ศึกษาสิ่่งที่อ่านให้เข้าใจเพื่อให้ทราบสาระสำคัญของเรื่อง

มีสมาธิในการอ่าน มั่นใจ ไม่อ่านผิด

อ่านเสียงดังพอประมาณ ไม่ตะโกนหรือแผ่วเกินไป

มีการดัดเสียงอ่านใช้เสียงเล็กแหลม

/

การเว้นจังหวะหายใจช่วงสั้น

//

การเว้นจังหวะหายใจช่วงยาว

____

การลงหรือเน้นน้ำหนักเสียง

.

การจบประโยค

วิธีการอ่านที่มุ่งให้ผู้ฟังได้รับความบันเทิงจาก เนื้อหาของเรื่องและลีลาการอ่าน

วีธีการอ่านที่มีรูปแบบเฉพาะ เน้นความไพเราะ และจังหวะในการอ่าน

วิธีการอ่านโดยการสอดแทรกอารมณ์ ความรู้สึกลงไปในบทร้อยกรอง

วิธีการอ่านออกเสียงอย่างไพเราะตามลีลาของ บทร้อยกรอง

สารคดี

ตำรา

นิยาย

กาพย์เห่เรือ

การขับ - เสภา

การว่า - กล่อมเด็ก

การแหล่ - การแหล่เทศน์

การสวด - โอ้เอ้วิการราย

หลักศิลาจารึกพ่อขุนราม

หลักการอ่านและพิจารณาวรรณกรรม

พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน

หลักการใช้ภาษาเพื่อการสื่อสาร

อ่านเว้นวรรคตอนตามความยาวของประโยค

อ่านเน้นเสียงสูงต่ำแสดงอารมณ์ของผู้อ่าน

อ่านโดยแสดงลีลาท่าทางประกอบ

อ่านออกเสียงเหมือนเสียงพูด

บัน-จง

บัน-จะ-รง

เมน-มาด

เม-รุ-มาด

การเน้นเสียงให้เกิดภาพพจน์และอารมณ์

การออกเสียงคำเอกคำโทตามที่ปรากฏ

การคุมเสียงในการออกเสียงท้ายบาท

การออกเสียงให้ถูกต้องตามอักขรวิธี

ลิลิตตะเลงพ่าย

ลิลิตพระลอ

โคลงภาพพระราชพงศาวดาร

โคลงนฤทุมนาการ

คำและพยางค

เสียงเอก เสียงโท

วรรคตอนของฉันท

ครุ ลหุ และคณะฉันท์

เสียงไพเราะเป็นกังวานเหมือนเสียงลูกแก้วกระทบกัน

เสียงนุ่มทุ้มให้อารมณ์ความรู้สึก

เสียงใสดังกังวานไม่แหบแห้ง

เสียงไพเราะไม่แหบเครือ

น้ำเสียงหนักแน่นเน้นเสียงดัง

น้ำเสียงหนักแน่น ไม่ห้วน

น้ำเสียงต่ำเน้นเสียง

น้ำเสียงสั่นเครือ

บทหวาดเสียว

บทโลดโผน

บทตื่นเต้น

บทสู้รบ

อ่านให้เสียงดังเต็มเสียง แสดงสีหน้าท่าทางประกอบ

ใช้น้ำเสียงเร้าใจ ปรับเสียงหนักเบาตามบทอ่าน

เน้นคำที่ควรเน้นอ่านให้กระชับ

บทสู้รบปรับเสียงให้เนิบช้ากว่าปกติ

ร่ายยาว

ร่ายกั้น

ร่ายสุภาพ

ร่ายโบราณ

หนึ่งวรรคมีกี่คำก็ได้แต่ไม่ต่ำกว่า 5 คำ

บทหนึ่งมีกี่วรรคก็ได้ แต่ไม่ต่ำกว่า 5 วรรค

การส่งสัมผัส คำสุดท้ายของวรรคหน้า สัมผัสกับคำที่ 1 2 หรือ3 ของวรรคถัดไป

เมื่อจบบทต้องจบด้วยโคลงสองสุภาพ

ความยาว หรือมากของจำนวนคำในแต่ละวรรค

ใช้สระเสียงยาวทุกคำในวรรค

มีจำนวนวรรคมากกว่าร่ายสุภาพ

เมื่ออ่านต้องมีการตีกลองยาวประกอบ