Worksheets1-40
Total questions: 40
Worksheet time: 20mins
Табиғат, қоғам және ойлау туралы жаңа білім алуға бағытталған зерттеу әрекетінің саласы:
ғылым
білім
мәдениет
ғылыми тәжірибе
құндылық және дүниетаным
Биоэтиканың дамуындағы маңызды тарихи кезеңдердің бірі
Нюрнберг процесі
Биомедициналық технологиялардың қарқынды енгізілу
Ғылыми прогресс
Моральдық плюрализм
Хельсинки декларациясы
Жоғары ғылым туралы оқытатын мекеме – «өмір үйі» пайда болды
Ежелгі Мысырда
Үндістанда
Ежелгі Грекияда
Сорбонда
Болоньяда
NBIC-конвергенция атауынның негізін құрамайды
биоэтика және наномедицина
нанотехнология және наноғылым
ақпараттық және коммуникациялық технологиялар
биотехнология және биомедицина, оның ішінде гендік инженерия
когнитивтік ғылымдар, оның ішінде нейробиология
«Биоэтика» терминің жеке ғылым ретінде қарастырды:
Р. Поттер
Ч.Дарвин
А.Швейцер
Вернадский
Д.Хаксли
Кеміргіштерді осындай жағдайларда ұстау керек:
температура 20-24С
температура 27-34С
температура мен ылғалдылық маңызды емес
торлардың биіктігі 50 см
шу аз жерде
Биоэтиканы жаңа пәнаралық пән ретінде гуманистік философия мен заңтану, этика және бірқатар жаратылыстану ғылымдары негізінде қалыптасты:
XX
XIX
XXI
XIX басы
XVIII
Парацельстің медициналық этикасы үшін негізгі қағидалары:
Жақсылық жаса
Жалған куәлік бермеңіз
Ұрламаңыз
тірік айту
Қарекет жасау
Ғылым этикасының қағидаларының бірі және адамгершілік ұстанымның бірі
субьективизмді қаралау
білімге жақын болу
жануарларға күтім жасау
обьективті шындықты талап ету
жануарларға күтім жасау
Ғылыми этика алғаш рет еңбектерінде кездеседі:
Д.Хаксли
Н.Федорова
Полыгин
В.Вернадский
А.Чижевский
Медициналық этика санаттарына мыналар жатады:
ар-ождан, өмірдің мәні
теңдік және теңсіздік шаралары
зиян тигізбеңіз
жақсылық жасаңыз
жақсылық жасаманы
Тек өзіне қызығушылық танытатын адамның дүниетанымы
Эгоцентризм
Социоцентризм
Антропоцентризм
Патоцентризм
Биоцентризм
Медициналық генетиканың ілгерілеуі этикалық мәселелерді көтерді:
тұқым қуалайтын ауруларды ерте диагностикалау әдістерін әзірлеу
адамның тұқым қуалаушылығын зиянды факторлардан қорғау
клондау
гомозиготалы ұрықтандыру
аллельдi гендердi жоспарлау
Қандай да бір адамның генетикалық мұрасы белгісі бойынша кемсітушіліктің кез келген нысанына тыйым салынады:
адамның геномына араласуға
аллельді гендерді жоспарлауға
клондауға
қоршаған ортаның зиянды әсерлерінен қорғауға
пренатальді диагностикалауға
Тірі тіршілік иелері ғана емес, сонымен бірге экожүйелер мен биосфера да ішкі құндылыққа ие болатын тәсіл аталады:
экоцентризм
теоцентризм
антропоцентризм
патоцентризм
аксиология
Биомедициналық этикадағы адам өмірінің мәні анықталады:
тұлғаның бірегейлігі мен қайталанбастығы
нәсілдік және Ұлттық тиесілілігі
психикалық және физикалық пайдалылық
қаржылық төлем қабілеттілігі
жасы (өмір сүрген жылдары)
Биомедициналық этиканың тарихи және логикалық модельдеріне кәсіби этикалық сананы жатқызуға болмайды:
фашистік медицина
өлім-жітім
Paracels моделі
деонтологиялық модель
Гиппократ моделі
Кәсіби мораль - биоэтиканың заманауи моделі үшін негізгі қағида:
тұлғаның құқықтары басымдығы қағидаты
пациенттің қадір-қасиетін мадақтау
“зиян келтірме" қағидаты"
ғылымның басымдығы қағидаты
борышты сақтау" қағидаты"
“Биология және медицина жетістіктерін пайдалану кезіндегі адам құқықтары және биомедицина туралы Конвенция" (1997 ж.)
адамның мүдделері мен игілігі
ғылым мен ғылыми прогрестің мүдделері
қоғамның мүдделері
басқа мүдделер
еңбекке қабілетті халықтың мүдделері
"Ақпараттандырылған келісім" ұғымы қамтиды:
ықтимал тәуекелмен салыстырғанда араласу пайдасының басымдығы
ықтимал теріс салдарлар туралы
араласуға байланысты тәуекел туралы ақпарат
болжамды араласудың мақсаты туралы ақпарат
болжамды араласудың сипаты туралы ақпарат
Деонтологиялық қарым-қатынас моделі үшін науқас пен дәрігер негізгі қағида болып табылады:
дәрігерлік құпияны сақта
араласпау принципі
неке адалдығын бұзба
әріптеске көмектес
қызметін пайдалану
Биология мен медицина жетістіктерін пайдалану кезінде “Адам құқықтары және биомедицина туралы Конвенция":
адам құқықтары мен негізгі бостандықтарын сақтау
экономикалық пайда
материалдық жағдайын ойлау
әрбір адамның жеке басын қорғау
жеке адамның тұтастығы мен қол сұғылмаушылығын құрметтеу
Медициналық көмек көрсету көрініс нысаны болып табылады:
мейірімділік
әлеуметтік теңсіздік
қоғамның белгілі бір топтары үшін артықшылықтар
кәсіпқойлардың экономикалық қызығушылығы
нарықтық бағдарланған еңбек бөлінісі және пайда көзі
Адам өмірінің басталуын анықтайтын критерийлер:
ұрықтың тыныс алу жүйесінің қалыптасуы
гаметаның қалыптасуы
алғашқы жүрек соғысы
адамдар арасындағы моральдық қатынастар жүйесі
әйел мен еркек ұрық жасушаларының бірігуі
Генетикалық болжамды тестілеу:
тұқым қуалаушылық бейімділік немесе кез-келген ауруға сезімталдық
жеке тұлғаның шығармашылық немесе іскерлік дәрменсіздігі
адамның әлеуметтік қауіптілігі
ұрықты жоспарлау
аллельді гендерді болжау
Медицина мен этика біріктіріледі:
адам зерттеу нысаны ретінде
адами қатынастардағы қақтығыстарды жеңу әдістерін игеру
адам мінез-құлқын білуге және оларды басқаруға деген ұмтылыс
қоғамдағы маңыздылығы
зерттеу әдістері жиынтығы
Изотрансплантация-бұл трансплантация:
егізге егіз
жануарға
адамға жануар
адамға жануарға
ешқандай жауап дұрыс емес
Аллотрансплантация - бұл трансплантация:
адамға адамның і
адамға жануардың
адамға клонның
жануарға жануардың
өсірінді жағдайды
Генетикалық тестілеу жүргізіледі:
тек емдік мақсатта
тек сирек, жеке адамның сұрануымен
ғылымды дамыту мақсатында
кемел қоғам құру мақсатында
халықта жасанды іріктеуді жүзеге асыру мақсатында
Омыртқалы жануарларды қорғау туралы Конвенциясы
1986 ж 18 наурыз
1980 ж 20 шілде
1990 ж 5 мамыр
1995 ж 30 тамыз
1980 ж 1 желтоқсан
Омыртқалы жануарларды қорғау туралы Конвенциясы қалада өтті
Страсбург
Нью-Йорк
Москва
Берлин
Париж
Үйлесімді этикалық және философиялық жүйені құрды
А. Швейцер
М.Сеченов
И.Павлов
Р.Поттер
И.Мечников
Қандайда бір құбылыстың ерекшеліктерін сипаттайтын зерттеулер
дескриптивтік
сапалық
сандық
аналитикалық
қолданбалы
Таным мәселелерін ашатын зерттеу
іргелі (фундаментальді)
сапалық
сандық
сипаттамалық (дескриптивтік)
қолданбалы
Ғылыми заңдар дегеніміз – бұл:
ғылыми білімдер жүйесіндегі ең маңызды құрамдас бөлігі
құбылысты немесе үдерісті теориялық не эксперименттік зерттеу
ғылым саласының бастапқы ұстанымы
іс-әрекеттің әдістері мен құралдарын логикалық ұйымдастыру
жалпылау мен жүйелеудің ең жоғарғы түрі
“Адам рухани тұрғыдан неғұрлым жоғары болса , ол кез-келген өмірге үлкен құрметпен қарайды” деп сенген ғалым:
А. Швейцер
М.Сеченов
И.Павлов
Р.Поттер
И.Мечников
Аналитикалық бақылау түрі:
бақылаушы
топтық
лаборотория
практикалық
сапалық
Қолданбалы зерттеу арналады
технологияларды жетілдіруге
қолданысты реттеуге
зертханалық жұмысқа
практиканы іске асыруға
себеп-салдарды анықтауға
Биоэтика - бұл:
биология мен медицинадағы моральдік мәнді талдайтын сала
философиялық тұрғыда талдайтын сала
этология ғылымының негізі
жануарлардың ішкі құрылысын зерттейтін сала
биоалуандылықты зерттейтін сала
Зерттеудің бірінші кезеңі
мәселе мен тақырыпты таңдау
зертханалық тұрғыда талдау
экологиялық мекен ортасын анықтау
биоалуантүрлілігін зерттеу
ішкі құрылысын зерттеу
