Worksheets48 тақырып: ҚАЗАҚ ХАЛҚЫНЫҢ АУЫЗША ТАРИХИ ДӘСТҮРІ
Total questions: 30
Worksheet time: 17mins
Ш.Құдайбердіұлы еңбектері Орынборда басылып шықты:
А)1909жж
В)1909-1911жж
С) 1911-1912жж
D) 1909-1912жж
Абылай ханға «Ұлы Даланың айбынды билеушісі» ретінде баға берді:
Ш. Уәлиханов
М. Ж. Көпейұлы
Ә. Бөкейхан
Ш. Құдайбердіұлы
Шәкәрімнің «тарихи хикая» деп атаған еңбегі:
А) «Түрік, қырғыз, қазақ һәм хандар шежіресі»
В) «Мұсылмандық шарты»
С) «Қалқаман-Мамыр» поэмасы
D) «Еңлік-Кебек»
«Түрік, қырғыз, қазақ һәм хандар шежіресі», «Мұсылмандық шарты» еңбектері басылған баспа:
А) Орынбор
В) Жәрдем
С) Қазан
D) Ташкент
«Мәшһүр» сөзінің араб тілінен аударғанда:
«атақты»
«беделді»
«көріпкел»
«сопы»
Мәшһүр Жүсіптің туған өлкесі:
Аягөз
Торғай
Баянауыл
Көкшетау
Шығыстың бес елі, соның қатарында қазақ халқының тарихын толық қамтып, «қазақ» атауына дәйекті түрде түсіндірме берген еңбек:
«Жарида»
«Тауарих хамса»
«Сарыарқаның кімдікі екендігі»
«Қазақ айнасы»
М.Ж. Көпейұлы туралы «Бұл ғаламда ол білмейтін дүние жоқ!» деп жазды: A) Қ. Мұңайтпасұлы B) Ш. Құдайбердіұлы C) Ә. Абайұлы D) Қ. Халид
Қ. Мұңайтпасұлы
Ш. Құдайбердіұлы
Ә. Абайұлы
Қ. Халид
Абдұлхақ деген кісінің медресесінде оқып тарих, география пәндерінен дәріс алды:
Қ. Халид
М. Ж. Көпейұлы
Ш. Құдайбердіұлы
Абай
«Сарыарқаның кімдікі екендігі» атты шығарманың авторы:
М.Ж. Көпейұлы
Ш. Құдайбердіұлы
Қ. Халид
Абай
Меккеге қажылыққа барған сапарында қазақ халқының тарихына байланысты кітаптар оқыған кітапханалар:
А) Стамбұл, Лондон
В) Мекке, Париж
С) Стамбұл, Париж
D) Мәскеу, Медина
Мәшһүр Жүсіп Көпейұлының «Мәшһүр» атану себебін анықта:
9 жасқа толғанда халық аңыздары мен дастан, поэмаларын жатқа айтқаны үшін
жастайынан ежелгi әдет-ғұрыптарды жетік меңгергені үшін
Бозбала шағында Абылай хан, Қазыбек би, Бөгенбай батыр және т.б. тарихи тұлғалар туралы мағлұматтар жинастырғаны үшін
білікті өлкетанушы болғаны үшін.
Белгілі түркітанушы В.В. Радловпен танысып, ауыз әдебиеті үлгілерін жинады: A) Қ. Халид B) Ш. Уәлиханов C) Ә. Алтынсарин D)М. Ж. Көпейұлы
Қ. Халид
Ш. Уәлиханов
Ә. Алтынсарин
М. Ж. Көпейұлы
1861 жылы алапат жұт кезінде оның отбасы бар малынан айырылып, әкесі МәшҺүрді:
сауат ашуға медресеге береді
болыстан көмек сұрауға
Абаймен кездесуге
Патшалық билік ө
Бұхарадағы Көкілташ медресесінде оқып, араб, парсы және шағатай тілдерін меңгеріп алады.
1872-1874 жж
1870ж
1865ж
1875-1876 ж
Атақты жырау Бұқар Қалқаманұлының жерленген жерін тауып, анықтаған қазақ ғалымы:
Қ. Халид
Ш. Уәлиханов
Ә. Алтынсарин
М. Ж. Көпейұлы
Шәкәрім қазақ әдебиетінде дамытқан саласы:
А) қазақ поэзиясының философиялық саласын
В) қазақ балалар әдебиетін
С) қазақ жазба әдебиетін
D) ауызша ертегілер саласын.
1889жылы Қазанда жарық көрген Құрбанғали Халидтің еңбектері:
«Жарида», «Тауарих хамса»
«Ер Олжабай батыр», «Тірлікте көп жасағандықтан көрген бір тамашамыз»
«Хал-ахуал», «Сарыарқаның кімдікі екендігі»
«Үш қиян», «Жолсыз жаза яки кез болған іс»
Шәкәрім Құдайбердіұлының жазған әнін анықта:
«Желсіз түнде жарық ай»
«Көзімнің қарасы»
«Елім-ай»
«Бұл ән бұрынғы әннен өзгерек»
Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы азан шақырып қойылған аты:
Садық
Адам Жүсіп
Ахмет Юсуп
Абдулхақ
Шәкәрім Құдайбердіұлы қызметіне жалған дерек:
А) Ақын, ойшыл
В) композитор, аудармашы
С) Қазақстан тарихын зерттеуші, философ
D) энциклопедист-ғалым
1843-1913жылдары өмір сүрген қазақ ауыз әдебиеті үлгілерін жинаушы: А) Шәкәрім Құдайбердіұлы В) Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы С) Құрбанғали Халид D) Мұса Шорманов.
Шәкәрім Құдайбердіұлы
Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы
Құрбанғали Халид
Мұса Шорманов
1912 жылы «Жәрдем» баспасынан жарық көрген еңбектері:
А) «Қазақ айнасы», «Үш қиян», «Жолсыз жаза яки кез болған іс»
В) «Түрік, қырғыз, қазақ һәм хандар шежіресі» кітабын, «Мұсылмандық шарты»
С) «Қалқаман-Мамыр», «Еңлік-Кебек»
D) «Нартайлақ-Айсұлу», «Әділ-Мәрия».
Кейін Абайдың жанына қайта жерленіп, кесене орнатылған мерзім:
1968ж
1986ж
1988ж
1991ж
Шынайы оқиға желісінде жазылған романдарды анықта:
«Қазақ айнасы», «Үш қиян», «Жолсыз жаза яки кез болған іс»
«Түрік, қырғыз, қазақ һәм хандар шежіресі» кітабын, «Мұсылмандық шарты»
«Қалқаман-Мамыр», «Еңлік-Кебек», «Нартайлақ-Айсұлу», «Әділ-Мәрия»
«Бұл ән бұрынғы әннен өзгерек»
Шәкәрім Құдайбердіұлы өмір сүрді:
1845-1904 жылдары
1835-1865 жылдары
1845-1889 жылдары
1858–1931 жылдары.
«Қалқаман-Мамыр» поэмасына қатысты жалған дерек:
Дастанда екі жастың арасындағы кіршіксіз махаббат, ел ішіндегі озбырлық пен қатыгездік суреттелген.
Халықтық шығармаға айналған дастанда өткен дәуірдегі озбырлық пен қатыгез әдет-ғұрып әшкереленеді.
Еркіндікті көздеген халық мұраты бейнеленген.
Орта жүз қазақтарының Ресейге қосылуы, қазақ халқының, атақты ақын-жыраулары туралы айтылады.
Шәкәрім 72 жасқа қарағанда Шыңғыс тауда қаза болған кезең:
Сталиндік құғын-сүргін басталған кезі
азамат соғысы кезі
индустрияландыру кезеңі
үжымдастыру кезеңі
Сәйкестендіру:
1. Әбдірахман Абайұлы
2. Көпей
3. Мәшһүр Жүсіп
Көпейұлы
4. Қажымұқан
Мұңайтпасұлы
5. Қ.Халид
А «Адамның тірегі мал емес, білім!»
В Мәшһүр Жүсіппен бірнеше рет жолығып, әр кездескен сайын оның батасын алған.
С Мәшһүр Жүсіптің асқан білімдарлығына тәнті болып: «Бұл ғаламда ол білмейтін дүние жоқ!» деген сөз қалдырыпты.
D «Біздің қазақ бұл Сарыарқаға келіп, ие болған. Бұл қазақ иесіз жатқан жерге текке келіп ие болған жоқ. «Ақ найзаның ұшымен, ақ білектің күшімен», Мен бұл қасіретті жылдарды ата-бабамыздың неге құрбан болғанын ұмытпау үшін еске алып жүремін. Олар бізге осы жерді мұраға қалдыру үшін өз жандарын аямады...»
Е Абдулхақ деген кісінің медресесінде оқып, тарих, география пәндерінен дәріс алған.
1-A, 2-E, 3-B, 4-C, 5-D
1-D, 2-E, 3-A, 4-B, 5-C
1-E, 2-D, 3-C, 4-B, 5-A
1-С 2-А, 3- D, 4-B, 5-Е
Оқиғаларды хронологиялық ретімен қойыңыз:
I. Ш. Құдайбердіұлы 72 жасқа қарағанда Шыңғыстауға кетуге мәжбүр болды.
II. Қазан қаласында Тауарих хамса еңбегі жарық көрді.
III. «Түрік, қырғыз, қазақ һәм хандар шежіресі», «Мұсылмандық шарты» еңбектері жарық көрді.
IV. М. Ж. Қамар хазіреттің көмегімен «Ер Олжабай батыр» эросын жазып алды:
І, ІІІ, ІІ, IV
IV, II, ІІІ, І
ІІ, І, ІІІ, IV
ІІІ, IV, І, І
