WorksheetsUH SERAT TRIPAMA PUPUH DHANDHANGGULA
Total questions: 15
Worksheet time: 1hrs 15mins
Pathokane tembang dhandhanggula yaiku ...
10i-10u-8e-7u-9i-7a-6u-8a-12i-7a
10i-10a-8e-7u-9a-7a-6u-8a-12i-7a
10i-10a-8e-7u-9i-7a-6a-8u-12i-7a
10i-10a-8e-7u-9i-7a-6u-8a-12a-7i
10i-10a-8e-7u-9i-7a-6u-8a-12i-7a
Panganggit serat tripama yaiku ...
Sultan Hamengkubuwana IV
Pangeran Mangkubumi
GPAA Mangkunegara III
GPAA Mangkunegara IV
GPAA Mangkunegara V
Lakon wayang kang kamot ing serat tripama yaiku….
Patih Suwanda, Kamajaya, Karna
Patih Suwanda, Arjuna, Karna
Bambang Sumantri, Kamajaya, Arjuna
Bambang Sumantri, Kumbakarna, Karna
Bambang Sumantri, Kumbakarna, Duryudana
Patih Suwanda yaiku patih ing…..
Alengkadiraja
Alengkadiraja
Maespati
Guwa Kiskendha
Kendhalisada
Serat tripama bait telu lan papat nyritakake…..
Patih Suwanda
Kumbakarna
Raden Suryaputra
Basudewa
Citranggadha
Tembung "Guna bisa saneskareng karya" nduweni teges . . . .
Bisa ngrampungake pegaweyan
Dipersudi bisa dadi unggul
Nalika bantu perang Negara Manggada
Boyong putri cacahe 800
Perang tandhing ngalawan buta saka Ngalengka
Ing serat tripama pupuh dhandhanggula rong bait kapisan nyariosaken Bambang Sumantri kang jejuluk Patih Suwanda. Patih Suwanda minangka patihe Prabu Arjunasasrabahu raja sekang maespati. Dheweke minangka tetuladhan abdi kang bangeting setya lan teguh anggone ngleksanakaken kuwajiban kang dijibahaken marang dheweke kanggo mboyong putri (citrangada) lan 800 pengiring.
Kapethik saka ngrumat basa panginyongan
Saka katrangan kasebut kita bisa nemokaken telung sifat kaprajuritan patih suwanda yaiku ….
guna, bisa, unggul
guna, kaya, purun
guna, unggul, pinter
guna, pinter, kendel
guna, setya, kendel
Gatekna tembang ing ngisor iki!
Lire lelabuhan tri prekawis
Guna bisa saniskareng karya
Binudi dadya unggule
Kaya sayektinipun
Duk bantu prang manggada nagri
Amboyong putri dhomas
Katur ratunipun
Purune sampun tetela
Aprang tandhing lan ditya Ngalengka aji
Suwanda mati ngrana
Ukara kang tegese lelabuhane Patih Suwanda bisa mrantasi gawe, yaiku ....
bisa mati ngrana
binudi dadya unggule
bantu prang manggada
purune sampun tetela
bisa saniskareng karya
Gatekna tembang ing ngisor iki!
Yogyanira kang para prajurit
Lamun bisa sira anuladha
Duk ing nguni caritane
Andelira sang prabu
Sasra bau ing Maespati
Aran patih Suwanda
Lelabuhanipun
Kang ginelung tri prakara
Guna kaya purune kang den antepi
watak saka Patih Suwanda kang patut dituladhani miturut tembang ing dhuwur, kejaba ....
guna
kaya
purun
kendel
sabar
Dhandhanggula
Kumbakarna kinen mangsah jurit,
mring kang rak sira tan lenggana,
nglungguhi kasatriyane,
ing tekad datan purun,
amung cipta labuh nagari,
lan nolih yayah rena,
myang luluhuripun,
wus mukti aneng Ngalengka,
mangke arsa rinusak ing bala kapi,
punagi mati ngrana
Tetuladhan ingkang saged dipunpundhut saking Raden Kumbakarna ing pada 4 serat Tripama nginggil punika….
Saged ngrampungi padamelan
Saged males sihipu ingkang raka
Cipta labuh nagari / mbela negarane
Kelingan leluhur kang mbangun negarane
Mati ing paprangan
Gatekna tembang ing ngisor iki!
Minungsuhken kadange pribadi,
aprang tandhing lan sang Dananjaya,
Sri Karna suka manahe,
dene sira pikantuk,
marga dennya arsa males-sih,
ira sang Duryudana,
marmanta kalangkung,
dennya ngetog kasudiran,
aprang rame Karna mati jinemparing,
sumbaga wirotama
Tetuladhan ingkang saged dipunpundhut saking Adipati Karna ing pada 6 serat Tripama punika….
prang tandhing kalih kadange pribadi
males sih marang Sri Kurupati
seneng perang
ngetokna kabeh kasektene
mati ing paprangan
Gatekna tembang ing ngisor iki!
Yogya malih kinarya palupi,
Suryaputra Narpati Ngawangga,
lan Pandhawa tur kadange,
len yayah tunggil ibu,
suwita mring Sri Kurupati,
aneng nagri Ngastina,
kinarya gul-agul,
manggala golonganing prang,
. . . .
ngalaga ing Korawa.
Tembang ing dhuwur genepe . . . .
wus mukti aneng Ngalengka,
Bratayuda ingadegken senapati,
tan prabeda budi panduming dumadi,
aprang rame Karna mati jinemparing,
mangke arsa rinusak ing bala kapi,
Gatekna paraga wayang ing ngisor iki!
Bambang Sumantri
Kumbakarna
Adipati Karna
Arjuna
Rahwana
Karna sejatine isih sedulure Pandhawa, nanging beda Bapa nunggil Ibu. Kawit cilik Karna diopeni dening kusir Kerajaan Ngastina lan nalika wis dewasa didadekake panglima perang dening Korawa. Ana ing perang Baratayuda, Karna nglawan Arjuna sedulure dhewe. Iku ditindakake Karna amarga . . . .
Nuduhake sifat kendel
Nuduhake jiwa patriotisme
Nuduhake yen Karna bisa mrantasi gawe
Nuduhake sifat wengis
Nuduhake sifat bales budi
Gatosaken tembang menika!
Ana bocah sing jenenge Sari,
Kesenengane ngrewangi wong tuwa,
Ingkang becik tumindake,
Ra tau ngomong saru,
Seneng solat lan ngaji,
Mring kanca tepa slira,
Lan ra seneng nesu,
Eman maring kakanca,
Jan bocahe ngurmati marang sesami,
Mula dadi tuladha.
(dening Zaki Husna)
Nilai kang bisa kajupuk saka tembang ing dhuwur yaiku nilai....
moral
agama
sosial
pendidikan
budaya
