không phù hợp vì triết học Mác-Leenin ra đời từ thế kỷ 19

Rất phù hợp để thúc đẩy các luồng tư duy

Rất phù hợp để giải quyết các mâu thuẫn chủ yếu đang tồn tại giữa các quốc gia dân tộc

Rất phù hợp để phân tích các xu hướng vận động, phát triển của xã hội từ đó có các giải pháp thích hợp

Duy vật biện chứng

Duy vật siêu hình

Duy vật chất phác

Chủ nghĩa thực dụng

Vật chất

Tinh thần

Tôn giáo

Văn hoá

Trong mọi lĩnh vực, học hỏi, xem xét sự vật trong mối liên hệ, quan hệ của sự sinh tồn, phát triển và tiêu vong.

Nâng cao lý tưởng cách mạng, truyền thống của dân tộc cho sinh viên

Đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Hội

Giao tiếp, ứng xử, giải trí lành mạnh, bày tỏ quan điểm, tâm tư nguyện vọng, hỗ trợ giải quyết các vấn đề khó khăn, vướng mắc trong cuộc sống

Vì họ cho rằng ý thức sẽ quyết định vật chất

Vì họ khẳng định hai thực thể vật chất và tinh thần tồn tại song song

Vì họ khẳng định một trong hai hoặc cả hai thực thể vật chất và tinh thần do lực lượng siêu nhiên quyết định

Vì họ khẳng định có lực lượng siêu nhiên

Vật chất có tính độc lập tương đối với ý thức

Vật chất tồn tại bên ngoài ý thức

Vật chất luôn tồn tại khách quan không lệ thuộc vào ý thức

Vật chất có tính độc lập tương đối với ý thức

Hoạt động thực tiễn

Hoạt động lao động

Hoạt động sáng tạo

Hoạt động sản xuất

Nhận thức đúng về nguồn gốc ra đời của ý thức

Nhận thức đúng về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức

Nhận thức đúng về nguồn gốc ra đời của vật chất

Nhận thức đúng về vai trò của vật chất và ý thức

Cả cái chung lẫn cái đơn nhất đều không tồn tại độc lập, tự thân, chúng là thuộc tính nên phải gắn với đối tượng xác định

Cái chung và cái đơn nhất tồn tại độc lập, tự thân trong những đối tượng khác nhau

Cái chung không tồn tại độc lập, mà là một mặt của cái riêng và liên hệ không tách rời với cái đơn nhất

Bất cứ cái chung nào cũng chỉ bao quát một cách đại khái tất cả mọi vật riêng lẻ

A. Thế giới thống nhất ở tính vật chất

B. Thế giới thống nhất ở tính tồn tại của nó

C. Thế giới thống nhất ở nguồn gốc tinh thần

D. Thế giới thống nhất ở tính ý thức của nó

A. Vận động của vật chất là quá trình đi từ thấp đến cao

B. Vật chất vô hạn và vô tận

C. Vật chất không vận động

D. Vật chất biểu hiện sự tồn tại của nó thông qua vận động

A. Đi lên từ cái cũ sang cái mới

B. Tiến lên từ thấp đến cao

C. Từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp

D. Theo đường thẳng

A. Các nhà triết học duy tâm đã phủ nhận đặc tính tồn tại khách quan của vật chất

B. Các nhà triết học duy tâm đã thừa nhận đặc tính tồn tại khách quan của vật

Các nhà triết học duy tâm đã cho rằng vật chât tồn tại khách quan

Các nhà triết học duy tâm cho rằng vật chất tồn tại chủ quan

Tri thức

Niềm tin

Lý tưởng

Tình cảm

A. Tri thức

B. Niềm tin

C. Lý tưởng

D. Tình cảm

Duy tâm

Siêu hình

Thần thoại

Duy vật

Tư duy phê phán

Tư duy kinh nghiệm

Tư duy khoa học

Tư duy siêu hình

Thế giới quan duy vật biện chứng. Vì đó là tiền đề quan trọng để khám phá và chinh phục thế giới

Thế giới quan duy vật. Vì sẽ giúp chúng ta hiểu biết tường tận về thế giới và bản thân con người

Thế giới quan. Vì sẽ giúp ta hiểu trật tự vật chất và tinh thần trong thế giới

Triết học. Vì phạm vi phản ánh rộng và bao quát

Cha, mẹ không định hướng nghề nghiệp cho con

Sự nhận thức và định hướng chưa đầy đủ

Sự thiếu ý chí vươn lên

Sự thiếu nghị lực, vượt khó

Tư duy phê phán

Tư duy kinh nghiệm

Tư duy khoa học

Tư duy siêu hình

Nhân sinh quan

Thế giới quan

Phương pháp luận

Nhận thức luận

Duy tâm khách quan. Vì nó là tiền đề để xác lập phương thức tư duy tích cực và cải tạo thế giới

Duy vật. Vì nó là tiền đề xác lập nhân sinh quan tích cực và cải tạo thế giới

Duy vật biện chứng. Vì đó là tiền đề quan trọng để xác lập phương thức tư duy hợp lý và nhân sinh quan tích cực trong khám phá và cải tạo thế giới

Duy vật siêu hình. Vì nó là tiền đề để khám phá và chinh phục thế giới

Bộ não trong nhận thức

Đôi mắt trong nhận thức các sự vật đơn lẻ

Giác quan trong nhận thức các sự vật đơn lẻ

Trái tim trong nhận thức

Quyết định thế giới quan của mỗi cá nhân

Là cơ sở gián tiếp hình thành nên thế giới quan

Là cơ sở trực tiếp hình thành nên thế giới quan

Có vai trò nhưng không quan trọng

Vì đó là yếu tố trực tiếp để cá nhân biến lý trí, niềm tin thành hiện thực

Vì đó là yếu tố quyết định để cá nhân biến lý tưởng, niềm tin thành hiện thực

Vì đó là điều kiện cơ bản để tình cảm, niềm tin thành hiện thực

Vì đó là điều kiện biến trí tuệ thông đạt thành thế giới quan

Duy tâm

Thần thoại

Duy vật

Siêu hình

Duy tâm

Siêu hình

Thần thoại

Duy vật

Tư duy phê phán

Tư duy kinh nghiệm

Tư duy khoa học

Tư duy siêu hình

Duy vật siêu hình

Duy vật biện chứng

Duy tâm khách quan

Duy tâm chủ quan

Trình độ học vấn

Trình độ phát triển của thế giới quan

Trình độ phát triển của nhân sinh quan

Sự đa dạng của các mối quan hệ cộng đồng

Ý thức

Mê tín dị đoan

Siêu hình

Tâm lý

A. Vì họ cho rằng ý thức sẽ quyết định vật chất

B. Vì họ khẳng định hai thực thể vật chất và tinh thần tồn tại song song

C. Vì họ khẳng định một trong hai hoặc cả hai thực thể vật chất và tinh thần do lực lượng siêu nhiên quyết định

D. Vì họ khẳng định có lực lượng siêu nhiên

Vì đó là vấn đề có ý nghĩa nền tảng và là điểm xuất phát để giải quyết các vấn đề còn lại

Mọi hiện tượng trong thế giới này chỉ có thể là hiện tượng vật chất

Vật chất và tinh thần vốn tồn tại như là điều kiện, tiền đề của nhau

Vật chất và tinh thần là những vật thể phổ biến

Nhân sinh quan

Thế giới quan

Tri thức

Ý thức

Chủ nghĩa hiện sinh

Chủ nghĩa duy tâm chủ quan

Chủ nghĩa thực dụng

Chủ nghĩa thực chứng

A. Lịch sử xã hội là một quá trình thống nhất, phát triển theo những quy luật nội tại và tất yếu

B. Lịch sử xã hội vận động theo quy luật mà chúa trời đã tạo ra

C. Lịch sử xã hội vận động tất yếu theo quy luật mà các đấng siêu nhiên đã vạch sẵn

D. Lịch sử xã hội là quá trình phát triển theo những quy luật nội tại của nó

Duy tâm. Vì nó là tiền đề để xác lập phương thức tư duy

Duy vật. Vì nó là tiền đề xác lập nhân sinh quan tích cực

Duy vật biện chứng. Vì nó là thế giới quan đúng đắn khoa học

Siêu hình. Vì nó là tiền đề để khám phá và chinh phục thế giới

Muốn dựa vào sức mạnh siêu nhiên để thành công

Con người là do các đấng tạo hóa sinh ra và quyết định số phận

Muốn biết trước vận mệnh để thay đổi tương lai

Thiếu lý trí, thiếu niềm tin ở cuộc sống, muốn được an ủi bởi niềm tin hư ảo

Trong mọi lĩnh vực, học hỏi, xem xét sự vật trong mối liên hệ, quan hệ của sự sinh tồn, phát triển và tiêu vong.

Nâng cao lý tưởng cách mạng, truyền thống của dân tộc cho sinh viên

Đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Hội

Giao tiếp, ứng xử, giải trí lành mạnh, bày tỏ quan điểm, tâm tư nguyện vọng, hỗ trợ giải quyết các vấn đề khó khăn, vướng mắc trong cuộc sống

Cùng tác động. Vì các cá nhân đều cùng sống trong thế giới

Cùng tác động. Vì ít nhiều các cá nhân phải xét đoán sự vật, hiện tượng, nhận thức thế giới và chính bản thân mình để tồn tại và phát triển

Không cùng tác động. Vì không giúp con người cơ sở khoa học để nhận thức mục đích, ý nghĩa của cuộc sống

Không cùng tác động. Vì họ có quan điểm sống khác nhau

Vật chất không tồn tại thật sự

Vật chất đã tiêu tan

Phá bỏ những giới hạn hiểu biết trước đây của chúng ta về vật chất

Vật chất có tồn tại nhưng con người không thể nhận thức

A. Chỉ đề cập đến nhân sinh quan

B. Chỉ đề cập đến thế giới quan

C. Đi từ thế giới quan đến nhân sinh quan

D. Đi từ nhân sinh quan đến thế giới quan

Sống và làm việc không theo định hướng, đường lối rõ rệt, không có chính kiến hẳn hoi, ngả nghiêng nhằm mưu lợi trước mắt

Chỉ nghĩ đến lợi ích vật chất

Chỉ nghĩ đến bản thân và gia đình của mình không chú ý đến lợi ích của tập thể

Nhận thức đúng và làm theo yêu cầu thực tiễn

A. Bộ não trong nhận thức

B. Đôi mắt trong nhận thức các sự vật đơn lẻ

C. Giác quan trong nhận thức các sự vật đơn lẻ

D. Trái tim trong nhận thức

Tình yêu đối với sự thông thái

Tình yêu đối với hào quang và địa vị xã hội

Niềm yêu thích tự do cá nhân

Niềm yêu thích sự ung dung, tự tại

A. Tinh thần

B. Vật chất, tinh thần

C. Vật chất

D. Ý thức, ý niệm

Phủ nhận tính khách quan của tri thức khoa học

Công nhận sức mạnh của thần linh

Không có tính biện chứng

Không có tính thực tiễn

Con người phải nhận thức đúng, khoa học về thế giới thì mới cải tạo thế giới thành công

Thế giới quan là vấn đề đầu tiên của triết học

Vấn đề triết học đặt ra trước hết là vấn đề thực tiễn

Con người có thể xây dựng thế giới

Duy tâm khách quan. Vì nó là tiền đề để xác lập phương thức tư duy tích cực và cải tạo thế giới

Duy vật. Vì nó là tiền đề xác lập nhân sinh quan tích cực và cải tạo thế giới

Duy

Trí tuệ và sự hiểu biết sâu sắc của con người về thế giới thiên - địa - nhân

Trí tuệ, hiểu biết của con người về thế giới và vị trí của con người trong thế giới

Tri thức, suy ngẫm để dẫn dắt con người đến với lẽ phải

Sự giải thích vũ trụ, định hướng khát vọng tìm kiếm chân lý của con người

Duy vật siêu hình

Duy tâm chủ quan

Duy tâm khách quan

Duy vật biện chứng

Vì cuộc sống không bằng phẳng, ý chí mạnh sẽ hạn chế tổn thương, đau đớn để thành công

Đó là yếu tố giúp chúng ta độc lập, tự chủ, phát huy sức mạnh vượt qua mọi trở ngại để thành công

Vì đó là sức mạnh tinh thần, là tài sản lớn nhất của đời người giúp chúng ta thành công

Vì đó là sự kiên trì theo đuổi mục tiêu mà mình chọn để thành công

Đó là định hướng đúng đắn để giải quyết có hiệu quả các vấn đề lý luận đặt ra

Đó là định hướng đúng đắn để giải quyết có hiệu quả các vấn đề thực tiễn đặt ra

Đó là định hướng đúng đắn để giải quyết có hiệu quả các tồn tại của thời kỳ kinh tế bao cấp trước đó

Đó là định hướng đúng đắn để giải quyết có hiệu quả các vấn đề do chiến tranh gây ra

Vì nó sẽ quyết định mức độ hoàn thiện của phương thức tư duy, nhân sinh quan trong khám phá và chinh phục thế giới

Vì nó sẽ quyết định trình độ của cá nhân trong quá trình nhận thức thế giới

Vì những vấn đề triết học đặt ra là vấn đề con người

Vì những vấn đề triết học đặt ra trước hết là vấn đề tư duy, ý thức

Không nhận thức được thế giới

Nhận thức sai về thế giới

Không có phương hướng hành động

Không thể tư duy

A. Định nghĩa vật chất thông qua ý thức.

B. Định nghĩa vật chất thông qua vận động.

A. Đó là tiền đề đảm bảo sự thành công trong hoạt động cụ thể của mọi lĩnh vực

B. Đó là tiền đề đảm bảo sự thành công trong công tác lý luận

C. Đó là tiền đề đảm bảo sự thành công trong kinh tế

D. Đó là tiền đề đảm bảo sự thành công trong văn hóa, xã hội

Tín ngưỡng giúp họ trở nên sáng suốt để tiếp cận tri thức khoa học

Thế giới quan tôn giáo giúp họ giải thích hợp lý khi thất bại

Họ chứng minh, thuyết phục bằng sức mạnh tôn giáo

Họ chứng minh bằng khoa học thực nghiệm, vượt ra ngoài nguyên nhân tôn giáo

Không phù hợp vì triết học Mác-Lênin ra đời từ thế kỷ 19

Rất phù hợp để thúc đẩy các luồng tư duy

Rất phù hợp để giải quyết các mâu thuẫn chủ yếu đang tồn tại giữa các quốc gia, dân tộc

Rất phù hợp để phân tích các xu hướng vận động, phát triển của xã hội từ đó có giải pháp thích hợp

Duy vật

Duy vật biện chứng

Duy vật tâm

Duy vật siêu hình

A. Tính khách quan - độc lập không lệ thuộc vào ý thức

B. Tính vận động – tính cố hữu, độc lập không lệ thuộc vào ý thức

C. Tính đứng im - độc lập không lệ thuộc vào ý thức

D. Tính vật chất - tính tồn tại, độc lập không lệ thuộc vào ý thức

A. Tính vận động, đứng im

B. Tính vận động, biến đổi

C. Tính phát triển, biến đổi

D. Tính liên hệ, biến đổi

A. Lịch sử tư tưởng và thực tiễn của xã hội

B. Những thành tựu mới của khoa học tự nhiên và tư duy thiên tài của các nhà triết học Mác.

C. Những thành tựu mới của khoa học tự nhiên, nhất là sinh lý học - thần kinh hiện đại.

D. Quá trình phát triển của lịch sử xã hội loài người và khoa học tự nhiên hiện đại.

A. Sáng tạo

B. Tinh thần

C. Vật chất

D. Bản chất

A. Phải dựa vào hiện thực khách quan, vận dụng đúng quy luật khách quan

B. Phải luôn xuất phát từ hiện thực khách quan, tôn trọng khách quan, nhận thức và vận dụng đúng đắn quy luật khách quan

C. Phải dựa vào hiện thực khách quan, tôn trọng khách quan, vận dụng khách quan trong nhận thức và thực tiễn

D. Phải dựa vào khách quan và chủ quan trong nhận thức và hoạt động thực tiễn

A. Triết học Phương Tây

B. Triết học Phương Đông

C. Triết học Mác-Lênin

D. Triết học Hy Lạp

Tôn giáo

Triết học

Nhận thức luận

Phương pháp luận

A. Nguồn gốc tự nhiên

B. Nguồn gốc xã hội

C. Nguồn gốc lịch sử

D. Nguồn gốc vật chất

Đều thừa nhận sự tồn tại khách quan của thế giới vật chất, lấy bản thân giới tự nhiên để giải thích tự nhiên.

Đều thừa nhận sự tồn tại khách quan của thế giới tinh thần, lấy bản thân tinh thần để giải thích tự nhiên.

Đều thừa nhận sự tồn tại khách quan của vật chất và ý thức, lấy cả vật chất và ý thức để giải thích giới tự nhiên.

Đều thừa nhận sự tồn tại khách quan của thế giới vật chất, lấy vật chất để giải thích vật chất.

A. Quy luật bảo toàn và chuyển hoá năng lượng

B. Quy luật lượng đổi dẫn đến chất đổi

C. Quy luật tiến hóa của tự nhiên

D. Quy luật chọn lọc tự nhiên

A. Sáng tạo

B. Tinh thần

C. Vật chất

D. Bản chất

A. Mối quan hệ giữa vật chất và ý thức

B. Mối quan hệ giữa vật chất và vận động

C. Mối quan hệ giữa vật chất và tinh thần

D. Mối quan hệ giữa vật chất và cảm giác

Duy tâm khách quan. Vì chúng có giá trị định hướng cho con người trong quá trình cải tạo thế giới

Duy vật siêu hình. Vì nó là thế giới quan đúng đắn khoa học

Duy vật biện chứng. Vì nó trang bị cho con người hệ thống những nguyên tắc phương pháp luận chung nhất trong nhận thức và hoạt động thực tiễn

Duy tâm khách quan. Vì nó có giá trị định hướng con người nhận thức tự nhiên

A. Phạm trù ý thức

B. Phạm trù vật chất

C. Phạm trù chất

D. Phạm trù lượng

Vì thế giới quan đúng đắn là tiền đề quan trọng để xác lập phương thức tư duy hợp lý và nhân sinh quan tích cực trong khám phá và chinh phục thế giới

Vì nó đòi hỏi con người xem xét thế giới phải dựa trên những khuôn mẫu lý tưởng để điều chỉnh hành vi

Vì mọi hoạt động của con người phải từ thực tiễn

Vì đó là khuôn mẫu lý tưởng để có nhân sinh quan phù hợp

A. Không thể hình thành và vận động được

B. Không thể hình thành và phát triển được

C. Sẽ có những hình thức khác thay thế nó

D. Sẽ hình thành và phát triển theo sự phát triển của xã hội

A. Định nghĩa vật chất thông qua ý thức.

B. Định nghĩa vật chất thông qua vận động.

C. Định nghĩa vật chất thông qua tồn tại.

D. Định nghĩa vật chất thông qua khái niệm.

A. Mọi sự biến đổi nói chung.

B. Mọi sự vận động nói chung

C. Mọi sự thay đổi nói chung

D. Mọi sự dịch chuyển nói chung

Phát huy tính quyết định của ý thức, phát huy vai trò nhân tố chủ thế con người

Phát huy tính năng động của ý thức, phát huy vai trò nhân tố con người trong xã hội

Phát huy tính năng động sáng tạo của ý thức, phát huy vai trò nhân tố con người

Phát huy tính năng động sáng tạo của ý thức, phát huy vấn đề nhân tố con người

Vai trò quyết định của đồng tiền trong xã hội

Vai trò của quyết định của ý thức đối với vật chất

Vai trò quyết định của vật chất trong xã hội

Vai trò quyết định của vật chất đối với ý thức

A. Tính tích cực, sáng tạo gắn bó chặt chẽ với thực tiễn xã hội.

B. Tính năng động, sáng tạo gắn với thực tiễn xã hội

C. Tính sáng tạo không ngừng của con người trong xã hội

D. Tính sáng tạo lại hiện thực xã hội của con người

A. Cả cái chung lẫn cái đơn nhất đều không tồn tại độc lập, tự thân, chúng là thuộc tính nên phải gắn với đối tượng xác định

B. Cái chung và cái đơn nhất tồn tại độc lập, tự thân trong những đối tượng khác nhau

C. Cái chung không tồn tại độc lập, mà là một mặt của cái riêng và liên hệ không tách rời với cái đơn nhất

D. Bất cứ cái chung nào cũng

Vật chất quyết định ý thức

Ý thức quyết định vật chất

Vật chất và ý thức có mỗi quan hệ biện chứng với nhau

Vật chất quyết định sự sống

A. Tính tích cực, sáng tạo

B. Tính tích cực, năng động

C. Tính tích cực chủ động

D. Tính chủ động, sáng tạo

Quyết định hình thức của ý thức

Quyết định nội dung của ý thức

Chi phối nội dung của ý thức

Độc lập hình thức của ý thức

A. Mỗi nguyên lý, quy luật, phạm trù của phép biện chứng đều được luận giải trên cơ sở khoa học và được chứng minh bằng toàn bộ sự phát triển của khoa học tự nhiên trước đó

B. Phép biện chứng đã tạo ra chức năng phương pháp luận chung nhất

C. Phép biện chứng duy vật là một hình thức tư duy hiệu quả quan trọng nhất đối với khoa học

D. Mỗi nguyên lý, quy luật, phạm trù của phép biện chứng đều được luận giải bằng toàn bộ sự phát triển của khoa học tự nhiên trước đó

A. Giúp con người khái quát, trừu tượng hoá, suy nghĩ độc lập, tách khỏi sự vật cảm tính, giao tiếp trao đổi tư tưởng, lưu giữ, kế thừa những tri thức, kinh nghiệm phong phú của xã hội đã tích luỹ được qua các thế hệ, thời kỳ lịch sử.

B. Giúp con giao tiếp, trao đổi tư tưởng, lưu giữ, kế thừa những tri thức, kinh nghiệm phong phú của xã hội đã tích luỹ được qua các thế hệ, thời kỳ lịch sử.

C. Giúp con người khái quát, trừu tượng hoá, suy nghĩ độc lập, lưu giữ, kế thừa những tri thức, kinh nghiệm phong phú của xã hội đã tích luỹ được qua các thế hệ, thời kỳ lịch sử.

D. Giúp con người trao đổi tư tưởng, lưu giữ, kế thừa những tri thức, kinh nghiệm phong phú của xã hội đã tích luỹ được qua các thế hệ, thời kỳ lịch sử.

A. Thế giới quan duy vật

B. Phép biện chứng duy tâm

C. Phép biện chứng duy vật

D. Phép biện chứng chất phác

A. Vật chất có mối quan hệ mật thiết với ý thức

B. Vật chất tồn tại bên ngoài ý thức

C. Vật chất luôn tồn tại khách quan không lệ thuộc vào ý thức

D. Vật chất có tính độc lập tương đối với ý thức

A. Ba nguyên lý, hai quy luật và sáu cặp phạm trù

B. Hai nguyên lý, ba quy luật và sáu cặp phạm trù

C. Hai nguyên lý, ba quy luật và năm cặp phạm trù

D. Bốn nguyên lý, ba quy luật và sáu cặp phạm trù

A. Kinh nghiệm, mối quan hệ, trình độ, nắng lực của mỗi người

B. Mối quan hệ, điều kiện lịch sử - xã hội, trình độ, kinh nghiệm sống của chủ thể phản ánh.

C. Đối tượng phản ánh, điều kiện lịch sử - xã hội, phẩm chất, năng lực, kinh nghiệm sống c

A. Hoạt động thực tiễn

B. Hoạt động lao động

C. Hoạt động sáng tạo

D. Hoạt động sản xuất

Thế giới quan duy vật

Phép biện ch

A. Quy vật chất về một hay một vài dạng cụ thể và xem chúng là khởi nguyên của thế giới, tức quy vật chất về những vật thể hữu hình, cảm tính đang tồn tại ở thế giới bên ngoài.

B. Quy vật chất về một dạng tinh thần và xem chúng là khởi nguyên của thế giới, tức quy vật chất về những hình ảnh, đấng quyền năng cảm tính đang tồn tại ở thế giới bên ngoài.

C. Quy vật chất về một dạng thực tại khách quan, được con người chụp lại, chép lại, không phụ thuộc vào cảm giác.

D. Quy vật chất về một dạng cụ thể hữu hình, cảm tính đang tồn tại bên ngoài thế giới.

Chủ nghĩa duy vật cho rằng vật chất là cái có trước, là tính thứ nhất, là cội nguồn của cảm giác; còn cảm giác (ý thức) là cái có sau, là tính thứ hai, là cái phụ thuộc vào vật chất.

Chủ nghĩa duy vật cho rằng vật chất là cái có trước, là cái tồn tại khách quan. Vật chất sinh ra ý thức. Chủ nghĩa duy tâm thì ngược lại.

Chủ nghĩa duy vật cho rằng ý thức là cái có trước, vật chất là cái có sau. Ý thức quyết định vật chất. Chủ nghĩa duy tâm thì ngược lại

Chủ nghĩa duy vật coi vật chất và ý thức cùng tồn tại và có vai trò như nhau.

A. Nhấn mạnh lối sống dĩ hòa vi quý

B. Nhấn mạnh ý chí tự chủ của mỗi cá nhân

C. Nhấn mạnh yếu tố con người là một thực thể tự nhiên

D. Nhấn mạnh yếu tố nhường nhịn để sống an toàn