Worksheets6- сынып Бакина -3
Total questions: 21
Worksheet time: 14mins
Х–ХII ғасырларда қала халқы VIII–ІХ ғасырлармен салыстырғанда
неше есеге өстi?
20-30 есе
10-15 есе
4-5 есе
8-9 есе
Х-ХІІІ ғ.ғ. отырықшылыққа, қала өмiрiне бейiмделу жайлы
баяндалған шығарма
Жүсіп Баласағұн "Құтты білік"
Ахмет Йұғнеки "Ақиқат сыйы"
Әбілғазы Баһадүр "Түрік шежіресі"
Өтеміс қажы "Шыңғыснама"
Х–ХІІІ ғасырлардағы суқұбыры табылған 2 қала
Отырар
Тараз
Йасы
Сығанақ
Археологтар Тараз, Отырар, Баласағұн қалаларынан тапқан моншалар қайда орнатылған жылу құбырлары жүйесімен жы-лытылды?
еден асты арқылы
қабырға арқылы
арнайы құбыр арқылы
шатыр арқылы
Х-ХІІІ ғ.ғ ең көне мешiттер табылған 2 қала
Кедер мен Күлтөбе
Отырар мен Тараз
Йасы мен Баршынкент
Тараз бен Баласағұн
Көшпелілердің теңдесі жоқ сәулет өнерінің туындысы, Ұлы Дала сәулет өнерінің үлгісінде тұрғызылған кесене
Жошы хан кесенесі
Алаша хан кесенесі
Айша Бибі кесенесі
Ахмет Йасауи кесенесі
Жезқазған қаласынан 40 шақырымдай жерде Кеңгір өзенінің жағасында ХІІІ ғасырда салынған кесене
Жошы хан кесенесі
Ахмет Йассауи кесенесі
Рабиға Сұлтан бегім кесенесі
Көккесене
ХI–ХII ғасырларға жататын сәулет өнерiнiң
көрнектi ескерткiшi. Кесене күмбезбен жабылған төртбұрышты құры-
лыс. Бағаналар мен қабырғаларының сырты геометриялық және өсімдік
өрнектi терракота қалақшалармен қапталған
(a)
Х-ХІ ғ.ғ. Тараз маңындағы ескерткіштердің ең көнесі. Кесене күйдiрiлген кiрпiштен са-
лынған. Ғимарат жинақылығы және беріктігімен ерекшеленеді
Бабаджа Хатун кесенесі
Көккесене
Жошы хан кесенесі
Алаша хан кесенесі
Х–ХIII ғасырдың басында Жiбек жолы бойындағы халықаралық
сауданың iрi сауда орталықтары саналды (3)
Испиджаб, Кедер
Отырар, Тараз
Науакент, Баласағұн
Алмалық, Жаркент
Сауран мен Сарайшық
Бұл қала Х- ХІІІ ғ.ғ. керуен саудасының маңызды орталығына айналды.
Деректерде бұл қала туралы «мұсылмандардың түркiлермен сауда жасау
орны» деп жазылған. Ол арқылы Талас өзенiнiң жоғары ағысында
өндiрiлген күмiс тасымалданды. Қазба жұмыстары кезiнде көптеген
теңгелердің табылуы қалада ақша сарайының болғандығын көрсетеді
(a)
Бұл қала Сырдарияның төменгi ағысындағы iрi сауда орталығына
айналды.
Сауда көшпелілермен шегаралас қалаларда ана-
ғұрлым қарқынды жүрді. Қала тұрғындары көш-
пелілерден жылқы, мал, жүн, терi, киiз, аң терiсiн алды. Ал дала тұрғындары мал өнімдерін өз-
деріне қажетті мата, нан, ыдыс-аяқ т.б. заттарға
айырбастады. Сауда екi жаққа да тиімді еді
(a)
Х-ХІІІ ғасырларда Испиджаб пен Отырар сияқты ірі қалалардағы теңге сарайларында соғылған ақша түрлері (3)
алтын динар
күміс дирхем
мыс фельс
темір теңге
алтын теңге
I–ІХ ғасырларда құрылған барлық түркi мемлекеттерi түрлi дiндердi
таратудың кеңiстiгiне айналуына не куә бола алады?
дiни
мазмұндағы фольклорлық материалдар
сәулет өнерiнiң ғимараттары (ғибадатханалар, қорымдар)
діiни белгiлерi бар
материалдық мәдениет заттары (құлпытастар, теңгелер, қыш бұйымдар)
жазба
ескерткiштер мен құжаттар (түркi, грек, соғды т.б.)
Жан Поль Рудың пiкiрiнше, көне түркiлердiң арғы ата-
бабалары Көк тәңіріне табынған. Қытай тарихшылары Тәңiрге табынудың
пайда болуын осы уақытқа жатқызады
б.з.б. I ғасыр
б.з.б III ғасыр
V ғасыр
VI ғасыр
«Көк тәңiрi, Ұмай Ана, қасиеттi Жер-Су, мiне, осылар
бiзге жеңiс сыйлады!» – деп жазылған ескерткіш
Тоныкөк
Бумын қаған
Білге қаған
Күлтегін
Немiс ғалымы Г. Дерфердің пiкiрiнше бұл дін адамзаттың бір Құдайға табынушылық діндерінің бiрi. Ол дін басқа әлемдiк дiндерге әсерiн тигiзiп, оларды жетiлдiрді
тәңіршілдік
будда
зорастризм
христиан
VII–VIII ғ.ғ. басында Жетiсу мен Орталық Азияға будда
iлiмiнiң тарағаны жөнiнде осы өңiрден табылған
қолжазбаларды қалдырған халық
соғдылар
арабтар
қытайлар
үнділер
III ғ. соңында ежелгі Иран жерінде
қаланған бұл дiн бейнелеу өнерi мен музыканың дамыуында үлкен рөл атқарған
манихей ілімі
зорастризм ілімі
будда діні
ислам діні
Византиядан
қуылғаннан кейiн бұл діни бағыт Арабия, Си-
рия және Иранда орнығып, өз ықпалын жүргізді.
Осы жерден өз iлiмiн бүкiл Орталық Азияға тарату жүзеге асырылды.
несториан
христиан
манихей
заратуштра
Олардың қоғамындағы дiнге ерiктiлiк, дiндердiң қандай да
бiр бәсекелестiгiне жол берілмеді. Будда, манихей, несториан діндері түркі ортасына енгенімен, бұл діндердің ешқайсысы түркі
мәдениетінде жетекші рөл атқармады және тәңіршілдікті ығыстыра
алған жоқ.
(a)
