wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Қтарих educon version

Total questions: 140

Worksheet time: 1hrs 15mins

Name
Class
Date
1.

Қытай жылнамалары бойынша "түрік сөзі":

a)

"қыпшақ" сөзінен шыққан

b)

"қарлұқ" сөзінен шыққан

c)

"теле" сөзінен шыққан

d)

"оғыз" сөзінен шыққан

2.

Батыс түркілердің өз мемлекетін құруының саяси себебі:

a)

Қаған әулеттерінің дербес билікке ұмтылуы

b)

Әр өлкенің шаруашылық ерекшелігі

c)

Қаған беделінің әлсіздігі

d)

Жаулап алынған халықтардың дербестікке ұмтылуы

3.

Қытай деректерінің бірінде 100 мың адамдық әскері бар "он тайпа қағаны" аталды:

a)

Мұқан қаған

b)

Бумын қаған

c)

Иштеми қаған

d)

Тардуш қаған

4.

Қай қағанның тұсында Батыс Түрік қағанаты түпкілікті жеке мемлекетке айналды?

a)

Иштеми қаған

b)

Тардуш қаған

c)

Шегу

d)

Тон-ябғу

5.

Батыс Түрік қағанатының солтүстік-батыс шекарасы алып жатқан аралық:

a)

Каспий теңізіне дейінгі аралық

b)

Тобыл өзеніне дейінгі аралық

c)

Есіл өзеніне дейінгі аралық

d)

Ырғыз өзеніне дейінгі аралық

6.

Батыс Түрік қағанатын VII ғасырдың бірінші жартысында өркендеткен:

a)

Иштеми

b)

Шегу

c)

Мұқан

d)

Тон-ябғу

7.

Тон-ябғу тұсында Орталық Азиядағы оның қол астындағы барлық иеліктерге жіберілген қаған өкілдері:

a)

Тархандар

b)

Кіші хандар

c)

Тұдындар

d)

Басқақтар

8.

Қытай шежірешісі: "Батыс варварлары ешқашан дәл осындай қуатты болған жоқ",-деп кімнің билігі туралы жазлы?

a)

Күлтегін

b)

Мұқан

c)

Тон-ябғу

d)

Шегу

9.

Батыс Түрік қағанатында билікті күшейтіп, "он тайпа"-"он оқ бұдын" жүйесін енгізген қаған:

a)

Шегу

b)

Ешбар Елтеріс

c)

Тардуш

d)

Иштеми

10.

Батыс түрік қағанатында осы қағанның өлімінен кейін мемлекетте ұзаққа созылған дағдарыс басталды:

a)

Тон-ябғу

b)

Мұқан

c)

Тардуш

d)

Тобо

11.

Батыс Түрік қағанатының алғашқы билеушісі:

a)

Бумын

b)

Тобо

c)

Шегу

d)

Тардуш

12.

Орталық биліктің әлсірегенін пайдаланып, Батыс Түрік қағанатынан бөлінді:

a)

Еділ бұлғарлары

b)

Хазарлар

c)

Қарлұқтар

d)

Қимақтар

13.

Төменгі Еділ бойында және Солтүстік Кавказдың шығысында құрылған

Мемлекет:

a)

Еділ Бұлғариясы

b)

Хазар қағанаты

c)

Түргеш мемлекеті

d)

Оғыз мемлекеті

14.

Қазақстанның батысында құрылған ортағасырлық мемлекет:

a)

Қимақ қағанаты

b)

Түргеш мемлекеті

c)

Хазар қағанаты

d)

Оғыз мемлекеті

15.

Қазақстанның солтүстік-шығыс және Орталығында құрылған ортағасырлық мемлекет:

a)

Қимақ қағанаты

b)

Оғыз мемлекеті

c)

Хазар қағанаты

d)

Түргеш мемлекеті

16.

Батыс Түрік қағанаты әскери-саяси байланыс жүргізген мемлекет(-тер):

a)

Византия

b)

Қытай

c)

Иран

d)

Киев Русі

17.

Батыс Түрік қағанатының әлсіреуінің негізгі себебі:

a)

Он оқ бұдын басқару жүйесі

b)

Ашина қағандарының беделінің жоқтығы

c)

Ішкі тартыс

d)

Әскери күштің әлсіздігі

18.

VI-VIII ғасырларда Шу алқабында түркі, соғды, сириялықтар мен парсылар қоныстанған ірі қалалар мен қоныстардың жалпы саны:

a)

15-ке жуық

b)

20-ға жуық

c)

30-ға жуық

d)

9-ға жуық

19.

Батыс Түрік қағанатында бақылауды жүзеге асыру үшін әр оққа қаған әулетінің өкілі:

a)

Бұйрық

b)

Тархан

c)

Бұдын

d)

Шад

20.

Батыс Түрік қағанатының жергілікті жерлерінде қағанның негізгі тірегі:

a)

Бектер

b)

Кіші хандар

c)

Бұйрықтар

d)

Таттар

21.

Батыс Түрік қағанатының негізгі шаруашылығы:

a)

Көшпелі мал шаруашылығы

b)

Егіншілік

c)

Сауда

d)

Жартылай мал шаруашылығы

22.

Шығыс Түрік қағанаты кімнің тұсында Орталық Азияны бағындырды?

a)

Білге

b)

Күлтегін

c)

Қапаған

d)

Тон-ябғу

23.

716 жылы Шығыс Түрік қағанатының билеушісі болды:

a)

Білге

b)

Күлтегін

c)

Мұқан

d)

Қапаған

24.

Қытаймен соғыстағы жеңісі арқылы бейбіт келісімге қол жеткізген Шығыс Түрік қағанатының билеушісі:

a)

Білге

b)

Күлтегін

c)

Қапаған

d)

Иштеми

25.

744 жылы Шығыс түрік қағанатын талқандаған біріккен күштер:

a)

Оғыз

b)

Қимақ

c)

Ұйғыр

d)

Қарлұқ

26.

Шу түргештері:

a)

Сары түргеш

b)

Қара түргеш

27.

Іле түргештері:

a)

Сары түргеш

b)

Қара түргеш

28.

Түргеш қағанатының орталығы болды:

a)

Суяб

b)

Мыңбұлақ

c)

Испиджаб

d)

Қашғар

29.

Түргештер туралы алғашқы деректер кездеседі:

a)

"Күлтегін" ескерткішінде

b)

Қытай жазба деректерінде

c)

Геродот еңбектерінде

d)

Парсы жазбаларында

30.

20 әкімшілік аймаққа бөлінген ортағасырлық мемлекет:

a)

Түргеш

b)

Қарлұқ

c)

Оғыз

d)

Шығыс Түрік

31.

Түргеш қағанаты 20 аймаққа бөлініп, әр аймаққа жинаған әскер саны:

a)

10 мың

b)

2 мың

c)

7 мың

d)

5 мың

32.

VI ғасырды түргештер қай қағанаттың құрамында болды:

a)

Қарлұқ

b)

Ұйғыр

c)

Батыс Түрік

d)

Қарахан

33.

VIII ғасырдың басында түргештердің шегарасына жақын келді:

a)

Арабтар

b)

Жоңғарлар

c)

Моңғолдар

d)

Славяндар

34.

Түргеш қағанатының астанасын Талас(Тараз) қаласына көшірді:

a)

Сұлу

b)

Үшлік

c)

Күшлік

d)

Бумын

35.

715-738 жылдары Түргеш қағанатын басқарды:

a)

Сұлу

b)

Бумын

c)

Үшлік

d)

Тон

36.

740 жылы Қытай әскерлері басып алып, тонаған қала:

a)

Самарқан

b)

Баласағұн

c)

Тараз

d)

Қашғар

37.

Сұлу қаған осы мемлекеттермен дипломатиялық жолмен келісе алды:

a)

Араб

b)

Қытай

c)

Шығыс Түрік

d)

Бұхар

38.

Түргеш мемлекеті кімдердің қысымынан 756 жылы құлайды?

a)

Қарлұқтардың

b)

Арабтардың

c)

Қытайлардың

d)

Түріктердің

39.

Соғдылардың Түркістан мен Жетісуға қоныс аударуы саудаға байланысты деп жазған:

a)

В.Бартольд

b)

Л.Гумилев

c)

М.Қашғари

d)

Әл-Идриси

40.

VI-VIII ғасырларда Жетісуға ағыла бастады:

a)

Оғыздар

b)

Қимақтар

c)

Қытайлар

d)

Соғдылар

41.

Зеравшан мен Қашқадария өзендерінің аралығына қоныстанған, Орта Азияда өмір сүрген иран тілдес халық:

a)

Парсы

b)

Қаңлы

c)

Соғды

d)

Оғыз

42.

VI-VII ғасырларда соғдылықтарды жаулап алды:

a)

Түргеш қағанаты

b)

Оғыз мемлекеті

c)

Қарлұқ мемлекеті

d)

Түрік қағандығы

43.

"Соғдылықтардың ішінде түрікше сөйлемейтіндері жоқ",-деп жазған тарихшы:

a)

В.Бартольд

b)

М.Қашғари

c)

Әл-Идриси

d)

Ибн Рузбихан

44.

Қытай саяхатшысы Сюань Цзянь деректері бойынша соғды халқының негізгі кәсібі:

a)

Егіншілік пен сауда

b)

Қолөнер мен бақташылық

c)

Жартылай көшпелі мал шаруашылығы

d)

Балық аулау мен егіншілік

45.

Алтай мен Балқаш көлі аралығындағы жерлерді мекендеген тайпалар:

a)

Қарлұқ

b)

Қимақ

c)

Соғды

d)

Оғыз

46.

"Олар(қарлұқтар) - көне түркілер" дее жазған тарихшы:

a)

Ибн әл-Факих

b)

Ибн Рузбихан

c)

Әл-Идриси

d)

М.Қашғари

47.

VII ғасырдың соңынан бастап қарлұқтар ықпалында болған мемлекет:

a)

Оғыз мемлекеті

b)

Шығыс Түрік қағанаты

c)

Қимақ мемлекеті

d)

Түрік қағанаты

48.

Ит жылы:

a)

746

b)

756

c)

736

d)

766

49.

Қарлұқтар Қытайдан төнген қауіпті жою үшін 766-775 жылдары басып алды:

a)

Қашғарияны

b)

Баласағұнды

c)

Суябты

d)

Үргенішті

50.

VIII-X ғасырдарда Жоңғар Алатауынан Сырдарияға дейінгі ҚЗ-ның үлкен аумағына қоныстанған тайпалар:

a)

Моңғол

b)

Соғды

c)

Түргеш

d)

Қарлұқ

51.

"Қарлұқтар жерін батыстан шығысқа дейін жүріп өту үшін 30 күн қажет болған" қай деректер бойынша жазылған:

a)

Араб

b)

Қытай

c)

Парсы

d)

Антикалық

52.

Қарлұқтардағы қала саны:

a)

25

b)

9

c)

13

d)

28

53.

840ж қарлұқтардың қолдауымен Ұйғыр қағанатын құлатты:

a)

Еділ бұлғарлары

b)

Енисей қырғыздары

c)

Хазарлар

d)

Соғдылар

54.

IX ғасырдың 20-жылдарынла Орталық Азияда билік орнатқан әулет:

a)

Шайбани

b)

Самани

c)

Аббас

d)

Омеяд

55.

940 жылы Баласағұн қаласын басып алды:

a)

Қашғар түркілері

b)

Арабтар

c)

Еділ бұлғарлары

d)

Енисей қырғыздары

56.

Алғаш ислам дінін қабылдай бастаған тайпа:

a)

Қарахан

b)

Қаңлы

c)

Түргеш

d)

Қарлұқ

57.

VIII-IX ғасырлардағы оқиғалар барысында Ертістен Жоңғар қақпасы аралығындағы аумаққа берік орныққан тайпалар:

a)

Қыпшақ

b)

Қимақ

c)

Оғыз

d)

Соғды

58.

IX ғасырдың ортасына қарай шығыста Алтайдан, батыста Жайыққа дейінгі тайпаларды біріктірді:

a)

Қыпшақтар

b)

Қарлұқтар

c)

Оғыздар

d)

Қимақтар

59.

Қимақ жеріне бірнеше рет әскери жорықтар жасап, Ертіске дейін жетті:

a)

Қарахандықтар

b)

Қарлұқтар

c)

Оғыздар

d)

Қарақытайлар

60.

Қимақ мемлекетінің ыдырау себептері:

a)

Салжұқтармен болған ұзақ соғыстар

b)

Жеке дер иеліктері билеушілері дербестікке ұмтылды

c)

Қыпшақ көсемдері дербес мемлекет үшін күресті

d)

Тайпалардың ауыр салыққа қарсы көтерілістері

61.

16 қимақ қаласын атаған араб ғалымы:

a)

Әл-Фәких

b)

Әл-Идриси

c)

М.Қашғари

d)

Ибн Рузбихан

62.

Шығыс Түрік қағанатының алғашқы қағаны:

a)

Елтеріс атанған Құтылық

b)

Қапаған

c)

Білге

d)

Үшлік

63.

IX ғасырдың соңында Сырдарияның орта және төменгі ағысында құрылған мемлекет:

a)

Қимақ

b)

Қарлұқ

c)

Түргеш

d)

Оғыз

64.

999 жылы Орталық Азиядағы Самани мемлекетін талқандады:

a)

Қарахандықтар

b)

Қарлұқтар

c)

Түргештер

d)

Қарақытайлар

65.

Қарахан мемлекеті мен Газнауилер арасындағы шегара болған өзен:

a)

Сырдария

b)

Іле

c)

Ертіс

d)

Әмудария

66.

Қарахан мемлекетінде 915-955 жылдары билік еткен хан:

a)

Мұса

b)

Сатұқ Боғра

67.

Қарахан мемлекетінің құрылуында басты рөл атқарған тайпа:

a)

Қарлұқ

b)

Қыпшақ

c)

Бұлақ

d)

Оғыз

68.

Қарахан мемлекетінде шартты түрде алған жер үлесі үшін ханға әскери қызмет етуге міндеттелген және ол жердегі халықтар алым-салық жинау құқығына ие болған:

a)

Шад-түтік

b)

Нөкер

c)

Елтебер

d)

Иқтадар

69.

"X ғасырдағы араб географтары түркілерді исламға мүлдем жат халық ретінде сипаттайды",- деп жазған шығыстанушы:

a)

В.Бартольд

b)

Л.Гумилев

c)

Г.Потанин

d)

В.Ломоносов

70.

XII ғасырдың бас кезінен бастап Жетісуға үнемі шапқыншылық ұшырата бастаған:

a)

Қидандар

b)

Қыпшақтар

c)

Арабтар

d)

Славяндар

71.

1212 жылы Самарқанда Батыс Қарахан әулетінің соңғы өкілін тағайындады:

a)

Баба сұлтан

b)

Мұхаммед

c)

Имамқұли

d)

Барақ

72.

1210 жылы Шығыс Қарахан әулеті талқандалды:

a)

Арабтармен күресте

b)

Қарақытаймен күресте

c)

Наймандармен күресте

d)

Соғдылармен күресте

73.

Қарахан мемлекетінің шығыс жағындағы халықтардың негізгі байлығы қой, сиыр және жылқы болып табылатындығы атап көрсетілген еңбек:

a)

Худуд әл-Алам

b)

Көне түркі халықтары

c)

Жамукет жазбалары

74.

Кімнің еңбегінде қарахандықтардың жылқы малын өсіруге байланысты тіршілігі жан-жақты баяндалады?

a)

Ж.Баласағұнның

b)

М.Қашғаридің

c)

Ибн Хаукәл

d)

Рашид ад-Дин

75.

Қарахандардың жылқы малына ерекше көңіл бөлетінін айтқан ғұлама:

a)

М.Қашғари

b)

Ибн Хаукәл

c)

Ж.Баласағұн

d)

Рашид ад-Дин

76.

Қидандардың X ғасырда батысқа жылжыған бөлігі мұсылман деректеріндегі атауы:

a)

Оғыз

b)

Қимақ

c)

Қарақытай

d)

Салжұқ

77.

Қарақытай мемлекетінің негізін қалаушы Елюй Даши біріккен салжұқ-қарахан әскерін талқандады:

a)

1141ж

b)

1128ж

c)

1139ж

d)

1120ж

78.

Қарақытай мемлекетінің астанасы:

a)

Ғұзорда

b)

Суяб

c)

Баласағұн

d)

Бұхара

79.

Қарақытайлықтармен соғыста жеңіліске ұшырап, қарақытайларға жыл сайын алым-салық төлеуге мәжбүр болған:

a)

Хорезмшахтар мемлекетінің билеушісі

b)

Мәуереннахр билеушісі

c)

Салжұқтар мемлекетінің билеушісі

d)

Арабтардың билеушісі

80.

Қытайдың біріккен күштері мен оның одақтастарының қидандарды талқандаған жылы:

a)

1125

b)

1128

c)

1141

d)

1143

81.

Қарақытайларды Жетісудағы ықпалынан айырды:

a)

Салжұқ-қарахан әскерінің қарақытайларды талқандауы

b)

Күшлік басқарған наймандардың Жетісуға келуі

82.

Қидандар билеушісі:

a)

Гуньмо

b)

Шад-түтік

c)

Шаньюй

d)

Гурхан

83.

X ғасырдан бастап Қазақстан өңіріне қоныстана бестаған тайпалар:

a)

Найман

b)

Қыпшақ

c)

Керейіт

d)

Жалайыр

e)

Қимақ

84.

XI ғасырдың басында орталық билікті нығайту мақсатында христианның несториандық тармағын қабылдайды:

a)

Найман билеушілері

b)

Меркіт билеушілері

c)

Керейіт билеушілері

d)

Қыпшақ билеушілері

85.

Найман, керейіт, жалайыр тайпаларының негізгі мекендеген жері:

a)

Қытайдың солтүстігі

b)

Қазақстанның орталық және солтүстік-шығыс аймақтары

c)

Батыс Қазақстан

d)

Моңғолияның орта және батыс аудандары

86.

XI ғ. соңында құрамына керейіт пен наймандар енген мемлекет:

a)

Қимақ

b)

Хазар

c)

Ляо

d)

Моғолстан

87.

1204 жылы моңғолдар толықтай жеңді:

a)

Меркіттерді

b)

Наймандарды

c)

Керейіттерді

d)

Жалайырларды

88.

VIII ғасырлардағы жазда деректерде Орхон өзені мен Алтай тауының аралығында өмір сүрді:

a)

Қидандар

b)

Керейлер

c)

Наймандар

d)

Жалайырлар

89.

Жазба деректер бойынша Орхон, Керулен, Селенгі, Аргун өзендерінің бойында тұрды:

a)

Керейіттер

b)

Наймандар

c)

Меркіттер

d)

Жалайырлар

90.

Керейіт мемлекетінің бас ордасы:

a)

Ғұзорда

b)

Балықты

c)

Битөбе

d)

Ескі Гузия

91.

Моңғолдар 1203 жылы талқандады:

a)

Наймандарды

b)

Керейіттерді

c)

Жалайырларды

d)

Меркіттерді

92.

XIIғасырдың 80-жылдарының басында моңғолдардың жас қолбасшы Темучинге қолдау көрсеткен керейіт керейіт билеушісі:

a)

Күшлік

b)

Даян

c)

Жамұқа

d)

Тоғрұл

93.

Жалайырлар туралы мемлекет кездеседі тек қана:

a)

Моңғол жылнамаларында

b)

Парсы жазбаларында

94.

Моңғол деректерінде өзін гурхан жариялап, қысқа мерзімге жалайырлап мемлекетін құрды:

a)

Жебе

b)

Жамұқа

c)

Мұқылай

d)

Хулагу

95.

Жалайыр тайпасынан шыққан Шыңғысханның қолбасшыларының бірі:

a)

Жебе

b)

Мұқылай

c)

Жамұқа

d)

Құбылай

96.

Найман және керейлердің мемлекеттік билік жүйесінде жақсы дамыған:

a)

Сот ісін жүргізу

b)

Сауда

c)

Әскер ісі

d)

Іс-қағаздар жүргізу

97.

XI-XIII ғасырларда Дунайдан Алтайға дейінгі кең-байтақ аумақты қоныстанып, әлемдік өркениеттің дамуына орасан зор үлес қосты:

a)

Қыпшақтар

b)

Қимақтар

c)

Оғыздар

d)

Қарахандар

98.

"Қыпшақ" этнонимі алғаш рет кездесетін көне руна ескерткіштері жататын ғасыр:

a)

VIII

b)

VII

c)

V

d)

VI

99.

Қимақ мемлекетінің батыс қанатын құрады:

a)

Қыпшақтар

b)

Оғыздар

c)

Қимақтар

d)

Керейіттер

100.

XI ғасырдың ортасында оғыздарды Сырдария аймағынан және Каспий даласынан ығыстырған тайпа:

a)

Қарлұқ

b)

Қимақ

c)

Қыпшақ

d)

Қарақытай

101.

Батысқа жылжуы барысында қыпшақтар байланыс орнатқан халықтар:

a)

Русь

b)

Византия

c)

Италия

d)

Венгрия

102.

Қыпшақ мемлекетінің құрылуының басты себептеріне жатады:

a)

Оғыз мемлекетімен соғыстар

b)

Салжұқ, Хорезм шахымен және Қарахан әулетімен күрес

c)

Сыртқы қауіпсіздікті қамтамасыз ету

d)

Жетісуға Күшліктің келуі

103.

Батыс қыпшақты басқарды:

a)

Елбөрілі руынан шыққан хандар

b)

Тоқсаба әулеттік руы

104.

Шығыс қыпшақты басқарды:

a)

Елбөрілі руынан шыққан хандар

b)

Тоқсаба әулеттік руы

105.

"Олар(қыпшақтар) түйе, ірі қара, қой мен ешкі, жылқыға өте бай. Оларда жүк таситын мал орасан көп, біздің ойымызша бүкіл әлемде мұндай байлық ешкімде жоқ",-деп жазған:

a)

Ибн Хордадбек

b)

Махмұд Қашғари

c)

Ибн Батута

d)

Плано Карпини

106.

IX ғасыр ортасында "Жолдармен аймақтар" кітабын жазған:

a)

Ибн Хордадбек

b)

Ибн Батута

c)

Махмұд Қашғари

d)

Плано Карпини

107.

Әмудария өзенінің арғы және бергі бетін мекендеген қыпшақ тайпалары мен оның 16 қаласы жайлы мәліметтер келтірген "Жолдармен аймақтар" кітабының авторы:

a)

Ибн Хордарбек

b)

Ибн Рузбихан

c)

Ибн Батута

d)

Ибн Сина

108.

"Дешт... Түркі тілінде дала мағынасын білдіреді. Дала бұл жасыл, гүлденген аймақ, онда ағаш та, тау да, төбе де, белес те жоқ... Бұл далада арбамен ғана жүреді, ал ол алты айлық жолға созылады...",-деп дерек келтірген:

a)

Ибн Хордарбек

b)

Ибн Батута

c)

Жүсіп Баласағұн

d)

Махмұд Қашғари

109.

Кімнің деректері бойынша, қыпшақ ақсүйектері Қарахан билеушілерімен өзара күрделі қарым-қатынаста болды?

a)

Ж.Баласағұн

b)

В.Бартольд

c)

М.Қашғари

d)

Л.Гумилев

110.

"Жылнамалардағы қыпшақ эпосының іздері" еңбегінің авторы:

a)

Г.Потанин

b)

А.Добросмыслов

c)

В.Пархоменко

d)

Л.Гумилев

111.

"Біздің жылнамалар XII ғасырда Русьтің ақсүйек тобы мен қыпшақтар арасында тығыз байланыстар болғандығына ешқандай күдік тудырмайды",-деп жазылған еңбектің авторы:

a)

Г.Потанин

b)

Л.Гумилев

c)

В.Пархоменко

d)

В.Алекторов

112.

Отырар, Сығанақ, Арал теңізінің аумағы үшін қыпшақтар ұзақ жылдар бойы соғысқан ел:

a)

Қарлұқ қағанаты

b)

Хорезм

c)

Киев Русі

d)

Самани әулеті

113.

Қыпшақтар мен хорезмдіктердің күресін тоқтатты:

a)

Моңғол шапқыншылығы

b)

Әмір Темір шапқыншылығы

c)

Араб шапқыншылығы

d)

Жоңғар шапқыншылығы

114.

Керейіт мемлекетінің бас ордасы:

a)

Балықты

b)

Шілікті

c)

Суяб

d)

Битөбе

115.

Қай мемлекетте билік екі тайпалық топ - жігіл және яғма ақсүйектері арасында бөлінді?

a)

Қарақытай

b)

Қарлұқ

c)

Қыпшақ

d)

Қарахан

116.

XI ғасырда қимақ жерін басып алған тайпа:

a)

Қидан

b)

Оғыз

c)

Қыпшақ

d)

Ұйғыр

117.

1210 жылы Шығыс Қарахан хандығын талқандаған ел:

a)

Найман

b)

Қимақ

c)

Ұйғыр

d)

Қарлұқ

118.

XII ғасырдың 40-шы жылдары Хорезмді жаулап алған мемлекет:

a)

Қимақ

b)

Қарақытай

c)

Қыпшақ

d)

Оғыз

119.

Батыс Қыпшақ бірлестігінің астанасы:

a)

Сығанақ

b)

Суяб

c)

Тараз

d)

Сарайшық

120.

900 адамға дейін сыйған қағанның киіз үйі таңғалдырды:

a)

Менандрды

b)

Приискті

c)

Земархты

d)

Полиэнді

121.

Алтын тақты және "жібек жамылғылы" киіз үй туралы жазған елші:

a)

Земарх

b)

Минандр

c)

Прииск

d)

Полиэн

122.

Түркілердің қоғамында мал шаруашылығынан кейін маңызды рөл атқарды:

a)

Егіншілік

b)

Бақташылық

c)

Балық аулау

d)

Аңшылық

123.

"Қалаларда халықтың бір бөлігі жер өңдейді, ал екіншісі саудамен айналысады",-деп атап өткен :

a)

Қытай елшісі

b)

Византия елшісі

c)

Парсы елшісі

d)

Араб елшісі

124.

"Көшпелі адамдар... Алайда олар жер өңдейді" деп әл-Идриси айтқан тайпа:

a)

Қыпшақ

b)

Соғды

c)

Оғыз

d)

Қарлұқ

125.

Түркілерде егіншіліктің дамуын жеделдетті:

a)

Талас пен Шу өңіріне соғдылардың қоныс аударуы

b)

Теңіз жолдарының ашылуы

c)

Алтайдан келетін су ағынының көбеюі

d)

Бірқатар көшпелілердің отырықшылыққа көшуі

126.

Түркілер керуен жолдары бойындағы құдықтарға күмбез түрінде салды:

a)

Балбал тастар

b)

Сардоба

c)

Қабірлер

d)

Храмдар

127.

Балбалдар негізінен бейнеледі:

a)

Ер адамды

b)

Әйел адамды

c)

Балаларды

d)

Қарт адамды

128.

Ерте орта ғасырларда қала мәдениеті дамыған өңір(-лер):

a)

Жетісу

b)

Солтүстік Қазақстан

c)

Арал маңы

d)

Оңтүстік Қазақстан

129.

Оңтүстік Қазақстанда ортағасырлық қала мәдениеті қалыптасты:

a)

Қаңлылар дәстүрінде

b)

Қыпшақтар дәстүрінде

c)

Соғдылар дәстүрінде

d)

Қимақтар дәстүрінде

130.

Оңтүстік Қазақстанда қала мәдениетін өркендетуде маңызды рөл атқарды:

a)

Сақтар

b)

Соғдылар

c)

Қыпшақтар

d)

Наймандар

131.

VI-IX ғасырларда түркі-соғдылық аталған мәдени кешен пайда болды:

a)

Солтүстік ҚЗ-да

b)

Батыс ҚЗ-да

c)

Шығыс ҚЗ-да

d)

Оңтүстік ҚЗ-да

132.

"Әйгілі түрік қаласы" ретінде атап көрсетілетін қала:

a)

Самарқанд

b)

Отырар

c)

Ташкент

d)

Тараз

133.

Қала ақсүйектері қоныстанатын, Цитадельдің сыртын қоршап тұратын ортағасырлық қаланың бөлігі:

a)

Рабад

b)

Орда

c)

Шахристан

d)

Мария

134.

Ортағасырлық қалада қолөнер-сауда орны:

a)

Рабад

b)

Шахристан

c)

Цитадель

135.

Ортағасырлық қалалар туралы деректер сақталған:

a)

Балбал тастарда

b)

Руна жазуларында

c)

Сына жазуларында

136.

Көне түркі руна ескерткіштерінде "балық", "барқ" сөздері білдірді:

a)

Қала

b)

Ғимарат

c)

Ескерткіш

d)

Жазу

137.

Қазба жұмыстары кезінде будда храмдарының орындары табылды:

a)

Суяб

b)

Отырар

c)

Тараз

d)

Науакент

138.

Қарлұқ дәуірі сәулет өнерінің ескерткіші-Ақыртас ғимараты орналасады:

a)

Жамбыл облысында

b)

Қаратау баурайында

c)

Сыр бойында

d)

Түркістан маңында

139.

Ерте орта ғасырларда ақша айырбасының болғандығына дәлел болатын теңгелер табылған қалалар:

a)

Суяб

b)

Самарқанд

c)

Отырар

d)

Шаш

e)

Тараз

140.

Түргеш қағандарының теңгелері шығарылған қала:

a)

Отырар

b)

Тараз

c)

Науакент

d)

Суяб