Free Printable Қавалгаж А 1-39 тест

1.

Гуморальды реттелу

Гуморальдық реттелу дегеніміз

a)

тамақ арқылы реттелу

b)

ми арқылы реттелу

c)

жұлын арқылы реттелу

d)

гормон арқылы реттелу

2.

Тимозин гормоны жетіспесе

a)

сүйекте кальцийдің алмасуы бұзылады

b)

ағзаның иммундық жүйесі төмендейді

c)

жүрек соғысы баяулайды

d)

ағзаның өсуі мен дамуына әсер етеді

e)

жүйке жүйесі мен жүрек жұмысының қозуы артады

3.

Адамның қалқанша безінің құрамына кіреді

a)

кальций

b)

фосфор

c)

иод

d)

хлор

4.

Көру мүшесінің құрылысы мен гигиенасы

Сыртқы ортада болып жатқан ақпараттардың 80-90 %-дан астамын адам көзбен көріп біледі. Көздің сезімтал жасушалары – фоторецепторлар. Ол заттардан шағылысқан жарықты қабылдайды. Көздің құрамына қосымша бөліктері: қабақ, қас, кірпік, жас безі, көз бұлшықеттері және көз алмасы кіреді. Көз алмасы үш қабық пен «оптикалық жүйеден» тұрады. Оптика деп жарықты өткізетін және оны фокустайтын мөлдір құрылымды айтады.

Көз қарашығының кішірейіп, ұлғаюы?

a)

нұрлы қабықшада пигменттің көп болуынан

b)

қасаң қабықшаның бұлшықеттерінің жиырылуынан

c)

торлы қабықшаның жүйке талшықтарынан

d)

нұрлы қабықшадағы бұлшықеттің жиырылуы

5.

Гуморальды реттелу

Бездердің секреция типтері бойынша жіктелуі. Бездер дегеніміз безді эпителий жасушаларынан тұратын мүшелер. Бұл жасушаларда кандай да белгілі бір заттар секреттеледі. Бездердің ішінде түзілетін заттарды секреция, ал бөлінетін заттарды секрет деп атайды. Олар түзіліп болған соң, безді эпителий жасушаларының мембранасы арқылы бөлінеді. Безді эпителий жасушаларынан түзілген секреттердің кайда бөлінуіне байланысты бездерді үш топқа бөледі. Сыртқы секреция бездері (экзокринді) дегеніміз - жасушаларында түзілген сұйықтық арнайы өзекшелер арқылы қуыс мүшелерге немесе сыртқа шығарылады . Сыртқа бөліп шығарушы мүшелерге бауыр, сүт, тер, сілекей, май бездері мен қарын және ішек бездері ( асқорыту ) жатады. Ішкі секреция бездерінің (эндокринді) сөл бөліп шығарушы өзегі болмайды, сондықтан ол тікелей қанға бөлінеді. Аралас секреция бездері – бір мезгілде қанға гормондар, өзектерге сөл бөледі.

Соматотропин (өсу) гормонын бөледі

a)

жыныс безі

b)

ұйқы безі

c)

гипофиз

d)

қалқанша безі

6.

Көру мүшесінің құрылысы мен гигиенасы

Сыртқы ортада болып жатқан ақпараттардың 80-90 %-дан астамын адам көзбен көріп біледі. Көздің сезімтал жасушалары – фоторецепторлар. Ол заттардан шағылысқан жарықты қабылдайды. Көздің құрамына қосымша бөліктері: қабақ, қас, кірпік, жас безі, көз бұлшықеттері және көз алмасы кіреді. Көз алмасы үш қабық пен «оптикалық жүйеден» тұрады. Оптика деп жарықты өткізетін және оны фокустайтын мөлдір құрылымды айтады.

Көз алмасының сыртқы қабықшасы?

a)

қас

b)

ақ қабақ

c)

тамырлы қабық

d)

қабақ

7.

Организмнің сыртқы ортамен байланысын қамтамасыз етеді?

a)

зәр шығару жүйесі

b)

тірек-қимыл жүйесі

c)

сезім мүшелері

d)

асқорыту жүйесі

8.

Туа біткен, түс айыра алмайтын көз ауруы?

a)

цирроз

b)

ревматизм

c)

дальтонизм

d)

кретинизм

9.

Экожүйе

Экологиялық жүйе – бұл үнемі өзара байланыста және жансыз (өлі) табиғат құрамбөліктерімен (атмосфера, гидросфера және литосфера) тікелей қатынаста болатын жанды (тірі) ағзалардың (өсімдіктер, жануарлар және микроағзалардың) динамикалық әрі тұрақты бірлестігі. Экожүйе биотикалық (тірі ағзалар) және абиотикалық (өлі табиғат) бөліктерден тұрады. Осы екі бөлік өзара үздіксіз зат және энергия алмасу арқылы байланысқан.

Экожүйе- тұрақты күйге ұмтылатын, өзін-өзі реттейтін жүйе. Соның өзінде адамның шаруашылық іс-әрекеті экожүйені өзгертетін күшті фактор болып табылады.

Адамның әс-әрекетінің қоршаған ортаға және осы ортадағы ағзаларға әсер ететін фактор қалай аталатынын белгілеңіз

a)

шектеуші фактор

b)

биотикалық фактор

c)

абиоздық фактор

d)

антропогендік фактор

10.

Тыныс алу жүйесі

Ағза мен сыртқы орта және қан жасушалары арасындағы газ алмасуды тыныс алу жүйесі жүзеге асырады. Ал қан тамырлары жүйесі оттекті дене жасушаларна жеткізеді. Оттексіз дене жасушалары тамақтың органикалық заттарынан бөлінетін қажет энергияны ала алмайды. Адамның тыныс алу мүшелеріне мұрын қуысы, жұтқыншақ, көмекей, кеңірдек, бронхылар және өкпе жатады.

4 санымен көрсетілген тыныс алу жүйесінің бөлімі?

a)

көмекей

b)

бронхылар

c)

көмей

d)

альвеолалар

11.

Экожүйе

Экологиялық жүйе – бұл үнемі өзара байланыста және жансыз (өлі) табиғат құрамбөліктерімен (атмосфера, гидросфера және литосфера) тікелей қатынаста болатын жанды (тірі) ағзалардың (өсімдіктер, жануарлар және микроағзалардың) динамикалық әрі тұрақты бірлестігі. Экожүйе биотикалық (тірі ағзалар) және абиотикалық (өлі табиғат) бөліктерден тұрады. Осы екі бөлік өзара үздіксіз зат және энергия алмасу арқылы байланысқан.

Экожүйе- тұрақты күйге ұмтылатын, өзін-өзі реттейтін жүйе. Соның өзінде адамның шаруашылық іс-әрекеті экожүйені өзгертетін күшті фактор болып табылады.

Қоршаған ортаның бұзылуына байланысты жасуша құрылымының өзгеруін, қауіпті аурулардың пайда болуын алдын алу шараларын қарастырады

a)

цитоэкология

b)

молекулалық биология

c)

цитохимия

d)

цитология

12.

Қоршаған ортаның ауру қоздыратын бактериялар, вирустар арқылы ластануы

a)

химиялық

b)

экологиялық

c)

биологиялық

d)

географиялық

13.

Өкпедегі тыныс алу қозғалыстарының жүретін себебі?

a)

диафрагманың қозғалысы

b)

жалғыз көк еттің жиырылуы

c)

ұлпалардың газ алмасуы

d)

қабырғааралық бұлшық ет пен көк еттің жиырылып босаңсуы

14.

Өкпенің тіршілік сыйымдылығын өлшейтін құрал?

a)

барометр

b)

спирометр

c)

тонометр

d)

термометр

15.

Жерде тіршілік етіп, мекендейтін ағзалар жиынтығы

a)

өліп біткен ағзалар

b)

жануарлар дүниесінен ғана тұрады

c)

өсімдіктер дүниесінен ғана тұрады

d)

ағзалық әлем

16.

Альвеолалар дегеніміз?

a)

өкпе өзекшелері

b)

өкпе тамырлары

c)

ауаға толы өкпе көпіршіктері

d)

ауаға толы қантамырлар

17.

Бұлшық ет – әртүрлі қозғалысқа жауап беретін тірек-қимыл жүйесінің бөлімі. Адам ағзасында 600-ден астам бұлшық ет бар. Дененің тепе-теңдігін бұлшық еттер қамтамасыз етеді. Көкет және қабырғааралық бұлшық еттер тыныс алу үдерісіне қатысады. Жұту, дыбыс түзілу, көз алмасының қимылдауы, қозғалу белсенділігінің барлық типтері бұлшық еттер арқылы жүзеге асады. Қаңқамен бірге бұлшық еттер ағзаға пішін береді, дененің кеңістіктегі тік қалпын қамтамасыз етеді.

Адам бұлшық етінде түзілетін ақуыз?

a)

дентин

b)

миозин

c)

казеин

d)

глицерин

18.

Көлденең жолақты бұлшық еттерден құралған?

a)

жүрек бұлшық еттері

b)

қантамырлардың қабырғасы

c)

ішкі мүшелер қабырғасы

d)

асқазан мүшесі

19.

Бұлшық еттердің ең басты физиологиялық қасиеті?

a)

өткізгіштік

b)

мықтылық

c)

қозғыштық

d)

жиырылғыштық

20.

Кеуде қуысын қозғалысқа келтіретін негізгі бұлшықеттер

a)

қабырғааралық

b)

екі басты және балтыр

c)

жалпақ арқа

d)

шайнау

21.

Адам ағзасындағы сілекей безінің саны

a)

2 жұп

b)

8 жұп

c)

3 жұп

d)

4 жұп

22.

Адам ағзасындағы сілекей безінің саны

a)

эпифиз

b)

жас безі

c)

бауыр

d)

тері безі

23.

Суретте 3 санымен көрсетілген ас қорыту жүйесінің атауын белгілеңіз

a)

асқазан

b)

бауыр

c)

ішек

d)

өңеш

24.

Жас сәбилерде Д витаминінің жетіспеуінен болатын ауру

a)

пеллагра

b)

рахит (мешел)

c)

қышыма

d)

бери-бери

25.

Бұлшық ет – әртүрлі қозғалысқа жауап беретін тірек-қимыл жүйесінің бөлімі. Адам ағзасында 600-ден астам бұлшық ет бар. Дененің тепе-теңдігін бұлшық еттер қамтамасыз етеді. Көкет және қабырғааралық бұлшық еттер тыныс алу үдерісіне қатысады. Жұту, дыбыс түзілу, көз алмасының қимылдауы, қозғалу белсенділігінің барлық типтері бұлшық еттер арқылы жүзеге асады. Қаңқамен бірге бұлшық еттер ағзаға пішін береді, дененің кеңістіктегі тік қалпын қамтамасыз етеді.

Адам бұлшық етінде түзілетін ақуыз?

a)

дентин

b)

никотин

c)

миозин

d)

глицерин

26.

ірек – қимыл жүйесіне сүйек пен бұлшық ет жатады. Сүйектер буын және шеміршек арқылы бір-бірімен байланысып, адам қаңқасын құрайды. Ол дененің тірек қызметін атқарады. Қаңқа сүйектеріне бұлшық еттер бекиді. Бұл - тірек-қимыл жүйесінің белсенді бөлігі. Дене қозғалысы қаңқа бұлшық еттерінің жиырылуы есебінен жүзеге асады.

Тірек қызметінен басқа қаңқа сүйектері ішкі мүшелерді механикалық зақымданудан қорғайды. Мысалы, ми бір-бірімен берік байланысқан бас сүйектері арқылы қорғалған. Кеуде қуысының сүйектері жүрек пен өкпені қорғайды.

3 санымен көрсетілген сүйек

a)

ортан жілік

b)

кәрі жілік

c)

шынтақ сүйек

d)

тоқпан жілік

27.

Қысқа сүйекке жатады?

a)

тоқпан жілік

b)

жауырын, төс

c)

алақан, омыртқа

d)

жамбас

28.

Қаңқаны құрайтын ұлпа?

a)

жүрек бұлшықеті

b)

дәнекер

c)

жүйке

d)

эпителий

29.

Сүйек кемігінде түзіледі?

a)

лимфа сұйықтығы

b)

қан жасушалары

c)

лимфа сұйықтығы

30.

Заттардың тасымалдануы

Адам ағзасының ішкі ортасы ортасы негізгі үш сұйықтықтан : қан , лимфа , ұлпа сұйықтығынан тұрады . Осы үш сұйықтықтың біртұтас жүйе ретінде өзара әрекеттесуі эволюция барысында қалыптасты. Аталған әрбір сұйықтық өзіне тиесілі рөлді атқарады және құрамы соған сәйкес болады . Ағзаның осы үш сұйықтық ортасының өзара әрекеттесуі дене жасушаларын барынша оттекпен әрі қоректік заттармен қамтамасыз етуге және оны шлактан ( тіршілік әрекетінің қалдықтары - зиянды заттардан ) тазартуға бағытталған. Қан – сұйық дәнекер ұлпасы. Ол қан тамырларында болады, қызыл түсті. Ағзада шамамен 5 литр қан бар. Жасушааралық сұйықтық – барлық ұлпалар ( сүйек ұлпасынан басқа ) мен мүшелерде болады , жасушалар арасындағы қуысты толтырады . Сұйықтық түссіз және мөлдір болады . Оның мөлшері шамамен 15-20 л . Жасушааралық сұйықтықтың өзі қан капиллярларының жұқа қабырғасы арқылы өтетін қан плазмасынан түзіледі. Лимфаның басты қызметі – жасушааралық сұйықтықты кері қанға қайтару.

Лейкоциттер

a)

қанның ұюына қатысады

b)

ағзаны жұқпалы аурудан қорғайды

c)

көмірқышқыл газымен тығыз байланысады

d)

оттегін тасиды

31.

Қанда эритроциттердің азайып, гемоглобиннің кемуінен болатын ауру

a)

стенокардия

b)

диабет

c)

гипертония

d)

анемия

32.

Қанның эритроцит жасушасының пішіні

a)

домалақ

b)

ұзын

c)

төрт қырлы

d)

жұлдыз тәрізді

33.

Адам қанының атқаратын қызметі

a)

көбею

b)

қорек заттарын қорыту

c)

қозуды жеткізу

d)

газ тасымалдау

34.

Тимозин гормоны жетіспесе

a)

ағзаның иммундық жүйесі төмендейді

b)

жүйке жүйесі мен жүрек жұмысының қозуы артады

c)

ағзаның өсуі мен дамуына әсер етеді

d)

сүйекте кальцийдің алмасуы бұзылады

35.

Лейкоциттер

a)

ағзаны жұқпалы аурудан қорғайды

b)

СО2 тасиды

c)

көмірқышқыл газымен тығыз байланысады

d)

қанның ұюына қатысады

36.

Жүйке жүйесі

Қоршаған орта үнемі өзгеріп тұратындықтан, тіршілік әрекетінің үйлесуі мен реттелуінсіз организмнің тіршілік етуі мүмкін емес екені бұрыннан белгілі. Бұл процесте басты рөл жүйке жүйесіне тиесіл. Адамда жуйке жүйесі әлеуметтік - психикалық іс - әрекетінің материалдық негізін - ойлау және сөйлеу, мінез - құлқының күрделі формаларын құрайды. Жүйке жүйесін орналасуына қарай шартты түрде орталық және шеткі деп бөледі. Орталық жүйке жүйесіне ми мен жұлын, ал шеткі жуйке жуйесiне жүйкелер және жүйке түйіндері жатады. Жүйке жүйесі мүшелер мен мүшелер жүйесінің жұмысын, сол сиякты букіл организмнің өзара үйлесімді жұмысын реттейді және организмнің қоршаған ортамен байланысын қамтамасыз етеді. Адамның саналы мінез - құлқы, ойлауы мен сөйлеуі жүйке жүйесінің күрделі дамуымен тығыз байланысты. Жүйке жүйесінің іс - әрекеті жүйке ұлпаларының қасиеттеріне — қозғалғыштық пен өткізгіштікке негізделген. Адам сыртқы ортадан келетін кез келген тітіркендірулерге жауап қайтарады. Бұл реакция орталық жүйке жүйесі арқылы жүзеге асырылады

a)

нефрон

b)

нейрон

c)

қозу

d)

өсінді

37.

Қозғалтқыш нейрондардың қызметі

a)

қозуды орталық жүйке жүйесіне жеткізеді

b)

қозуды сезгіш нейрондарға жеткізеді

c)

қозуды бұлшықеттер мен бездерге жеткізеді

d)

қозуды шеткі мүшелерге жеткізеді

38.

Симпатикалық және парасимпатикалық бөлімдер

a)

жүйке жасушаларына жатады

b)

орталық және шеткі жүйке жүйесіне жатады

c)

вегетативті жүйке жүйесіне жатады

d)

соматикалық жүйке жүйесіне жатады

39.

Жүйке ұлпасының құрылымдық бірлігі

a)

нейрондар, аксондар

b)

нейрондар, нейроглиялар

c)

аксондар, дендриттер

d)

нейроглиялар, аксондар

Қавалгаж А 1-39 тест

Total questions: 39

Worksheet time: 21mins

Similar Resources on Wayground