Font size
WorksheetsQH 8(7) #51-52
Total questions: 40
Worksheet time: 20mins
Ақын, ағартушы, ойшыл, қазақ жазба әдебиетнің негізін салушы Абайдың өмір сүрген жылдары:
1841-1889 жж
1845-1904 жж
1802-1847 жж
1803-1846 жж
Абайдың дүниеге келген жері:
Батыс Қазақстан облысы, Бөкей Ордасы ауданы, Орда
Қостанай облысы, Торғай ауданы, Сарытүбек
Шығыс Қазақстан облысы, Абай ауданы, Шыңғыс тауы
Павлодар облысы, Баянауыл ауданы, Баянауыл
Қазақтың ат қою дәстүрі бойынша Абайдың азан шақырып қойған есімі:
Жаһангир
Ибраһим
Мұхаммед-Ханафия
Адам-Жүсіп
Абайдың әкесі, тобықты руының өте ықпалды, орыс тілін жақсы білген биі:
Өскенбай
Ырғызбай
Құнанбай
Құдайберді
Шыққан тегін сұлтан әулетінен болмаса да Құнанбай аға сұлтан болып сайланған округ:
Семей
Аягөз
Көкшетау
Қарқаралы
Ғұмырының аяқ кезінде Меккеге қажылыққа барған Құнанбайдың Меккеде салдырған, әлі күнге дейін тұрған (?) қонақүйі: /кейбір тарихшылардың зерттеуінше Құнанбай қонақ үй емес, қажылар көлеңкелейтін шатырлы орын салған/
Тобықты
Тәбия
Көкілташ
Ахмет Риза
Абайдың Қазақстанның солтүстік-шығыс аймағындағы әділетті де ықпалды қазақ билерінің бірі болған бабасы:
Тарақты
Тобықты
Өскенбай
Құнанбай
Абайдың би әрі батыр болған атақты арғы атасы:
Бағаналы
Құнанбай
Ырғызбай
Жігітек
Абай әуелі ауыл молдасынан сауат ашып, кейін үш жыл білім алған оқу орны: /осы жерде жүріп алғашқы өлеңдерін жаза бастады/
Уфадағы Ғалия медресесі
Семейдегі орыс-қазақ мектебі
Семейдегі Ахмет Риза медресесі
Омбыдағы Сібірк кадет корпусы
Әкесі Құнанбайдың Абайды медресе оқуын бітіртпей ауылға кері қайтарып алуының себебі:
Абайды Петербургтегі императорлық мектепке оқуға жіберу үшін
Тобықты руының болашақ билеушісі ету мақсатымен
Көкшетау округіне аға сұлтан сайлау үшін
Найман руының болашақ билеушісі ету мақсатымен
ХІХ ғ 60-90-жылдарындағы әкімшілік реформалардың енгізілгенін көз көзімен көрген ақын, ойшыл:
Махамбет
Абай
Жәңгір
Шоқан
Абайдың аз уақыт қана ел билеу ісіне қатысқан кездегі иеленген лауазымы:
Уезд бастығы
Болыс
Әскери губернатор
Старшын
Абай заманында Қазақстан аумағына жер аударылып келіп жатқан зиялы қауым өкілдері осы елдерден болатын:
Өзбек, қырғыз, ұйғыр
Татар, башқұрт, хакас
Орыс, украин, поляк
Парсы, қытай, үнді
Патша үкіметінің саясатына қарсы шыққаны үшін Қазақстанға қоныс аударылған (дар): /олар Абайдың саяси көзқарасының қалыптасуына ықпал етті/
И.Ильминский
Е.Михаэлис
С.Гросс
Н.Коншин
Н.Долгополов
Қазақстан аумағына қоныс аударған зиялылар арқылы Абай осы орыс ақындарының шығармаларымен танысты:
В.Верещагин, И.Хлудов
У.Шекспир, Д.Байрон
И.Гете, Ф.Шиллер
А.Пушкин, М.Лермонтов
Абайдың ақын ретінде алғаш рет таныла бастаған уақыты:
ХІХ ғ 40-эылдары
ХІХ ғ 80-жылдары
ХХ ғ 20-жылдары
ХХ ғ 30-жылдары
Абайдың 40-жас шамасында жазып, өз атынан жариялаған өлеңі:
«Ескендір»
«Масғұд»
«Әзім әңгімесі»
«Жаз» /«Жаздыкүн шілде болғанда...»/
Абайдың позмасы (лары):
«Ескендір»
«Жаз» /«Жаздыкүн шліде болғанда...»/
«Масғұд»
«Қыс»
«Әзім әңгімесі»
Абайдың ХІХ ғасырдың ІІ жартысындағы қазақ халқының болмысы зерделенген этикалық-философиялық еңбегі: /«Ғақлия»/
«Масғұд»
«Әзім әңгімесі»
«Қарасөздер»
«Ескендір»
Абай өз көзімен көрген қазақ даласында болған алапат ауыр жұт болған жыл:
1890 ж
1900 ж
1880 ж
1904 ж
Абайдың пікірінше, адам болу үшін адамның бойынан табылуы тиіс фактор (лар):
Баланың шыққан тегі жақсы болуы керек
Материалдық игіліктерге ие болуы керек
Оның әлеуметтік жағдайы немесе қоршаған ортасы жағымды болуы шарт
Балаға адамгершілік тұрғысында тәрбие берілуі қажет
Бастауыш білім алуы керек
Абай орыс тілін тамаша меңгеруі нәтижесінде М.Лермонтовтен қазақ тіліне аударған аударма (лары):
«Қылмыс пен жаза» («Преступление и наказание»)
«Шайтан» («Демон»), «Дұға» («Молитва»)
«Қанжар», «Жолға шықтым бір жым-жырт түнде жалғыз»
«Жалау» («Жалғыз жалау жалтылдап»)
«Теректің сыйы» («Асау терек долданып, буырқанып»)
Абайдың А.С.Пушкиннен қазақы ұғымға жатық қылып аударған дастан үзінділері:
«Евгений Онегин»
«Анна Каренина»
«Қылмыс пен жаза»
«Теректің сыйы»
Абайдың Татьяна хатының сөзіне шығарған, қалың елдің сүйікті әніне айналған әні:
«Капитан қызы»
«Татьянаның қырдағы әні»
«Анна Керн»
«Пугачев көтерілісі»
Абайға сұхбаттасуға келіп тұрған Баянауыл өлкесіндегі белгілі шежіреші, әрі ақын:
Тәттімбет Қазанғапұлы
Мұса Шорманұлы
Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы
Шоқан Шыңғысұлы
Семей полицмейстерінің Абайдың және оның балаларының үйіне тінту жүргізген уақыты:
1909 ж
1903 ж
1901 ж
1899 ж
1895 жылы қайтыс болған Абайдың үлкен ұлы:
Әбдірахман
Шәкәрім
Оспан
Мағауия
1904 жылы көктемде дүниеден өткен Абайдың ұлы:
Әбдірахман
Оспан
Мағауия
Шәкәрім
Абайдың ізбасар шәкірті (-тері)
Шоқан
Шәкәрім
Көкбай
Мәшһүр Жүсіп
Ақылбай
Абайдың ізбасар шәкірті (-тері)
Мағжан
Кәкітай
Шоқан
Мағауия
Ыбырай
Кейінірек Абайдың туындыларын жинастыра бастаған оның ұлы
Мағауия
Ақылбай
Турағүл
Әбдірахман
Абай өлеңдерінің ең алғашқы жинағы ақын Кәкітайдың арқасында Қазан қаласында басылып шықты:
1904 ж
1904 ж
1909 ж
1919 ж
Абай Құнанбаевтың өлеңдерін жинауға және бастырып шығаруға көп күш-жігер жұмсап, игі ықпал еткен ақын:
Мағауия Абайұлы
Көкбай Жаңатайұлы
Әбдірахмен Абайұлы
Шәкәрім Құдайбердіұлы
Қазан қаласында басылып шыққан Абай Құнанбайұлының өлеңдерін редакциялаған қоғам қайраткері, Алаш ардагері:
Мағжан Жұмабаев
Ахмет Байтұрсынұлы
Міржақып Дулатұлы
Әлихан Бөкейханов
Абай атын иеленген 1928 жылы ашылған институт (қазір университет):
М.Киров атындағы Ұлттық Университет
Алматы медициналық институты
Қазақ ұлттық педагогикалық университеті
Семей педагогикалық институты
Абайдың 150 жылдық мерейтойының ЮНЕСКО көлемінде аталып өткен жылы:
1990 ж
1994 ж
1995 жыл
2005 ж
«1904 жылы 23 маусымда Семей уезінің Шыңғыс тауындағы Шыңғыс болысында дүниеге келіп, даламызда кеңінен танымал болған қазақ ақыны Абай Құнанбаев қайтыс болды. Оның кітапқа қарап қойылған аты Ибраһим болатын. Бірақ қазақ даласы оны шешесінің еркелетіп қойған атымен Абай атап кетті. Оны біз де солай атап отырмыз. Абай әкесі жағынан тобықты руының билеушілері ұрпағынан тарайды. Ақынның арғы атасы Ырғызбай тобықтының биі әрі батыры болған».
Мәтінді оқып, Абай Құнанбаевтың қазасына қатысты ақын өміріне шолу жасап, «Абайтанудың» негізін салған ұлт зиялысын анықтаңыз
Мұхтар Әуезов
Шәкәрім Құдайбердіұлы
Әлихан Бөкейханов
Тұрағұл Абайұлы
Семейге саяси тұтқын ретінде жер аударылып, Абай Құнанбайұлымен жақын танысып, тығыз қарым-қатынаста болған орыс зиялысы:
Ф.М.Достоевский
С.Гросс
Н.И.Долгополов
А.Янушкевич
Польшадағы революциялық қозғалысқа белсене қатысаны үшін 1883 жылы Семейге жер аударылып, Семейде жүрген кезінде ол антропологиямен, этнографиямен және қазақтың әдет-ғұрып құқықтарын зерттеумен айналысқан орыс зиялысы:
Адольф Янушкевич
Федор Достоевский
Северин Гросс
Нифонт Долгополов
Абайдың қайтыс болуына байланысты газет бетіне ақынның қысқаша өмір жолы жөнінде мәлімет келтірген қазақ зиялысы:
Ахмет Байтұрсынұлы
Әлихан Бөкейханов
Міржақып Дулатұлы
Жүсіпбек Аймауытов
