Қазіргі ақпараттық ғасырда сақтау, жіберу және іздеу үшін тек ғана оның жылдамдығы ғана емес, сонымен қатар оның қатесіздігіде маңызды. Сол себепті кодтардың әр түрлі әдістері қолданылады.  Ақпарат жолақ пен кеңістік шенінде көлденеңінен ұйымдастырылады. Кодталған деректердің көлемі шектеулі, негізінен сату және түгендеу процестерінде қолданылады.Сақталған ақпаратты әріптік-сандық, сандық, екілік немесе канджи түрінде шифрлауға болады, бірақ баламалы емес екенін ескеру қажет. Радиосигналдардың көмегімен транспондерлерде немесе таңбаларында сақталатын деректер оқылатын немесе жазылатын нысандарды автоматты түрде сәйкестендіру тәсілін қолдануға болады. Мұндай белгілер арқылы көп ақпарат алып, қосымша нақтылық жүйелерінің жұмыс істеу қабілетін бұзбай үлкен қашықтықтарға тарата алады.

Ақпаратты қабылдаудың әркелкі арналары бір мезгілде іске қосылған болса, оқытудың жетістігі айтарлықтай артады (модальдік принципі); сондықтан мүмкін болған жағдайда графикалық суреттер мен мәтін үшін дыбыстық сүйемелдеуді пайдалану ұсынылады; Сондай-ақ, құлақ арқылы жадының баяу есте сақтауын ескере отырып, көру ақпаратының бөлігін есту ақпаратына көшіру жолымен, қысқа мерзімді көру жадының көлемінің айтарлықтай өсуіне қол жеткізуге болады.

M-leraning - оқушының білім алуына оңтайландыру және қолдау көрсету үшін, ақпараттармен жұмыс істеуін қанағаттандыратын, оқу әрекеттерінің тиімділігін арттыруға пайдаланылатын портативті, сымсыз,  ыңғайлы және қолжетімді құрал. Аралас оқыту немесе Blended Learning - оқушының өздігінен,  онлайн және  мұғаліммен бірге дәстүрлі білім алуы.  Аралас оқыту дәстүрлі әдістер мен қашықтықтан оқыту технологияларын кіріктіруді қарастырады. Бұл оқытулар қашықтықтан оқыту ұғымымен тығыз байланысты. Мұғалім мен оқушының арасындағы қарым-қатынас формасы қашықтықтан (оқушы – объект, мұғалім - субъект) орындалады, оқу үдерісінің компоненттері толық қамтылады. Ұтқырлық оқыту технологиясы оқу үдерісін нақтылайды, яғни оқушы өзінің білім алуына қатысушы белсенді.

Сандық білім беру ресурстары – оқу үдерісін ұйымдастыруға қажетті және аналогты емес түрде ұсынылған ресурстар, атап айтқанда: фотосуреттер, видеофайлдар, статикалық және динамикалық модельдер, акторлар, әр түрлі модельдеу объектілері, картографиялық материалдар, аудио жазбалары және тағы басқа әр түрлі обектілер, мәтіндік құжаттар және нақты оқулықтың мазмұнына сәйкес іріктелген, сабақ жоспарына сәйкес және қажетті әдістемелік нұсқаулармен жабдықталған оқу материалдары болып табылады. 

Бастапқы мәлімет ретінде тастағы суреттерді жатқызуға болады. 100 мың жыл бұрын ауызша сөйлеудің пайда болуына байланысты адамзат ақпаратты, яғни әр адамның жадысында жекеше, өзі жинай бастады. 5-6 мың жыл бұрын жазудың пайда болуы байланысты адамзатта ұжымдық жадыға сақтау қалыптасты. Осы уақытта негізгі ақпараттық үдеріс: ақпаратты жинау,  тарату, өңдеу, сақтау және қолданушыға жеткізу пайда болды. Әртүрлі материалдық тасымалдаушылардың пайда болуына байланысты хабарламаны пайдалану мүмкіндігі туды. Деректер алғашқыда қолданыстағы материалдарға жазыла бастады, кейіннен қағазға жазылды.

Алғашқы үш индустриялық революцияны сипаттау үшін пайдаланылған әртүрлі анықтамалар мен ғылыми дәйектемелерді назарға ала отырып, бүгін төртінші индустриялық революцияның басында тұрмыз деп санаймыз. Оның басты ақауы- “жаhанды жайлаған” ұтқыр интернет, ықшам (күн сайын арзандап келе жатқан) шаруашылық құрылғылары, жасанды интеллект пен оқытатын машиналар. Қазір ақпараттық және бағдарламалық қамтамасыз ету және белгілі бір жүйеге негізделген цифрлық технология жаңалық емес, дегенмен жылдар жылжып, үшінші индустриялық революциядан алшақтаған сайын, ол қоғам мен жаhандық экономиканың түрленуін (трансформациясын) тездетіп, барынша жетіліп, бір-бірімен кіріге түсуде.

«VR» жүйелерімен жұмыс жасау кезінде, білім беруде ақпаратты қабылдау кезінде сапалы өзгерістер болады. Бұл жағдайда қабылдау тек көріп немесе дыбыс арқылы ғана емес, сондай – ақ сезімталдық пен иіс сезу арқылы да жүзеге асады. Принципиалды жаңа деңгейде білім берудегі көрнекіліктің дидактикалық принципиптерін жүзеге асыруда сілтеулер пайда болады. Білім беруде мультимедиа технологиясына пайдаланудың кеңістіктік ойлауын дамытуда, нақты шындыққа максимал жақындаған жағдайда мамандардың машықтануын ұйымдастыруда маңызы зор. «Virtual reality» жүйесін медицинада хирургтарды күрделі операцияларды жүргізуге, ауруларды реабелитациялау мәселелерін шешуге үйрету үшін қолдануы таң қаларлық жүйе. Практикалық ойлау тоериялық ойлаумен салыстарғанда тырысуды аз талап етеді, ереже бойынша, бейнелік ақпаратты түсіну символдық ақпаратты түсінуге қарағанда жеңіл. VR шындық технологиясын пайдаланып құрылған электрондық басылымдар мен ресурстар оқыту үдерісінде оқу материалын жақсы түсіну және меңгеруді қамтамасыз ете алады

Компьютер құрылғылары

Видеосигналдарға арналған порттар

суретте?

Виртуалды үйрену орталығы (virtual learning environment, қысқаша VLE) — интернет технологиясын қолданып онлайн ортада білім беру ортасы. Бұл ортада білім алушылар виртуалды кластарға, оқу материалдарына, тестерге, тапсырмаларға, алған бағалары жайлы мәліметтерге, академиялық күнтізбе, басқа онлайн ресурстарға интернет немесе локалды желі арқылы қол жеткізе алады.

Журнал мақаласын оқып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Сіздің компьютеріңізде не бар?

Компьютер корпусының астында не бар екенін ойлап көрдіңіз бе? Оны ажыратпаңыз - білу үшін жай ғана оқыңыз.

Қатты диск - деректер сақталатын негізгі бөлік. Дискі мәліметтерді оқуға және көшіруге арналған. Алғашқы дискілер дискеталарды пайдаланды, бірақ бүгінгі күні біз CD-ROM дискілерін қолданамыз.

Ең маңызды бөліктердің бірі - аналық плата. Ол орталық процессорды және электрлік қосылымдарды қамтиды. Олар қуат көзінен энергия алады және оны таратады. Тақта порттар сияқты басқа компоненттерді де қамтиды.

Аналық платалар көп жылу шығарады. Қызып кетуден зақымдануды болдырмау үшін радиаторлар мен желдеткіштер орнатылған.

Пайдаланушы нұсқаулығын оқып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Ақылды ауруханалар

Бұл когнитивті сананы жақсарту үшін жасанды интеллектті қолданатындар. Және бұл адамның араласуынсыз шешім қабылдауға қабілетті. Технология әдетте адамдар орындайтын функцияларды орындау үшін машиналық оқытуды және үлкен деректерді талдауды пайдаланады. Осылайша ол қолданылатын кез келген іс жүзінде тиімділігін, өнімділігін және функционалдығын тез жақсартады.

Ақылды технология трендтері денсаулық сақтау саласына да әсер етеді. Бұл саланың күні-түні жинайтын деректер көлемі туралы ойланыңыз: пациенттердің жазбалары, ауру тарихы, ультрадыбыстық суреттер, рентген сәулелері, фармацевтикалық және терапевтикалық зерттеулер деректері бірнеше көздер ғана. 2016 жылы дүние жүзінде денсаулыққа қатысты 213 миллион гигабайт деректер болды. 2025 жылға қарай бұл сан үш ай сайын он есеге артады деген болжам бар. Бұл деректердің орасан зор көлемі. Ал тәжірибелі адам өмір бойы мұны жеңе алмайды. IBM Watson бұл деректерді електен өткізіп, салыстырылатын деректер арасындағы нүктелерді қоса алады және емхана мамандарына 30 секундтың ішінде тиісті жағдай туралы ақпараттың айтарлықтай қысқартылған қысқаша мазмұнын бере алады.

Кәсіпорын АТ әлемінде деректер орталығы іскерлік қосымшаларды қолдайды. Бұл қарапайым электрондық пошта мен файлды ортақ пайдаланудан тұтынушымен қарым-қатынасты басқаруға (CRM) және кәсіпорын ресурстарын жоспарлауға (ERP), сондай-ақ үлкен деректер, байланыс және ынтымақтастық қызметтеріне дейін.

Деректер орталығының негізгі құрамдастары мыналар:

Серверлерді (соның ішінде виртуалдандырылған серверлерді), деректер орталығының қызметтерін, сақтауды және соңғы пайдаланушы орындарына сыртқы қосылымдарды қосатын желілік инфрақұрылым

Деректер орталығының «отын» сақтау үшін сақтау массивтерін қамтамасыз ететін сақтау инфрақұрылымы – деректер

Есептеу ресурстары деректер орталығының қолданбалы қозғалтқыштары үшін өңдеуді, жадты, жергілікті сақтауды және желіге қосылуды қамтамасыз ететін серверлер болып табылады.

Деректер орталығының қызметтері әдетте негізгі деректер орталығының құрамдастарының өнімділігі мен тұтастығын қорғау үшін қолданылады.

 Бұлттық есептеулер – (ағыл. cloud computing) қажетті конфигурацияланған есептегіш ресурстарға қай жерде болмасын, әрі ыңғайлы қол жеткізуді (access) қамтамасыз ету моделі. Бұлттық есептеу технологиясы бойынша қажетті IT ресурстарды төменгі эксплуатациялық шығындармен қолдануға мүмкіндік береді.  Осы есептеу қызметтерін ұсынатын компаниялар бұлтты провайдерлер деп аталады.

Сіз дәл қазір бұлтты есептеулерді пайдаланып жатқан шығарсыз, тіпті оны түсінбесеңіз де. Электрондық поштаны жіберу, құжаттарды өңдеу, фильмдерді немесе телешоуларды көру, музыка тыңдау, ойындар ойнау немесе суреттер мен басқа файлдарды сақтау үшін онлайн қызметті пайдалансаңыз, бұлтты есептеулер мұның барлығын сахна артында мүмкін етеді. Бұлтпен жасауға болатын бірнеше әрекеттер мыналар: жаңа қолданбалар мен қызметтерді жасаңыз, деректерді сақтау, сақтық көшірме жасау және қалпына келтіру, веб-сайттар мен блогтарды орналастырыңыз, аудио және бейнені тарату, сұраныс бойынша бағдарламалық қамтамасыз етуді қамтамасыз етіңіз,үлгілер үшін деректерді талдаңыз және болжам жасаңыз.

Бұлтты есептеулердің негізгі концепциясы қызметтің орналасқан жері және ол жұмыс істейтін аппараттық құрал немесе операциялық жүйе сияқты көптеген мәліметтер пайдаланушы үшін маңызды емес. Осыны ескере отырып, бұлтты метафора ескі телекоммуникациялық желі диаграммаларынан алынған, онда жалпыға ортақ телефон желісі (және кейінірек Интернет) жиі бұлт ретінде ұсынылған, бұл орналасу маңызды емес екенін білдіреді - бұл жай ғана бұлт. заттардың. Әрине, бұл тым жеңілдету; Көптеген тұтынушылар үшін олардың қызметтері мен деректерінің орналасуы негізгі мәселе болып қала береді.

Суреттер мультимедианың маңызды құрамдас бөлігі болып табылады. Олар компьютерде екі жолмен жасалады: растрлық кескіндер және векторлық кескіндер. Растрлық немесе растрлық графикалық кескіндер. Кескіндерді компьютерде сақтаудың ең кең таралған және жан-жақты түрі растрлық немесе растрлық кескін болып табылады. Әрбір пиксель екі немесе одан да көп түстерден тұрады. Түс тереңдігі түстердің санын анықтау үшін қолданылатын разрядтардағы деректер көлемімен анықталады, мысалы, бір бит – екі түске, төрт бит – он алты түске, сегіз бит – 256 түске, 16 бит – 65 536 түске және т.б. Күрделі сурет дегеніміз - бейненің шынайы сөзге немесе түпнұсқа өнімге барынша жақын болуы. Бұл пропорциялар, өлшемдер, түс және текстура мүмкіндігінше дәл болуы керек дегенді білдіреді. Растр пішімдері: Windows растрлық кескіні (BMP), құрылғының тәуелсіз нүктелік суреті (DIB) және Windows Run Length Encoded (RLE).

Кескін қажетінше сызылатын командалар жиынынан тұрады. Растрлық кескін сәйкес биіктікке, енге және түс тереңдігіне қол жеткізу үшін белгілі бір пиксель санын қажет етсе, векторлық кескін сурет салу командаларының салыстырмалы түрде шектеулі санына сүйенеді. Векторлық кескіндердің кемшілігі - кескінде ұсынылуы мүмкін бөлшектердің шектеулі деңгейі. Ең жиі қолданылатын векторлық пішім Windows операциялық жүйесіндегі Windows metfile болып табылады.

Мақаланы оқып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Интернет протоколдары

Интернет ақпаратты бір жерден екінші жерге жіберу үшін көптеген тілдерді пайдаланады. Бұл тілдер протоколдар деп аталады. Осы хаттамаларды пайдалана отырып, біз Интернеттен қызметтерді ала аламыз. Әрбір хаттаманың белгілі бір функционалдығы бар және www Интернет ұсынатын қызметтер арасындағы ең үлкен сатып алынған қызмет болып саналады. Жоғарыдағы қонақүй ұқсастығын алатын болсақ, көптеген қонақүйлерде осыншама көп тағамдар болғанымен, олардың тек біреуі ғана танымал болатынын көрдік. Сол сияқты, желіде қол жетімді көптеген қызметтер бар болса да, ең танымал мәзір элементі www.

Электрондық поштаны жіберген кезде компьютеріміз электрондық пошта қызметіміздің пошта серверіне қосылады. Сервер – белгілі бір қызмет түрін басқаратын орталықтандырылған компьютер. Электрондық пошта сервері, мысалы, электрондық пошталарды өңдейді. Электрондық хаттарды жіберуге жауапты пошта сервері SMTP (қарапайым поштаны тасымалдау протоколы) сервері деп аталады.

1. Интернетте ақпарат бір жерден екінші жерге қалай тасымалданады?

A) Интернетте программалау тілдері қолданылады

B) Интернет сандық ресурстарды пайдаланады

C) Интернетте кітапханалық бағдарламалар қолданылады

D) Интернет протоколдарды пайдаланады

E) Компьютер, технология, байланыс

2. OSI моделінің желілік деңгейінде қандай хаттама түрі қолданылады?

A) IP

B) HTTP

C) SMTP

D) POP3

E) DOF

3. Серверлер арасында электрондық хаттарды жіберуге қандай хаттама түрі жауап береді?

A) HTTPS

B) FTP

C) SMTP

D) POP3

E) Digivideo векторлық интернет

Жалпы орта білім беру жүйесіндегі ақпараттық-қатынастық технологиялардың құралдары мен басқарудың автоматтандырылған жүйесі оқушылар құрамы бойынша берілгендер қоры, кадрлар, оқу жоспары мен басқа да ақпараттар сияқты жасалған. Орта білім мекемелерін басқаруда жұмыс жасайтын ақпараттыққатынастық технологиялар құралдары маңызды орын алады.

Padlet – Бұл құрал сіз және сіздің оқушыларыңыз жасаған барлық жазбаларды орналастыру арқылы онлайн талқылауларыңызға қолдау көрсетеді. Ол оқушыларға мәтінді, суреттерді, сілтемелерді, құжаттарды, бейнелерді және дауыс жазбаларын жариялау арқылы желіде бірлесіп жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

1. Padlet дегеніміз не?

A) онлайн презентация құралы

B) хабар алмасу сайты

C) ақпараттарды енгізуге болатын онлайн тақта

D) студенттерге арналған әлеуметтік желі

E) бизнеске арналған мессенджер

2. Padlet тақтасына қандай мазмұн түрлерін қосуға болады?

A) тек мәтін.

B) мәтін және суреттер.

C) мәтін, суреттер, бейнелер, сілтемелер және басқа элементтер.

D) тек бейне.

E) тек сілтемелер.

3. Басқа пайдаланушылар тақтаны Padlet-те көре және өңдей ала ма?

A) жоқ, тек тақтаны көре аласыз.

B) иә, егер сіз оларға рұқсат берсеңіз.

C) иә, барлық пайдаланушылар үшін автоматты түрде.

D) иә, бірақ тек қарау үшін, редакциялау мүмкіндігі жоқ.

E) жоқ, басқа пайдаланушылар үшін тақтаға кіру мүмкін емес.

Инфографика – Ең алғаш инфографиканы 1982 жылы USA Today газетінің баспагерлері қолдана бастады. Осының арқасында газет ең көп оқылатын басылымдардың үздік бестігінің қатарына енді. Уақыт өткен сайын инфографика тек қана технология мен бизнес емес, сонымен қатар өнер екені де анықтала бастады. Сонымен бірге осы өнерді жетік меңгеру баспа бизнесінің табысына тікелей әсер ететіні де анық болды. Сондықтан «Эсквайр» және «Нью-Йоркер» сияқты журналдар инфографиканы жасау жұмысын идеяның авторы болып табылатын бір журналист пен 3-4 дизайнерге тапсырады. Бірақ инфографика тек қана кәсіби дизайнерлердің қолынан келетін шаруа ғана емес, оны қызығушылық танытқан, үйренемін деген әрбір маман да жасай алады. Соңғы кезде бұл тенденция журналисттер арасында кеңінен тарап жатыр. Түрлі семинарлар, мастер-кластар өткізіліп, инфографиканы жасау жолдары түсіндірілуде.

Тестілеу бағдарламасы арқылы оқушы қашықтықтан тесттермен, түрлі бақылаулармен жұмыс істей алады. Ғаламторды тиімді пайдаланып, қысқа уақытта өз білімін толықтыру мүмкіндігіне ие. Тестілеу немесе статистикалық сауалнама Интернетке қосылған кез келген құрылғы арқылы жүзеге асады. Тапсырма оқушыларға үш түрлі нұсқада беріледі: тест түрінде, дұрыс/дұрыс емес нұсқасы және қысқаша жазбаша жауап түрінде.

Оқытушы әрекеттерінің алгоритмі:

1. Жұмысты бастау үшін мұғалімге тіркелу қажет, ол үшін t.socrative.com сайтына кіріп логин мен парольді енгізесіз.

2. Бірнеше сауалнама сұрақтарын құрыңыз. Manage Quizzes батырмасын басыңыз.

3. Жұмысты бастамас бұрын оқушыларға өз виртуалды бөлмеңіздің нөмірін айтыңыз. Оқушылардың саны 50-ден аспауы қажет. Оқушы ресурсқа кіріп оқытушы айтқан нөмірді, аты-жөнін, фамилиясын енгізеді.

4. Тест қорытындысын Google кестесі түрінде берілген интерактивті есеп арқылы немесе Excel файлын электронды поштасынан көре алады. 

Сандық оқыту платформалары білім беруді өзгертті, өйткені олар сіздің қай
жерде болсаңыз да, сыныпта оқуға мүмкіндік берді!
Қашықтан оқытудың танымалдылығы артып келе жатқандықтан, қазір таңдауға
болатын ондаған онлайн-оқыту платформасы бар. Бірақ қайсысы ең жақсы
онлайн оқыту платформасы?

Желілік оқыту виртуалды сыныпта өтеді, бұл тек студенттер мен оқытушылар
білім алуға жиналатын орталықтандырылған онлайн орны. Көп
жағдайда, мектеп аудандары барлық мұғалімдерінен Learning Management
System немесе қысқаша LMS деп аталатын виртуалды сыныптар құруды
талап етеді. Бұл мұғалімдерге сабақ өткізуге көмектесетін және студенттердің
қатысуына мүмкіндік беретін онлайн-оқыту платформасының жүрегі!
Техникалық тұрғыдан, оқытуды басқарудың бағдарламалық құралы - бұл
сыныпты арнайы ұйымдастыратын және күшейтетін бір құрал.

Мақаланы оқып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Интернеттегі объектілерді қалай анықтауға болады?

Uniform Resource Locator – нысаны интернет және интражелі арқылы қол жетімді құжаттарды адрестеу үшін стандартталған атау конвенциясы.

Желілік контекстте домен желі ресурстары арқылы деректердің әртүрлі түрлерін ортақ пайдаланатын пайдаланушылардың, жұмыс станцияларының, құрылғылардың, принтерлердің, компьютерлердің және дерекқор серверлерінің кез келген тобына жатады. Сондай-ақ ішкі домендердің көптеген түрлері бар.

Домен барлық пайдаланушы функцияларын, соның ішінде пайдаланушы атын/парольді және аутентификацияны және ортақ жүйе ресурстарына қол жеткізуді басқару үшін пайдаланылады.

Компьютерлер IP мекенжайларын пайдаланады, олар сандар қатары болып табылады. Дегенмен, адамдар үшін сандар қатарын есте сақтау қиынға соғады. Осыған байланысты домендік атаулар әзірленді, олар IP мекенжайларын пайдаланудан гөрі Интернеттегі субъектілерді анықтау үшін пайдаланылды.

Журнал мақаласын оқып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңіз.

Интерактивті мультимедиа және гипермедиа мультимедиялық қолданбалардан тұрады, онда қолданушы белсендірек рөл атқарады. Білім беру – мультимедианы пайдаланудың ең пайдалы саласы және мультимедиа оқу үдерісін байыта отырып, оның ең тиімді пайдаланатын орны болуы мүмкін. Мультимедиялық жобаны тіпті "өздігінен" қосымша ретінде (CD-ROM-да) немесе Интернеттегі Бүкіләлемдік Интернет беттерінде де жасауға болады. Дегенмен, Интернетте мультимедиялық қосымшаларды әзірлеуде бірқатар техникалық шектеулер бар. Мультимедиа әзірлеуге арналған бағдарламалық қамтамасыз ету талаптары бір немесе бірнеше авторлық жүйелерден және мәтінді, кескіндерді, дыбыстарды және бейнені өңдеуге арналған әртүрлі қолданбалардан тұрады.

1. Мультимедианың жалпы анықтамасы қандай?

A) визуалды және дыбыстық презентациялардың бірігуі

B) ақпарат цифрланады және компьютерде өңделеді

B) "өздігінен" қолданба немесе веб-беттер

D) авторлық жүйелер және әр түрлі өңдеу қосымшалары

E) көрнекі байланысты орнату

2. Мәтін бойынша мультимедиялық қолданбалар қай салада тиімді?

A) кәсіпкерлік

В) медицина

C) білім

D) ойын-сауық

E) ақпарат

3. Мәтін бойынша «автономды» нені білдіреді?

A) CD - сіз жұмыс істей алмайды

B) тек желімен жұмыс істей алады

C) желіге қосылмай, өз бетінше жұмыс істей алады

D) бір адам жасаған қосымша

E) кодталған ақпаратты декодтау