Font size
WorksheetsМЕД-1
Total questions: 100
Worksheet time: 25hrs 0mins
«Биотехнология» терминің ғылымға бірінші рет кім және қашан енгізді?
Ч. Дарвин, 1885 ж.
А.С. Мончадский, 1932 ж.
Э. Геккель, 1935 ж.
В. И. Вернадский, 1915 ж.
К. Эрике, 1917 ж.
Қазіргі биотехнологияны ғылым ретінде кім жəне нешінші жылдардан бастап мойындатты?
Карл Геран Хэден, 1961 ж.
Ч. Дарвин, 1885 ж.
К. Эрике, 1917 ж.
А.С. Мончадский, 1932 ж.
Э. Геккель, 1885 ж.
Кім жəне қашан алғаш рет рДНК алуға қол жеткізді.
С. Блондо, 1847 ж.
Алексис Каррель, 1913 ж.
Ж. Барский, 1960 ж.
Пол Берг, 1972 ж.
Г Корана, 1969 ж.
Кім жəне қашан алғаш рет адамның рекомбинантты ақуызы – инсулинді алған?
Эли Лили, 1982 ж.
С. Блондо, 1847 ж.
Ж. Барский, 1960 ж.
Алексис Каррель, 1913 ж.
Пол Берг, 1972 ж.
Биотехнологияның дамуындағы пастерден кейінгі кезеңнің басталуын көрсетіңіз?
1990 ж.
1982 ж.
1975 ж.
1941 ж.
1866 ж.
Микроорганизмдерді ашып, бионысан түсінігін енгізген кім деп ойлайсын бро?
Л.Пастер
Д.Уотсон
Ф.Сенгер
Ф.Крик
Э.Дженнер
Биотехнологияның дамыуындағы антибиотиктер кезеңі қай уақыттан бастау алды?
1941-1960 жж.
1866-1940 жж.
1961-1975 жж.
1975-1980 жж.
1980-2001 жж.
Инсулин ақуызының құрылымын кім анықтады?
Ф. Сенгер
Д. Уотсон
Ф. Крик
М. Ниренберг
П. Берг
1950-шы жылдары биотехнологияда қандай маңызды бағыт туындады?
селекциялық
физиология;
генетикалық;
морфологиялық;
жасуша инженериясы;
Тірі ағзадағы оның тіршілік əрекетін қамтамасыз ететін барлық химиялық өзгерістердің жиынтығын не деп атайды?
климакс;
зат алмасу;
гомеостаз;
сукцессия;
эрозия;
«Адам геномы» халықаралық жобасы қай жылы бекітілді?
2005 ж.
1990 ж.
1963 ж.
1953 ж.
1972 ж.
«Адам геномы» жобасының мақсаты
тұқым қуалайтын аурулардың гендерін сәйкестендіру және клондау
ДНҚ құрылымын құру
рекомбинантты ДНҚ технологиясын әзірлеу
адам геномының толық реттілігі
адамды клондау
Геномиканың негізгі әдісі ретінде пайдаланады
секвенирлеу
микроскопия
газды-сұйықтық хроматография
екі өлшемді электрофорез
спектрлік талдау
Протеомика патогенді микробтардың күйін қандай көсреткіштер бойынша сипаттайды?
жеке белоктардың экспрессиясы
ферментативті белсенділік
өсу қарқыны
өсу циклінің нақты сатысында болу
метаболизмге
Протеомиканың негізгі әдісі ретінде пайдаланады
микроскопия
газ-сұйық хроматография
радиоизотоптық
спектрлік талдау
екі өлшемді электрофорез
Екі өлшемді электрофорез ақуыздарды бөлуге мүмкіндік береді
изоэлектрлік нүкте және молекулалық масса бойынша
изоэлектрлік нүкте бойынша
молекулалық салмағы бойынша
ұстау уақыты бойынша
ферментативтік белсенділігі бойынша
Биосенсорлар-нәтижелерді түрлендіруге арналған өлшеу құралдары
физикалық сигналға биохимиялық процесс
химиялық сигналға физикалық процесс
физикалық сигналға химиялық процесс
биологиялық сигналға физикалық процесс
биохимиялық сигналға химиялық процесс
«Биосинтез процестеріндегі биобъект» ұғымы келесі анықтамаға сәйкес келеді
биологиялық белсенді қосылыстар шығаратын организм
жаңа биологиялық белсенді заттар сыналатын организм
биотехнологиялық жабдықтың ластануын тудыратын организм
аналитикалық мақсаттарда қолданылатын фермент
фермент-өнеркәсіптік биокатализатор
«Биотрансформация процестеріндегі биобъект» ұғымы келесі анықтамаға сәйкес келеді
фермент-өнеркәсіптік биокатализатор
жаңа биологиялық белсенді заттар сыналатын организм
биотехнологиялық жабдықтың ластануын тудыратын организм
аналитикалық мақсаттарда қолданылатын фермент
биологиялық белсенді қосылыстар шығаратын организм
Прокариоттарға мыналар жатады
бактериялар
вирустар
қарапайымдылар
саңырауқұлақтар
паразиттер
Грам оң бактериялар мен актиномицеттердің жасуша қабырғасы мыналардан тұрады?
пептидогликаннан
хитиннен
липополисахаридтерден
целлюлозадан
ақуыздан
Грам теріс бактериялардың жасуша қабырғасы мыналардан тұрады?
липополисахаридтерден
пептидогликаннан
хитиннен
целлюлозадан
ақуыздан
Зең саңырауқұлақтарының жасуша қабырғасы мыналардан тұрады?
хитиннен
пептидогликаннан
липополисахаридтерден
целлюлозадан
ақуыздан
Эукариоттарға төмендегілердің қайсысы жатады?
саңырауқұлақтар
эубактериялар
актиномицеттер
вирустар
бактериофагтар
Биообъект ретінде өндірушіні таңдаудың негізгі критерийі
мақсатты өнімді синтездеу мүмкіндігі
биомассаның тез жиналуы
бөгде микрофлорамен инфекцияға төзімділік
арзан қоректік ортада өсу мүмкіндігі
мақсатты өнімнің культуралық сұйықтыққа секрециясы
Қазіргі биотехнологиядағы биобъектіні жетілдірудің негізгі әдістері
гендік инженерия
индукцияланған мутагенез
селекция
өсімдіктерді енгізу
клондау
Биообъект жасушаларындағы физикалық және химиялық мутагендердің нысанасы
дезоксирибонуклеин қышқылы
ДНҚ полимераза
РНҚ полимераза
Рибосома
ақпараттық РНҚ
Ақуыз құрамына кіретін амин қышқылдары қандай негізгі екі түрге бөлінеді?
алмастырылатын жəне алмастырылмайтын;
суға жəне майға еритін;
жеңіл жəне ауыр;
жеңіл жəне алмастырылатын;
ауыр жəне алмастырылмайтын.
Ағзаға қажетті амин қышқылдарының қажетті мөлшері бар ақуыздарды қалай атайды?
толымды;
толымсыз;
жеңіл;
ауыр;
алмастырылмайтын.
Генді бөтен жасушаға апарып салу қалай аталады?
трансгеноз;
гомеостаз;
трансплантация;
имплантант;
иммобильдеу.
Ақуыздардың алмасуын реттеуде аса маңызды рольді қандай заттар атқарады?
қалқанша бездің жəне бүйрек үсті бездерінің гормондары;
көмірсутектер, биокатализаторлар мен амин қышқылдары;
адреналин жəне көмірсутектер;
көмірсутектер мен майлар;
биокатализаторлар мен амин қышқылдары.
Қандай заттарда энергияның аса көп қоры болады?
майларда;
көмірсутектерде;
ақуыздарда;
дəрумендерде;
минералдарда.
Қазақстанда Биотехнологиялық Ұлттық Орталығы қашан құрылды?
1993 ж.
1990 ж.
2001 ж.
2005 ж.
2009 ж.
Қандай жасушалар құрамында ауксин мен цитокинин гормондары жоқ қоректік орталарында өсе алады?
ісік жасушалары мен маманданған ұлпалар;
денелік жасушалары;
эмбриональдық жасушалар;
қартайған жасушалар;
діңгек жасушалары.
Қандайда бір дəрумен немесе оның құрамдасы жетіспеген жағдайда ағзада қандай үдеріс пайда болады?
авитаминоз;
аллергия;
гиповитаминоз;
гомеостаз;
метабализм.
Дəрумендерді қандай екі топқа бөледі?
суда еритіндер жəне майда еритіндер
суда жəне қышқылда еритіндер
тұзда жəне суда еритіндер
гормондар мен суда еритіндерферменттерде жəне секрецияда еритіндер
гормондар мен суда еритіндер
Ақуыз құрылымы жөнінде мəлімет сақталған ДНҚ бөлігі қалай аталады?
геном;
антидене;
триплет;
ядро;
хромосом.
Арнайы əсер ету арқылы, яғни радиоактивтік сəулемен, химиялық заттар немесе температурамен əсер етудің нəтижесінде пайда болатын өзгерістерді қалай атайды?
индукциялық;
гетеротиптік;
секірмелі;
летальды;
гомотиптік;
Өсімдіктерден алынатын антибиотиктер қалай аталады?
фитонцидтер;
моноцидтер;
стрептококкалар;
пеницилиндер;
бицилиндер.
Организмнің генотипінің өзгеруіне байланысты болатын, яғни тұқым қуалайтын өзгергіштікті не деп атайды?
мутация;
метаболизм;
ажырау;
сукцессия;
гомеостаз.
Өзгергіштіктің қандай екі түрі бар?
генотиптік жəне фенотиптік;
гетеротиптік жəне монотиптік;
гомотиптік жəне фенотиптік;
гетеротиптік жəне гомотиптік;
генотиптік жəне монотиптік.
Мутациялардың қандай екі түрі бар?
секірмелі жəне индукциялық;
гомотиптік жəне фенотиптік;
гомотиптік жəне гетеротиптік;
секірмелі жəне гомотиптік;
индукциялық жəне гетеротиптік.
Сомалық мутацияны зерттеудің адам мен жануарлардағы қандай аурулардың себептерін білу үшін зор маңызы бар?
қатерлі ісік аурулары;
жүрек аурулары;
ми аурулары;
бауыр аурулары;
биологиялық аурулары.
Радиоактивті сəулелер, температура, ультракүлгін жəне лазер сəулелері, сол сияқты кейбір химиялық қосылыстарды не деп атайды?
мутагендік фактор;
табиғи фактор;
секірмелі фактор;
зат алмасу факторлары;
гомостаз.
Генді бір биологиялық жүйеден басқа жүйеге жаңа белгілері бар организмнің жаңа формасын алу үшін жасанды жолмен тасымалдауын қалай атайды?
трансгеноз;
метаболизм;
инверсия;
трансдукция;
гомеостаз.
Қандай əдіс арқылы генді эукариоттық жыныс жасушасына еңгізеді?
инверсия əдісі;
трансдукция əдісі;
транслокация əдісі;
делеция əдісі.
трансгеноз əдісі;
Вирустарды, бактерияларды, саңырауқұлақтарды, токсиндер жəне қатерлі ісіктер қоздыратын ауруларды анықтау жəне емдеу үшін қандай заттар қолданылады?
моноклонды антиденелер;
ақуыздар мен майлар;
гормондар;
биокатализаторлар;
микроэлементтер;
Қандай заттарды əртүрлі ауруларды диагностикалау үшін қолданады?
моноклонды антиденелер;
сарысулар;
биокатализаторлар;
микроэлементтер;
ақуыздар мен майлар.
Эмбриондарды трансплантациялау туралы хабар қай жылы белгілі болды?
1890 ж.
1950 ж.
1920 ж.
1935 ж.
1940 ж.
Организмнің жатырдағы дамуының ерте кезеңіне əсер ету арқылы эмбриондарды генетикалық құрастыруын қандай ғылым зерттейді?
эмбриоинженерия;
экология;
биология;
селекция;
цитология.
Ақпараттық РНҚ-ның ДНҚ тізбегінде түзілу үдерісі қалай аталады?
транскрипция;
трансгеноз;
делеция;
дупликация;
метаболизм.
ДНҚ транскрипциясы қандай үш сатыдан тұрады?
инициация, элонгация жəне терминация
инициация, делеция жəне дупликция;
делеция, дупликация жəне терминация;
элонгация, делеция жəне дупликция;
терминация, делеция жəне дупликация.
Иммунды ферменттік тест –жүйелерінің ең басты компоненті –моноклональды антиденелерді –алу үшін не қажет?
гибридизациялау
иммунизациялау
ынталандыру
селекциялау
клондау
Моноклоналды антиденелерді алу кезінде жасушалық өсінділерді өсіру үшін қандай орта қолданылады
RPMI - 1640
Сабуро
ЕПА
Мурасиге и Скуга
ЕПС
Моноклоналды антиденелерді алу үшін гибрид жасушаларына селекция жүргізгенде қолданылатын ортаға не кіреді?
гипоксантин, аминоптерин, тимидин
45% полиэтиленгликоль ерітіндісі -4000
10% бұзаудың фетальды сарысуы
0,05 мг/л натрий пируваты
0,003 мл/л 2- меркаптоэтанол
Моноклональды антиденелер BALB/c тышқан линиясының лимфоциттерін қосу жолымен жүргізілетін гибридизация арқылы алынды. Бұл лимфоциттердің пайда болу үшін не керек?
антиген
антидене
орта
антисептикалық препарат
антибиотик
Гибридті жасушаларды клондау қандай әдіспен жүргізіледі
лимиттеуші өсіру
біркелкі араластыру
еріту
селекциялау
біріктіру
МКА алу тәртібі неше кезеңнен тұрады
8
2
3
5
7
Гибридомаларды алу кезінде қолданылатын негізгі орталар
RPМI-1640 және Дульбекконың модификацияланған Игла ортасы
RPМI-1640 ортасы және сусло-агар
Сабуро және Чапека ортасы
Мурасиге және Скуга ортасы
199 орта және Игла ортасы
Стерильді толық емес ортаға 30 мин. 56ºС-та инактивирленген 10% сиыр ұрығының қан сарысуы қосылған гибрид жасушаларын өсіру үшін арналған ортаны атаңыз?
толық өсу ортасы
бастапқы өсу ортасы
өсу ортасы
толық емес өсу ортасы
фетальды ортасым
Қазіргі уақытта белгілі антидене түзуші гибридомаларды алуда қолданылатын миеломаларды қандай зертханалық жануарлар түзеді
тышқан және егеуқұйрық
қоян
егеуқұйрық
тышқан
қоян және егеуқұйрық
Белгілі бір антиденелерді шығаратын жасушалардың үлесін арттыру үшін
жануарларды иммундеу
жасушаларды селекциялау
гибридизациялау
ынталандыру
клондау
Гибридомдық технологияда жануарларды иммундеу үшін қандай жануарлар қолданылады
тышқан және егеуқұйрық
қоян
егеуқұйрық
тышқан
теңіз шошқасы
Гибридомалар түзетін барлық миеломдық линиялар осы тышқандардан алынған. Сондықтан гибридті алу үшін қандай жүйедегі тышқан пайдаланады
BALB/c
IR938 F
FO
BU.1
RCY3
Гибридті жасушалардың өсуі кезінде қалыптасатын моноқабат тығыздығы қанша пайыз болуы қажет
10-15%
25-30%
45-50%
55-60%
75-80%
Өсу ортасын дайындау МКА алудың нешінші кезеңі
бірінші
екінші
үшінші
бесінші
сегізінші
Миеломалық жасушаларды дайындау МКА алудың нешінші кезеңі
екінші кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
бесінші кезең
сегізінші кезең
Жануарларды иммундеу МКА алудың нешінші кезеңі
үшінші кезең
бірінші кезең
екінші кезең
бесінші кезең
сегізінші кезең
Жасушаларды біріктіруге дайындау МКА алудың нешінші кезеңі
төртінші кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
бесінші кезең
сегізінші кезең
Жасушалардың гибридизациясы МКА алудың нешінші кезеңі
бесінші кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
төртінші кезең
сегізінші кезең
Арнайы антиденелерді өндіретін клондарды іріктеу МКА алудың нешінші кезеңі
алтыншы кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
төртінші кезең
бесінші кезең
Клондау және гибридті жасушаларды сақтау МКА алудың нешінші кезеңі
жетінші кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
төртінші кезең
сегізінші кезең
МКА препараттық мөлшерін жинау МКА алудың нешінші кезеңі
сегізінші кезең
бірінші кезең
үшінші кезең
төртінші кезең
бесінші кезең
Физикалық-химиялық қасиеттері бойынша бірдей гомогенді антиденелер және көкбауырдың иммундық лимфоциттерінің тек бір клонымен өндірілетін антигеннің белгілі бір детерминантына тән
моноклональды антиденелер
иммуноглобулиндер
антиидиотикалық антиденелер
гомогендік антиденелер
гетерогендік антиденелер
Организмге антигенмен енгізген кезде қабыну реакциясын тудыратын, антигеннің сіңуін баяулататын және антиденелердің синтезін арттыратын, иммуногенезді ынталандыратын және ұзартатын әртүрлі текті телімді емес (қосымша) заттар
адъюванттар
иммуноглобулиндер
анатоксиндер
антигендер
антиденелер
Химиялық немесе физикалық факторлардың әсерінен уыттылығын жоғалтқан, бірақ антигендік және иммуногендік қасиеттерін сақтаған токсин
анатоксин
иммуноглобулин
адъювант
антиген
антидене
Организмге жат иммунологиялық реакциялардың дамуын тудыратын бөтен, антигенділік, иммунды генетикалық, ерекшелігімен сипатталатын заттар
антигендер
иммуноглобулиндер
адъюванттар
анатоксиндер
антиденелер
Ағзаға антигенді енгізгеннен кейін плазмалық жасушалармен лимфоидты тіндерде синтезделген глобулиндер
антиденелер
вакциналар
адъюванттар
анатоксиндер
антигендер
Қоздырғышты сезімтал емес жануарлардың организміне бейімдеумен, микроорганизмдерді ортаның қолайсыз жағдайларына, бактериофагтың, антибиотиктердің, радиацияның әсеріне бейімдеумен жүзеге асырылатын жұқпалы аурулар қоздырғыштарының вируленттілігінің жасанды тұрақты әлсіреуі, азаюы
аттенуация
апирогенділік
корпускулярлық
антигендер
антиденелер
Пирогендіктің болмауы, қандай да бір препаратты енгізуге жауап ретінде жануарларда температураның жоғарылауын тудыру
апирогенділік
аттенуация
корпускулярлық
антигендер
антиденелер
Негізін тірі әлсіртілген немесе өлтірілген (инактивирленген) микробтық жасушалар құрайтын вакциналар
корпускулярлы
аттенуация
апирогенді
антигендер
антигендер
Азықпен, сумен немесе зондпен ас қорыту жолы арқылы вакциналар енгізу
алиментарлы вакцинация
аэрозольді вакцинация
тері ішілік вакцинация
топтық вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Тыныс алу жолдары арқылы вакцина енгізу
аэрозольді вакцинация
алиментарлы вакцинация
тері ішілік вакцинация
топтық вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Терінің қабатына вакцина енгізу
топтық вакцинация
аэрозольді вакцинация
алиментарлы вакцинация
тері ішілік вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Тыныс алу жолдары немесе ішу арқылы адамдар немесе жануарлар тобына биопрепараттарды бір мезгілде енгізу
топтық вакцинация
алиментарлы вакцинация
аэрозольді вакцинация
тері ішілік вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Мұрын қуысының шырышты қабығының бетіне сұйық вакцина жағу
интраназальді вакцинация
алиментарлы вакцинация
тері ішілік вакцинация
топтық вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Терінің тілімделген бөлігіне(скарификацияланған аймақ) вакцина жағу
терілік вакцинация
алиментарлы вакцинация
аэрозольді вакцинация
тері ішілік вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Ас қорыту жолынан тыс вакцина енгізу
парентеральды вакцинация
алиментарлы вакцинация
аэрозольді вакцинация
топтық вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Тері астына вакцина енгізу
тері асты вакцинация
алиментарлы вакцинация
аэрозольді вакцинация
тері ішілік вакцинация
инстилляциялық вакцинация
Қан сарысуының ақуызының физикалық қасиеттері бойынша альбуминдерге және үш глобулинді фракцияларға - альфа, бета, гамма бөлінеді. Электрофорездің көмегімен антиденелер тек қана.....
альбумин фракциясы
барлық глобулин фракцияларында
альфа-глобулинді фракцияларда
альфа және бета-глобулинді фракциялар
гамма және бета-глобулинді фракциялар
Температура жағдайына байланысты антиденелер бөлінеді
жылы және суық
жылы
суық
аталмаған
температуралық
Антиденелер функционалдық қасиеттері бойынша неше топқа бөлінеді:
үш
бір
екі
төрт
бес
Антиденелердің зерттелетін антигенге ұқсастық деңгейін, антидененің белсенді орталығының конфигурациялары мен антиген детерминанттарының сәйкес келу (комплементарлығы) дәрежесін сипаттайды (құлып кілтке ұқсас).
аффинитет
валенттілік
активтілік
авидтік
спецификалық
Антидененің барлық молекуласының антигенімен байланысуды сипаттайтын белсенді орталықтардың саны (валенттілігі) және орналасуы, бұл
авидтік
валенттілік
активтілік
аффинитет
спецификалық
Екі немесе бес валентті антиденелер, олар дайындалған антигенмен өзара әрекеттескенде, көзбен көрінетін реакциялар (агглютинация, лизис, преципитация және т.б.) береді.
толық
активті
аффиндік
толық емес
спецификалық
Көптеген вирусты және бактериялық аурулардан қорғауда, инфекцияларды диагностикалауда жетекші рөл атқарады, токсиндерді бейтараптандырудың айқын қасиеттері бар қай кластағы иммуноглобулиндер?
IgG
IgM
IgА
IgD
IgЕ
Шырышты қабықтарды жергілікті қорғау, токсиндерді бейтараптандыру реакциясына қатысу қай класты иммуноглобулиндерге тән?
IgM
IgА
IgG
IgD
IgЕ
Вирусқа қарсы белсенділігіне ие иммуноглобулиннің қай класына тән?
IgD
IgЕ
IgG
IgА
IgM
Гельминтоз және протозой аурулары кезінде қорғаныс рөлін атқарады, аллергиялық ауруларда көп мөлшерде анықталады
IgЕ
IgM
IgG
IgА
IgD
Бұл ұғым негізінен инфекциялық ауруларға иммунитет құруды қамтамасыз ететін микробтық антигендерге жатады. Имунитетті қалыптастыру үшін бұл антигеннің қасиет.....
иммуногендік
валенттілік
активтілік
аффинитет
спецификалық
