І м.ж. ортасында Ұлы Даланың шығысында көшіп-қонып жүрген түркілерге туыстас халық:

Түркілермен туыс моңғолдардың Монғолия аумағына қоныстануына себеп болған: /сол тұста татар тайпасы өмір сүрді, бұл этноним моңғолдарға берілді/

Қытай дереккөздерінде моңғолдардың аталуы:

Русьте моңғолдарды атады:

Еуропалық карталарда Орталық Азияны атады:

«Шыңғыс хан – есім емес, моңғолдың ұлы ханының атағы.Оның шын есімі – Темучин.Ол 1155 немесе 1162 жылы қият тайпасындағы ақсүйек батыр Есугейдің отбасында туған.Есугей Темучин он жасқа жеткенде татарлармен болған шайқаста қаза тапты.Жас кезінде Темучин қорлықты, жәбірлеуді және мұқтаждықты басына өткізді.Бірақ ержүректілігі мен ақылының арқасында айналасына жауынгерлер жасағын жинап, көрнекті батырға айналды.Әскербасы ретінде оның теңдесі жоқ болды.ХІІ ғасырдың соңына қарай ол көп әскер жинақтады.Әрбір сәтті жорықтан кейін Темуиннің даңқы өсе түсті.1203 жылы Темучин керейіттерді, кейін наймандар мен меркіттерді бағындырды.1206 жылға қарай ол барлық моңғол тайпаларын өз қол астына біріктірді.1206 жылы көктемде моңғол ақсүйектерінің құрылтайында Темучин Ұлы хан болып жарияланып, оған Шыңғыс хан атағы берілді»

Мәтінді және тарихи біліміңізді пайдаланып Темучиннің өмір сүрген жылдарын анықтаңыз:

Темучиннің көп әскер жинақтаған уақыты:

Темучиннің 1203 жылы бағындырған халықтары:

Темучиннің Шыңғыс хан атағын алған жылы:

Темучин барлық моңғол тайпаларын өз қол астына біріктірген уақыты:

Суреттегі Шыңғыс хан ескерткішінің орналасқан жері:

Моңғолдар Солтүстік Қытайдағы Цзинь мемлекетін жаулап алды:

Шыңғыс хан өз билігін бүкіл Орталық Азияға таратты:

Түркілер мен моңғолдарды біріктіре отырып, Шыңғыс хан мәмілегерлік жасауда жүгінген әдісі:

Шыңғыс хан империясының негізін құраған саны жағынан моңғолдардан басым тайпалар:

Шыңғыс ханның күшеюі кезінде наймандардың бір бөлігі көшті:

Қарақытайлар мемлекетінің Жетісудағы билігін 1210 жылы басып алған:

Шығыс Түркістанның түркі тайпаларына Күшлік хан шапқыншылық жасай бастағандықтан, олардың билеушілері көмек сұрады:

Моңғолдардың 1218 жылғы Күшлік ханды талқандауының нәтижесі:

1218 жылы Торғай қаласында кездескен:

1218 жылы Шыңғыс ханның үлкен ұлы Жошы күйрете жеңген қыпшақтар арасында тығылып жүрген тайпалар:

Моңғолдардың Хорезмді жаулап алу жылдарын көрсетіңіз:

Шыңғысхан әскерлерінің төртке бөлінуі кезінде жаулап алынған аймақтарды сәйкестендіріңіз:

І.Шағатай мен Үгедей ІІ.Жошы ІІІ.Үшінші әскер IV.Шыңғыс хан

A.Бұхара мен Самарқанд Ә.Ходженд Б.Сығанақ, Жент, Сырдария бекіністері

В.Отырарды қоршап, бес ай қоршадан кейін бағындырды

Моңғолдардың қолына өткен Хорезмнің астанасы:

Моңғол шапқыншылығы тұсындағы Хорезм мемлекетінің билеушісі:

1219 жылы Шыңғыс хан Жетісуға жорыққан аттанған кездегі әскерінің саны:

1227 жылы Шыңғыс хан дүниеден өткен соң, оның жаулап алушылық соғыстарын жалғастырған хан (дар):

Моңғолдардың қысқа уақытта жаулап алған жері (-лері)

Шыңғысханынң жаулап алу жорықтарынан кейінгі империя аумағы:

Шыңғыс хан құрған мемлекеттің негізіне алынған әскери-әкімшілік жүйе алынды:

Моңғол мемлекеті үш әскери-әкімшілік аймаққа бөлінді:

Шыңғыс хан мемлекетіндегі әскердің жасақталу реттілігін төменнен жоғарыға қарай орналастырыңыз:

Шыңғыс ханның ұлдары мен басқа да туыстарына берілген белгілі бір аумақ пен онда көшіп-қонып жүретін тұрғындар:

Шыңғыс ханның ұлдары мен басқа да туыстарына берілген, Шыңғыс ханның алғашқы мұрагерлері кезінде де сақталған жер:

Шыңғысханның 1206 жылы құрылтайда қабылданып, 1225 жылы бекітілген заңы:

Шыңғысхан енгізген заңдарға бағынғысы келмегендер:

Шыңғыс хан ұрпақтары және әскери-көшпелі ақсүйектер ислам дәстүрін қабылдады:

Шыңғыс хан ұрпақтары мен әскери ақсүйектер жылына екі рет «келіп, тыңдауы» тиіс Шыңғыс ханның нақыл сөздері:

Дамыған көшпелілер империясының ерте көшпелілер империясынан басты айырмашылығы:

«Империяда әскери ақсүйектер болды.Оларға Шыңғыс ханның өзі және басқа да моңғол атақтар, марапаттар мен ерекше сіңірген еңбегі үшін артықшылықтар сыйлады.Олар алым-салықтардан босатылды, хан сарайына кез келген уақытта және ерекше рұқсатсыз кіре алды, жиын-той кезінде құрметті орындарды иеленді.Олар «Ұлы жасаққа» қатысып, артықшылықтарға ие болды.Олар жауапкершілікке тоғызыншы рет жасаған елеулі қылмысы үшін (өлім жазасы қолданылатын) ғана тартылды.Сондықтан олар құқықтық тұрғыда Шыңғыс хан ұрпақтарынан да жоғары тұрды».

Мәтінді және тарихи біліміңіздді пайдаланып, мәтінде сипатталған артықшылықтарға ие болған әскери ақсүйектік атақты көрсетіңіз:

Темучиннің хан атағына құқығын негіздеу үшін шығарылған аңыз: /оқулықта солай, реально қуған сөз/

Шыңғыс ханның таққа отыруынан бастап Ұлы Моңғол мемлекетінің ресми идеологиясына айналды:

Шыңғыс ханның мемлекеттік жоғары билікті иеленетін ұрпағының атауы:

Шыңғыс хан ұрпақтары мен ақсүйектер жиналысы:

Билікке келген басшының заңға сәйкестігін білдіретін ұғым: