ข้อความที่เรียบเรียงอย่างสละสลวยถูกต้องตามลักษณะภาษาแต่ไม่กำหนดข้อบังคับตามฉันทลักษณ์

ไม่บังคับฉันทลักษณ์

บังคับสัมผัส

ถ้อยคำที่มีลักษณะบังคับในการแต่งซึ่งทำให้เกิดความไพเราะ จากเสียงสัมผัส จังหวะ

1 รูปแบบ

2 รูปแบบ

3 รูปแบบ

4 รูปแบบ

ต้องรู้จักใส่อารมณ์ความรู้สึกในบทร้อยกรองที่อ่าน

ต้องรู้จักผสมคำหรือพยางค์บทร้อยกรองที่อ่าน

ต้องรู้จักฉันทลักษณ์ของบทร้อยกรองที่อ่าน

ต้องรู้จักทำนองของบทร้อยกรองที่อ่าน

อ่านให้เสียงดังพอสมควร

อ่านให้ถูกต้องตามอักขรวิธี

มีสมาธิในการอ่าน

อ่านให้เป็นเสียงพูด

ทำให้เรื่องที่อ่านนั้นน่าสนใจ

ทำให้ผู้อ่านมีชีวิตชีวามากยิ่งขึ้น

เปลี่ยนอารมณ์ของผู้ฟัง

ทำให้การอ่านนั้นชวนฟังยิ่งขึ้น

ให้สังเกตข้อความ

ที่จะอ่านต่อไป

ข้างหน้า

หยุดอ่าน

เว้นวรรคเล็กน้อยเพื่อหยุดหายใจ

หยุดหายใจ

ร้อยแก้วเป็น

ความเรียง บรรยาย พรรณา ส่วนร้อยกรอง

มีการบังคับฉันทลักษณ์

ร้อยแก้วมีการบังคับฉันทลักษณ์ ส่วนร้อยกรองเป็นความเรียงร้อยแก้วเป็นความเรียง บรรยาย พรรณา

น้ำเสียงควรเบาลง สั่นเครือ จังหวะการอ่านช้ากว่าปกติ

น้ำเสียงควรหนักแน่น เน้นเสียงดังกว่าเดิม อ่านกระชับ สั้น ห้วน

น้ำเสียงต่ำ เน้นบาง สะบัดเสียงบ้าง

ใช้น้ำเสียงปานกลาง ไม่เบา ไม่ดังเกินไป เน้นเสียงที่คำสอน แต่ไม่ห้วน

อารมณ์โศกเศร้า เสียใจ

อารมณ์ดีใจ

อารมณ์น้อยใจ

อารมณ์โกรธ