wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Работа с текстом

Total questions: 20

Worksheet time: 27mins

Name
Class
Date
1.

Бөлтірік шешен мен баласы

Бөлтіріктің баласы ел ішінің ісіне жаңадан араласа бастаған шағы екен. Бір жиын үстінде қызу әңгіме - дүкен болады. Кісілер сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп сөз жарыстырып отырады. Жиналғандардың ішінде бір байдың мырзасы да бар екен. Өзі малға бай болғанымен, сөзге кедей екен, мінезі де жайсыз болса керек. Сол реті келген жерде де, реті келмеген жерде де сөзге жармасып, елдің алдын орай береді. Сөздің мәні кеткен соң, Бөлтіріктің баласы сөз кезегінде:

- Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін - деп өзінің сөзге қатысқысы жоқ екенін тұспалдап білдіреді. Бай баласының аузы шынында да, аздап қисық екен. Әлгі сөзге намыстанып, бай баласы ашу шақырады. Жиынның шырқы бұзылады.

Болған жай Бөлтірікке жетеді. Баласының бір ауыз сөзі біреудің жиынының шырқын бұзуға себепші болғанына шешен қатты қапа болады. Баласын оңаша шақырып алып, Бөлтірік:

- Сөзден тәтті нәрсе жоқ. Сөзден ащы нәрсе тағы жоқ. Сөзден жеңіл нәрсе жоқ. Сөзіңді тіліңе билетпе, ақылыңа билет. Ақылды сөзіңді ақылсызға қор етпе, ақылдыға айт. Не сөйлейтініңді біл. Кімге сөйлейтініңді біл. Қай жерде сөйлейтініңді біл. Қай кезде сөйлейтініңді біл. Калай сөйлейтініңді біл. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

Сұрақ. Бөлтірік шешен сөзіне байланысты мақал

a)

Тіл – достықтың алтын көпірі

b)

Тілі өлген ел - тірі өлген ел

c)

Басқа пәле тілден

d)

Ана тілің алпыс тілге татиды

2.

Бөлтірік шешен мен баласы

Бөлтіріктің баласы ел ішінің ісіне жаңадан араласа бастаған шағы екен. Бір жиын үстінде қызу әңгіме - дүкен болады. Кісілер сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп сөз жарыстырып отырады. Жиналғандардың ішінде бір байдың мырзасы да бар екен. Өзі малға бай болғанымен, сөзге кедей екен, мінезі де жайсыз болса керек. Сол реті келген жерде де, реті келмеген жерде де сөзге жармасып, елдің алдын орай береді. Сөздің мәні кеткен соң, Бөлтіріктің баласы сөз кезегінде:

- Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін - деп өзінің сөзге қатысқысы жоқ екенін тұспалдап білдіреді. Бай баласының аузы шынында да, аздап қисық екен. Әлгі сөзге намыстанып, бай баласы ашу шақырады. Жиынның шырқы бұзылады.

Болған жай Бөлтірікке жетеді. Баласының бір ауыз сөзі біреудің жиынының шырқын бұзуға себепші болғанына шешен қатты қапа болады. Баласын оңаша шақырып алып, Бөлтірік:

- Сөзден тәтті нәрсе жоқ. Сөзден ащы нәрсе тағы жоқ. Сөзден жеңіл нәрсе жоқ. Сөзіңді тіліңе билетпе, ақылыңа билет. Ақылды сөзіңді ақылсызға қор етпе, ақылдыға айт. Не сөйлейтініңді біл. Кімге сөйлейтініңді біл. Қай жерде сөйлейтініңді біл. Қай кезде сөйлейтініңді біл. Калай сөйлейтініңді біл. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

Сұрақ. Мәтіннің негізгі идеясы

a)

Сөзіңді ақылыңа билет

b)


Сөзден тәтті нәрсе жок

c)


Өнер алды – қызыл тіл

d)


Сөзден ащы нәрсе жоқ

3.

Бөлтірік шешен мен баласы

Бөлтіріктің баласы ел ішінің ісіне жаңадан араласа бастаған шағы екен. Бір жиын үстінде қызу әңгіме - дүкен болады. Кісілер сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп сөз жарыстырып отырады. Жиналғандардың ішінде бір байдың мырзасы да бар екен. Өзі малға бай болғанымен, сөзге кедей екен, мінезі де жайсыз болса керек. Сол реті келген жерде де, реті келмеген жерде де сөзге жармасып, елдің алдын орай береді. Сөздің мәні кеткен соң, Бөлтіріктің баласы сөз кезегінде:

- Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін - деп өзінің сөзге қатысқысы жоқ екенін тұспалдап білдіреді. Бай баласының аузы шынында да, аздап қисық екен. Әлгі сөзге намыстанып, бай баласы ашу шақырады. Жиынның шырқы бұзылады.

Болған жай Бөлтірікке жетеді. Баласының бір ауыз сөзі біреудің жиынының шырқын бұзуға себепші болғанына шешен қатты қапа болады. Баласын оңаша шақырып алып, Бөлтірік:

- Сөзден тәтті нәрсе жоқ. Сөзден ащы нәрсе тағы жоқ. Сөзден жеңіл нәрсе жоқ. Сөзіңді тіліңе билетпе, ақылыңа билет. Ақылды сөзіңді ақылсызға қор етпе, ақылдыға айт. Не сөйлейтініңді біл. Кімге сөйлейтініңді біл. Қай жерде сөйлейтініңді біл. Қай кезде сөйлейтініңді біл. Калай сөйлейтініңді біл. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

Сұрақ. Жиын шырқының бұзылу себебі

a)

Елдің бай баласын жақтырмауы

b)

Бөлтірік баласының аңдамай сөйлеуі

c)


Жиналғандардың сөз жарыстыруы

d)

Бөлтірік баласының бойындағы кінәраты

4.

Бөлтірік шешен мен баласы

Бөлтіріктің баласы ел ішінің ісіне жаңадан араласа бастаған шағы екен. Бір жиын үстінде қызу әңгіме - дүкен болады. Кісілер сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп сөз жарыстырып отырады. Жиналғандардың ішінде бір байдың мырзасы да бар екен. Өзі малға бай болғанымен, сөзге кедей екен, мінезі де жайсыз болса керек. Сол реті келген жерде де, реті келмеген жерде де сөзге жармасып, елдің алдын орай береді. Сөздің мәні кеткен соң, Бөлтіріктің баласы сөз кезегінде:

- Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін - деп өзінің сөзге қатысқысы жоқ екенін тұспалдап білдіреді. Бай баласының аузы шынында да, аздап қисық екен. Әлгі сөзге намыстанып, бай баласы ашу шақырады. Жиынның шырқы бұзылады.

Болған жай Бөлтірікке жетеді. Баласының бір ауыз сөзі біреудің жиынының шырқын бұзуға себепші болғанына шешен қатты қапа болады. Баласын оңаша шақырып алып, Бөлтірік:

- Сөзден тәтті нәрсе жоқ. Сөзден ащы нәрсе тағы жоқ. Сөзден жеңіл нәрсе жоқ. Сөзіңді тіліңе билетпе, ақылыңа билет. Ақылды сөзіңді ақылсызға қор етпе, ақылдыға айт. Не сөйлейтініңді біл. Кімге сөйлейтініңді біл. Қай жерде сөйлейтініңді біл. Қай кезде сөйлейтініңді біл. Калай сөйлейтініңді біл. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

Сұрақ. Мәтін мазмұнына сай дұрыс ақпарат

1. Бөлтірік баласы ат - шапан айыбын төлейді .

2. Бөлтірік баласына риза болып батасын береді .

3. Бөлтірік баласына ренішін білдіріп , ақылын айтады .

a)

Бірінші , үшінші

b)


Бірінші

c)


 Үшінші

d)


Бірінші , екінші

5.

Бөлтірік шешен мен баласы

Бөлтіріктің баласы ел ішінің ісіне жаңадан араласа бастаған шағы екен. Бір жиын үстінде қызу әңгіме - дүкен болады. Кісілер сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп сөз жарыстырып отырады. Жиналғандардың ішінде бір байдың мырзасы да бар екен. Өзі малға бай болғанымен, сөзге кедей екен, мінезі де жайсыз болса керек. Сол реті келген жерде де, реті келмеген жерде де сөзге жармасып, елдің алдын орай береді. Сөздің мәні кеткен соң, Бөлтіріктің баласы сөз кезегінде:

- Аузы қисық болса да, байдың ұлы сөйлесін - деп өзінің сөзге қатысқысы жоқ екенін тұспалдап білдіреді. Бай баласының аузы шынында да, аздап қисық екен. Әлгі сөзге намыстанып, бай баласы ашу шақырады. Жиынның шырқы бұзылады.

Болған жай Бөлтірікке жетеді. Баласының бір ауыз сөзі біреудің жиынының шырқын бұзуға себепші болғанына шешен қатты қапа болады. Баласын оңаша шақырып алып, Бөлтірік:

- Сөзден тәтті нәрсе жоқ. Сөзден ащы нәрсе тағы жоқ. Сөзден жеңіл нәрсе жоқ. Сөзіңді тіліңе билетпе, ақылыңа билет. Ақылды сөзіңді ақылсызға қор етпе, ақылдыға айт. Не сөйлейтініңді біл. Кімге сөйлейтініңді біл. Қай жерде сөйлейтініңді біл. Қай кезде сөйлейтініңді біл. Калай сөйлейтініңді біл. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

Сұрақ. Бай баласының ашулану себебі

a)

Оған сөз бермеді

b)

Аузы қисық екенін тұспалдап айтты

c)


Өзгелердің шешендігі

d)


Әңгімесі жараспады

6.

Сұрақ. Синонимдік жұпты көрсетіңіз.

a)

Сара сөзің шала болады, арты жала болады

b)


Сөзге кедей , мінезі де жайсыз

c)


Сөзден тәтті нәрсе жоқ, сөзден ащы нәрсе тағы жоқ

d)


Сұлу сөйлеп, тапқыр сөйлеп, алға озғысы келіп

7.

Сұрақ. Тек жуан буынды сөз тіркесін анықтаңыз.

a)


Бөлтіріктің баласы

b)


Сөзге жармасып

c)

Жиын үстінде

d)


Ашу шақырады

8.

Сұрақ. Мағыналары қарама-қарсы сөздерді табыңыз

a)


Сұлу-әдемі

b)


Алыс-шалғай

c)


Тәтті-ащы

d)


Тапқыр-шешен

9.

Сұрақ. Көптік  жалғаулы сөзді табыңыз

a)

Шешен

b)

Кісілер

c)

Әкесі

d)


Баласы

10.

Сұрақ. Қай сөйлемдерде сызықша дұрыс қойылғанын табыңыз.

1. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, – деп ақыл беріпті.

2. Оны білмесең -сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады деп ақыл беріпті.

3. Оны білмесең, сара сөзің шала болады, арты жала болады, әкең қапа болады, деп - ақыл беріпті.

a)

Бірінші , үшінші

b)


Бірінші

c)


Екінші

d)


Бірінші , екінші

11.

«Трещина в алмазе»

           Один бизнесмен купил огромный алмаз в Южной Африке, который был величиной с желток куриного яйца. Человек огорчился, так как внутри камня была обнаружена трещина. Ювелир, которому новый владелец камня показал этот алмаз ювелиру, в надежде, что тот посоветует, как поступить с этим камнем. Мастер восхищённо покачал головой, и сказал:

          — Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза. Но проблема в том, что неосторожный удар по камню может разбить это прекрасное чудо природы на горсть мельчайших камушков. Бриллианты из них будут во много раз дешевле этого алмаза, и практически ничего не будут стоить. Я не берусь так рисковать и не буду делать этой работы.

          Так же отзывались и другие ювелиры во многих странах, где он бывал с деловыми поездками. Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

          Тот же час бизнесмен прилетел в Амстердам и нашел там старого ювелира. С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске. Прервав ювелира, бизнесмен сказал, что эту историю он уже слышал и знает наизусть. И ювелир согласился помочь, назвав цену за работу.

          Когда хозяин камня согласился, мудрый ювелир обратился к молодому подмастерье, который сидел вдалеке спиной к ним и занимался своей работой. Взяв камень, паренек положил его на ладонь и один раз ударил по алмазу молоточком, разбив его на две части и не оглядываясь, вернул ювелиру. Потрясённый хозяин бриллианта спросил:

          — Как давно он у вас работает? 

          — Всего третий день.   

Вопрос. Что купил один бизнесмен в Южной Африке?

a)

бриллиант 

b)


алмаз

c)


жемчуг 

d)


сапфир

12.

«Трещина в алмазе»

          Один бизнесмен купил огромный алмаз в Южной Африке, который был величиной с желток куриного яйца. Человек огорчился, так как внутри камня была обнаружена трещина. Ювелир, которому новый владелец камня показал этот алмаз ювелиру, в надежде, что тот посоветует, как поступить с этим камнем. Мастер восхищённо покачал головой, и сказал:

          — Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза. Но проблема в том, что неосторожный удар по камню может разбить это прекрасное чудо природы на горсть мельчайших камушков. Бриллианты из них будут во много раз дешевле этого алмаза, и практически ничего не будут стоить. Я не берусь так рисковать и не буду делать этой работы.

          Так же отзывались и другие ювелиры во многих странах, где он бывал с деловыми поездками. Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

          Тот же час бизнесмен прилетел в Амстердам и нашел там старого ювелира. С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске. Прервав ювелира, бизнесмен сказал, что эту историю он уже слышал и знает наизусть. И ювелир согласился помочь, назвав цену за работу.

          Когда хозяин камня согласился, мудрый ювелир обратился к молодому подмастерье, который сидел вдалеке спиной к ним и занимался своей работой. Взяв камень, паренек положил его на ладонь и один раз ударил по алмазу молоточком, разбив его на две части и не оглядываясь, вернул ювелиру. Потрясённый хозяин бриллианта спросил:

          — Как давно он у вас работает? 

          — Всего третий день.   

Вопрос. Что  сделал первый ювелир?

a)

Отказался разбить алмаз

b)

Купил алмаз у владельца

c)


Обработал камень

d)

все ответы верны

13.

«Трещина в алмазе»

          Один бизнесмен купил огромный алмаз в Южной Африке, который был величиной с желток куриного яйца. Человек огорчился, так как внутри камня была обнаружена трещина. Ювелир, которому новый владелец камня показал этот алмаз ювелиру, в надежде, что тот посоветует, как поступить с этим камнем. Мастер восхищённо покачал головой, и сказал:

          — Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза. Но проблема в том, что неосторожный удар по камню может разбить это прекрасное чудо природы на горсть мельчайших камушков. Бриллианты из них будут во много раз дешевле этого алмаза, и практически ничего не будут стоить. Я не берусь так рисковать и не буду делать этой работы.

          Так же отзывались и другие ювелиры во многих странах, где он бывал с деловыми поездками. Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

          Тот же час бизнесмен прилетел в Амстердам и нашел там старого ювелира. С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске. Прервав ювелира, бизнесмен сказал, что эту историю он уже слышал и знает наизусть. И ювелир согласился помочь, назвав цену за работу.

          Когда хозяин камня согласился, мудрый ювелир обратился к молодому подмастерье, который сидел вдалеке спиной к ним и занимался своей работой. Взяв камень, паренек положил его на ладонь и один раз ударил по алмазу молоточком, разбив его на две части и не оглядываясь, вернул ювелиру. Потрясённый хозяин бриллианта спросил:

          — Как давно он у вас работает? 

          — Всего третий день.

Вопрос. Почему молодой подмастерье с легкостью взялся за работу?

a)

хотел, чтобы его похвалили

b)


не знал о настоящей цене алмаза

c)


захотел заработать

d)


все ответы верны

14.

 «Трещина в алмазе»

          Один бизнесмен купил огромный алмаз в Южной Африке, который был величиной с желток куриного яйца. Человек огорчился, так как внутри камня была обнаружена трещина. Ювелир, которому новый владелец камня показал этот алмаз ювелиру, в надежде, что тот посоветует, как поступить с этим камнем. Мастер восхищённо покачал головой, и сказал:

          — Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза. Но проблема в том, что неосторожный удар по камню может разбить это прекрасное чудо природы на горсть мельчайших камушков. Бриллианты из них будут во много раз дешевле этого алмаза, и практически ничего не будут стоить. Я не берусь так рисковать и не буду делать этой работы.

          Так же отзывались и другие ювелиры во многих странах, где он бывал с деловыми поездками. Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

          Тот же час бизнесмен прилетел в Амстердам и нашел там старого ювелира. С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске. Прервав ювелира, бизнесмен сказал, что эту историю он уже слышал и знает наизусть. И ювелир согласился помочь, назвав цену за работу.

          Когда хозяин камня согласился, мудрый ювелир обратился к молодому подмастерье, который сидел вдалеке спиной к ним и занимался своей работой. Взяв камень, паренек положил его на ладонь и один раз ударил по алмазу молоточком, разбив его на две части и не оглядываясь, вернул ювелиру. Потрясённый хозяин бриллианта спросил:

          — Как давно он у вас работает? 

          — Всего третий день.   

Вопрос. Почему ювелир из Амстердама доверил эту работу молодому подмастерье?

a)

Не хотел уронить свой авторитет в случае печального исхода.

b)


Он хотел избежать ответственности.

c)


Он верил, что подмастерье справится с работой так как он работает уже давно

d)

Он знал, что подмастерье не знает настоящей цены этого камня

15.

 «Трещина в алмазе»

          Один бизнесмен купил огромный алмаз в Южной Африке, который был величиной с желток куриного яйца. Человек огорчился, так как внутри камня была обнаружена трещина. Ювелир, которому новый владелец камня показал этот алмаз ювелиру, в надежде, что тот посоветует, как поступить с этим камнем. Мастер восхищённо покачал головой, и сказал:

          — Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза. Но проблема в том, что неосторожный удар по камню может разбить это прекрасное чудо природы на горсть мельчайших камушков. Бриллианты из них будут во много раз дешевле этого алмаза, и практически ничего не будут стоить. Я не берусь так рисковать и не буду делать этой работы.

          Так же отзывались и другие ювелиры во многих странах, где он бывал с деловыми поездками. Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

          Тот же час бизнесмен прилетел в Амстердам и нашел там старого ювелира. С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске. Прервав ювелира, бизнесмен сказал, что эту историю он уже слышал и знает наизусть. И ювелир согласился помочь, назвав цену за работу.

          Когда хозяин камня согласился, мудрый ювелир обратился к молодому подмастерье, который сидел вдалеке спиной к ним и занимался своей работой. Взяв камень, паренек положил его на ладонь и один раз ударил по алмазу молоточком, разбив его на две части и не оглядываясь, вернул ювелиру. Потрясённый хозяин бриллианта спросил:

          — Как давно он у вас работает? 

          — Всего третий день.

Вопрос. Почему мудрый ювелир доверил разбить алмаз молодому подмастерье, работавшему только третий день?

a)


Не хотел брать на себя ответственность, так как алмаз мог разбиться на мелкие куски

b)

Он не знает настоящей цены этого камня, и поэтому его рука была твёрдой и не содрогнулась.

c)


Так как мудрый ювелир был занят другими делами

d)

Потому что молодой подмастерье был беден, и ювелир дал ему возможность подзаработать

16.

Вопрос.

Прочитайте предложение и найдите синоним к выделенному фразеологизму:

Тогда ему посоветовали обратиться к старому ювелиру из Амстердама, у которого были золотые руки.

a)

мастер на все руки, мастер своего дела, умелый

b)

трудолюбивый, готов на любую работу

c)


ленивый

d)


умный

17.

Вопрос. Выберите собственные имена существительные:

a)


Бизнесмен

b)


Амстердам

c)

Алмаз

d)


Камень

18.

Вопрос.

Прочитайте предложение и определите тип склонения выделенного существительного.

С интересом рассмотрев камень через монокль, тот начал предупреждать о риске.

a)


1 скл.

b)


3 скл.

c)


2 скл.

d)


не склоняется

19.

Вопрос. Найдите прилагательное, от которого нельзя образовать степень сравнения:

a)

Мудрый

b)

Новый

c)

Молодой

d)


Куриный

20.

Вопрос.

Прочитайте предложение и определите разряд выделенного прилагательного.

Этот камень можно расколоть на две части, из которых получатся два великолепных бриллианта и каждый из них будет дороже самого алмаза.

a)


Относительное

b)


Качественное

c)


все ответы не верны

d)


Притяжательное