Font size
WorksheetsТкн101-200
Total questions: 100
Worksheet time: 1hrs 15mins
Экологияны оқытудың пәні болып табылады:
Гендер.
Жасушалар.
Популяциялар.
Мүшелер.
Биоценоздар.
Демэкология зерттейді:
Популяцияларды
Түраралық қарым-қатынастарды.
Түрішілік қарым-қатынастарды.
Бірлестіктерді.
Ортаның абиотикалық факторларын.
Синэкология зерттейді:
Популяцияларды
Түраралық қарым-қатынастарды.
Бірлестіктерді.
Дараны
Түрішілік қарым-қатынастарды.
Адам экологиясын зерттейтін бөлімдері:
Аутэкология
Медициналық экология.
Бірлестіктер экологиясы.
Әлеуметтік экология.
Популяциялық экология.
Экология зерттейді:
Ағзаларды.
Ағзалардың қоршаған ортамен қарым-қатынастарын.
Генетикалық жүйелерді.
Тірі ағзаларға жарық пен температураның әсерін.
Генетикалық ұғымдарды.
Уақыт факторы бойынша экологияның бөлімдері:
Популяциялық экология.
Тарихи экология.
Бірлестіктер экологиясы.
Географиялық экология.
Эволюциялық экология.
Экологиялық зерттеулердің әдістері:
Генетикалық зерттеулер.
Эксперименталдық зерттеулер.
Ұлпалық зерттеулер.
Далалық зерттеулер.
Мүшелерді зерттеу.
Суда мекен ететін ағзалардың топтары:
Геобионттар.
Планктон.
Нектон.
Геоксендер.
Бентос.
Топырақта мекен ететін ағзалардың топтары
Геобионттар.
Планктон
Нектон.
Аэрапланктон.
Геоксендер.
Ағзада тіршілік ететін даралардың топтары:
Геобионттар.
Нектон.
Геоксендер.
Эктопаразиттер.
Эндопаразиттер.
Энергия көзі бойынша жіктелетін ағзалар топтары:
Афтотрофтар.
Фототрофтар.
Хемотрофтар.
Гетеротрофтар
Эукариоттар.
Көміртегінің көзі бойынша жіктелетін ағзалар топтары:
Афтотрофтар.
Фототрофтар
Хемотрофтар
Гетеротрофтар
Прокариоттар
Ядросының бар болуына байланысты жіктелетін ағзалар топтары:
Хемотрофтар
Прокариоттар
Эукариоттар
Эктопаразиттер
Эндопаразиттер
Өсімдіктердің тіршілік формалары:
Су формалар.
Шөптесін
Ағаш тектес
Ауа формалар
Бұталар
Сүтқоректілердің тіршілік формалары:
Жер асты және жер үсті формалар.
Шөптер мен бұталар.
Ағаш тектес.
Су және ауа формалар
Бұталар мен бұта тектестер.
Аталған ағзалардың прокариоттарға жататындары:
Жер асты және жер үсті формалар.
Шөптер мен бұталар
Ағаш тектес.
Су және ауа формалар.
Бұталар мен бұта тектестер.
Аталған ағзалардың эукариоттарға жататындары:
Көк-жасыл балдырлар.
Папортниктер.
Мүк
Кене
Ішек таяқшасы.
Экологиялық факторларға жатады:
Климат
Рельеф
Мүк
Өсімдіктердің бунақденелілер арқылы тозаңдануы.
Қына
Өсімдіктер үшін ресурс болып табылады:
Су
Минералды тұздар
Күн энергиясы.
Уран
Метан
Жануарлар үшін ресурс болып табылады:
Су.
Минералды тұздар.
Күн энергиясы.
Уран
Көмірқышқыл газы.
Экологиялық факторларға жатады:
Минералды тұздар.
Абиотикалық.
Биотикалық
Гелифиттік
Антропогендік.
Абиотикалық факторлар:
Түраралық паразитизм.
Жарықтың ағзаларға әсері.
Түрішілік паразитизм.
Қорықтарды ұйымдастыру.
Төмен температураның өсімдіктерге әсері.
Биотикалық факторлар:
Түраралық паразитизм.
Жарықтың ағзаларға әсері.
Түрішілік паразитизм.
Агрессия
Қорықтарды ұйымдастыру.
Антропогендік факторлар:
Түраралық паразитизм.
Жарықтың ағзаларға әсері.
Агрессия
Қорықтарды ұйымдастыру.
Қызыл кітаптарды шығару.
Жарыққа қатысты ағзалардың экологиялық топтары:
Жылу сүйгіш.
Термофилдер
Жарық сүйгіш
Гелиофилдер
Гигрофилдер
Температураға қатысты ағзалардың экологиялық топтары:
Жылу сүйгіш.
Термофилдер
Жарық сүйгіш.
Суық сүйгіш.
Ксерофилдер
Ылғалдылыққа қатысты ағзалардың экологиялық топтары:
Термофилдер
Гелиофилдер
Гигрофилдер
Ксерофилдер
Суық сүйгіш
Жарықтың қатысуымен тірі ағзаларда жүретін үрдістер:
Фототропизм
Өсімдіктердің гүлденуі.
Фотопериодизм
Жануарлардың көбеюі.
Транспирация
Ультракүлгін сәулелердің қатысуымен жүретін үрдістер :
Озон қабатын қорғайды.
Меланиннің синтезі.
Фотосинтез.
Жануарларда D дәруменінің синтезі.
Жарықты күшейтеді.
Популяцияның құрамына кіреді:
Бір түрге жататын ағзалар.
Әртүрлі түрлерге жататын ағзалар.
Әртүрлі жастағы ағзалар.
Әртүрлі жынысты ағзалар
Жыртқыштар мен жемтіктер.
Популяцияның статистикалық көрсеткіштері:
Саны
Тығыздығы
Туылымы
Өлімі
Өсімі
Популяцияның динамикалық көрсеткіштері:
Саны
Тығыздығы.
Туылымы
Өлімі
Өсімі
Күрделі қауым қалыптастыратын даралар:
Қасқырлардың популяциясы.
Құмырсқаның популяциясы.
Қаздардың популяциясы
Аралардың популяциясы.
Маржандардың популяциясы.
Үйірді қалыптастыратын даралар:
Қасқырлардың популяциясы.
Құмырсқаның популяциясы.
Қаздардың популяциясы.
Аралардың популяциясы.
Маржандардың популяциясы.
Табындарды қалыптастыратын даралар:
Қасқырлардың популяциясы.
Құмырсқаның популяциясы.
Қаздардың популяциясы
Аралардың популяциясы.
Маржандардың популяциясы
Түрішілік қарым-қатынас түрлері:
Симбиоз
Түрішілік бәсекелестік
Түраралық бәсекелестік.
Түраралық эктопаразитизм.
Агрессия
Популяцияларда даралардың тіршілік ету түрлері:
Ата-аналық жұп.
Фабрикалық байланыстар.
Қауым
Табын
Трофикалық байланыстар
Коменсализмнің түрлерін табыңыз:
Арамтамақтық
Симбиоз
Пртокооперация
Пәтерлеу
Аменсализм
Аменсализмнің түрлерін табыңыз:
Арамтамақтық
Симбиоз
Пртокооперация
Пәтерлеу
Бәсекелестік
Коменсализмнің мысалын табыңыз:
Кемірушілердің індерінде қоңыздардың тіршілік етуі.
Сиырдың шөппен қоректенуі.
Қасқырдың қояндармен қоректенуі.
Көбелектер арқылы өсімдіктердің тозаңдарының таралуы.
Бәсекелестік
Паразит-иесі қарым-қатынастардың мысалы:
Мысықтың жүнінде бүргелердің тіршілік етуі.
Адам ағзасында сиыр өгіз таспасының тіршілік етуі.
Қасқырдың қоянды жеуі.
Жыртқыштардың қалдықтарымен қоректенуі.
Бәсекелестік
Жыртқыш - жемтік қарым-қатынастардың экологиялық ролі:
Бір-бірінің сандарын өзара реттеу.
Жыртқыштың жемтікті таңдауы
Жыртқыштардың және олардың жемтіктерінің прогрессивті дамуы.
Қоректі тізбектерге қатысуы.
Тек қана жемтіктердің сандарын реттеу.
Жыртқыш - жемтік қарым-қатынастардың эволюциялық ролі:
Бір-бірінің сандарын өзара реттеу.
Жыртқыштың жемтікті таңдауы.
Жыртқыштардың және олардың жемтіктерінің прогрессивті дамуы.
Қоректі тізбектерге қатысуы.
Тек қана жемтіктердің сандарын реттеу.
Бірлестіктің сукцессия үдерісінде қандай негізгі үдерістер жүреді:
Өсімдіктер мен жануарлардың түрлік құрамының ауысуы.
Ағзалардың түрлік алуандылығының өсуі.
Ағзалардың түрлік алуандылығының азаюы.
Органикалық заттардың биомассасының өсуі.
Бір бірлестіктің екінші бірлестікпен ауысуы.
Биоценоздың кеңістікте бөлінуін сипаттайтын терминдерді көрсетіңіз:
Тұрақтылық
Кездесу жиілігі
Ярустылық
Горизонттылық
Мозаицизм
Биоценозға тән ерекшеліктер:
Биоценоздың бөліктерін ауыстыруға болады
Биоценоздардың тек қана фитоценоздардан тұрады.
Биоценоздар дайын бөліктерден құралады.
Биоценоздың көлемі сыртқы факторларға тәуелді.
Биоценоздар тек қана зооценоздардан тұрады.
Тропикалық байланыстардың мысалдарын табыңыз:
Кемірушілердің індерінде жәндіктердің тіршілік етуі
Сиырдың шөппен қоректенуі.
Қасқырдың қоянмен қоректенуі.
Өсімдіктердің тозаңдарының көбелектер арқылы таралуы.
Құстардың тыныс алуы үшін қайыңның оттегіні бөлуі.
Тропикалық байланыстардың мысалдарын табыңыз:
Кемірушілердің індерінде жәндіктердің тіршілік етуі
Сиырдың шөппен қоректенуі.
Қасқырдың қоянмен қоректенуі
Өсімдіктердің тозаңдарының көбелектер арқылы таралуы
Құстардың тыныс алуы үшін қайыңның оттегіні бөлуі
Форикалық байланыстардың мысалдарын табыңыз:
Кемірушілердің індерінде жәндіктердің тіршілік етуі
Сиырдың шөппен қоректенуі.
Қасқырдың қоянмен қоректенуі
Өсімдіктердің тозаңдарының көбелектер арқылы таралуы
Құстардың тыныс алуы үшін қайыңның оттегіні бөлуі.
Келесі ағзалардың арасында продуцентттерді көрсетіңіз:
Жолбарыс
Бидай
Саранша
Түймедақ
Терек
Бірінщі ретті консументтерді табыңыз
Жолбарыс
Бидай
Саранша
Шегіртке
Тарақан
Екінші ретті консументтерді табыңыз:
Жолбарыс
Бидай
Саранша
Шегіртке
Тарақан
Экожүйеде продуценттер бола алмайды:
Өсімдіктер және балдырлар
Омыртқалы жануарлар және саңырауқұлақтар
Омыртқасыз жануарлар және саңырауқұлақтар.
Өсімдіктер
Фотосинтездейтін бактериялар
Экожүйелердің абиотикалық бөліктерін көрсетіңіз:
Фитоценоз
Биотоп
Биоценоз
Экотоп
Эдафотоп
Микроэкожүйені көрсетіңіз
Биосфера
Шалшық
Шөл
Алаң
Аквариум
Макроэкожүйені көрсетіңіз:
Биосфера
Шалшық
Шөл
Алаң
Жаңбырлы тропикалық орман.
Мезоэкожүйені көрсетіңіз:
Мұхит
Шалшық
Шөл
Тоған
Көл
Атмосфераның газ құрамының компоненттерін көрсетіңіз:
Азот
Диоксиндер
Оттегі
Күкірт
Аргон
Атмосфераның қабаттарын көрсетіңіз:
Термосфера
Аквабиосфера
Маринобиосфера
Педосфера
Тропосфера
Биогенді затты көрсетіңіз:
Аралар
Мұнай
Көмір
Топырақ
Әктас
Биогенді затты көрсетіңіз:
Тастар
Аралар
Бактерия
Топырақ
Әктас
Негізгі затты көрсетіңіз:
Тастар
Мұнай
Көмір
Топырақ
Құм
Биосфера сфераларын көрсетіңіз (В.И.Вернадский бойынша):
Атмосфера
Гидросфера
Литосфера
Тірі зат
Негізгі зат.
Қоршаған орта мен даму бойынша БҰҰ Конференциясының негізгі құжатын
атаңыз:
Орманның барлық түрлерін басқаруды, сақтау мен тұрақты дамуы бойынша
ғаламдық консенсустың принциптері туралы мәлімдеу
«Біздің ортақ болашағымыз» мәлімдемесі.
Қоршаған орта бойынша БҰҰ-ның бағдарламасы
ХХІ ғасыр күн тәртібі.
«Өсу шектері» бағдарламасы
Аймақтық келісім шарттарды анықтаңыз:
Дунайды пайдалану мен қорғау туралы.
Үлкен арақашықтарға ауаның трансшекаралық ластану туралы Конвенция.
Миграция жасайтын жабайы жануарларды қорғау туралы Конвенция
Антарктика тірі теңіз ресурстарын қорғау туралы Конвенция
Жерорта теңізді ластанудан қорғау туралы Конвенция.
Ғаламдық келісім-шарттарды анықтаңыз:
Дунайды пайдалану мен қорғау туралы.
Үлкен арақашықтықтарға ауаның трансшекаралық ластануы туралы Конвенция.
Миграция жасайтын жабайы жануарларды қорғау туралы Конвенция
Антарктика тіршілік ресурстарын қорғау туралы Конвенция
Жерорта теңізді ластанудан қорғау туралы Конвенция.
Сарқылатын және қайта қалыптаспайтын тобына жататын табиғи ресурстарды
көрсетіңіз:
Өсімдіктер әлемі
Көмір
Құнарлы топырақ
Металды минералды шикізат
Қазба отын.
Сарқылатын және қайта қалыптасатын тобына жататын табиғи ресурстарды
көрсетіңіз:
Өсімдіктер әлемі
Көмір
Құнарлы топырақ
Микроағзалар
Жануарлар әлемі.
Түймедақ табиғи ресурстардың қай тобына жататының көрсетіңіз:
Денсаулықты сақтау категорясына.
Эстетикалық
Ғылыми
Салыстырмалы қалыптасқан.
Энергетикалық категориясына.
Сарқылатын және салыстырмалы қалыптасатын тобына жататын табиғи
ресурстарды көрсетіңіз:
Өсімдіктер әлемі.
Көмір
Құнарлы топырақ
Металды минералды шикізат
Тұщы су.
Ортаның ластануы – бұл:
Ортаға өзіне тән емес агенттердің енуі
Қазба байлықтарды алу үшін пайдаланатын табиғи объектілер мен құбылыстар
Ортада бар болған агенттердің концентрациясының жоғарлауы.
Қазіргі кезде және болашақта пайдаланатын табиғи объектілер мен құбылыстар
Салыстырмалы қалыптасатын табиғи ресурстар.
Физикалық ластануды көрсетіңіз
Жарықтық
Биотикалық
Шулы
Микробиологиялық
Жылулық
Биологиялық ластануды көрсетіңіз:
Жарықтық
Биотикалық
Шулы
Микробиологиялық
Жылулық
Берілген ресурстардан қайсысы энергетикалық болып табылатынын анықтаңыз:
Күн радиациясы
Ғарыштық сәулелері
Озондық экран.
Газ
Шымтезек
Берілген ресурстардан қайсысы газды-атмосфералық болып табылатының
анықтаңыз:
Күн радиациясы.
Ғарыштық сәулелер
Озондық экран
Газ
Шымтезек
Берілген ресурстардан қайсысы су ресуртары болып табылатынын анықтаңыз:
Күн радиациясы
Шымтезек
Атмосфераның ылғалдылығы
Көлдер
Өсімдіктердегі ылғалдылық.
Берілген ресурстардан қайсысы топырақты-геологиялық болып табылатынын
анықтаңыз:
Күн радиациясы.
Озондық экран.
Металды кендер
Металды емес кендер.
Топырақтық ластанулар.
Сарқылмайтын табиғи ресурстарды анықтаңыз:
Тұщы су
Жануарлар
Әлемдік мұхиттың қорлары
Күн энергиясы
Ғарыш сәулелерінің энергиясы
Ғылым ретіндегі табиғатты пайдаланудың мақсаттарын анықтаңыз:
Жерде өндіріс салаларының тиімді орналастыруы
Табиғи ресурстарды пайдаланудың мақсатқа лайықты бағыттарын және
олардың қасиеттеріне тәуелділігін анықтау.
Биологиялық үдерістермен бұзылмайтын ластағыш заттарды шығару.
Адамдар мен оларға пайдалы ағзалар үшін қолайлы мекен ету ортаны
қалыптастыру.
Биосфераның құрамын өзгерту
Табиғатты тиімді пайдаланудың ғылыми-танымдық себебінің міндетін анықтаңыз:
Қалдықсыз технологияларды жасау
Ағзалардың биологиялық әралуандығын сақтау
Табиғаттың өзгермейтін үлескілерін сақтау.
Табиғатты қорғау бойынша заңдарды анықтау
Табиғаттың жеке үлескілерін сақтау.
Табиғатты тиімсіз пайдалануды анықтаңыз:
Қоршаған ортаның ластануына әкелетін адамның іс-әрекеті
Табиғи жүйелер тепе-теңдігінің бұзылуына әкелетін адамның іс-әрекеті.
Табиғи ресурстардың таусылуына әкелетін адамның іс-әрекеті.
Адамның қажеттіліктерінің қанағаттандыру үшін табиғи ресурстардың
пайдалануын қамтамасыз ететін адамның шаруашылық іс-әрекеті.
Табиғи ресурстардың үнемді пайдалануын қамтамасыз ететін адамның
шаруашылық іс-әрекеті.
Табиғатты тиімді пайдаланудың ғылыми-танымдық себебінің міндетін анықтаңыз:
Қоршаған ортаның ластануына әкелетін адамның іс-әрекеті.
Табиғи жүйелер тепе-теңдігінің бұзылуына әкелетін адамның іс-әрекеті
Адамның қажеттіліктерінің қанағаттандыру үшін табиғи ресурстардың
пайдалануын қамтамасыз ететін адамның шаруашылық іс-әрекеті
Табиғи ресурстардың үнемді пайдалануын қамтамасыз ететін адамның
шаруашылық іс-әрекеті.
Табиғи ресурстарды сақтау мен қайта қалыптастыруын қамтамасыз ететін
адамның шаруашылық іс-әрекеті
Табиғатты тиімсіз пайдаланудың себептерін көрсетіңіз:
Экология заңдарын жеткілікті түрде білмеу .
Өнеркәсіпкерлердің материалдық қызығушылықтарының аз болуы
Қалдықсыз технологиялар мен үдерістердің шығару
Табиғи ресурстарды тиімді пайдалануға бағытталған адамның іс-әрекеті.
Халықтың экологиялық мәдениетінің төмен болуы.
Табиғатты тиімді пайдаланудың ғылыми-танымдық себебін жүзеге асыру үшін
адамның әрекетін анықтаңыз:
Халық денсаулығының болжауын анықтау.
Қалдықсыз технологияларды жасау
Қорықтарды ұйымдастыру.
Заң шығарушы базаның дамуы
Қызыл кітаптарды шығару
Табиғатты пайдалануға кіреді:
Табиғи ресурстарды алып шығу және өңдеу
Биосфераның құрамын өзгерту.
Табиғи ресурстарды қайта қалыптастыру
Тіршілік ортасының табиғи жағдайларын пайдалану мен қорғау
Пайдалы қазбаларды бақылаусыз шығару.
Қышқыл жауын-шашындарды тудыратындар:
Метан
Күкіртсутек
Хлорфторкөміртектер
Күкірт диоксиді.
Азот оксиді.
Парникті эффектіні тудыратындарды көрсетіңіз:
Метан
Күкіртсутек
Хлорфторкөміртектер
Күкірт диоксиді.
Азот оксиді.
Атмосфералық ауаны ластанудан қорғайтын шараларды көрсетіңіз:
Өнеркәсіптік мекемелерді шаң және газ ұстайтын құралдармен жабдықтандыру.
Суды қайнату.
Тұндырғыштарды тұндыру.
Қалдықсыз және аз қалдықты технологияларды енгізу.
Өндірісті кәсіпорындардың айналасында санитарлық-қорғау аймақтарды ұйымдасттыру.
Смогтың типтерін атаңыз:
Лондондық типі.
Мадридтік типі.
Лос-Анджелестік типі
Фотохимиялық
Чикаголық типі.
Атмосфераны ластайтын заттар жіктелетін топтарды көрсет:
Метан
Табиғи және жасанды.
Химиялық және механикалық.
Фреондар және озон
Бірінші және екінші.
Ең үлкен «озон тесіктері» қай континенттің үстінде орналасатының табыңыз:
Америка
Австралия
Арктика
Антарктида
Африка
Атмосфераның жасанды ластануына жатады:
Радиоактивті
Электромагнитті
Жанартаулардан шыққан заттар.
Мұнай мен фенолдар.
Пестицидтер мен гербицидтер
Қышқыл жауын-шашындар тудырады:
Асқазан-ішек жолының ауруларын.
Жапырақтардың зақымдануын.
Су жануарларының өлуін.
Өкпе ауруларын.
Ғимараттардың бұзылуын.
Көліктерден шыққан газдардан атмосфераға түсетін ластағыш заттар:
Фреондар
Азот оксидтері.
Көмірсутектер
Көміртек оксиді.
Қорғасын
Гидросфераның құрамына кіретіндер:
Жер бетіндегі сулар.
Жер асты сулары.
Озон мен күкірт диоксиді.
Литосфера
Мұхиттың сулары.
Табиғатта судың ролін көрсетіңіз:
Литосфераның маңызды бөлігі болып табылады
Су жердің климатын қалыптастырады.
Атмосфераның маңызды бөлігі болып табылады.
Су фотосинтез үдерісінде оттегінің көзі болып табылады.
Су тіршілік орта болып табылады.
Тұщы су жетіспеушілігінің себебін көрсетіңіз:
Теңізбен мұхиттардың деңгейінің төмендеуі.
Теңізбен мұхиттардың деңгейінің көтерілуі.
Өнеркәсіптік және тұрмыстық ағындармен су қоймаларының ластануы.
Халық санының жылдам өсуіне байланысты суға қажеттіліктердің өсуі.
Ауыз су қолдану мөлшерінің өсуі.
Су ластану көздерінің аталуы:
Жер беті немесе жер асты суларына микроағзаларды енгізетін көзі.
Жер беті немесе жер асты суларына жылуды енгізетін көзі.
Жер беті немесе жер асты суларына зиянды заттарды енгізетін көзі.
Жер беті немесе жер асты суларына озонды енгізетін көзі.
Жер беті немесе жер асты суларына оттегін енгізетін көзі.
Ағынды суларды суда ерітілмейтін заттардан тазалау әдістерін көрсетіңіз:
Өнеркәсіптік кәсіпорындарды газдарды ұстайтын құралдармен жабдықтау.
Өнеркәсіптік кәсіпорындардың айналасында санитарлық-қорғау аймақтарын ұйымдастыру.
Суды биологиялық тазалау.
Суды фильтрлеу.
Тұндырғыштарда тұндыру.
Өзендерде гидроэлектростанцияларды құрудың жағымсыз зардаптарын көрсетіңіз:
Бағалы кәсіпшілік балықтар санының түсуі.
Жердің сумен басылуы
Қоршаған орта микроклиматының өзгеруі.
Кәсіпшілік балықтар санының өзгеруі
Өзен суының температурасының төмендеуі.
