WorksheetsӘмір Темір Ноғай Әбілқайыр
Total questions: 95
Worksheet time: 48mins
Әмір Темірдің шығу тегі:
Шайбани ұрпағы
Шағатай ұрпағы
Түркіленген барлас руы
Маңғыт тайпасы
1370 ж. Мауараннахрдағы билікті өз қолына алған билеуші:
Әмір-Темір
Ұрыс
Есен-бұға
Абд ар-Рашид
1336-1405 жж. өмір сүрген билеуші
Есен-Бұға
Тәуке хан
Әбілқайыр хан
Әмір Темір
Әмір Темір Орта Азияда билік құрды
1380-1415
1360-1395
1375-1410
1370-1405
Ақ Орда ханы Темір Мәлік пен Тоқтамыстың арасында 1377 жылы шайқас өткен жер:
Ташкент
Сауран
Түркістан
Сарайшық
Әмір Темірдің көмегімен өзін Ақ Орда ханы деп жариялаған:
Тоқтақия
Барақ
Ерзен
Тоқтамыс
Тоқтамыстың Мамай ордасын басып алу уақыты
1379 ж
1381 ж
1380 ж
1378 ж
1391 жылы қаңтарда Тоқтамысты жазалау үшін аттанған Әмір Темір әскерінің саны
50 мың
200 мың
80 мың
100 мың
1395 жылы Тоқтамыс пен Темір арасындағы шайқас өткен жер
Мауараннахрда
Терек өзені жағасы
Сығанақ қаласы маңында
. Еділ өзені жағасы
Әмір Темір 1371-1372 жж. әскерін жорыққа аттандырды
Ноғай Ордасына
Моғолстанға
Алтын Ордаға
Ақ Ордаға
1380 жылы Әмір Темірге қарсы одақ құруға кіріскен мемлекеттер
Қыпшақ хандығы және Хорезм
Моғолстан мен Ноғай Ордасы
Ноғай Ордасы және Әбілхайыр хандығы
Ақ Орда және Моғолстан
1402 ж. Әмір Темір Осман сұлтаны Баязидті жеңген жер:
Ван көлінің жағасы
Анкара маңы
Арарат тауының етегі
Стамбул маңы
Әмір Темір қайтыс болған қала
Янгикент
Алмалық
Отырар
Баласағұн
ХІV ғасырдың соңында елдің экономикасының, мәдениетінің дамуына көп зардабын тигізген
Жоңғар шапқыншылығы
Әмір Темір шапқыншылығы
Моңғол шапқыншылығы
Өз ішіндегі билікке талас
1376 жылы қайтыс болған Ақ Орда ханы:
Барақ
Ұрыс
Ерзен
Орда Ежен
Ақ Орда билеушілерінен Сауран түбінде 1377 жылы жеңіліске ұшыраған:
Тоқтамыс
Мамай
Есенбұға
Әмір Темір
1379 ж. Тоқтамыстың Темір-Мәлікті жеңіп билікті қолына алған қаласы:
Ашнас
Сығанақ
Жент
Шаш
Әмір Темір мен Тоқтамыс арасындағы Құндызша деген жердегі шайқас қашан өтті?
1385 ж.
1390 ж.
1395 ж.
1391 ж.
Әмір Темір мен Тоқтамыс арасындағы Терек өзенінің жағасындағы шешуші шайқас уақыты
1381 ж.
1390 ж.
1395 ж.
1385 ж.
ХІV ғасырдың 90 жылдары Алтын Орда жеріндегі тартыстар:
Ұрыс хан мен Тоқтамыс арасында
Темір мен Тоқтамыс арасында
Ақ Орданың тәуелсіздігі үшін күресі
Мамай мен Тоқтамыс арасында
1390 жылдардағы жорықтан кейін Темірге толық тәуелділікке түскен
Моғолстан
Ноғай Ордасы
Мауараннахр
Әбілқайыр хандығы
Әмір Темір жорықтарының Қазақ жеріне тигізген әсері
Ешқандай әсері болмады
Ел арасында тыныштық орнады
Шаруашылық дамыды
Экономикасының, мәдениетінің дамуына адам айтқысыз зардабын тигізді
Ноғай Ордасының құрылуына себеп болды:
Темір билігінің әлсіреуі
Шағатай ұлысының ыдырауы
Әбілқайыр хандығының әлсіреуі
Алтын Орданың ыдырауы
Ақ Орданың әлсіреуі барысында Қаз. солтүстік-батысында құрылған мемлекет:
Қазан
Ноғай Ордасы
Моғолстан
Бұқар
Ноғай Ордасының территориясы:
Шығыс Қазақстан
Дешті Қыпшақ
Еділ мен Жайық аралығы
Мауереннахр
Ноғай Ордасының орталығы:
Сығанақ
Сарайшық
Жент
Баршыкент
Х ғ. Жайық өзенінің жағасына салынған қала:
Сайрам
Сарайшық
Тараз
Отырар
Ноғай Ордасының тұрғындары
Татар
Қыпшақ
Өзбек
Маңғыт
Ноғай Ордасындағы саны көп түрік тілдес тайпа:
Маңғыт
Қоңырат
Қыпшақ
Барлас
Ноғай Ордасының Алтын Ордадан бөлінуі осы билеушінің тұсында басталды:
Едіге
Жошы
Орыс хан
Батый
Едігенің билік жүргізген кезінде Ноғай Ордасының жері ұлғайды:
Тарбағатай тауларына дейін
Алтайға дейін
Сыр бойына дейін
Батыс Сібір ойпатына дейін
ХІV ғ. 90 жж. Едіге Ноғай Ордасының беделін көтеріп, шекарасын ұлғайту мақсатында соғысты
Тоқтамыспен
Тоғылық Темірмен
Әмір Темірмен
Шайбани Әбілқайырмен
Ноғай Ордасымен шекарасы ортақ емес мемлекет:
Әбілқайыр хандығы
Қазан хандығы
Моғолстан
Астрахан хандығы
1550 жж. ортасында Ресейге қосылған хандықтар:
Ақ Орда, Моғолстан
Қазан, Астрахан
Батыс Сібір, Қырым
Ақ Орда, Ноғай
Қазақ ханы Жәнібек тұсында достық қатынаста өмір сүрген ноғайлар мен қазақтарды «Екі туысқан Орда» деп атаған ғалым:
Л.Гумилев
Ш.Уәлиханов
М.Қашғари
Жувейни
Алтын Орданың ыдырауы барысында Еділ мен Жайық арасында құрылған:
Ноғай Ордасы
Қазан хандығы
Әбілқайыр хандығы
Қырым хандығы
Қазақстанның солтүстік-батысында орналасқан ортағасырлық мемлекет:
Таңғұт мемлекеті
Ноғай Ордасы
Ұйғыр мемлекетіе
Темір мемлекеті
Ноғай Ордасының орталығы Сарайшық қаласының іргесі қаланған уақыт:
Х ғ.
ХІІ ғ.
ХІІІ ғ.
ХV ғ.
Алтын Орда дәуірінде Кавказ бен Қырымды Қарақорым, Қытаймен байланыстырған қала:
Сығанақ
Сарайшық
Искер
Тараз
Ноғай ордасының негізін қалаған
Әбілхайыр
Берке
Бату
Едіге
Едігенің Ноғай Ордасын билеген жылдары:
1290-1312 жж.
1426-1440 жж.
1342-1357 жж
1396-1411 жж.
Едіге негізін қалаған мемлекет:
Алтын Орда
Ноғай Ордасы
Моғолстан
Ақ Орда
Ноғай Ордасы Алтын Ордадан біржолата бөлініп шыққан кездегі қайраткер:
Жаңбыршы
Едіге
Мұса мырза
Нураддин
Ноғай Ордасын өз алдына жеке мемлекетке айналдырған билеуші:
Әбілқайыр
Нұрад-Дин
Қасым
Тоқтамыс
Нгоғай Ордасын 1426-1440 жж. билеген тұлға:
Едіге
Нұраддин
Тоқтамыс
Ноғай
Едігенің билігін мойындаған Батыс Сібір ойпатындағы тайпа
Керей
Меркіт
Дулат
Тайбұға
Ноғай Ордасы ыдырау кезінде халқының кейбір бөліктері қосылды
Орта жүз құрамына
Кіші жүз құрамына
Моғолстан құрамына
Ұлы жүз құрамына
Сібір атауы түркі тілдес тайпалармен ұзақ жылдар бойы қарым-қатынаста болған осы этникалық тобының атауынан шықты:
«Савромат»
«Қыпшақ»
«Монғол»
«Сыпыра»
Батыс Сібір тайпаларымен көрші қонып, оларға елеулі ықпал еткен қазақ тайпаларының негізгі ұйытқысы
Қыпшақ
Жалайыр
Дулат
Найман
Батыс Сібір бірлестігінде басты рөл атқарған тайпа
Арғындар
Керейіттер
Дулаттар
Наймандар
Монғол шапқыншылығынан кейін Батыс Сібір жері құрамына кірді
Шағатай ұлысының
Жошы ұлысының
Құбылай ұлысының
Төле ұлысының
Сібір елін монғолдар жаулап алғаннан кейін Жошы ұлысына кіргенін жазған шежіреші
Рубрук
Рашид ад-Дин
Бартольд
Қ.А.Яссауи
Батыс Сібір хандығының астанасы
Тува
Тобыл
Астрахань
Қызыл-Тура
ХV ғ. Ибақ ханмен сауда қарым-қатынасын орнатқан орыс патшасы
І Николай
ІІІ Иван
VІ Иван
І Петр
Батыс Сібір Әбілқайыр ханның қарамағына өткен жыл
1468 жылы
1428 жылы
1481 жылы
1495 жылы
1580 ж. Сарайшық қаласының біржола қирау себебі:
Түркия мен Ресей соғысы
Дон, Еділ казактарының Жайық бойына шапқыншылық жасау салдары
Әмір Темір шабуылынан
Монғол шапқыншылығы
ХVІ ғ. қазақ жасақтарының тегеуірініне шыдай алмаған ноғайлар ығысты:
Дунай бойына
Дон даласына
Шу мен Талас өніріне
Тобыл жазығынае
Әбілқайыр хандығының құрылуы осы мемлекеттің құлауы нәтижесінде болды:
Көк Орданың
Ақ Орданың
Шағатай мем/нің
Моғолстанның
Шайбани Әбілқайыр хан болып сайланды
1420 жылы
1425 жылы
1428 жылы
1430 жылы
ХV ғ. ІІ ширегінен бастап Шығыс Дешті Қыпшақтағы билікті өз қолына алған әулет:
Шайбани
Әмір-Темір
Шағатай
Үгедей
Әбілқайыр хандығының өмір сүрген уақыты:
1408-1448 жж
1448-1488 жж
1438-1478 жж
1428-1468 жж
«Көшпелі өзбектер» мемлекетінің билеушісі:
Тоғылық-Темір
Орда Ежен
Әбілхайыр
Батый
«Өзбек ұлысы» деп аталады:
Әбілқайыр хандығы
Ақ Орда
Ноғай Ордасы
Моғолстан
Әбілхайыр хандығындағы басым көпшілік тайпа
Наймандар
Тайбұға
Қарақалпақтар
Қыпшақтар
Ұлыстың жері мен халқының көбі қыпшақ болғандықтан «Қыпшақ хандығы» деп аталаған:
Қарахан мемлекеті
Ноғай Ордасы
Әбілқайыр хандығы
Моғолстан
Әбілқайыр хандығының шығысы шектескен жер
Алтай
Ертістің орта ағысы
Балқаш
Есіл мен Тобыл
Әбілқайыр ханлығының шекарасы батыста Жайықтан, шығысында Балқашқа дейін жерлерді алып жатқан ғасыр
ХІІ ғ
ХІІІ ғ.
ХІV ғ.
ХV ғ
ХV ғ. оңтүстікте Арал теңізі мен Сырдарияның төменгі ағысынан, солтүстікте Тобыл мен Ертіс өзендерінің орта саласы аралығын алып жатқан мемлекет:
Әбілқайыр хандығы
Қазақ хандығы
Моғолстан
Ноғай Ордасы
Әбілқайыр хандығының оңтүстікте шекарасы жеткен жер:
Іле өзенінің төменгі ағысы
Тобыл мен Ертіс өзендерінің орта саласы
Ертіс өзенінің орта саласы
Арал теңізі мен Сырдарияның төменгі ағысы
92 ру-тайпадан құралған хандық:
Әбілқайыр хандығы
Батыс Сібір
Ақ Орда
Моғолстан
Әбілқайыр тұсындағы Жәнібек пен Керей сұлтандардың иеліктері:
Балқаш өңірі
Шығыс Дешті Қыпшақ аумағы
Тобылдан Ертіске дейін
Сыр өңірі мен Қаратау аймақтары
Әбілқайыр хандығының астанасы
Йасы
Сығанақ
Отырар
Алмалық
Әбілқайыр хандығының орталығы, Орта Азия мен Дешті Қыпшақ арасындағы тоғыз жолдың торабы - саудаға ыңғайлы қала
Созақ
Отырар
Сауран
Сығанақ
Әбілқайыр хандығында тоқтаусыз соғыстар жүріп жатты:
ХVІ ғ. басында
ХІV ғ. ортасында
ХІV ғ. ортасында
ХV ғ. ортасында
Әбілқайыр хан Сығанақ түбінде ойраттардан жеңіліс тапты:
1467 ж
1477 ж.
1457 ж.
1437 ж.
ХV ғ. көшпелі өзбектер мемлекетінде Әбілқайыр ханның беделін түсірген жағдай
Ислам дінінің қабылдануы
Ресеймен одақтасу
Бөкей Ордасының құрылуы
Ойраттардан жеңілуі
Әбілқайыр ханның 1468 ж. жорығы бағытталған хандық
Моғол хандығы
Сібір
Ақ Орда
Мауараннахр
Қазақ жеріндегі саяси бытыраңқылық осы ханның тұсында шарықтау шегіне жетті:
Жәнібек
Тоғылық-Темір
Қасым
Әбілқайыр
Дешті Қыпшақ жеріндегі Әбілхайыр әулетінен шыққан шайбандықтар билігінің тоқтау себебі
Қазақ хандығының құрылуы
Моғолстанның құрылуы
Ойраттардың шапқыншылығы
Ноғай хандығының құрылуы
Ақ Орда ыдырап, орнына Әбілхайыр хандығы құрылды:
ХVІ ғ. басында
ХV ғ. ортасында
ХV ғ. басында
ХV ғ. аяғында
1428-1468 жж. Шығыс Дешті Қыпшақ жерінде өмір сүрген хандық
Ақ Орда
Моғолстан
Ноғай Ордасы
Әбілқайыр хандығы
ХV ғ. Әбілқайыр хандығы орналасқан аймақ
Мауараннахр
Шығыс Дешті Қыпшақ
Шығыс Монғолия
Шығыс Түркістан
Өзбек ұлысы», «Өзбек хандығы», «Шайбани ұлысы» сияқты атаулар осы хандыққа тән
Батыс Сібір
Әбілқайыр хандығы
Ақ Орда
Моғол хандығы
Өзбек көшпелі мемлекеті
Көк Орда
Әбілхайыр хандығы
Моғолстан
Ноғай Ордасы
«Көшпелі өзбектер» ханы Әбілхайыр хан билік жасады:
20 жыл
40 жыл
35 жыл
15 жыл
Әбілқайырды хан сайлағанда қатысқан ақсүйек-шонжарлар саны:
300-ден астам
600-ден астам
200-ден астам
400-ге жуық
Өзбек ұлысында ХV ғ. ер жүректері қазақтар екенін жазған тарихшы:
Рубрук
Сыма-Цянь
Б.Е.Көмеков
Рузбихан
Тарихшы Рузбиханның өзбек ұлысында үш халықтың болғандығын айтқан уақыты
ХV ғ.
ХІV ғ.
ХІІІ ғ
ХІ ғ
Әбілқайыр хан жаулап алуға бар күш жігерін жұмсаған жер:
Алтай өңірі
Ұлытау аймағы
Сыр өңірі мен Қаратау
Шығыс Түркістан
1431 ж. Екіретүп деген жерде Тоқа Темір ұрпақтарына қарсы шайқаста жеңіске жеткен хан
Әбілқайыр
Едіге
Әмір Темір
Темір Мәлік
Әбілхайыр ханнан 1446 ж. Атбасар маңында тас-талқан болып ұтылған хан:
Ералы
Мұстафа
Жәнібек
Мұхаммед
Әбілқайыр хандығын әлсіреткен Сығанақ түбіндегі ойраттармен болған соғыс уақыты
1446-1447 жж.
1476-1477 жж
1456-1457 жж
1466-1467 жж
1456-1457 жж. Әбілқайырдың ойраттардан жеңілген жер:
Сығанақ түбі
Испиджабта
Жент түбі
Шаш маңы
Әбілқайыр қайтыс болған жер
Түркістанда
Ферғана маңындағы Жетікентте
Отырарда
Аққыстау
1468 жылы дүниеден өткен Өзбек ұлысының ханы:
Жәнібек
Әмір Темір
Әбілқайыр
Шайбани
