşır

e)

Əsasən anbar və bazada, ümumiyyətlə bazarlarda və yolda olan məhsullardır.

45.

Ümumi məhsul...

a)

müəssisələrdə, sahələrdə və bütövlükdə xalq təsərrüfatında istehsal olunmuş bütün məhsulların, o cümlədən, hazır məhsulların, yarımfabrikatların, istehsalı tamamlanmamış məhsulların və s. dəyər ifadəsidir.

b)

istehlakçılara satılmaq üçün ayrılan məhsulların ümumi həcminə deyilir.

c)

Əsasən anbar və bazada, ümumiyyətlə bazarlarda və yolda olan məhsullardır.

d)

mal fonduna aid olan məhsullardır.

e)

satlıq məhsulun müəyyən dövr ərzində satılmış hissəsinə deyilir.

46.

Planlaşdırmanın fasiləsizliyi nə deməkdir?

a)

plan tapşırıqlarının elə hazırlanması və yerinə yetirilməsi başa düşülür ki, o, məqsədyönlü olsun.

b)

planlaşdırmada kollektivin yaxından iştirakı

c)

yuxarı səviyyələrdə qoyulur və irimiqyaslı problemlərin həllinə yönəldilir.

d)

plan tapşırıqlarının yerinə yetirilməsi elmi əsaslara söykənməlidir

e)

Planın yerinə yetirilməsi prosesi müntəzəm olaraq öyrənilməli, ciddi fərqlər aşkar edildikdə, ona düzəlişlər verilməlidir, yeni plan üçün işlər görülür.

47.

Operativ məqsədlər hansılardır?

a)

idarəetmənin aşağı səviyyəsinə aid olub cari problemlərin həlli ilə bağlıdır.

b)

iqtisadiyyatın imkişafını təmin edir.

c)

orta idarəetmə səviyyəsinə aiddir

d)

iqtisadiyyatın sənaye sahəsi ilə bağlıdır.

e)

yuxarı səviyyələrdə qoyulur və irimiqyaslı problemlərin həllinə yönəldilir

48.

Strateji məqsədlər hansılardır?

a)

idarəetmənin aşağı səviyyəsinə aid olub cari problemlərin həlli ilə bağlıdır

b)

yuxarı səviyyələrdə qoyulur və irimiqyaslı problemlərin həllinə yönəldilir

c)

orta idarəetmə səviyyəsinə aiddir.

d)

iqtisadiyyatın imkişafını təmin edir.

e)

iqtisadiyyatın sənaye sahəsi ilə bağlıdır

49.

Xüsusi rəqabət bazarı hansıdır?

a)

alıcının çox, lakin, satıcının 2 nəfər olduğu bazarlara deyilir.

b)

alıcıların sayı çox, lakin, satıcıların 2-dən çox olduğu bazara deyilir

c)

həm alıcılar, həm də satıcılar irili,xırdalı çoxdurlar

d)

alıcının çox, lakin, satıcının bir nəfər olduğu bazarlara deyilir.

e)

həm alıcılar, həm də satıcılar irili xırdalı olmaq şərti ilə çoxdurlar

50.

İnhisar bazar hansıdır?

a)

həm alıcılar, həm də satıcılar irili,xırdalı çoxdurlar

b)

satıcıların sayı çox, lakin, alıcı sayı 2 olduğu bazara deyilir

c)

alıcının çox, lakin, satıcının bir nəfər olduğu bazarlara deyilir

d)

alıcının çox, lakin, satıcının 2 nəfər olduğu bazarlara deyilir.

e)

alıcıların sayı çox, lakin, satıcıların 2-dən çox olduğu bazara deyilir.

51.

Azad bazar hansıdı?

a)

Ayrı-ayrı mal bazarının (qəhvə bazarı, kauçuk bazarının və s.) sabitləşdirilməsinə yönəldilən beynəlxalq mal razılaşmaların (sazişlərin) təsiri altına düşən bazarlar aiddir

b)

Kontragentlər arasında ticarət sazişlərini bağlamaq üçün məhdudiyyətlər olmur.

c)

birjalardan, hərraclardan və torqlardan ibarətdir.

d)

İki subyekt tərəfindən dövlət hüquqi qanunlarına, xüsusən bazara, ticarətə, istehlakçıya dair qanunlara tam dolğunluqla riayət olunan bazara deyilir.

e)

Şirkətdaxili mal bazarları nəzərdə tutulur.

52.

Hansı funksiya ticarətin funksiyasına aid deyil?

a)

malların isyehsalçılardan istehlakçılara çatdırılması

b)

tələb və təklif arasında balansın saxlanması

c)

malların satışı

d)

satış texnologiyasının təkmilləşdirilməsi

e)

Ayrı-ayrı məhsul növləri üzrə yaradılan istehsal, yükdaşımaların səmərəli təşkili, material axənlarının kompleks idarə edilməsi kimi funksiyalar

53.

Daxili ticarət hansı kateqoriyalara ayrılır?

a)

marketlər daxili ticarət

b)

bölgələr arası ticarət

c)

Pərakəndə və topdan ticarət

d)

ölkələr arası ticarət

e)

məhlə arası ticarət

54.

Ticarətin növlərinə hansı aiddir?

a)

ölkələr arası ticarət

b)

məhlə arası ticarət

c)

daxili və xarıcı ticarə

d)

bölgələr arası ticarət

e)

marketlər daxili ticarət

55.

Maliyyə planının tərtibində istifadə olunan məlumatlar hansı məlumatlara ayrılır?

a)

qəzet və jurnallarda dərc olunmuş məlumatlara

b)

iqtisadi məlumatlara

c)

gizli məlumatlara

d)

yayılmış məlumatlara

e)

Daxili və xarici məlumatlara ayrılır

56.

İqtisadi effekt nədir?

a)

əmək məhsuldarlığıdır

b)

İqtisadi fəaliyyətin nəticələri ilə onların əldə olunmasına çəkilmiş xərclər arasında fərq başa düşülür.

c)

Bu və ya digər fəaliyyət sahəsində sahibkarlıq aktivliyinin dərəcəsini səciyyələndirən müəyyən göstəricinin mütləq qiymətidir.

d)

fəaliyyət genişliyidir

e)

iqtisadi yüksəlişdir.

57.

Təsərrüfat fəaliyyətində - iqtisadi nəticə, iqtisadi effekt, iqtisadi səmərəlilik nəyi göstərir?

a)

fəaliyyət genişliyidir

b)

müxtəlif resursların təhlilidir.

c)

Ticarət təşkilatlarının təsərrüfat fəaliyyətinin qiymətləndirilməsində istifadə olunan bütün göstəricilərin iqtisadi kateqoriyalarıdır.

d)

Təsərrüfat sahəsinin fəaliyyətinin aktivləşdirilməsidir.

e)

bütün göstəricilərin xüsusi mənalarıdır

58.

Mallarin istehsal sferasından son istehlak sferasına çatdırılması anınadək çəkilən xərclər necə adlanır?

a)

Ticarət xərcləri

b)

Haqq-hesab xərcləri

c)

Tədavül xərcləri

d)

Gündəlik xərcləri

e)

Bazar xərcləri

59.

Tədavül xərclərində itkilər nə deməkdir?

a)

Bu tipli məsrəflərə təsərrüfatsızlıq nəticəsində baş verən məsrəflər və itkilər, debitor borclarının vaxtında ödənilməməsi səbəbindən əmələ gələn itkilər, müqavilə üzrə öhdəliklərin yerinə yetirilməməsi nəticəsində cərimələr və sair bu kimi xərclər.

b)

marketlərdə oğurluq sayəsində itkilər.

c)

Bazarlarda tələb olunmayan malların sayəsində itkilər.

d)

Malların satılmaması sayəsində itkilər.

e)

Pərakəndə ticarət müəssisələrində saxlama müddəti keçmiş mallar sayəsində itkilər

60.

Xalis tədavül xərcləri nə deməkdir?

a)

Tədavül dairəsində istehsalın davamı ilə əlaqədar olan məsrəflər, nəqliyyat xərcləri, malların qablaşdırılması və s.

b)

malların daşınması xərcləri.

c)

Ancaq dəyərlərin formasının dəyişilməsi ilə, yəni məhsulun mal formasından pul formasına və pul formasından mal formasına keçməsi ilə bağlıdır.

d)

malların daşınması xərcləri.

e)

Malların yenidən işlənilməsi xərclər

61.

Pul mükafatı necə verilir?

a)

Bu mükafat əmək haqqını əks etdirir.

b)

Bu mükafat əsas əmək haqqına əlavə kimi verilir.

c)

Bu mükafat hər kəsə verilir.

d)

Bu mükafat illik gəlirdir.

e)

Bu mükafat işçilərdə stimul yaradır

62.

Mükafatlandırma nə deməkdir?

a)

həvəsləndirmənin həll edici amili deyildir.

b)

İşçi və qulluqçuların məcmu əmək sərfinin və onun keyfiyyət fərqlərinin pulla və güzəştlərlə ödənilməsi deməkdir

c)

yaranmış mürəkkəb vəziyyətdən çıxış yoludur

d)

inkişafa gedən yolun başlanğıcıdır.

e)

qabiliyyətinin inkişaf etdirilməsinə işarədir.

63.

Minimum əmək haqqı nəyə deyilir?

a)

işçinin aylıq məvacibidir

b)

işçinin aylıq əmək haqqıdır

c)

aylıq əmək haqqının avans hissəsi

d)

kommunal xərclər çıxıldıqdan sonra qalan pul məbləği

e)

İqtisadi-sosial şərait nəzərə alınmaqla qanunvericiliklə ixtisassız əməyə və xidmətə görə aylıq əmək haqqının ən aşağı səviyyəsini müəyyən edən sosial-iqtisadi normativdir.

64.

Əmək məhsuldarlığı deyəndə ......

a)

işçilərin sayı başa düşülür

b)

müxtəlif yeni məhsul istehsalı başa düşülür.

c)

məlum vaxt və vahid iş vaxtı ərzində bir nəfərə düşən məhsul istehsalının (ticarətdə mal satışının) həcmi başa düşülür.

d)

insan amilinin rolu başa düşülür

e)

fəaliyyətdə olan obyektlərin sayı başa düşülür.

65.

Ticarətdə əmək məhsuldarlığının və effektivliyin artırılması sürətini gücləndirmək üşün onlara təsir göstərən amilləri və ehtiyatları hər vasitə ilə aşkar edib, hərəkətə gətirmək lazımdır. Bu amillər hansılardır?

a)

Tədqiqatların düzgün istiqamətləndirilməsi.

b)

Müəssisədaxili və xarıcı amillərdir.

c)

Ticarətin təşkilinin təkmilləşdirilməsi.

d)

əhalinin real gəlirlərinin səviyyəsi.

e)

bazarın mallarla doydurulması.

66.

Əmək planının tərtib edilməsində əsas məqsəd.....

a)

yüksək tıcarət xidməti şəraitində digər zəruri əmək məsrəfləri ilə mal dövriyyəsi planının yerinə yetirilməsini təmin etməkdir

b)

yüksək ticarət xidməti sayəsində fəaliyyətini genişləndirməkdir.

c)

yüksək ticarət xidməti sayəsində məşhur olmaqdır.

d)

yüksək ticarət xidməti şəraitində alıcıları cəlb etməkdir

e)

yüksək ticarət xidməti həyata keçirməkdir.

67.

Yeni işçilərin axtarılması və seçilməsi məsuliyyəti şirkətin hansı şöbəsinin üzərinə düşür?

a)

plan şğbəsinin üzərinə düşür

b)

kadrlar şöbəsinin üzərinə düşür.

c)

mühasibatlıq şöbəsinin üzərinə düşür

d)

dəftərxana şöbəsinin üzərinə düşür

e)

administratorun üzərinə düşür.

68.

Dövriyyə kapitalı likvidlilik (gəlirlilik) səviyyəsinə görə təsnifləşmədə "çox likvidli aktivlər"inə nə daxildir?

a)

tez realizə olunan aktivlər

b)

qurğular, avadanlıqlar və s.

c)

yüklənmiş mallar, maşınlar

d)

zəif realizə olunan aktivlər

e)

buraya pul vəsaitləri (kassada, hesablaşma hesabında, valyuta hesabı və s.) və qısa müddətli maliyyə qoyuluşları daxildir

69.

İstehsal əsas fondları.....

a)

bilavasitə istehsalda iştirak edən (binalar, qurğular, avadanlıq, nəqliyyat və s.) və öz dəyərini tədricən yeni məhsulun üzərinə keçirən fondlara deyilir.

b)

xammal, istehsal üçün yarımfabrikatlar fonda aid edilir.

c)

istehsalda iştirak edən və öz dəyərini bütünlüklə birdən-birə yeni məhsulun üzərinə keçirən fondlara deyilir

d)

istehsalda maliyyə resurslarını təşkil edən fonda aid edilir

e)

yanacaq, bitməmiş istehsal fonda aid edilir

70.

"Mal yeridən təşkilatlarda olan mal ehtiyatları, ticarət müəssisəsinin kassasında, banklarının hesablaşma hesabında olan pul vəsaiti, sair aktivlər və s."- söhbət hansı kapitaldan gedir?

a)

əlavə kapitaldan

b)

istehsal kapitaldan

c)

köməkçi kapitaldan

d)

Dövriyyə kapitalından

e)

Əsas kapitaldan

71.

Ticarətdə əsas fondların köhnəlməsi hissəsinin dəyəri hansı vasitə ilə tədavül xərclərində nəzərə alınır?

a)

təmiretmə sayəsində sənədlərdə qeyd edilir.

b)

bərpa etmə vasitəsilə lazımi sənədlərdə nəzərə alınır.

c)

"amortizasiya ayırmaları" vasitəsilə tədavül xərclərində nəzərə alınır

d)

müvafiq emalatxanalardan keçərək qeydiyyatı aparılır

e)

köhnəlmiş hissələr bərpa edilərək dəyəri ölçülür.

72.

Topdansatış mal dövriyyəsinin təhlilində hansı metoddan istifadə olunmur?

a)

Özünəxidmət metodu.

b)

ekspert qaydası və qiymətləndirmə metodu

c)

müqayisə metodu

d)

Balans metodu

e)

Korrelyasiya metodu

73.

Topdansatış təşkilatın hesablaşmalarda iştirak etməməklə tranzit qaydası.....

a)

topdansatış təşkilatı öz vəsaiti ilə hesablaşmada iştirak etmir, göndərilən mallar üzrə hesablaşmalar bilavasitə malgöndərən müəssisəsi ilə alıcılar (pərakəndəsatış müəssisələri) arasında həyata keçirilir

b)

hesablaşmalarda güzəşt etməklə pərakəndəsatış müəssisələrinə malların çatdırılması deməkdir.

c)

mal göndərildikdə topdansatış müəssisəsi həmin mallar üzrə malgöndərən müəssisə (istehsal müəssisəsi) ilə ozü hesablaşır və alıcılara(pərakəndə satış müəssisələrinə) pulunu ödəmək üşün hesab təqdim edir.

d)

Əhaliyə malların satışını həyata keçirmək deməkdir.

e)

sənaye mallarının bilavasitə istehlakçılara çatdırılması deməkdir.

74.

Topdansatış təşkilatın anbar dövriyyəsi dedikdə.....

a)

xaricdən gondərilən malların dəyər məcmuyudur.

b)

malların anbarlara yığılması və topdansatış qaydası ilə bilavasitə anbarlardan satılması başa düşülür.

c)

satılan ərzaq mallarının dəyər məcmuyudur

d)

malgöndərənin, istehsal müəssisəsinin birbaşa pərakəndə satış müəssisələrinə göndərdiyi malların dəyər məcmuyudur.

e)

kənd təsərrüfatı məhsullarının məcmuyudur.

75.

Topdansatış təşkilatların əsas vəzifəsi nədir?

a)

İstehsal vasitələri istehsal edib müştərilərinə xidmət etmək.

b)

Ticarət çeşidini komplektləşdirmək və pərakəndəsatış müəssisələri şəbəkəsini mallarla təmin etmək.

c)

Yeni möhtəşəm anbarlar tikmək.

d)

Əhaliyə malların satışını həyata keçirmək.

e)

Şəxsi istehlak mallarını standartlara uyğun olaraq istehsal etmək.

76.

Əsas kapitalın(fondun) sadə təkrar istehsalı nə deməkdir?

a)

Köhnəlməkdə olan, xarici görünüşünün itirilməsi duyulan əsas fondların cari təmir vasitəsilə səhmana salınmasını təmin edir

b)

Ticarət müəssisəsinin köhnə binasının sökülərək, əvəzinə yeni binanın tikilməsinə deyilir.

c)

Uzun müddət tikinti işlərindən ibarətdir.

d)

ƏsaslI tikintinin həyata keçirilməsidir.

e)

Köhnə qurğuların yenisi ilə əvəz olunması deməkdi

77.

Əsas kapitalın(fondun) mənəvi köhnəlməsi nə deməkdir?

a)

maşın və avadanlığın sınmasına deyilir

b)

müxtəlif qurğuların korroziyaya uğramasına deyilir.

c)

əsas fondların istifadə edilməsi nəticəsində, habelə təbii qüvvələrin təsiri altında onların texniki-itismar xassələrinin itirilməsinə deyilir.

d)

avadanlıqların anbarlarda qalıb xarab olmasına deyilir

e)

Əsas kapitalın təkrar istehsalının ucuzlaşması ilə əlaqədar olaraq, yaxud həmin növ təyinatlı daha məhsuldar əsas fondların(kapitalın) yaradılması nəticəsində onların dəyərinin azalan hissəsi başa düşülür

78.

Əsas kapitalın(fondun)bərpa dəyəri....

a)

müasir istehsal(ticarət) şəraitində mövcud qiymətlərlə onların təkrar istehsalına sərf olunan pul vəsaitlərinin məbləği başa düşülür.

b)

ticarət binalarının və qurğuların tikintisinə, habelə maşın və mexanizmlərin və digər növ əsas fondların satınalınmasına sərf olunan pul məsrəflərinin ümumi məbləğinə(qiymətinə) deyilir.

c)

ümumən çəkilən xərclərdir, ticarətin təşkilini formalaşdırır

d)

ilkin çəkilən xərclərə deyilir.

e)

fondların köhnəlməsi dəyərini çıxdıqdan sonra yerdə qalan dəyərə deyilir.

79.

Ticarətdə əsas kapitalın "binalar və qurğular" qrupuna nə aid edilir?

a)

ticarət və kütləvi iaşə müəssisələrinin avadanlığı, maşınlar və inventarlar

b)

istehsal vasitələri anbarlarının və pərakəndə satış müəssisələrinin, habelə, mağazaların, dükanların. Povilyonların, aşxanaların, restoranların, kafelərin, qəlyanaltıların, anbarların, bazaların, buzxanaların və s. ticarət və kütləvi iaşə müəssisələrinin bina və qurğuları daxildir.

c)

kanalizasiya sistemi

d)

ticarət və kütləvi iaşə müəssisələrinin nəqliyyat vasitələri.

e)

xəstəxanalar, klinikalar, poliklinikalar.

80.

Kütləvi iaşə müəssisəsinin pərakəndə satış mal dövriyyəsinə nə aiddir?

a)

Hazır məhsulun (yarımfabrikatların), kulinariya və qənnadı məmulatının habelə satınalınma mallarının bilavasitə əhaliyə satılmasına deyilir

b)

Özünün istehsal etdiyi məhsulun bir hissəsinin (yarımfabrikatların və kulinariya məmulatının) yenidən emal edib tam hazır məhsul dərəcəsinə çatdırılması və realizə edilməsi üçün iri partiyalarla digər müəssisələrə və firmalara satışıdır.

c)

Topdansatış mal dövriyyəsinin tərkibindədir.

d)

kənd təsərrüfatı məhsullarının tədarükat dövriyyəsinə aid edilir

e)

Hər iki növ dövriyyıni, yəni ümumi mal dövriyyəsini əks etdirir.

81.

Kütləvi iaşə müəssisəsinin topdan mal dövriyyəsinə nə aiddir?

a)

Pərakəndə mal dövriyyəsinin tərkibinə aid edilir.

b)

Hazır məhsulun (yarımfabrikatların), kulinariya və qənnadı məmulatının habelə satınalınma mallarının bilavasitə əhaliyə satılmasına deyilir.

c)

Ümumi mal dövriyyəsinə deyilir

d)

Özünün istehsal etdiyi məhsulun bir hissəsinin (yarımfabrikatların və kulinariya məmulatının) yenidən emal edib tam hazır məhsul dərəcəsinə çatdırılması və realizə edilməsi üçün iri partiyalarla digər müəssisələrə və firmalara satışıdır.

e)

Kənd təsərrüfatı məhsullarının tədarükat dövriyyəsinə aid edilir.

82.

Səmərəli yeyinti məhsulları dəstini, yəni yeməyi seçərkən hökmən nəzərə alınmalı fizioloji kriteri nədir?

a)

Yeyinti məhsulları dəstinin həcmini bildirir.

b)

Yeyinti məhsulları dəstinin dəyərinin səviyyəsini xarakterize edən amillər

c)

Yeyinti məhsulları dəstinin vacibliyini bildirir

d)

Yeyinti məhsulları dəstinin rəngarəngliyini bildirir

e)

Yeyinti məhsulları dəstinin ümumi kaloriliyi və həmin yeməkdə zülal, sulu karbonlar, vitaminlər, mineral maddələr və s, arasındakı nisbətləri xarakterizə edən amillər.Yeyinti

83.

Eyni məkan və zamanda bir-birini şərtləndirən istehsal, ticarət və istehlakın təşkili funksiyalarını hansı sahənin müəssisələri həyata keçirir?

a)

Pərakəndə ticarət müəssisələri

b)

Yarmarkalar və sərgilər

c)

Kütləvi iaşə müəssisələri.

d)

Birjalar.

e)

Topdan ticarət müəssisələri

84.

Pərakənd satış mal dövriyyəsinə hansı növ mal satışı forması aid deyil?

a)

Mağazadan əhaliyə mal satışı.

b)

Malların topdan satışı.

c)

Dava-dərman və aptek məmulatı satışı.

d)

Gözəllik salonlarında pullu xidmətlərin həyata keçirilməsi.

e)

İctimai-iaşə müəssisələri şəbəkəsindən mal satışı.

85.

Pərakəndə satış mal dövriyyəsi nəyə deyilir?

a)

Malların topdan satışına deyilir.

b)

Malların istehsaldan istehlaka qədər olan proseslərə deyilir.

c)

Şəxsi istehlak malları və istehsal istehlakı mallarının əhaliyə nağd pula və nisyə satılmasına deyilir

d)

Malların anbarlarda saxlanılmasına və satılmasına deyilir

e)

Malların istehsalının davamının tezləşməsidir.

86.

Topdansatış mal dövriyyəsi tədavül prosesinin başlanğıc mərhələsi hesab edilirsə, pərakəndə satış mal dövriyyəsi..

a)

orta mərhələni təşkil edir.

b)

ilkin mərhələni təşkil edir

c)

mübadilə mərhələsini təşkil edir.

d)

sonuncu mərhələni təşkil edir.

e)

üçüncü mərhələni təşkil edir

87.

Təklif qanunu müəyyən edir ki,...

a)

malın qiyməti nə qədər yüksək olarsa, onun istehsalçıları bazara bir o qədər az həcmdə mal çıxarmağa cəhd edəcəklər

b)

bazarda nə qədər çox istehsalçı iştirak edərsə bir o qədər çox məhsul olar.

c)

malın qiyməti nə qədər aşağı olarsa, onun istehsalçıları bazara bir o qədər çox həcmdə mal çıxarmağa cəhd edəcəklər

d)

bazarda məhsul bol olarsa qiymət aşağı düşər.

e)

malın qiyməti nə qədər yüksək olarsa, onun istehsalçıları bazara bir o qədər çox həcmdə mal çıxarmağa cəhd edəcəklər.

88.

Təklifin həcm və strukturuna təsir edən amillərdən biri hansıdır?

a)

Yolda olan mallar.

b)

İstehlakçıların müxtəlif tipləri

c)

İstehsalın ixtisaslaşması və təmərküzləşmısi.

d)

Bazarın seqmentləşdirilməsi.

e)

Müxtəlif istehsal xidmətləri.

89.

Təklifin təsnifatına aiddir:

a)

Təklif istehsal fəaliyyəti ilə formalaşır.

b)

Bazarda təklifi formalaşdıran subyekt satıcıdır

c)

müvafiq satış orqanlarında (təşkilatlarında), firmalarında satış üçün komplektləşdirilmiş, çeşidləşdirilmiş istehsal vasitələri.

d)

Təklif bazar iqtisadiyyatının müstəqil bir sferasıdır

e)

Təklif az olarsa bazar təklif bazarı adlanacaq

90.

Tələbin inkişaf qanunauyğunluğuna aiddir:

a)

Tələbin ümumi həcmi durmadan artır

b)

Əhalinin elmə maraği getdikcə artır.

c)

Bazarda tələbi formalaşdıran subyekt alıcıdır

d)

Tələb bazarda tələbatın pulla ödənilə bilən hissəsidir.

e)

Tələb az olarsa bazar tələb bazarı adlanacaq

91.

Elastik tələb nədir?

a)

Əgər tələb istehlakçıların bazarda fəal olmasından dəyişərsə o, zaman tələb elastik tələb adlanır.

b)

Əgər tələb qiymətin xeyli dərəcədə dəyişilməsinin təsiri altında dəyişərsə, bu halda o, elastik tələb adlanır

c)

əgər təklif çox olarsa bazarda tələb elastik olar.

d)

Müəyyən səbəblərdən tələbdə elastiklik yaranır, ona görə də tələb elastik tələb adlanır.

e)

Əgər tələb istehsalçıların bazarda fəal olmasından dəyişərsə o, zaman tələb elastik tələb adlanır.

92.

Tələb...

a)

tələbatı tam olaraq özündə əks etdirir

b)

cəmiyyətdə ümüd yaradır

c)

tələbatın pulla məhdudlaşdırılan, bazarda təzahür edən hissəsidir.

d)

iqtisadi əlaqələrə təkan yaradır

e)

insanın adətindən irəli gəlir

93.

Mal fondları.....

a)

ölkənin mal resurslarının yarısını təşkil edir.

b)

Bazarda sahibkarlar tərəfindən alınır.

c)

kənd təsərrüfatı məhsullarının məcmusudur

d)

ölkə daxilində istehsal olunmuş və qismən də idxal olunan məhsulların məcmusunun ifadəsi kimi başa düşülür.sənaye

e)

sənayedə istehsal olunmuş malların məcmusunu təşkil edir

94.

Kəndli-fermer təsərrüfatı....

a)

müəssisələrində qadin və kişi geyimləri istehsal edilir.

b)

müəssisələri bir çox hallarda emalatxanalardan ibarət olur

c)

müəssisələrinin məhsulları uzaq xarıcı ölkələrdən gətirilmiş məhsullar təşkil edir

d)

müəssisələrinin məhsulu ailə təsərrüfatçılığından yığılır

e)

ən mühüm maddi istehsal sahəsi olub yüngül və yeyinti sənaye müəssisələri üçün xammal, əhali üçün isə ərzaq məhsulları istehsal edir

95.

Mal resurslarının tərkibi necə təsnifləşdirilir?

a)

Ümumi məhsul, satlıq məhsul, realizə olunmuş məhsul və mal fondları

b)

ümumi məhsul, realizə olunmuş məhsul, mal fondları, baza malları.

c)

ümumi məhsul, satlıq məhsul, realizə olunmuş mallar, mal fondları, baza malları

d)

ümumi məhsul, satlıq mallar, realizə olunmuş mallar, baza malları.

e)

ümumi məhsul, satlıq məhsul, yolda olan mallar, baza malları.

96.

Strateji məqsədə nə aiddir?

a)

Bu məqsədlər yuxarı səviyyələrdə qoyulur və irimiqyaslı problemlərin həllinə yönəldilir

b)

orta idarəetmə səviyyəsinə aiddir.

c)

Özündən yuxarı təşkilatların taktiki məqsədlərinə nail olması

d)

Təşkilatın strateji məqsədlərinə nail olması üçün zəruri olan tədbirləri müəyyənləşdirir

e)

orta səviyyəli bölgələrdə problemlərin həllinə yönəldilir.

97.

Planlaşdırmada başlıca məqsəd müəssisənin, onun kollektivinin və bütövlükdə cəmiyyətin sosial-iqtisadi mənafeləri naminə maddi, əmək və maliyyə resurslarından səmərəli istıfadə edilməsi əsasında və yüksək texnoloji-xidmətlər mədəniyyəti şəraitində ...

a)

ən yüksək ticarət əlaqələrinə nail olmaqdan ibarətdir.

b)

ən yüksək təsərrüfat-maliyyə nəticələrinin əldə edilməsinə nail olmaqdan ibarətdir.

c)

filiallarıni artırmaqdan ibarətdir

d)

işçilərinin maaşlarını yüksəltməkdən ibarətdir

e)

inkişafını davamlı olaraq həyata keçirməkdən ibarətdir

98.

Planlaşdırmanın tərifi hansıdır?

a)

plan ilində maliyyə vəsaitlərini hesablayaraq gələcək işlərini göz önündən keçirmək.

b)

Təsərrüfat-maliyyə fəaliyyətinin iqtisadi təhlilinin aparilması

c)

Təsərrüfat-maliyyə fəaliyyətinin hissələrə bölünməsi

d)

qarşıdakı dövr üçün təsərrüfat-maliyyə fəaliyyətini öncədən görmək, bunları kağız üzərində əks etdirmək və plan ilində reallaşdırmaq üçün həyata keçirilməsi mexanizmini işləyib hazırlamaq

e)

Təsərrüfat-maliyyə fəaliyyətinin proqnozlaşdırılması

99.

Bazarın təsnifatına aiddir:

a)

Azərbaycan neft bazarı

b)

Bakı-Ceyhan kəməri tikintisi

c)

İşçi qüvvəsi bazarı

d)

Qarabağın atları

e)

Mübadilə predmetı kimi malların sahəvi mənsubiyyətinə görə.

100.

Mübadilə predmetı kimi malların sahəvi mənsubiyyətinə görə.

a)

Tələb, təklif, qiymət

b)

istehsalçı və istehlakçılar

c)

alıcılar, qiymət, vasitəçilər

d)

alıcılar, satıcılar, vasitəçilər

e)

satıcılar,vasitəçilər, qiymətlər

101.

Bazar nədir?

a)

Bazar malların saxlandığı yerdir

b)

Bazar alverçilərin məkanıdır.

c)

Bazar mübadilə dairəsində daim təkrarlanan alqı-satqı aktlarının məcmuyudur.

d)

İqtisadiyyatın müstəqil bir sahəsidir.

e)

Bazar daim fəaliyyətdə olan ucu bucağı görünməyən bir məkandır

102.

Ticarət anlayışını açıqlayın.

a)

Kommersiya xarakteri daşımayan bir fəaliyyətdir

b)

Əmtəə tədavülündə - İstehsal, bölgü, mübadilə, istehlakdır

c)

İstehsalçılarla istehlakçıların münasibətləridir.

d)

Pul vasitəsi ilə həyata keçirilən əmtəə tədavülünün formasıdır.

e)

Ticarətçilərin görüşdüyü bir məkandır.

103.

"Ticarətin təşkili" fənninin metodoloyi əsası nədir?

a)

Fənnin öyrənilməsinin metodoloji əsası dialektik metod və iqtisadi nəzəriyyədir.

b)

Fənnin öyrənilməsinin metodoloji əsası iqtisadi inkişafdır

c)

Fənnin öyrənilməsinin metodoloji əsası dialektik metoddur

d)

Fənnin öyrənilməsinin metodoloji əsası riyazi statistik üsullardır.

e)

Fənnin öyrənilməsinin metodoloji əsası iqtisadi nəzəriyyədir.

104.

"Ticarətin təşkili" kursunun predmeti hansıdır?

a)

Ticarət kollektivləri və ticarətlə elmi-praktiki münasibətdə olan sair sahələrin öyrənilməsidir.

b)

Tədavül prosesində iqtisadi münasibətlərin, dövlətin və hökümətin iqtisadi və sosial siyasətinə uyğun olaraq bu münasibətlərin inkişafı qanunauyğunluqlarının öyrənilməsidir.

c)

Ticarətdə baş verən hadisələrin təhlil edılməsini öyrənir.

d)

Ticarət iqtisadiyyatı ilə bağlı digər elmləri öyrənir.

e)

Tədavül dairəsi ilə əlaqədar olan və bu dairədə baş verən ictimai münasibətləri öyrənir.

105.

Mal resurslarının əmələ gəlmə mənbələrinə aid deyildir:

a)

ticarət və kütləvi iaşə təşkilatları

b)

idxalat

c)

sənaye istehsalı

d)

kəndli-fermer təsərrüfatı

e)

tədavül sferasından realizə olunaraq çıxarılmış istehlak malları

106.

Pərakəndə satış ticarət şəbəkəsinin ixtisaslaşdırılmasının əlamətləri:

a)

əməyin minimum xərcləri

b)

mal profili, ticarət xidmətinin formaları

c)

memarlıq və şəhərsalma

d)

ticarət və yardımçı sahələrin ölçüləri

e)

xidmətin keyfiyyət səviyyəsinin yaxşılaşdırılması

107.

Ticarətin idarə edilməsi formalarına hansılar aiddir?

a)

bələdiyyə və yerli idarəetmə

b)

sənayenin və kənd təsərrüfatının idarə edilməsi

c)

ərazi və regional idarəetmə

d)

iqtisadiyyatın sahələrinin idarə edilməsi

e)

topdan, pərakəndə, ictimai iaşə və xidmətlərin idarə edilməsi

108.

Tələbin öyrənilməsi və proqnozlaşdırılmasında hansı növ informasiyalardan istifadə olunur?

a)

iqtisadi

b)

demoqrafik

c)

müşahidə

d)

iqtisadi, sosial, demoqrafik və s.

e)

sosialdemoqrafik

109.

Tələbin qiymətləndirilməsində və proqnozlaşdırılmasında informasiya mənbəyi nədir?

a)

Tələbin qiymətləndirilməsində və proqnozlaşdırılmasında informasiya mənbəyi nədir?

b)

Tələbin qiymətləndirilməsində və proqnozlaşdırılmasında informasiya mənbəyi nədir?

c)

əhalinin pul gəlirləri

d)

ailələrin həcmi və tərkibi

e)

tələbə təsir edən amillər

110.

Tələbin proqnozu kommersiya prosesində hansı mərhələdədir?

a)

proqnozlaşdırmada son nəticəni ifadə edir

b)

əlavə materiallar toplusunu ifadə edir

c)

ilkin mərhələni ifadə edirəlavə materiallar toplusunu ifadə edir

d)

real ziddiyyətləri əks etdirir

e)

köməkçi materiallar toplusunu ifadə edir

111.

Bazarın potensial tutumu:

a)

istehsal edilən məhsulun maksimum miqdarıdır

b)

istehlakçıların tələbatının həcmidir

c)

istehlakçıların ehtiyaclarının həcmidir

d)

bazarda satıla biləcək məhsulların maksimum miqdarıdır(dəyəridir)

e)

istehlakçıların tələbinin həcmidir

112.

Aşağıda göstərilənlərdən hansı məhsul anlayışını tam ifadə edir?

a)

hər şeydən əvvəl xarici predmet olaraq insanların bu və ya digər tələbatını ödəyən, insan əməyilə yaradılan və ya təbiət tərəfindən hazır verilən bütün maddi nemətlər

b)

təbiət tərəfindən verilən bütün maddi nemətlər

c)

insan əməyilə yaradılan bütün maddi nemətlər

d)

müəssisə tətəfindən istehsal edilən bütün şeylər

e)

hər şeydən əvvəl xarici predmet olaraq insanların bu və ya digər tələbatını ödəyən, insan əməyilə yaradılan və ya təbiət tərəfindən hazır verilən bütün maddi nemətlər

113.

İstehlak vasitələri bazarı

a)

məhsulları şəxsi istehlakı üçün alan istehlakçılardan ibarətdir

b)

məhsulları yenidən satmaq məqsədilə satın alan müəssisə və təşkilatlardan ibarətdir

c)

məhsulları yenidən emal etmək məqsədi ilə satın alan istehlakçılardan ibarətdir

d)

istehlak vasitələri istehsalı ilə məşğul olan istehlakçılardan ibarətdir

e)

məhsulları hər hansı təbii fəlakətlərin nəticəsini aradan qaldırmaq məqsədi ilə alan istehlakçılardan ibarətdir

114.

Məhsul nomenklaturası:

a)

onun xarici tərtibatının müxtəlifliyini əks etdirir

b)

məhsulun çeşidindən geniş anlayışdır və bazara təklif edilən bütün məhsulların məcmusudur

c)

məhsulların müxtəlif növlülüyünü xarakterizə edir

d)

məhsulun marka adını ifadə edir

e)

məhsulun istehlak xüsusiyyətlərini əks etdirir

115.

Topdansatış ticarətin əsas vəzifəsi?

a)

mal hərəkəti prosesini sürətləndirir

b)

istehsal və tələbatın sinxronluğunun köməyi

c)

pərakəndə satış ticarət şəbəkəsinin mallarla təchiz edilməsi

d)

mal ehtiyatlarının toplanması

e)

malların saxlanması üçün şəraitin yaradılması

116.

Ticarətdə idarəetmə təhlili necə adlanır?

a)

tıcarət-iqtisadi idarəetmə təhlili

b)

istehsal təhlili

c)

ətraf mühitin təhlili

d)

sənədli təhlil

e)

funksional təhlil

117.

Tələblə təklifin idarə edilməsi dedikdə:

a)

tələb və təklifin mövcudluğu

b)

bazarın öyrənilməsi

c)

təklifin öyrənilməsi

d)

tələbin öyrənilməsi

e)

tələb və təklifin tənzimlənməsi

118.

İxtisaslaşdırılmış anbarların vəzifəsi nədən ibarətdir?

a)

anbar əməliyyatlarının səmərəli təşkili

b)

sığorta rezervlərinin saxlanmasını təmin edir

c)

bir və ya bir neçə oxşar mal qruplarının saxlanması

d)

geniş mal çeşidinin mərkəzləşdirilməsi

e)

anbarda əməyin səmərəli təşkili

119.

Pərakəndə ticarət mağazasının imicini hansı meyarlar xarakterizə etmir?

a)

seviz sistemi, müştərilərə keyfiyyətli xidmət, təşkilat mədəniyyəti və firma üslubu

b)

mağazadakı işçilərin sayı

c)

mağazanın yerləşdiyi yer, çeşidin cəlbediciliyi

d)

ticarət sahələrindən istifadənin səmərəliliyi

e)

malın qiyməti, qıvraq güzəştlər sistemi, kassa aparatlarının əlverişli və rahat yerləşdirilməsi

120.

Birbaşa müqavilə əlaqələri nədir?

a)

iki tərəf arasındakı uzun müddətə bağlanılmış müqavilədir

b)

vasitəçilərlə alıcı və satıcı arasındakı əlaqədir

c)

borc alanla bank arasında olan əlaqədir

d)

vasitəçi olmadan bilavasitə əmtəə alıcıları və istehsalçıları arasındakı qarşılıqlı əlaqədir

e)

alıcı və satıcı arasında bağlanan müqavilədir

121.

Ticarət müəssisəsinin mal dövriyyəsi planı hansı göstəricilər üzrə planlaşdırılır?

a)

mal satışı, mal qalığı, mal daxilolma

b)

mal satışı, mal dövriyyəsi

c)

mal qalığı, mal daxil olması, son qalıq

d)

mal satışı, mal ehtiyatları, mal təminatı

e)

mal dövriyyəsi, mal ehtiyatı

122.

Qeyri-ərzaq tıcarət firmaları hansı prinsip əsasında formalaşır?

a)

kombinəedilmişixtisaslaşdırılmış

b)

ixtisaslaşdırılmış

c)

qarışıq

d)

universal

e)

dar ixtisaslaşdırılmış

123.

Ticarət firmaları ticarət müəssisələrindən nə ilə fərqlənir

a)

mahiyyət etibarı ilə fərqlənmir

b)

miqyasına görə

c)

görünüşünə görə

d)

xarakterinə görə

e)

formasına görə

124.

Ticarətin təşkili və idarə edilməsinin ən müasir forması hansıdır?

a)

topdan ticarətin təşkili və idarə edilməsi

b)

broker ticarətin təşkili və idarə edilməsi

c)

elektron ticarətin təşkili və idarə edilməsi

d)

pərakəndə ticarətin təşkili və idarə edilməsi

e)

birja ticarətin təşkili və idarə edilməsi

125.

Kommersiya müvəffəqiyyəti nədir?

a)

müəssisələrin kommersiya baxımı ilə inkişafını məqsədlərini müəyyən etmək

b)

müəssisənin, firmanın gəlirlərinin alınmasını təmin edən məqsədyönlü hərəkətinin, təsərrüfat fəaliyyətinin gözlənilən nəticələrin qazanılması

c)

razılaşdırılmış və əlaqələndirilmiş kommersiya işlərinin yerinə yetirilməsi

d)

baş verə biləcək mənfi nəticələrin aradan qaldırılması məqsədilə kommersiya fondu yaratmaq

e)

prosesin inkişaf yollarına, bazarın vəziyyətinə dair dəqiq məlumatlar

126.

İdarəetmə effektivliyinin iqtisadi göstəriciləri hansılardir?

a)

Mənfəət/işçilərin sayı

b)

Mənfəət/mal ehtiyatları

c)

Mənfəət/ mal dövriyyəsi

d)

Mənfəət/idarəetmə xərclər

e)

Mənfəət/ xərclər

127.

Təşkilatın vəziyyəti və effektivliyi haqqında əyani təsəvvürü aşağıdakı ilə görmək olar:

a)

Şəbəkəli qrafik

b)

Göstəricilər dinamikası

c)

qoloqramlar

d)

sənədqramlar

e)

Parametrlər cədvəli

128.

İdarəetmənin effektivliyinin meyarı kimi:

a)

menecerin səriştəsizliyi

b)

Təşkilatın bazarda fəaliyyət göstərdiyi məkanmenecerin səriştəsizliyi

c)

Təşkilatın bazarda fəaliyyət göstərdiyi dövr

d)

Təşkilatda idarə olunan sistemlərin və alt sistemlərin işinin nə dərəcədə effektiv olduğunu xarakterizə edən göstəricilər toplusu

e)

Davamlı mənfəət artımı

129.

Menecmentin effektivlik anlayışı

a)

Pozitiv fəaliyyət

b)

Müsbət fəaliyyət

c)

Nəticəli idarəetmə fəaliyyəti

d)

Fəaliyyətin məcmuu

e)

Son nəticə

130.

İdarəetmə işlərinin xəritəsində nələr əks etdirilir:

a)

İdarəetmə işçilərinin sayı

b)

İdarəetmə işlərinin həcmi

c)

fasiləsizlik

d)

İşin müddəti

e)

İntensivlik

131.

SWOT təhlili daxildir:

a)

təşkilatda qəbul edilmiş strategiyanın təhlili

b)

təşkilatın inkişafı üçün ən az riskli strategiyanın seçilməsi

c)

təşkilatın xarici və daxili mühitinin öyrənilməsi

d)

təşkilatın rəqiblərini öyrənmək

e)

təşkilatın mövcud resurslarının təhlili

132.

İnnovasiya menecmentin elementlərinə nələr aiddir?

a)

Yenilik və yeniliklərin tətbiq edilməsi

b)

Reklam və innovasiya

c)

Tənzimetmə və koordinasiya

d)

Effektivlik və nəticəlilik

e)

Nəzarət və stimullaşdırma

133.

Heyətin qiymətləndirilməsi metodlarına hansılar aiddir? 1.Testləşdirmə 2. Ekspert qiymətləndirilməsi 3.Anketləşdirmə 4. “Delfi” metodu

a)

1.20

b)

2.40

c)

1.30

d)

1.40

e)

2.30

134.

Kadrlara olan tələbatın ümumi hesablanması necə həyata keçirilir?

a)

Mal dövriyyəsi/ mənfəət

b)

İstehsalın həcmi / bir işçiyə düşən istehsal norması

c)

İstehsalın həcmi / 1000 nəfər

d)

Mal dövriyyəsi/ 1000 nəfər

e)

Mal dövriyyəsi/ 10000 nəfər

135.

Bürokratik idarəetmənin əlaməti nədir:

a)

Müsbət fəaliyyət

b)

işçilərin təşəbbüskarlığının olmaması

c)

son nəticə

d)

formal yanaşma

e)

menecerin səriştəsizliyi

136.

Liderin malik olmalı olduğu əsas xüsusiyyətlər hansılardır?

a)

insanlarla ünsiyyət qurmaq bacarığı, hər bir insanın potensialını tanımaq və onu bu potensialdan tam istifadə etməkdə maraqlandırmaq bacarığı

b)

uğursuzluğu tapmaq və düzəldici tədbirlər görmək bacarığı

c)

yaradıcı insan olmaq

d)

qərar qəbul etmək bacarığı

e)

könüllü qərarlar zamanı yaranan şəxsi münaqişələri həll etmək bacarığı

137.

Bir işçinin yeni yerdə uğurlu işləməsi üçün əsas nədir:

a)

ədalətli əmək haqqı

b)

karyera yüksəlişi perspektivi

c)

peşəkar və sosial adaptasiya

d)

ixtisasa uyğunluq

e)

cəmiyyətin ümumi mədəniyyətinin səviyyəsi

138.

İdarəetmə üslubları hansılardı?

a)

Avtoritar, demokratik, liberal-bürokratik

b)

İnzibati, iqtisadi

c)

Təkbaşına, müştərək

d)

İnzibati, iqtisadi, sosial

e)

Avtoritar, demokratik, struktur

139.

İdarəetmə üslubu dedikdə:

a)

öz funksional vəzifələrini yerinə yetirməmək üçün üsullar toplusu

b)

iki tərəf arasında mübahisədə müəyyən orta nəticənin müəyyən edilməsi

c)

qurumun iş qrafiki

d)

təşkilatın rəhbərliyi ilə əlaqə forması

e)

tabeliyində olanlarla davranış tərzi və qarşılıqlı əlaqə forması

140.

Menecmentdə temperamentlərin tipləri hansılardı?

a)

Melanxolik, fleqmatik, sanqvinik, xolerik

b)

pissimist və optimist

c)

aktiv və passiv

d)

Melanxolik, fleqmatik, sanqvinik, optimist

e)

Qiperaktiv, austik, qeyri-sabit

141.

Kommersiya risklərinin idarə edilməsi metodlarına aşağıdakılar aiddir

a)

Riskləri aşağı salmaq

b)

Risklərə yol verməmək, onların aşağı salınması, ötürülməsi və qiymətləndirilməsi

c)

Risklərə yol verməmək

d)

Risklərin qiymətləndirilməsi

e)

Risklərin ötürülməsi

142.

Risklərin idarəedilməsi üsullarına hansılar aiddir: 1. Itkilərin bərpası 2. riskin məhdudlaşdirilması 3. Təsiretmə metodları 4. Risklərin tam ləğv edilməsi metodu 5. xəbərdarlıq edilməsi metodları

a)

1,2,3

b)

1,2,4

c)

1,2,5

d)

1,3,5

e)

2,3,4

143.

Mülayim determinal situasiya hansıdır?

a)

Firmanın təşkilati vəziyyətini xarakterizə edən situasiya

b)

Risksiz situasiyadır

c)

Firmanın iqtisadi vəziyyətini xarakterizə edən situasiya

d)

Hiss olunan dərəcədə qeyri-müəyyənlik elementləri ilə xarakterizə olunan situasiya

e)

Struktur riskdir

144.

Qeyri-müəyyənlik:

a)

Qərarın reallışdırılması şərtləri haqqında informasiyanın qeyri-dəqiqliyi və natamamlığı

b)

Proqnoz qiymətləndirmə

c)

İrrasional rəqəmlər

d)

İrrasional miqdar

e)

hipotezlər

145.

Qərar qəbul edərkən “risk” sözünün mənası nədir?

a)

səlahiyyətlərini aşmaq səviyyəsi

b)

düzgün həll edilməmiş problemin rəhbərin rəsmi mövqeyinə təsir dərəcəsi

c)

Ehtimal nəzəriyyəsi

d)

nəticənin proqnozlaşdırıla biləcəyi əminlik səviyyəsi

e)

problemin şirkətin ümumi fəaliyyəti üçün əhəmiyyətinin dərəcəsi

146.

Maliyyə itkilərinin səviyyəsinə görə risklər hansı növlərə bölünür?

a)

Ehtimal olunan,kritik, katastrofik

b)

Ehtimal olunan,kritik,ehtimal olunmayan

c)

daxili və xarici

d)

birbaşa və daxili

e)

Ehtimal olunmayan,kritik, katastrofik

147.

Risk-menecment siyasəti:

a)

Xarici ticarət siyasətidir

b)

Ticarət fəaliyyətində yaranan risklərin idarə edilməsinin forma və metodlarının məcmuudur

c)

Siyasi risklərdir

d)

Ticarət siyasətidir

e)

Ticarət siyasətidir

148.

Struktur riski dedikdə:

a)

Sahibkarlıq fəaliyyəti ilə bağlı olmayan bazarın konyunkturunun ağırlaşması riskidir

b)

Kommersiya firmalarının risk-menecmenti

c)

Ehtimal hadisə və ya hadisələr məcmuu

d)

Kommersiya firmalarında risk situasiyaları

e)

iqtisadi və kommersiya riski

149.

Qeyd edilənlərdən hansıları idarəetmə qərarlarının optimallaşdırılma metodlarına aiddir:

a)

Təşkilat nəzəriyyəsi, idarəetmə nəzəriyyəsi

b)

Riyazi modelləşdirmə, oyun nəzəriyyəsi, beyin hücumu metodu

c)

situasiya yanaşması, proses yanaşması

d)

İnformatika nəzəriyyəsi, Elmlilik nəzəriyyəsi

e)

Ehtimal nəzəriyyəsi, sistem nəzəriyyəsi

150.

Asinergetik qərarlar hansılardı?

a)

Təsadüfən qəbul olunan qərarlardır

b)

Əməliyyatların və sistemin effektivliyini aşağı salır

c)

Nəticə vahidinə resursların sərfi səmərəliliyini kəskin artırır

d)

Nəticə vahidinə resursların sərfi səmərəliliyini normalara uyğun saxlayır

e)

Risk şəraitində qəbul edilən qərardır

151.

Qərarın işlənmə sisteminə giriş dedikdə:

a)

Sistem parametrləri

b)

Firmanın parametrləri

c)

İdarəetmə parametrləri

d)

İnformasiya parametrləri

e)

Həlli vacib olan problemi xarakterizə edən parametrlər

152.

İdarəetmə qərarının optimallaşdırılması dedeikdə

a)

Ən yaxşı qərarın seçilməsinə təsir edən çoxsaylı amillərin işlənilməsi prosesidir

b)

Stimullaşdırma prosesi

c)

Tənzimləmə prosesi

d)

Tənzimləmə prosesi

e)

İnformasiyanın emalı prosesi

153.

İdarəetmə qərarları nəzəriyyəsində "problem" termini kimi...... başa düşülür.

a)

təşkilati idarəetmə obyektini və onların müəyyən edilmiş normativ dəyərlərini təsvir etmək üçün qəbul edilmiş bir-biri ilə əlaqəli xüsusiyyətlərin məcmusu

b)

təşkilati idarəetmə obyektinin arzu olunan vəziyyətinin rəsmiləşdirilmiş təsviri

c)

təşkilati idarəetmə obyektinin arzu olunan və faktiki vəziyyəti arasında uyğunsuzluq

d)

nəzarət obyektini xarakterizə edən keyfiyyət dəyəri

e)

nəzarət obyektini xarakterizə edən kəmiyyət dəyəri

154.

Qrup qərarların üstunlukləri hansılardı?

a)

fərdi yanaşma

b)

Bilməməzlik

c)

rəhbərin fikri ilə qəaraqəbuletmə

d)

Surət

e)

fasiləli iş

155.

Təşkilatda intuitiv qərarlar kim tərəfindən qəbul edilir

a)

Ali rəhbərlik

b)

Mütəxəssis

c)

Texniki işcilər

d)

İdarəetmənin aşağı həlqəsi

e)

orta rəhbərlik

156.

Delfi metodu dedikdə nə başa düşülür?

a)

Riyazi metod

b)

Qrup metodu

c)

Təhlil metodu

d)

Sistematik metod

e)

Ekspertlər metodu

157.

Qərarlarının qəbul edilməsi prosesinə təsir göstərən amillərə aid deyil:

a)

Rəhbərin fərdi xüsusiyyətləri

b)

İnformasiya məhdudiyyətlər

c)

Texnika və texnologiya

d)

Zaman və dəyişən mühit

e)

Qərarın qəbul edilməsi şəraiti

158.

İdarəetmə qərarlarının proqnozlaşdırma metodlarına hansılar aiddir?

a)

Ekstropolyasiya, parametrik və ekspert

b)

Kəmiyyət və keyfiyyət təhlili

c)

Kompleks təhlil

d)

Optimallaşdırma

e)

Sistem yanaşma və təhlil

159.

Qərarların qəbul edilməsinin evrestik metodları hansılardı?

a)

Keyfiyyət qiymətləndirilməsi

b)

Ekspert qiymətləndirilməsi

c)

Sosial qiymətləndirilmə

d)

Riyazi qiymətləndirilmə

e)

Kəmiyyət qiymətləndirilməsi

160.

Qərar vermədə kompromis nədir?

a)

müstəqil tərəflərin fikirlərini nəzərə alan qərar qəbul etmək

b)

iki tərəf arasında mübahisədə müəyyən orta nəticənin müəyyən edilməsi

c)

bir sahədə arzuolunmaz nəticələri azaltmaq üçün digər sahədə faydaların azaldılması

d)

güçlü tərəfin fikrini qəbul etmək

e)

rəhbər üçün faydalı olan qərarın təşviqi

161.

İdarəetmə qərarının keyfiyyəti dedikdə:

a)

Keyfiyyət göstəriciləri

b)

Qərarın həyata keçirilməsi reallığının əks etdirən parametrlərinin məcmuu

c)

İdarəetmə qərarının elementləri

d)

kəmiyyət göstəriciləri

e)

Loqistik göstəriciləri

162.

Qərarların qəbulu üçün meyarlar:

a)

Qərarın kəmiyyət qiymətləndirilməsidir

b)

Qərarların alternativ variantlarının qəbuluna imkan verən normalardır

c)

Metodlar kompleksidir

d)

Qərarların optimallaşdırılmasıdır

e)

İqtisadi-riyazi metodların istifadəsidir

163.

İdarəetmə prosesinin məhsulu kimi nə başa düşülür?

a)

Əqli fəaliyyət

b)

Firmanın planı

c)

Təşkilati sistem

d)

İdarəetmə qərarları

e)

Tapşırıqların yerinə yetirilməsi haqqında hesabat

164.

İdarəetmədə qərar qəbuletmə prosesi -

a)

Xaotik prosesdir

b)

əlavə fəaliyyətdir

c)

Sistemləşdirilmiş prosesdir

d)

sosial fəaliyyətdir

e)

Rutin fəaliyyətlə

165.

Kommersiya fəaliyyətinin dərketmə metodları:

a)

sosial-psixoloji üsullar

b)

sistem və kompleks yanaşma, iqtisadiriyazi modelləşdirmə, diaqnostika və ekspert qiymətləndirilməsi

c)

analitik-informasiya təhlili

d)

praktiki hesablama üsulları

e)

təşkilatı paylaşdırma yanaşmaları

166.

İdarəetmənin sosial-psixoloji metodları nə məqsədilə istifadə edilir:

a)

Əməyin təşkili effektivliyinin artırılması

b)

Kollektivdə şəxslərarası münasibətlərin tənzimlənməsi, kadrların optimal secilməsi və yerləşdirilməsi

c)

Tərbiyə işlərinin effektivliyinin azaldılması

d)

İdarəetmə apparatında hüquq və məsuliyyətin dəqiq bölüşdürülməsi

e)

Əməyin təşkili effektivliyinin azaldılması

167.

İnzibati metodların xarakteristikasına aiddir:

a)

İnzibati metodların xarakteristikasına aiddir:

b)

əməyin maddi stimullaşdırılması

c)

Məcburetmə və sərt nizam-intizam

d)

Işcinin obyektiv maraqlarına istiqamətlənmə

e)

əməyin mənəvi stimullaşdırılması

168.

Kommunikasiya prosesinin baza elementlərinə:

a)

İnformasiya kanalının hərəkəti

b)

İnformasiya və sənəd dövriyyəsi

c)

Sənəd və sənəd dövriyyəsi

d)

Alan və göndərən şəxs

e)

göndərən şəxs, məlumat, kanal və alan şəxs

169.

Müasir şəraitdə təşkilatların idarə olunmasının hansı metodları aparıcı rol oynayır?

a)

təşkilatı

b)

iqtisadi

c)

psixoloji

d)

sərəncam

e)

sosial

170.

İdarəetmənin sosial-psixoloji metodların forması kimi nə cıxış edir:

a)

Sorqu, söhbət

b)

Izahetmə

c)

Məsləhət

d)

konsultasiya

e)

Cəza

171.

İdarəetmə metodları sisteminə hansılar aiddir?

a)

strateji,taktiki,operativ

b)

İqtisadi, təşkilati, sosial-psixoloji

c)

cari və perspektiv

d)

planlaşdırma, proqnozlaşdırma,təşkiletmə

e)

uzun,orta,qısa müddətli

172.

Təşkilatın şəxsi heyətinin maddi həvəsləndirilməsinin əsas forması

a)

diqqət

b)

premiya

c)

güzəştlər

d)

əmək haqqı

e)

qiymətli hədiyyələr

173.

Mülayim stoxastik situasiya hansıdır?

a)

Qabaqcadan xəbər verilməyən situasiya

b)

İdarəetmə aparatının lazım olan informasiyanın cüzi hissəsinə malik olduğu bir situasiya

c)

Strateji risk-menecment

d)

Gözlənilməyən situasiya

e)

Sığorta riski

174.

Kommunikasiya strukturlarının növ müxtəlifliyi

a)

Mürəkkəb və sadə

b)

Daxili və xarici

c)

Periodik və dövrü

d)

Açıq, qapalı, kombinəedilmi

e)

Üfuqi və şaquli

175.

İqtisadi informasiyanın sabitlilik əlamətinə görə təsnifatı hansıdır?

a)

Birbaşa və əks

b)

Sabit

c)

Kodlaşdırılmış və ya şifrələnmiş

d)

Daimi və dəyişkən

e)

Mürəkkəb və sadə

176.

İqtisadi informasiyanın formalaşdırma mərhələsinə görə təsnifatı hansıdır?

a)

Dərin və mürəkkəb

b)

Məlum və qeyri-müəyyən

c)

Çıxış, aralıq, nəticəlilik

d)

Birbaşa və əks

e)

Dolayı, mümkün

177.

İnformasiya prosesinin tərkibinə nələr daxildir?

a)

səmərəli,optimal, effektiv,

b)

Bütöv, qiymətli, məlum

c)

Ümumi, orta, xüsusi

d)

Qəbul, saxlama və satış

e)

Müəyyən etmə, toplama, saxlama, ötürülmə və istifadə

178.

İnformasiya sistemlərinin idarə edilməsi

a)

Mal yeridilişinin idarə edilməsidir

b)

İS planlaşdırılması, yeniləşdirilməsi və istifadə edilməsidir

c)

Mal təminatının idarə edilməsidir

d)

İnformasiya axınıdır

e)

Kommersiya fəaliyyətinin idarə edilməsidir

179.

Kommersiya məlumatlarının qorunmasının formalarını hansıdır?

a)

hüquqi, təşkilatı, fiziki müdafiə

b)

Mürəkkəb və sadə

c)

Dolayı, mümkün

d)

Daimi və dəyişkən

e)

Birbaşa və əks

180.

Şaquli informasiya mübadiləsi

a)

Sistematik məlumatların mübadiləsidir

b)

Mülahizələrin mübadiləsidir

c)

Səviyyədən səviyyəyə informasiyanın hərəkətidir

d)

Təşkilatda informasiya axınıdır

e)

Statik məlumatların məcmuudur