WorksheetsG11- 4th Monthly Examination
Total questions: 70
Worksheet time: 55mins
Ang tawag sa makaagham na pag-aaral ng mga tunog
(a)
Pinag-aaralan ang wastong bigkas ng mga tunog na tinatawag na ponema
(a)
Ito ang galaw at bahagi ng katawan ng tao saklaw sa pag-aaral kung saan isinagawa ng tunog sa pagsasalita o wastong pagbigkas
(a)
Ang tawag sa mga yunit ng tunog ng isang wika
(a)
Ponema ay mula sa salitang phoneme na ang ibig sabihin ng phone ay (a)
Ponema ay mula sa salitang phoneme na ang ibig sabihin ng "eme" ay (a)
Tumutukoy ito sa makabuluhang tunog na maaaring makapagbago ng kahulugan ng isang salita
(a)
(Tatlong Salik sa Pagsasalita)
Nilikhang presyon ng papalabas na hiningang galing sa baga
(a)
(Tatlong Salik sa Pagsasalita)
nagpapakatal sa mga babagtingang pantinig (Vocal)
(a)
(Tatlong Salik sa Pagsasalita)
Nagmomodipika ng tunog. Ang bibig at guwang ng ilong ang itinuturing na (a)
Ilang ponema ang bumubuo sa ponemang katinig?
10
26
16
11
Tumutukoy sa kung anong bahagi ng bibig naisasagawa ang pagbigkas sa ponema
Punto ng Artikulasyon
Ponemang Patinig
Ponemang Katinig
Babagtingang Pantinig
Alin sa mga sumusunod na ponemang katinig ang panlabi?
P
T
K
G
Alin sa mga sumusunod na ponemang katinig ang pangngipin?
B
D
Y
G
Alin sa mga sumusunod na ponemang katinig ang panggilagid?
M
N
S
H
Alin sa mga sumusunod na ponemang katinig ang panlalamunan (larinjal)?
M
N
S
H
Alin sa mga sumusunod na ponemang katinig ang impit na glottal?
B
D
L
?
Ayon sa mga linggwista at ilang mananaliksik, tatatlo lamang ang patinig ng Filipino; /a/, /i/, at /u/. Ayon kay (a) (1994) ang fonemang /e/ at /o/ ay hiram na salita sa Kastila at English
Ang tunog na /e/ at /i/ o /o/ at /u/ ay malayang nagkakapalitan na hindi nagbabago ang kahulugan ng mga salita
(a)
Ang (a) ay ang magkatabing tunog ng patinig (a, e, i, o, u) at malapatinig (y, w) na nasa iisang pantig, gaya ng /aw/, /ay/, /ey/, /iw/, /iy/, /oy/, /uy
Ang mga sumusunod na salita ay mga diptonggo maliban sa;
bahay
beywang
biyaya
buhay
Ang mga sumusunod na salita ay mga diptonggo maliban sa;
sigaw
sisiw
sawsaw
suyod
Ang mga sumusunod ay mga salitang diptonggo maliban sa;
tuloy
kahoy
kasuy
diwa
Ang (a) ay ang magkatabing tunog ng katinig na nasa iisang pantig, gaya ng /pw/, /py/, /pr/, /pl/, etc
Alin sa mga sumusunod na salita ang hindi salitang klaster;
●droga
●drama
●drayber
●parada
(a)
Alin sa mga sumusunod na salita ang hindi salitang klaster;
●bruha
●blusa
●braso
●baraha
(a)
Alin sa mga sumusunod na salita ang hindi salitang klaster;
●kontrata
●kontrabida
●karatula
●kumpleto
(a)
Ang_______ ay magkatugmang salita na hindi magkaugnay na kahulugan subalit magkatulad na magkatulad sa bigkas maliban lamang sa isang ponema sa magkatulad na posisyon
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
Ponemang Malayang Nagpapalitan o mas kilala sa tawag na_________ang magkaibang ponemang matatagpuan sa magkatulad na kaligiran ngunit hindi nagbabago sa kahulugan ng salita , ay sinasabing malayang nagpapalitan ang e at I; o at u
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
hari-pari, pasa-basa, pala-bala
Piliin kung saan nabibilang ang mga salitang nasa itaas.
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
radyo. tigre, sobre, globo, dyaket
Piliin kung saan nabibilang ang mga salitang nasa itaas.
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
anahaw, batingaw, dungaw, bughaw
Piliin kung saan nabibilang ang mga salitang nasa itaas.
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
lalaki-lalake
babai-babae
pulitika-politika
nuon-noon
Piliin kung saan nabibilang ang mga salitang nasa itaas.
Pares Minimal
Allophone
Klaster
Diptonggo
Ang_______ay sumisimbolo sa mga notasyong ponemik upang matukoy ang paraan ng pagbigkas ng isang salita o isang pahayag
Punto ng Artikulasyon
Ponemang Suprasegmental
Ponemang Segmental
Ponemang Malayang Nagpapalitan
Ayon kay (a) (2002) ang pagkakaiba ng intonasyon sa punto at tono. Sa ganang kanya, ang intonasyon ay ang pagtaas at pagbaba ng tinig ng tagapagsalita, maaring maghudyat ng kahulugan ng pahayag
Ayon kina (a) at Shachter (1972), ang bawat pitch points ay may tatlong natatanging pitch levels; ang mataas (3), katamtaman (2) at mababa (1).
ang (a) o stress ay tumutukoy sa paglakas o paghina ng bigkas sa pantig ng isang salita. Ginagamitan ito ng gramatikang tuldok /. / upang matukoy ang pantig ng isang salita.
Ayon kay (a) (2003) ang antala o hinto ay ang saglit na pagtigil sa pagsasalita upang higit na maging malinaw ang mensaheng ibig ipabatid.
Ang (a) ay pag-aaral ng mga morpema ng isang wika. Ito ay sistema ng pagsasama-sama ng mga morpema sa pagbuo ng mga salitang isang wika
Ang pinakamaliit na bahagi ng wika na nagtataglay ng sariling kahulugan.
(a)
ito ay binubuo ng salitang walang kasamang pan-lapi. Ito ay mga salitang payak. Tinatawag din itong malayang morpema
Morpemang salitang-ugat
Morpemang binubuo ng isang ponema
Morpemang panlapi
Morpemang Segmental
Matatagpuan ito sa mga salitang buhat sa Kastila– senado/ senadora; kusinero/ kusinera, sa mga salitang nagtatapos sa o na nangangahulugan ng lalaki at sa mga salitang nagtatapos sa a na nangunguhulugang babae— barbero/ barbera; Aurelio/ Aurelia
Morpemang salitang-ugat
Morpemang binubuo ng isang ponema
Morpemang panlapi
Morpemang Segmental
Ito ay may taglay na kahulugan sa sarili. Ngunit tina- tawag ang ganitong morpema na di-malayang morpema. Hindi sila makakatayo sa kanilang sarili
Morpemang salitang-ugat
Morpemang binubuo ng isang ponema
Morpemang panlapi
Morpemang Segmental
(Uri ng Panlapi)
Kapag inilalagay sa unahan ng salita.
(a)
(Uri ng Panlapi)
Kapag nakalagay sa loob ng salita
(a)
(Uri ng Panlapi)
Kapag nakalagay sa hulihan ng salita
(a)
(Uri ng Panlapi)
Kapag ang isang pares ng panlapi ay nakalagay sa unahan at ang isa ay nasa hulihan ng salita.
(a)
(Uri ng Panlapi)
Kapag makikita ang mga panlapi sa unahan, gitna at hulihan ng salita.
(a)
MAGBASA
Anong uri ng panlapi ang ginamit sa salitang may salungguhit?
UNLAPI
GITLAPI
HULAPI
KABILAAN
TUMAKBO
Anong uri ng panlapi ang ginamit sa salitang may salungguhit?
UNLAPI
GITLAPI
HULAPI
KABILAAN
ARALIN
Anong uri ng panlapi ang ginamit sa salitang may salungguhit?
UNLAPI
GITLAPI
HULAPI
KABILAAN
PAG-ARALAN
Anong uri ng panlapi ang ginamit sa salitang may salungguhit?
UNLAPI
GITLAPI
HULAPI
KABILAAN
PAGSUMIKAPAN
Anong uri ng panlapi ang ginamit sa salitang may salungguhit?
UNLAPI
GITLAPI
HULAPI
LAGUHAN
Sakop ng uring ito ang pagbabagong nagaganap sa /ŋ /sa posisyong pinal dahil sa impluwensya ng kasunod na tunog.
(a)
Kung ang isang panlapi o salita ay nagtatapos sa /ŋ / at ito’y ikinakabit sa isang salita o salitang-ugat na nagsisimula sa /p/ o /b/, nagiging /ŋ / ang /m/
(a)
Tinatanggal ang unang titik ng salitang-ugat
Hal: Pang+palo = Pamalo
Pang+tali = Panali
Ganap
Parsyal
Asimilasyon
Pagpapalit ng Ponema
Titik ay nagbabago sa pagbuo ng salita kapag patinig ang huling ponema sa unlapi.
Hal. ma+ dunong = marunong
ma+dumi = marumi
Ganap
Parsyal
Asimilasyon
Pagpapalit ng Ponema
Titik ay nagbabago sa pagbuo ng salita kapag patinig ang huling ponema sa unlapi.
Hal. ma+ dunong = marunong
ma+dumi = marumi
Ganap
Parsyal
Asimilasyon
Pagpapalit ng Ponema
Kapag ang salitang-ugat na nagsisimula sa /l / o /y/ ay ginitlapian ng [-in], ang /l/ o /y/ ng salitang ugat at ang /n/ ng gitlapi ay nagkakapalit ng pusisyon.
Pagkakaltas ng Ponema
Metatesis
Asimilasyon
Pagpapalit ng Ponema
Ito ay nagaganap kapag ang ponemang patinig sa huling pantig ng salitang ugat ay nawawala sa sandaling ito’y hinunlapian.
Pagkakaltas ng Ponema
Metatesis
Asimilasyon
Pagpapalit ng Ponema
Ito ay isang aktibong proseso ng pagtanggap ng mensahe sa pamamagitan ng sensoring pandinig at pag-iisip. Aktibo ito dahil nagbibigay-daan ito sa isang tao na pag-isipan, tandaan at ianalisa ang kahulugan at kabuluhan ng mga salitang kanyang napakinggan
(a)
Ito ay pagtugong mental at pisikal sa mensaheng nais ipabatid ng tagapagdala ng mensahe
(a)
Siya ang tagapakinig na ngiti nang ngiti o tangu nang tango habang may nagsasalita sa kanyang harapan, ngunit kung naiintindihan niya ang kanyang naririnig ay isang malaking tanong
Eager Beaver
Sleeper
Tiger
Bewildered
Siya ang tipo ng tagapakinig na nauupo sa isang tahimik na sulok ng silid. Wala siyang tunay na intensyong makinig
(a)
Siya ang tagapakinig na laging handang magbigay ng reaksyon sa anumang sasabihin ng tagapagsalita upang sa bawat pagkakamali ay parang tigre siyang susugod at mananagpang
(a)
Siya ang tagapakinig na kahit na anong pilit ay walang maiintindihan sa naririnig. Kapansin-pansin ang pagkunot ng kanyang noo, pagsimangot at anyong pagtataka o pagtatanong ang kawalan niya ng malay sa kanyang mga naririnig
(a)
Siya ang tipo ng tagapakinig na wari bang lagi na lang may tanong at pagdududa. Makikita sa kanyang mukha ang pagiging aktibo, ngunit ang totoo, hindi lubos ang kanyang pakikinig kundi isang pagkukunwari lamang sapagkat ang hinihintay lamang niya ay ang oportunidad na makapagtanong para makapag-paimpres.
(a)
Isa siyang problema sa isang nagsasalita. Paano’y kitang-kita sa kanya ang kawalan ng interes sa pakikinig. Itinutuon ang kanyang atensyon sa ibang bagay at walang makitang iba pang reaksyon mula sa kanya, positibo man o negatibo
(a)
Isa siya sa pinakaaayawang tagapakinig sa anumang pangkat, hindi lamang siya nakikinig, abala rin siya sa ibang gawain tulad ng pagsusulat, pakikipagtsismisan sa katabi, pagsusuklay, o anumang gawaing walang kaugnayan sa pakikinig
Busy Bee
Two-eared Listener
Bewildered
Frowner
Siya ang pinakaepektibong tagapakinig, nakikinig siya gamit hindi lamang ang kanyang tainga kundi maging ang kanyang utak. Lubos ang partisipasyon niya sa gawain ng pakikinig. Makikita sa kanyang mukha ang kawilihan sa pakikinig
Busy Bee
Two-eared Listener
Bewildered
Frowner
