NEW
Font size
WorksheetsҚАЗАҚ Т
Total questions: 21
Worksheet time: 42mins
1.Сөйлемге қатысты қарсы мәндес сын есімді белгіле: Батырдың өмірі қысқа, даңқы ...
А) жақсы
Ә) аласа
Б) ұзақ
В) кіші
3. Берілген үлгіге сәйкес құрылған сөйлемді анықта.
Неден? Қандай? Не? Қайтіп? Қандай? Не? Не істейді?
А) Қайың ағашынан жұқа тақтай дайындап, үй жиһаздарын жасайды
Ә) Қайың ағашынан тақтай дайындап, әдемі үй жиһаздарын дайындайды.
Б) Қайың ағашынан жұқа тақтай дайындап, әдемі үй жиһаздарын жасайд
В) Қайың ағашынан тақтай дайындап, үй жиһаздарын жасайды.
Мәтіннің түрі
Мен кеше циркке бардым. Онда жолбарыстарды көрдім. Олардың істемегені жоқ! Біресе артқы аяқтарына отырды, сонан соң орындықтан орындыққа секірді., тіпті от жалындап тұрған шеңберден де секірді.
А) әңгімелеу
Ә) пайымдау
Б) ойын білдіру
В) сипаттау
4. Сөйлемге сәйкес етістік: Болашақта Қазақстан экономикасы қарқынды ...
А) дамып келеді
Ә) дамып жатыр
Б) дамыды
В) дамиды
. Сөйлемдегі қосымша жалғанғанда дыбыстық өзгеріске ұшыраған түбір сөз:
Ернардың батылдығына достары риза болды.
А) риза болды
Ә) батылдығына
Б) Ернардың
В) достары
6. Бірыңғай мүшелері бар сөйлемді белгіле
А) Асқар бүгін, не ертең келеді.
Ә) Асан Астанаға келді.
Б) Алуа анасымен дүкенге барды.
В) Айсұлтанның күреске қатысқысы келеді.
7. Мәтінге ат қою нені білдіреді?
А) Сөйлемдердің мазмұны жағынан байланысуын білдіреді
Ә) Автордың айтқысы келген басты пікірін білдіреді
Б) Оның тақырыбын немесе ондағы негізгі ойды қысқаша атауды білдіреді.
В) Мәтінде баяндалатын оқиға мен ойдың түйінін білдіреді
А) Сөйлемдердің мазмұны жағынан байланысуын білдіреді
Ә) Автордың айтқысы келген басты пікірін білдіреді
Б) Оның тақырыбын немесе ондағы негізгі ойды қысқаша атауды білдіреді.
В) Мәтінде баяндалатын оқиға мен ойдың түйінін білдіреді
8. Берілген сөйлемді жайылма сөйлемге айналдыр: Қар жауды
А) Кеше, қалың
Ә) Бұршақ, салқын
Б) Суық, жаңбыр
В) Тонымды кидім
Қанағат
Бір данышпан жан-жануарлардың, құрт-құмырсқалардың тілін біледі екен. Бір күні құмырсқаның дән тасып жүргенін көреді.
- Кәне, құмырсқа айтшы – дәнді қайда алып барасың? – деді.
- Жазда еңбектеніп, жейтін азығымды жинаймын. Қыстыгүні қаннен-қаперсіз ұйықтаймын.
- Жылына қанша дән жейсің?
- Бір дән жеймін.
- Соған қанағат етесің бе?
- Одан көп жей берсем, жер бетіндегі басқа құмырсқалар аш қалады. Қанағат керек.
Данышпан оны сынап көрмек болады. Қорапқа қамап, алдына бір дән салады. Қорапты су тимейтін бір жайлы жерге орналастырады.
- Бір жылдан кейін келем, дәнің бар жейтін, қамсыз жата бер – дейді.
Бір жыл өткен соң, уәде бойынша данышпан құмырсқаға келеді. Құмырсқа тірі екен. Жалғыз дәннің жартысын ғана жепті. Бұған таңданған данышпан: дәнді неге түгел жемей, жартысын қалдырдың деп сұрапты – данышпан.
Сонда құмырсқа былай депті:
- Айтқаның дұрыс. Ал сен болсаң мені қорапқа салып қамап кеттің. Сыртқа шыға алмаймын. Егер де сен мені шығаруға ұмытып кетсең, тағы бір жыл жататын едім. Бір дәнді түгел жеп қойсам, аштан өлем ғой. Данышпан құмырсқаның шыдамдылығы мен қанағатына қайран қалыпты.
9. Әңгімеге байланысты мақал-мәтел
А) Елгезек екі айтқызбайды
Ә) Азға қанағат, көпке берекет.
Б) Жақсылық қылсаң, бүтін қыл.
В) Аз сөз-алтын, көп сөз -көмір
А) Елгезек екі айтқызбайды
Ә) Азға қанағат, көпке берекет.
Б) Жақсылық қылсаң, бүтін қыл.
В) Аз сөз-алтын, көп сөз -көмір
10. Әңгімедегі данышпанның іс-әрекеті
А) сынап көру
Ә) өлтіру
Б)арамдық жасау
В) қиянат жасау
Әкесінің балаларына айтқан өсиеті*
алтын белдігі бар үшінші ұлды құрметтеу
кенже ұлдың айтқанынан шықпау
асыл тасты жүзігі бар үлкен ұлды сыйлау
асыл киімді екінші ұлдан үлгі алу
Әкесінің балаларын жинаудағы негізгі ойы*
байлықтарын тексеру
мейірімділіктерін байқау
ақылдылықтарын анықтау
жомарттығын білу
Қарияның үлкен ұлдарына тән қасиет*
белдікке мақтану
байлыққа масаттану
киіміне шаттану
жүзігіне қуану
Mәтін мазмұнына сәйкес келетін мақал*
Білімсіз адамның өрісі тар, құлашы қысқа.
Өзіңе сен, өзіңді алып шығар, еңбегің мен ақылың екі жақтан.
Еңбек етсең ерінбей, тояды қарның тіленбей.
Ақылы көпті дау алмайды, досы көпті жау алмайды.
Eн даланы жаулаған жәндік*
маса
ара
торғай
шегіртке
Mәтіндегі қарамен жазылған сөйлемнің иесі*
уәзір
шабарман
хан
бала
Mәтіндегі мақалдың мағынасы*
ақыл жасқа қарамайды
ақыл шексіз болады
жастар ақылды болады
асыл мен ақыл бірдей
Mәтіндегі қарамен жазылған сөздің синонимі*
жаулапты
састырыпты
бағынбапты
сенбепті
Құс бағушының елді таңқалдырған іс – әрекеті*
қараторғайды ұшырғаны
амалы таусылғаны
ордаға келгені
шегіртке аулауы
Mәтіннің негізгі идеясына сәйкес келетін мақал*
Ақылы аздың ашуы көп.
Ақылы асқанды аға тұт.
Ақыл тозбайды, алтын шірімейді.
Ақылы аздың азабы көп.
Нұсқаулық:Мәтінді мұқият оқып, мазмұны бойынша берілген тапсырмаларға дұрыс жауап бер.
Каспийдің күміс көбік толқынындай,
Бұрқанып жердің астын керней тулай,
Арналы алып Ембі шыңырауынан
Бұрқырап көкке шапшып шыққан мұнай.
Бұрғы сап жердің жетпіс қабатына,
Ағызған мұнайды ер қайратына
Сүйсініп елім көкке шарықтаған
Күш беріп самолеттің қанатына.
Жайнаған біздің байтақ жер кеңге бай.
Тең келер біздің елге ел бар қандай?!
Қанындай елдің соққан жүрегінің
Шалықтап өмір көлі- жатыр мұнай.
Тайыр Жароков.
Өлеңдегі негізгі ойды тап.
Ембіден мұнай алу туралы
еліміздің жер асты қазба байлығымен мақтану
жердің жетпіс қабатынан мұнай өндіру
көкке шапшып шыққан мұнайды суреттеу
