Pagelaran wayang migunakake piranti maneka warna, salah sijine yaiku diyan kang kagunane kanggo madhangi wayang ing satengahe pagelaran. Diyan kasebut ing pewayangan arane yaiku ....

Kaya karya sastra liyane, cerita wayang uga nduweni unsur-unsur pambangun (unsur instrinsik). Kang ora kalebu unsur-unsur pambangun ing crita wayang yaiku ….

Sasuwene nyemak crita wayang Bima Bungkus, satriya sing sesirih ana ing satengahe alas amarga nampa karmane nglakoni prihatin ana njero bungkus suwene 14 taun lan ora ana kang bisa mecah bungkusan kasebut, kajaba bisa pecah amarga pitulungane Dewa lumantar Gajah Sena.

Pitutur sing kamot ing lelakon iku yaiku ....

Aksara jawa kang isih “wudha” durung nganggo sandhangan lan kabeh kawaca ngemu swara “a” diarani, yaiku ….

  Manawa nulis lan maca aksara Jawa, Sandhangan swara ‘e’ kanthi tuladha tembung “sore”, migunakake sandhangan swara yaiku ….

  Pasangan kang padha persis karo Aksara Jawane, yaiku ….

Manawa ditulis latin, yaiku ….

Purwakanthi kang runtut manut tulisane utawa kang dibolan-baleni aksara matine yaiku purwakanthi guru …

  Nalika maca geguritan, obahing badan lan polatan (mimik) kudu luwes (ora kaku), prasaja lan ora katon lamun digawe-gawe. Cocok utawa jumbuhing solah bawa, obahing badan, polatan lan rasa kasebut ing geguritan, yaiku ….

Basa krama sing tembung-tembunge alus lan kecampuran tembung-tembung krama inggil tumrap wong sing diajak pacaturan, yaiku ....

Pak Narya          : “Bu, njenengan ngasta payung?”

Bu Mira             : “Ana neng cedhak meja.”

Pak Narya          : “Manawa ngono, dak ampil sedhela wae ya.”

 Bu Mira              : “Iya, njenengan asta wae ora apa-apa.”

Pak Narya          : “Lha njenengan mengko kejawahan?”

Bu Mira              : “Ora, aku ana serepe.

      Pak Narya          : “Matur nuwun bu.”

Ukura ing ndhuwur, basa sing digunakake yaiku ....

“Hawane panas ngene iki enake ngombe es dhawet. Eh, aja dhing mengko malah dadi watuk.”

Nalika mbatin (ngomong karo awake dhewe) kaya ukara ing ndhuwur, basa kang digunakake yaiku ….

Gambar ing ndhuwur mujudake wangunan omah kang ana ing tanah Jawa, kang diarani ....

  Bagean ngarep sing nduweni ruangan jembar tanpa sekat-sekat, lan  ana saka guru papat ing tengah kang dadi panyangga. Fungsine bagean iki yaiku kanggo nampa tamu utawa ruangan nyante keluwarga lan dolanan bocah-bocah diarani ....