Кеңістікті бағдарлауға  үйрету  арнайы қажеттілік   

Мүмкіндіктері шектеулі балаларға коррекциялық, психологиялық-педагогикалық қолдау көрсететін  арнайы білім беру ұйымы

Мүгедектіктің әлеуметтік моделі  бойынша

Л.С.Выготскийдің дамыта оқыту концепциясының негізін құрайтын ілім-

Мүмкіндіктері шектеулі балаларға ерте жастан коррекциялық көмек көрсету жайында мемлекеттік моделін әзірлеген отандық ғалым-

Мүмкіндіктері шектеулі балаларға әлеуметтік- медициналық- педагогикалық коррекциялық көмекті реттейтің Заң-

Бала тынышсыз, мазасыз, себепсіз қолды, аяқты көп сермей береді, орындықта шайқалақтайды, үнемі артына қарай береді бұл

Мүгедектіктің медициналық моделі бойынша

Сөйлеу тілі замыдалуына жатады

Сөйлеу тілі замыдалуына жатады

Психикалық дамуы тежелген балаларды зерттеді

Психикалық дамуы тежелу түрлері

Психикалық дамуы тежелу түрлері

Кіші мектеп жасында оқу әрекетінің тұлғалық компоненттерінің жетілмегендік белгілері байқалады

Кіші мектеп жасында оқу әрекетінің тұлғалық компоненттерінің жетілмегендік белгілері

Конституционалды шығу тегіндегі психикалық дамуы тежелген балаларда мынадай ерекшеліктері бар

Конституционалды шығу тегіндегі психикалық дамуы тежелген балаларда мынадай ерекшеліктері бар

Психикалық дамуы тежелген балаларға тән көрсеткіш

Арнайы мекемелерде ғана білім алуға қабылданатын ПДТ балалардың санаты-

Мидың органикалық зақымдалуы салдарынан интеллектің тұрақты төмендеуі-

Түзету курстары төмендегідей берілген:

- «Көруді қабылдау және қалдық көруді сақтау және дамыту». Сабақ көру мүшесі ауруының сипатына, көру қызметінің негізгі жағдайына, жалпы психикалық дамуына, көру қабылдауының қалыптасу деңгейіне байланысты толымдалатын топта (2-4 адам) өткізіледі .Сабақ ұзақтығы 30 минуттан артық болмау керек.. Сабақ жиілігі – аптасына 2-3 рет. Үздіксіз көру жүктемесі 5-10 минуттан аспау қажет.

- «Емдік дене шынықтыру (ЕДШ)». Сабақта емдік –сауықтыру міндеттері шешіледі задачи (бөгеліп қалушылықты жою, қозғалыстың шектеулілігі және қозғалыстың жетімсіздігі, бұлшық еттің сезімі, байланыссыздық) және емдеу- қалпына келтіру (қозғалыс біліктілігін жетілдіру.). Сабақ топта, дербес және кіші топта өткізіледі. Сабақ ұзақтығы 30-45 минут.Әр оқушыны офтальмологтік, психофизикалық, соматикалық мұқият кешенді тексеруден кейін емдік дене тәрбиесі тағайындалады. Ауруының мәліметтері есеріледі (омыртқаның қисаюы және т.б.)

- «Түзету ритмикасы». Ритмика сабақтары оқушылардың музыканы тыңдауға, мазұнын қимыл арқылы беруге, қозғалыс біліктіліктерін 24 қалыптастыруға және бекітуге үйрету мақсатында өткізіледі. Ырғақты сезінуін, координацияны, шыдамдылықты, физикалық жұмыс жасау қабілеттілігін дамытуына мүмкіндік жасау . Ритмика сабағы ритмикалық жаттығуларды, ритмикалық эстафета, музыкалық-ритмикалық және сөйлеу ойындарын пайдалануды ұсынады.

- «Мимиканы және пантомимиканы дамыту». Сабақ дербес және топпен жүргізіледі. Сабақ ұзақтығы 40-45 минут. Сабақты өткізу түрі қойылған мақсатқа сәйкес болады. Сабақты тифлопедагог өткізеді.

- «Түйсіну мен ұсақ моториканы дамыту». Бұл курстың мақсаты зағиптардың түйсінуі мен ұсақ моторикасын дамыту, заттарды тануды , қоршаған ортадағы нәрселерді , кеңістікте бағытталуын үйрету. Сабақ топта, дербес және кіші топта өткізіледі.

- «Кеңістікте бағдарлау». Оқушылар үлкен, кіші кеңістікте бағытталу тәжірибесіне, өз бетімен қозғалу біліктілігіне сәйкес топтарға бөлінеді.

- «Әлеуметтік-тұрмыстық бейімдеу». Курстың негізгі мақсаты болып табылады: қоршаған әлемдегі заттар және құбылыстар туралы елесті қалыптастыру; түрлі әлеуметтік жағдаяттардағы және қоғамдық орындардағы дұрыс тәртіп біліктілігіне, айналадағы адамдармен қарым-қатынасқа үйрету.

1. «Мимиканы және пантомимиканы дамыту» сабағының ұзақтығы

A)30-35 мин

B)20-25 мин

C)40-45 мин

D)25-30 мин

E)35-40 мин

2. «Көруді қабылдау және қалдық көруді сақтау және дамыту» сабағының ұзақтығы

A)30 мин

B)15 мин

C)25 мин

D)35 мин

E)40 мин

2002 жылы қабылданған мүмкіндігі шектеулі балаларды әлеуметтік және медициналық –педагогикалық түзеу арқылы қолдау туралы “ Заң төменгідей негізгі терминдер мен аңықтамалар пайдаланады.

Скрининг – “қатер” тобындағы балаларды анықтау мақсатымен жаппай стандартталған тексеру.

Арнаулы білім беру – кемтар балаларға арнайы жағдайлар жасай отырып білім беру.

Мұнда оқыту мүмкіндігі қоршаған орта туралы қарапайым білім алумен, өзіне-өзі қызмет ету дағдысын менгеру мен, қарапайым еңбек дағдысын және кәсіби даярлықты менгерумен шектеледі.

Компенсация процестері мүмкіндіктер әлеуметтік еңбеке бейімделу жағдайын құру үшін және қалыпты дамыған тұлғалар ортасына кемтар балаларды біріктіру үшін қажет.

Сауықтыру -өзара тығыз байланысты бірнеше формалары бар, медициналық, психологиялық, педагогикалық, әлеуметік-экономикалық, кәсіби еңбек және тұрмыс шараларының кешенді жүйесінен тұрады. Олардың біреуінсіз толық сауықтыру мүмкін емес. Медициналық тұрғыдан алғанда мүгедектердің денсаулығын толық сауықтыру, белсенді өмірге араластыру. Психологиялық тұрғыдан қарағанда сауықтыру өзін-өзі бағалауды қалыптастырудың тұлғалық психокоррекциясы.

Педагогикалық тұрғыда сауықтыру-білім алуға қажетті білім іскерлік, дағдылы менгеруге бағытталған тәрбие шаралары.

Әлеуметтік –экономикалық сауықтыру – мүмкіндіктері шектеулі тұлғаларды тұрғын үймен, пенсиямен, кемістікке тәуелді қажетті арнайы техникалық құрал- жабдықтармен қамтамасыз ету.

Кәсіби еңбекпен сауықтыру- кәсіби еңбектің дәйекті түрін анықтап, оған оқыту, жұмысты жеңілдететен арнайы техникалық құралдарды пайдалануға үйрету, жұмыс орнына бейімдеу

Тұрмыстық  сауықтыру-  мүмкіндіктері  шектеулі  тұлғалар  үйінде  және көшеде еркін жүру үшін арнайы протездермен камтамасыз ету және ғимараттар мен нақты баспалдақтарын тірек-қимыл- қозғалысында ауытқуы бар тұлғалар үшін бейімдеу.

1. Мүмкіндіктері шектеулі тұлғаларды тұрғын үймен, пенсиямен, кемістікке тәуелді қажетті арнайы техникалық құрал-жабдықтармен қамтамасыз ету-бұл:

A) Кәсіби еңбекпен сауықтыру

B) Тұрмыстық көмек

C) Педагогикалық көмек

D) Медициналық сауықтыру шаралары

E) Әлеуметтік көмек

2. Мүмкіндіктері шектеулі тұлғалар үйінде және көшеде еркін жүру үшін арнайы протездермен камтамасыз ету және ғимараттар мен нақты баспалдақтарын тірек-қимыл- қозғалысында ауытқуы бар тұлғалар үшін бейімдеу

A) Педагогикалық көмек

B) Психологиялық көмек

C) Тұрмыстық сауықтыру

D) Кәсіби еңбекпен сауықтыру

E) Әлеуметтік –экономикалық көмек

3. Білім алуға қажетті іскерлік, дағдыны меңгеруге бағытталған шаралар:

A) Медициналық көмек

B) Әлеуметтік көмек

C) Психологиялықкөмек

D) Педагогикалықкөмек

E) Психотерапиялықкөмек