WorksheetsӘДЕБ. ІЛИЯС ЕСЕНБЕРЛИН 4 АЙ 3 АПТА
Total questions: 55
Worksheet time: 28mins
“Мен ең бірінші материал жинаймын. Деректер іздеймін. Айғақты уақиғаларды қараймын. Халық фольклорына сүйенемін. Жазба бетінде қандай шығармалар бар, соның барлығын қолым жеткен жерге дейін зерттеймін, оқимын, бірімен-бірін салыстырамын. Сосын алдымен ойға салып, миыма жазамын…” кімнің сөздері?
Мұқағали Мақатаев
Фариза Оңғарсынова
Мұхтар Шаханов
Ілияс Есенберлин
1915 жылы 10 қаңтарда қазіргі Ақмола облысының Атбасар қаласында дүниеге келген тұлға:
Мұқағали Мақатаев
Фариза Оңғарсынова
Мұхтар Шаханов
Ілияс Есенберлин
Ілияс Есенберлин Қазақ тау-кен металлургия институтын қай жылы аяқтады?
1937 жылы
1940 жылы
1939 жылы
1938 жылы
Ілияс Есенберлин жалпы саны қанша роман жазған?
он екі
он үш
он төрт
он алты
Ілияс Есенберлин қазақ әдебиетінде қай жанрдың негізін салушылардың бірі болып табылады?
драматургия
тарихи роман
роман-эпопея
мемуарлық шығармалар
“…осы шығармалардан кейін тарихи тақырыптарға көштім. Өйткені көп жылдан бері көкірегімде жүрген арманым болатын. Жалпы алғанда «Көшпенділер» атты трилогияға кірістім. Оның алғашқы кітабы – «Алмас қылыш», содан кейін – «Жанталас», «Қаһар». Бұл трилогиямның өзі маған оңайға түскен жоқ. Жиырмаға таяу жыл өмірімді алды…” пікір авторын табыңыз:
Ілияс Есенберлин
Мұхтар Әуезов
Қабдеш Жұмаділов
Әбіш Кекілбаев
“Алғашқы кітаптың мазмұны – 14-16, екінші кітаптікі – 17-18 ғасырлардағы, ал үшіншісінің мазмұны XIX ғасырдағы қазақ даласында тарихи тұрғыдан елеулі орын алған оқиғалардың соқталы дегендері жайында әңгімелеуге құрылған” деп Ілияс Есенберлиннің еңбегіне баға берген тұлға:
Жұмат Тілепов
Немат Келімбетов
Нұрдәулет Ақыш
Әкім Тарази
“Ілияс Есенберлин – қазақ әдебиетінің ғана емес, қазақ халқы тарихының төрінен лайықты орын алатын дара тұлға. Олай деуіміздің бірнеше себебі бар. Қазақ хандығының бостандық пен тәуелсіздік жолындағы күресі тақырыбына қалам тартты” пікір авторын табыңыз:
Олжас Сүлейменов
Дінмұхамед Қонаев
Нұрсұлтан Назарбаев
Тұманбай Молдағалиев
Ілияс Есенберлиннің алғашқы дастандары қай жылы жарық көрді?
1945 жылы
1942 жылы
1944 жылы
1943 жылы
Жазушының алғашқы дастандарын табыңыз:
“Таудағы тартыс”
“Біржан сал трагедиясы”
“Сұлтан”
“Айша”
“Айқас”
Ілияс Есенберлиннің 1949 жылы жарыққа шыққан өлеңдер жинағы:
“Махаббат мейрамы”
“Адамгершілік туралы жыр”
“Өзен жағасында”
“Адам туралы ән”
“Ілияс Есенберлин шығармалары - әдебиетіміздің қоржынындағы асыл мүліктің бірі. Оның он жеті романы жазушының ең қиын шақта, партиялық, мемлекеттік қатаң бақылауға қарамастан, көркемсөз ағысын ұлттық тақырып арнасына бұруын ең бағалы жетістік деп бағалауымыз керек” деген пікірдің авторы кім?
Рымғали Нұрғали
Әкім Тарази
Шериаздан Елеукенов
Шыңғыс Айтматов
Жазушының 1969 жылы жазған романы:
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Қаһар”
“Көшпенділер”
Ілияс Есенберлин 1942-1947 жылдары қандай қызметті атқарады?
Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінде нұсқаушы
Қазақ филармониясының директоры
Қазақстан Геология министрлігінде аға инспектор
Жазушылар Одағындағы қызмет
Жазушының 1953-1954 жылдары қандай қызмет атқарғанын табыңыз:
Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінде нұсқаушы
Қазақ филармониясының директоры
Қазақстан Геология министрлігінде аға инспектор
Жазушылар Одағындағы қызмет
Жазушының “Алмас қылыш” атты романы қай жылы жазылған?
1970 жылы
1971 жылы
1972 жылы
1973 жылы
Жазушының “Жанталас” атты романы қай жылы жазылған?
1974 жылы
1972 жылы
1975 жылы
1973 жылы
Бұл шығармаларда қазақ халқының қай кезеңдегі тарихы суреттелген?
14 ғасырдан 17 ғасырға дейін
15 ғасырдан 18 ғасырға дейін
15 ғасырдан 19 ғасырға дейін
14 ғасырдан 19 ғасырға дейін
Автор қай жылы романдарын біріктіріп “Көшпенділер” трилогиясы ретінде жариялады?
1974 жылы
1975 жылы
1976 жылы
1977 жылы
“Көшпенділер” трилогиясының үшінші кітабы:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Өз халқын бодандық бұғауынан азат етуге ұмтылған Кенесары Қасымұлы бастаған көтеріліс жайлы өрбитін роман:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Әбілқайыр хан, Жәнібек хан, Керей хандар арасындағы тартыс бейнеленетін роман:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Қазақ халқының басынан өткен жаугершілік замандар суреттелген, Қасым хан, Хақназар хан, Абылай хан секілді тарихи тұлғалар бейнеленген роман:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
“Қаһар” романында тарихи шындық, қаһармандар келбеті нанымды мүсінделген. Мұнда халықтың азаттық жолындағы күресін, ересен ерлігін бейнелейтін жарқын беттер мол. Автор бір жағынан бостандықты аңсаған, бірақ оған жетуге жағдайы жоқхалықтың басындағы трагедияны таныстыра алған” Пікір авторын табыңыз:
Рымғали Нұрғали
Әбіш Кекілбаев
Жұмат Тілепов
Рахманқұл Бердібаев
“Қаһар” романындағы негізгі қаһарман:
Кенесары
Халық
Наурызбай
Саржан
Жазушының “Айша” дастанының бас кейіпкері:
Әлия Молдағұлова
Мәншүк Мәметова
Хиуаз Доспанова
Ләззат Оспанова
Жазушының 1982-1983 жылдары жариялаған еңбегі:
“Толқиды Есіл”
“Алыстағы арпалыс”
“Алтын Орда”
“Аққу құстар қуанышы”
“Әдебиетіміздің арғы-бергі тарихында ұлы сахараның бірде құландай тулап, бірде ұлардай шулап қалған алмағайып тағдырын Ілияс Есенберлиндей азаматтық қажырмен, суреткерлік қуатпен толғаған жазушы болған жоқ” Пікір авторын табыңыз:
Рымғали Нұрғали
Әбіш Кекілбаев
Жұмат Тілепов
Рахманқұл Бердібаев
“Қаһар” романының алғашқы атауы:
“Кенесары хан”
“Кене хан”
“Хан Кене бастаған көтеріліс”
“Хан Кене”
“Ілекеңнің сол кезде ең даулы– тарихи тақырыпқа баруы оның керемет жүректілігін, отансүйгіштігін, ұлтшылдығын көрсетеді. Ол кісі кейінгі қаламдас інілеріне жол ашты. Тарихи мектепті қалыптастырды. Менің «Дарабозды», «Соңғы көшті», Мұхтардың «Аласапыранды» жазуына… бәріне жол ашқан Есенберлиннің романдары. Мұзжарғыш кемедей алға жол тартты” деп Ілияс Есенберлин туралы еске алған кім?
Шерхан Мұртаза
Әбіш Кекілбаев
Қабдеш Жұмаділов
Мұхтар Мағауин
“Роман-хроникаға жан-жақты суреттеу тән емес, сондықтан Есенберлин, негізінен, қазақ елі тәуелсіздігінің идеологиялық мәселелеріне баса назар аударған. Идеология дегеніміз – белгілі дүниетаным көзқарасы бойынша жүйеленген идеялар. Есенберлиннің көшпенділер туралы роман-трилогиясының сындарлы идеологиясы – ұлттық идея” Пікір авторын табыңыз:
Рымғали Нұрғали
Әкім Тарази
Шериаздан Елеукенов
Шыңғыс Айтматов
«…түрлі кітаптар, қолжазбалар, шежірелер арасында шашырап жатқан анық фактілерден құралғандықтан және оқиғалардың жылнамасы сақталғандықтан, мұны роман-хроника деп атаған абзал… Қазақ жырлары мен аңыздарының бірқатары халықтық роман тәрізді. Оларда әлеуметтік сипат, адамдар ісіне дәл, нақты мінездеме беру де жиі ұшырайды. Бұларды ретіне қарай жазба профессионал әдебиеттің қажетіне жаратуға әбден болады», – деген пікір білдірген тұлға:
Рымғали Нұрғали
Әбіш Кекілбаев
Жұмат Тілепов
Рахманқұл Бердібаев
Сейтеннің бір кезде барымтаға да, жауға да қатар шапқан үзеңгілес жолдасы әрі руласы, патша өкіметінің тыңшысы
Сейтен
Ожар
Саржан
Есенгелді
“Ол уставта шоқынғысы келген адамға зорлық жасалмауы тиіс, «өз еркімен шоқынсын деген сөз бар ғой” деген сөзден секем алып қалған кім?
Қасым
Санжар
Кенесары
Сейтен
Әр округте қанша болыстан болды?
10-12 шақты
100 шақты
15-20 шақты
20-25 шақты
Ауылды басқаратын 3 жылға сайланған биліктегі адам:
старшын
төре
сұлтан
аға сұлтан
Округке ие болатын 3 жылға сайланатын адам:
старшын
төре
сұлтан
аға сұлтан
Патшаға қарсы ереуіл ұйымдастырғаны үшін өлім жазасына кесілген, ержетіп қалған үш ұлы Сібірге айдалған кейіпкер:
Сейтен
Тайжан
Есенгелді
Саржан
Қарапайым халыққа жаны қас, өзімшіл, озбыр, Омбы генерал-губернаторының сеніміне ие болып, ойына келгенін жасайтын Қараөткелдің аға сұлтаны:
Есіркеген
Кенсары
Генс
Қоңырқұлжа
Ержүрек, қайсар, батыл Кенесарының қарындасы:
Алтыншаш
Күміс
Бопай
Ақмоншақ
Ілияс Есенберлиннің идеясы адамгершілікті ұмытпау туралы романы:
“Айқас”
“Аққу құстар қуанышы”
“Махаббат мейрамы”
“Ғашықтар”
Жазушының соғыс тақырыбына байланысты кеңестік саясаттың сойылын соғудан емес, адамзаттық мәселе тұрғысынан жырлаған шығармасы:
“Көңіл - дастан”
“Адам - мәңгілік”
“Маңғыстау майданы”
“Көлеңкеңмен қорғай жүр”
Жазушының тың игерушілер өмірін реалистікпен суреттеген шығармасы:
“Көңіл - дастан”
“Қатерлі өткел”
“Маңғыстау майданы”
“Көлеңкеңмен қорғай жүр”
Абылай ханның немересі, Кенесары ханның туған інісі:
Есенгелді
Саржан
Наурызбай
Есіркеген
Бауырлас башқұрт халқының батыры Салауат Юлай бастаған ұлт-азаттық көтеріліске қатысқан, зеңбірек құя білетін жігіт
Есіркеген
Әшірап
Қарапұшық
Иван
Ілияс Есенберлиннің 1967 жылы жарық көрген еңбегі:
“Айқас”
“Аққу құстар қуанышы”
“Махаббат мейрамы”
“Ғашықтар”
Жазушының қазақтың бір кездегі Ақ ордасын қайта қалпына келтіріп, тәуелсіз Қазақ елінің туы астында үш жүз бас қосып, бірігу идеясымен жасалған еңбегі:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Жазушы саны жағынан аз ұлттың империя өңешіне түсіп кетпеу үшін жанталасқан күресті бейнелеген туынды:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Ілияс Есенберлиннің кеңестік дәуірде де қазақтың елдік рухы үзілмегенін паш ететін шығармасы:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
“Қаһар” романы қандай сипатта жазылған?
диактикалық сипат
ескі сарын
психологиялық сипат
реалистік сипат
Кенесары ханның түпкі мақсаты -
Хиуа хандығын қосып алу
Ресейді бағындыру
Қазақ елінің тәуелсіздігін қайтару
Қырғызбен одақтаса отырып, кек қайтару
Алғаш рет қазақ тілінде емес, орысша “Отчаяние” деген атпен шығарылған роман:
“Қаһар”
“Жанталас”
“Алмас қылыш”
“Кене хан”
Романда орысша таза сөйлейтін кейіпкер:
Алтыншаш
Күміс
Бопай
Ақмоншақ
“Қызды көндірудің міндетін өзім алайын” деп арам ниетте болған қай кейіпкер?
Сейтен
Есіркеген
Қоңырқұлжа
Ожар
Сейтен өз сөзінде кімді өздері секілді ақымақ емес дейді?
Кенесары
Саржан
Есенгелді
Есіркеген
