Wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Divan şiiri-isim tamlaması

Total questions: 30

Worksheet time: 15mins

Name
Class
Date
1.

Tuyuğ ve şarkı,

divan şiirine Türkler

tarafından kazandırılmıştır.

a)

doğru

b)

yanlış

2.

Koşma, âşık tarzı

halk şiiri nazım türlerindendir.

a)

doğru

b)

yanlış

3.

Aşağıdaki eser-yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

a)

Kutadgu Bilig- Kaşgarlı Mahmut

b)

Risaletü’n-Nushiyye -Yunus Emre

c)

Atebetü’l Hakayık- Edip Ahmet Yükneki

d)

Siham-ı Kaza -Nefi

e)

Divan-ı Hikmet -Ahmet Yesevi

4.

Gazelin en güzel beytine .................................. veya ................................ denir.

a)

beytül gazel-şah beyit

b)

beytül gazel-taç beyit

c)

matla beyit-şah beyit

d)

makta beyit-matla beyit

e)

yekahenk-yekavaz

5.

İslamiyet öncesi Türk şiiri geleneğinde ....................... nazım birimi ve .................. ölçüsü kullanılmıştır.

a)

beyit-hece

b)

beyit-aruz

c)

dörtlük-hece

d)

dörtlük-aruz

e)

dize-hece

6.

Kasidede şairin kendini övdüğü bölüme ........................... denir.

a)

fahriye

b)

methiye

c)

dua

d)

tevhit

e)

nesip

7.

İslamiyetin Kabulünden Önceki Türk Şiirinde kullanılan nazım türleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

a)

sagu-koşuk-destan

b)

koşma-semai-varsağı

c)

gazel-kaside-mesnevi

d)

sav-şarkı-şiir

e)

tuyuğ-şarkı-gazel

8.

Aşağıdakilerden hangileri Divan şiirinde beyitlerle kurulmuş nazım biçimlerindendir?

a)

gazel-kaside-mesnevi

b)

tuyuğ-şarkı-kıta

c)

terkibibent-terciibent-rubai

d)

koşma-semai-varsağı

e)

koşuk-sagu-sav

9.

Kutadgu Bilig ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

a)

Siyasetname türünün Türk edebiyatındaki ilk örneği olarak kabul edilir.

b)

Dört sembolik kişiliğin karşılıklı konuşmalarından oluşur.

c)

Yazıldığı dönemin sosyal ve siyasi anlayışını yansıtır.

d)

Türk edebiyatında kaside nazım şekliyle yazılmış ilk eserdir.

e)

Türklerin İslamiyet’i kabulünden sonraki bilinen ilk yazılı eseridir.

10.

Meni candan usandurdı cefâdan yâr usanmaz mı

Felekler yandı âhumdan murâdum şem’i yanmaz mı

Bu dizelerdeki edebî sanat aşağıdakilerden hangisidir?

a)

Mübalağa

b)

Tevriye

c)

Hüsnütalil

d)

Kinaye

e)

Teşbih

11.

Divan şiiri nazım türleri hakkında verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

a)

Hicviye, bir kişiyi yermek için yazılan şiirlerdir.

b)

Methiye, din veya devlet büyüklerini övmek için yazılan şiirlerdir.

c)

Mersiye, bir kişinin ölümünden duyulan üzüntüyü ve acıyı anlatmak

için yazılan şiirlerdir.

d)

Naat, Hz. Muhammed’i övmek için yazılan şiirlerdir.

e)

Tevhit, Allah’a yalvarış ve yakarışı konu alan şiirlerdir.

12.

Miyan nedir?

a)

Şarkıda bentlerin üçüncü dizelerine denir.

b)

Şarkıda her bendin sonunda aynen tekrarlanan dizeye denir.

c)

Allah'ın birliğini konu alan şiirlere denir.

d)

Bestelenmek için yazılan şiirlere denir.

e)

Mahlaslara denir.

13.

Cümle yâran sana uşşâk olduğun bilmez misin/ Cümlenin tâkatları tâk olduğun bilmez misin

Şimdi âlem sana müştâk olduğun bilmez misin/ Iyddır çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

Buradaki uyak ve türü hakkında verilen bilgi aşağıdakilerden hangisinde doğrudur?

a)

âk- tam uyak

b)

k- yarım uyak

c)

olduğun-zengin uyak

d)

uyak yok

e)

âk- zengin uyak

14.

Girizgâh nedir?

a)

Kasidenin asıl bölümüdür. Bu bölümde kasidenin sunulacağı kişi övülür.

b)

Kasidede methiyeden önceki bölümdür. Övgüye geçişi sağlayan bir veya birkaç beyitten oluşur.

c)

Kasidede tekdüzeliği kırmak için gazel söylenen bölümdür.

d)

Kasidede şairin kendini övdüğü bölümdür.

e)

Kasidenin son bölümüdür. Bu bölümde, övülen kişi için iyi dilek ve temennilerde bulunulur.

15.

Kasidenin ilk beytine ................., son beytine

......................denir.

a)

matla-makta

b)

şah-taç

c)

bent-beyit

d)

giriş-gelişme

e)

musammat-miyan

16.

Kasidenin en güzel beytine ................................., şairin mahlasının bulunduğu

beyte ..................... beyit denir.

a)

beytül-tariz

b)

beytülkasit-taç

c)

yekavaz-yekahenk

d)

tedric-tezat

e)

nesip-teşbib

17.

Biz âşık-ı âzâdeyiz/ ammâ esîr-i bâdeyiz

Âlüfteyiz dil-dâdeyiz /bizden dirîg etme kerem

Bu örnek kasideden alınan beyitte olduğu gibi her dizesi ikişer eşit ve ortak uyaklı bölüme

ayrılan kasidelere ......................................... kaside denir.

a)

murabba

b)

musammat

c)

tenasüp

d)

nakarat

e)

mahlas

18.

Bütün beyitlerinde aynı konunun ele

alındığı gazellere .........................., bütün beyitleri söyleyiş güzelliği taşıyan gazellere ....................... gazel denir.

a)

matla-makta

b)

murabba-musammat

c)

yekahenk-yekavaz

d)

miyan-rubai

e)

tuyuğ-şarkı

19.

Sevgili, şiirlerde ........................adı verilen

kalıplaşmış söz ve anlatımlarla dile getirilir. Örneğin gül(sevgili), bülbül(aşık), servi(boy), ok(kirpik) yaygın olan ........................ve karşılıklarıdır.

a)

mazmun

b)

muamma

c)

cinas

d)

maruz

e)

makul

20.

Aşağıdakilerden hangisi divan şiirinin özelliklerinden değildir?

a)

Divan şiiri; XIII-XIX. yüzyıllar arasında hüküm süren ve genellikle eğitimli çevrelere hitap eden şiir

geleneğidir.

b)

Adını şairlerin şiirlerini topladığı divanlardan almıştır.

c)

Arap ve Fars edebiyatı etkisinde

gelişmiştir.

d)

Divan şiirinde genellikle beyit nazım birimi ile tam ve zengin uyak kullanılmıştır.

e)

Hece ölçüsüyle yazılan şiirlerde çoğunlukla bireysel konular işlenmiştir.

21.

Divan şiirinin bilinen ilk şairi kimdir?

a)

Yunus Emre

b)

Nabi

c)

Nedim

d)

Baki

e)

Hoca Dehhani

22.

Gazel hakkında verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

a)

Genellikle aşk, kadın, şarap gibi temalarda yazılır.

b)

Uyak dizilişi aa/ba/ca/da... biçimindedir.

c)

Gazel; divan şairlerinin

en çok kullandığı, dolayısıyla divanlarda en çok yer alan nazım biçimidir.

d)

33-99 beyitten oluşan şiirlerdir.

23.

Kaside hakkında verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

a)

Genellikle din veya devlet büyüklerini övmek için yazılan şiirlerdir.

b)

Çoğunlukla 31-99 beyitten oluşur.

c)

Kasidenin uyak

düzeni gazeldeki gibidir.

d)

İlk beytine matla son beytine makta beyit denir.

e)

Kasidenin girişinde sanatsal betimleme yapılan bölümüne tegazzül denir.

24.

Gök masmavi bu sabah,
Güzel şeyler düşünelim diye.
Yemyeşil oluvermiş̧ ağaçlar.

Burada kullanılan en bariz edebi sanat hangisidir?

a)

tezat

b)

mecazımürsel

c)

teşhis(kişileştirme)

d)

hüsnütalil

e)

tevriye

25.

Unutmakta haklısın kömür gözlüm

Haklısın. Bu sözüm sana sitemdir

Bu dizelerde kullanılan en bariz sanat hangisidir?

a)

teşhis(kişileştirme)

b)

mübalağa

c)

kinaye

d)

teşbih(benzetme)

e)

istiare

26.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili kelime grubu bir isim tamlamasıdır?

a)

Kağnıdaki kadına bu müjdeyi vermek aklından geçtiyse de hemen bundan caydı.

b)

Sona yaklaşmakta olanların sabırsızlığı Çakır’ın da yüreğini sarmaya başlamıştı.

c)

Çevik bir hareketle atından atladı.

d)

At kendi kendine ve uysal adımlarla sahibini takip ediyordu.

e)

En yakın evden bile elli adım uzaktaydı.

27.

“Annem, babamın kalpsizliğinden(I) ziyade, evlatlarının bu kayıtsızlığına(II) karşı içli bir hâlde(III) günden güne daha fazla üzülüyor ve bitiyordu. Bir derdi vardı: Üsküp’e gitmek, Müslüman şehrinde,(IV) akrabası, tanıdıkları ve konu komşu arasında ölmekti. Babam daha fazla dayanamadı. Annemi ve kardeşlerimi Üsküp’e göndermeye karar verdi. Ben Selanik Lisesinde(V) tahsil göreceğim için Selanik’te kaldım...” Yukarıdaki altı çizili bölümlerden hangisinde "tamlananı sıfat almış" belirtili ad tamlamasına yer verilmiştir?

a)

I

b)

II

c)

III

d)

IV

e)

V

28.

Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde tamlayanı düşmüş bir ad tamlaması vardır?

a)

Adamın iyisi iş başında belli olur.

b)

Armut dalının dibine düşer.

c)

Ağaca balta vurmuşlar “sapı bedenimden” demiş.

d)

Abanın kadri yağmurda bilinir.

e)

Akşamın hayrından sabahın şerri iyidir.

29.

Düşen yapraklarının arkasından çırpınan / Bir dal gibi bakarım dünkü şiirlerime,

Zavallılıklarının suçu benimken inan; /Onlara zulmedecek zaman benim yerime.

Yukarıdaki dizelerde kaç isim tamlaması vardır?

a)

1

b)

2

c)

3

d)

4

e)

5

30.

İsim tamlamalarında zamirler de tamlayan olur.

Aşağıdakilerin hangisinde bu kurala uygun bir örnek vardır?

a)

Onun kardeşi bu köyde öğretmenmiş.

b)

Çeşmenin başında büyük bir kalabalık toplandı.

c)

Yolcunun çantasını bulup getirmişler.

d)

Kapının önünde yaşlı bir adam duruyordu.

e)

Otobüs durağında bizden başka kimse yoktu.