Font size
WorksheetsIII Etap przygotowanie numer 2 dla Maćka
Total questions: 23
Worksheet time: 19mins
CHEMICZNE WIETRZENIE SKAŁ TO
... zespół reakcji chemicznych prowadzących
do rozkładu skał, może obejmować m.in. rozpuszczanie, utlenianie czy uwę-
glanowienie.
... zespół reakcji fizycznych nie prowadzących
do rozkładu skał,
....zespół reakcji fizycznych i chemicznych takich jak rozpuszczanie, utlenianie czy uwę-
glanowienie.
to proces prowadzący
do budowania skał przez utlenianie
Grafika przedstawia
wolny cykl węglowy
szybki cykl węglowy
umiarkowany cykl węglowy
kosmiczny cykl węglowy
Dwutlenek węgla przebywający w atmosferze rozpuszcza się w tworzących
chmury kropelkach wody.
prawda
fałsz
Dwutlenek węgla przebywający w atmosferze rozpuszcza się w tworzących
chmury kropelkach wody. Powstaje w ten sposób lekko kwaśny roztwór CO2 (aq).
Padający z chmur deszcz ląduje między innymi na skałach zawierających krze-
mian wapnia (CaSiO3), takich jak bazalty i granity (to najpowszechniej wystę-
pujące skały na Ziemi).
Dochodzi wtedy do wietrzenia chemicznego, w wyniku
którego powstają węglan wapnia (CaCO3) i krzemionka (SiO2)
Dochodzi wtedy do wietrzenia fizycznego w wyniku
którego powstają octan wapnia krzemionka (SiO2)
Dochodzi wtedy do wietrzenia fizycznego w wyniku
którego powstaje tylko krzemionka (SiO2)
Widoczna na zdjęciu reakcja przedstawia
wietrzenie chemiczne skał węglanowych
wietrzenie fizyczne skał węglanowych
typową reakcję fizyczną w oceanach
proces naturalnego rozpadu węglanu wapnia
Jony wodorowęglanowe mogą dalej rozpadać się do jonów węglanowych
(CO32-):
PRAWDA
FAŁSZ
PRAWDA CZY FAŁSZ ?
Węgiel brunatny, a następnie kamienny powstają w wyniku długo-
trwałego odkładania się szczątków organicznych w torfowiskach,
a dalej również długotrwałego przekształcania ich w warunkach
wysokiego ciśnienia i temperatury.
PRAWDA
FAŁSZ
PRAWDA CZY FAŁSZ?
Powstawanie ropy naftowej zaczyna się od powolnego
gromadzenia (tym razem na dnie zbiorników wodnych) osadów
organicznych, przekształcanych następnie przez bakterie oraz roz-
maite reakcje chemiczne zachodzące w odpowiedniej temperaturze
i ciśnieniu.
PRAWDA
FAŁSZ
PRAWDA CZY FAŁSZ ?
Gaz ziemny (składający się głównie z metanu) powstaje często
przy okazji tworzenia się węgla lub ropy naftowej.
PRAWDA
FAŁSZ
TERMOSTAT WĘGLOWY to procesy tworzący zamkniętą pętlę, w ramach której dwutlenek wę-gla jest jednocześnie wprowadzany i usuwany z atmosfery mniej więcej w tym samym tempie.
procesy tworzący zamkniętą pętlę, w ramach której dwutlenek wę-gla jest jednocześnie wprowadzany i usuwany z atmosfery mniej więcej w tym samym tempie.
procesy tworzący otwartą pętlę, w ramach której dwutlenek węgla jest tylko usuwany z atmosfery.
procesy tworzący zamkniętą pętlę, w ramach której dwutlenek węgla jest tylko dodawany do atmosfery.
Przewaga wietrzenia skał mogłaby doprowadzić do
usunięcia z atmosfery całego znajdującego się w niej dwutlenku węgla.
dodania do atmosfery całego znajdującego się w litosferze dwutlenku węgla.
Schemat przedstawia mechanizm zwany
termostatem węglowym
cyklem klimatycznym
globalnym ociepleniem
katastrofą ziemską
Gdy więc w atmosferze pojawi się nadwyżka CO2
(niekoniecznie spowodowana
wzrostem aktywności wulkanicznej), .
nasili się także wietrzenie skał i nadmiar
dwutlenku węgla będzie stopniowo wycofywany z atmosfery
spadnie także wietrzenie skał i nadmiar
dwutlenku węgla będzie stopniowo wycofywany z atmosfery
Działanie wolnego cyklu węglowego i termostatu węglowego zależy nie
tylko od klimatu, ale też innych zjawisk geofizycznych, jak : (więcej niż jedna odpowiedź)
świeżo wypiętrzone łańcuchy górskie ulegają wietrzeniu znacznie
szybciej niż równina pokryta grubą warstwą gleby chroniącej skały
krzemianowe przed erozją,
ruchy płyt litosfery mogą wzmacniać aktywność wulkaniczną
i emisje CO2
,
położenie i ukształtowanie decydują o tym, czy i jak intensywne
opady zdarzają się w regionach występowania skał podlegających
wietrzeniu oraz jakie panują tam temperatury (np. w okolicach rów-
nika jest najcieplej i sumy opadów są najwyższe),
gdy ląd ma postać jednego, wielkiego kontynentu (jak 300–180 mln
lat temu), to duża jego część znajduje się z dala od oceanu i cierpi
na deficyt opadów, co spowalnia wietrzenie skał; gdy ląd podzieli się
na mniejsze fragmenty, większa powierzchnia znajdzie się w stre-
fach klimatu morskiego.
PRAWDA CZY FAŁSZ?
Ocean to ogromny zbiornik wody (pokrywa ponad 70% powierzchni Zie-
mi, a jego średnia głębokość to ok. 3,7 km), a także wielki rezerwuar węgla
– wielokrotnie większy niż atmosfera. Może pochłaniać dwutlenek węgla
z powietrza, uwalniać go, a także – dzięki prądom morskim – rozprowadzać
go po świecie. W oceanie rozgrywają się procesy o różnych skalach czaso-
wych – zarówno te należące do wolnego cyklu węglowego (tworzenie osadów
morskich,), jak i zachodzące
stosunkowo szybko (wymiana cząsteczek CO2
z atmosferą).
PRAWDA
FAŁSZ
Rozpuszczalność CO2
w oceanie zależy od jego temperatury – im cieplej,
tym jest
mniejsza.
większa
nie ma to znaczenia
Przy stałym ciśnieniu CO2
w atmosferze:
wzrost temperatury zwiększa ulatnianie się CO2
z oceanu do atmosfery,
wzrost temperatury zmniejsza ulatnianie się CO2
z oceanu do atmosfery,
Przy stałym ciśnieniu CO2
w atmosferze:
spadek temperatury zwiększa rozpuszczanie się atmosferycznego
CO2 w wodach oceanu.
spadek temperatury zmniejsza rozpuszczanie się atmosferycznego
CO2 w wodach oceanu.
Gdy CO2 trafia do oceanu...
cząsteczki dwutlenku węgla znajdują się pomiędzy cząsteczkami
wody, reagują z nimi, tworząc nietrwałe cząsteczki kwasu węglowego
H2CO3- niemal natychmiast rozpadające się na jony wodorowe i wodoro-
węglanowe:
cząsteczki dwutlenku węgla znajdują się pomiędzy cząsteczkami
wody, bardzo słabo reagują z nimi, tworząc nietrwałe cząsteczki kwasu węglowego
cząsteczki dwutlenku węgla znajdują się pomiędzy cząsteczkami
wody unoszą się bez specjalnej reakcji
ZAKWASZANIE OCEANU to ...
.stopniowy wzrost kwasowości oceanu,
czyli wzrost koncentracji jonów wodorowych (H+), a właściwie
hydroniowych (H3O+) w wodzie (spadek pH), na przestrzeni długiego
okresu – typowo dziesiątek lat.
bardzo szybki i gwałtowny wzrost kwasowości oceanu,
czyli wzrost koncentracji jonów wodorowych (H+), a właściwie
hydroniowych (H3O+) w wodzie (spadek pH)
natychmiastowy wzrost kwasowości oceanu,
czyli wzrost koncentracji jonów wodorowych (H+), a właściwie
hydroniowych (H3O+) w wodzie (spadek pH),
Jeśli stężenie CO2
w powietrzu szybko
rośnie (tak jak ma to miejsce obecnie), w wodzie morskiej
zaczyna ubywać
jonów węglanowych i budowanie muszelek robi się coraz trudniejsze.
zaczyna przybywać
jonów węglanowych i budowanie muszelek robi się coraz łatwiejsze
wzrasta pH
Najbogatsze w węgiel są gleby leżące w wysokich szerokościach geograficznych
wysokich szerokościach geograficznych
niskich szerokościach geograficznych
średnich szerokościach geograficznych
20% powierzchni
lądów pokrywa ...................... w której materia organiczna może zbierać się i pozostawać nienaruszona przez dziesiątki tysięcy lat.
wieloletnia zmarzlina,
tajga
pustynia lodowa
