NEW
Font size
Worksheets§25–26. Қазақ хандығы дәуіріндегі қоғамдық-саяси ойдың дамуы, 2
Total questions: 25
Worksheet time: 13mins
. «Менің бар арманым – қазақ жерін тәуелсіз елге айналдыру болды және мен оған қол жеткіздім. Енді өзге мемлекеттер секілді дамып, гүлденіп, жетілуі тиіс. Халқымыздың атын биік ұста, оның мәдениетін, салт-дәстүрін әрқашан құрметте! Бөлінгенді бөрі жейтінін ешқашан ұмытпа. Әрқашан бірлікте бол. Егер сен халықтың бірлігін сақтап қалғың келсе, елде бүліншілікке жол берме!» деп айтқан
A) Тәуке хан
B) Тоғылық-Темір
C) Хақназар хан
D) Қасым хан
«Қасым ханның қасқа жолы» және «Есім ханның ескі жолын» одан әрі жетілдіріп, жаңа заң жүйесін жасады
A) Тәуекел хан
B) Шығай хан
C) Тәуке хан
D) Хақназар хан
Үш жүздің атақты билерін жиналып, Тәуке ханның «Жеті жарғысы» қабылданған құрылтай
A) Майтөбе
B) Ордабасы
C) Күлтөбе
D) Қарақорым
Мемлекеттік мәселелерді талқылайтын хан кеңесін құрды
A) Тәуекел хан
B) Шығай хан
C) Тәуке хан
D) Хақназар хан
«Тәуке ханның ақылымен ақсақалдар қазақ жүздерін басқаруды реттеу ниетімен үш атақты биді сайлады, оларға әр ауыл билерінің немесе төрелік етушілерінің, сот істерін қалай жүргізіп жатқанын қадағалау міндетін жүктеді» деп жазған
A) Гавердовский
B) Красовский
C) Преображенский
D) Романовский
. «Қазақ мемлекеттілігі, халқының тұтастығы мен бірлігін сақтау үшін күрес жүргізуші әрі әділетті билеуші хан. Оған дейін де, одан кейін де далада дәл сондай билік болған емес», – деп Тәукені жоғары бағалаған Ресей зерттеушісі
A) Гавердовский
B) Красовский
C) Преображенский
D) Романовский
«Жайық өзені қашан сарқылып, арнасы кеуіп қалғанша қазақтар оның бойынан кетпейді», – деп ашық айтқан
A) Мұхаммед Шайбани
B) Әбілқайыр хан
C) Ұбайдаллах
D) Әмір Темір
«Абылай айрықша қасиеті бар киелі, керемет құдірет иесі болып саналады. Ешбір ханның Абылайдай шексіз билікке қолы жеткен жоқ», -деп жазған
A) Қ.И.Сәтпаев
B) Ә.Төлеубаев
C) Ш.Уәлиханов
D) Ә.Х.Марғұлан
Абылай қазақтың бүкіл үш жүзінің ханы болып жарияланды
A) 1771 ж.
B) 1767 ж.
C) 1777 ж.
D) 1787 ж.
1767 жылы қазақтарға бұрынғы Жоңғар аумағының бір бөлігіне көшіп-қонып жүруіне рұқсат берді:
A) Ресей патшасы
B) Қытай өкіметі
C) Хиуа хандығы
D) Қоқанд хандығы
Жерұйықты іздеген, Қазақ хандығының құрылуы кезінде өмір сүрген ұлы тұлға
A) Асанқайғы (Хасан) Сәбитұлы
B) Үмбетей
C) Тәттіқара
Д)Ақжол би
Жайық пен Еділ аралығындағы қыстаулар мен жайылымдарды суреттеп, осындай керемет өлкеде бақытты да бақуатты өмір сүре алады деп жырлады
A) Асанқайғы
B) Доспамбет жырау
C) Үмбетей
Д)Тәттіқара
«Ақтабан шұбырынды» оқиғасын бастан өткеріп, жұртшылықты ата жаумен шайқасқа жігерлендіріп, жауынгерлік рухты дәріптеді:
A) Ақтамберді жырау
B) Доспамбет жырау
C) Үмбетей
D) Тәттіқара
Қазақтың «Көмекей әулиесі» атанды
A) Доспамбет жырау
B) Бұқар жырау
C) Үмбетей жырау
D) Ақтамберді жырау
Абылай ханды халықтың мүддесіне қайшы келетін жағымсыз іс-әрекеттен сақтандырып, «Жоңғарды жеңген сен емес, халық» деп ескерту айтып, сабырға шақырды
A) Бұқар жырау
B) Үмбетей
C) Тәттіқара
D) Әйтеке би
«Жатқа тізгін бермеңіз, жаламенен бас кетер» деп ел-жұртты басқыншы жауға қарсы күресте біріктіруге, бір тудың астына топтастыруға күш салды:
A) Бұқар
B) Үмбетей
C) Абай
D) Қазыбек би
Отары бар ірі монархиялық мемлекет
A) Империя
B) Провинция
C) Колония
D) Эскадрилия
.«Біз қазақ деген мал баққан елміз, ешкімге соқтықпай жай жатқан елміз. Елімізден құт-береке қашпасын деп, жеріміздің шетін жау баспасын деп, Найзаға үкі таққан елміз, ешбір дұшпан басынбаған елміз. Басымыздан сөз асырмаған елміз, достықты сақтай білген елміз. Дәм-тұзды ақтай білген елміз»,-деп айтты
A) Қазыбек би
B) Әнет баба
C) Әйтеке би
D) Төле би
Шығыс Дешті Қыпшақ, Жетісу және Түркістанның (Оңтүстік Қазақстан) кең-байтақ жеріндегі әлеуметтік-экономикалық, этно-саяси үрдісінің заңды қорытындысы
A) Әбілқайыр хандығының орнығуы
B) Астархань хандығының орнығуы
C) Қырым хандығының орнығуы
D) Қазақ хандығының орнығуы
Қазақ хандығының құрылған мерзімі:
XV ғасырдың ІІ жартысы
XV ғасырдың І жартысы
XІV ғасырдың ІІ жартысы
XVІ ғасырдың ІІ жартысы
Қазақ хандығының құрылған уақыты:
1465-1467ж.
1466 -1467 ж.
1465-1466 ж.
1467-1468 ж.
Тәуке хан тұсында билердің атқарған рөлі:
A) Сұлтандар арасындағы дауды шешті
B) Сот билігін, атқарушы өкімет билігін атқарды
C) Руаралық тартыстарды тоқтатты
D) Сұлтандардың билігін шешті
« ... Батырлардың жекпе-жегі аяқатала салысымен ірі әскер құрамы араласатын. Негізгі әскери күштің алдында жүретін мергендер бөлімі жауды садақ оғымен атқылайтын, одан кейін қан майданда найзагерлер, олардан соң айбалта, қылышпен қаруланған жауынгерлер кірісетін. Егер алғашқы ұрыс нәтижесіз аяқталса қайта шабуылға шығатын.Дұшпанның арасында дүрбелең тудырып,үрейін ұшыру үшін жан-жағынан қыспаққа алатын. Тағыда бір айлалы әдіс-ұрыс алаңынан қашқан сыңай танытып,жауды алдын –ала дайындалған торуылға әкеп ттүсіретін. Көшпелілерде барлау мен байланыс жүйесі жақсы ұйымдастырылатын».
Левшиннің айтуынша қазақтар жаудың жақындап қалғанын өз руластарына хабарлаған:
А) Кернейшілер хабар берген
В) Шолғыншылар хабар берген
С) Арнайы дауылпаздарды пайдаланған
Д) Алау жағып белгі берген
Кіші жүз ханы Әбілқайырдың билігі кезіндегі оқиғаларды хронологиялық реттілікпен анықтаңыз:
1)Кирилов экспедициясы 2) Әбілқайыр ханның Петербургке елші аттандыруы 3) Тевкелев елшілігі 4)Ор бекінісінің салынуы 5)Жайық өзенінен қазақтардың өтуіне тыйым салынуы
А) 4.2.5.1.3
В) 5.1.3.2.4
С) 1.2.3.4.5
Д) 2.3.1.4.5
«.... Мен қазақ ішіне кеттім. Түркістанда Есім қасында үш ай
тұрдым.Ол уақытта қазақтың ханы Тұрсын хан еді,ол Ташкентте тұратын
еді,Түркістанға келді.Есім хан оларды көре барды,мені есік алдына
қойып, ..... қайтып келіп, менің қолымнан жетектеп алып барды. Тұрсын
ханға: «Бұл-Йадгар хан ұлы .... , еш уақытта бізге бұл жамағаттан кісі
келіп,қонақ болған жоқ еді,бізден барғандар көп болар,бұл сіздің қызметіңізде болғаны жақсы» деді. Тұрсын хан « жақсы сенің айтқаның болсын» деп өзімен бірге Ташкентке алып кетті.Ташкентте Тұрсын хан қасында екі жыл тұрдым. Екі жылдан соң Есім хан,Тұрсын ханды өлтірді. Есім ханға : «Сізге екі ханнан пайда тиеме деп келіп едім, ісіңіз мұндай болды, енді рұқсат болса Имамқұлы хан қасына кетейін»,-деп едім. «Жақсы айтасың солай қыл»,- деді ...».
Мәтінде сипатталған еңбектің авторын анықтаңыз:
Әбілғазы Бахадүр хан
В) Өтеміс қажы
С) Мұхаммед ХайдарДулати
Д) Шах-Махмуд Шорас
