Танзимат реформасы

І кезеңі

сұлтанның жазғы сарайы Гюльхане алдында « Қасиетті жарлық» - « Гюльхане хатт- шериф» халыққа жарияланды

Түркия тарихындағы жаңа реформалық кезең «танзимат»-қайта ұйымдастырулар деп аталды.  «Гюльхане хатт- шериф» үш негізгі жаңарту мақсатын жария етті:

1.          Діни сеніміне қарамастан империя аумағындағы барлық халықтардың ар-ұжданын, дүние- мүлкінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету;

2.          Салықтарды дұрыс жинау және әділетті болу;

3.          Әскери қызмет мерізімін қысқарту.

-Ақша реформасы енгізілді.Қызметкерлердің жалақысына қатаң шек қойылды.  Орта мектептер ашылды. Империя аумағында теміржолдар мен байланыс тораптары салынды. алғашқы өнеркәсіп орындары пайда болды.

-1853 жылғы Қырым соғысы реформалардың одан әрі жалғасуына кедергі болды.

ХІХ ғасырдың ортасында Осман империясы отарындағы өзге халықтарға қатысты ------------ деп аталған саясат қатты шиленісті.

Николай түрік сұлтанына ультиматум түріндегі талабында Осман империясы құрамындағы барлық ----------------------------- ықпалын мойындауын талап етті.

1853 жылы орыс-түрік соғысы немесе --------------- басталып кетті.

Түріктер Франция мен Англияның көмегімен орыстарды ойсырата жеңді.

-1856 жылыПарижде келісімге қол қойылды:

-Англия мен Франция ерекше келісімге қол қойып, Париж трактаты шеңберінде «Осман империясының тәуелсіздігі мен тұтастығы үшін жауапкершілігіне» кепілдік берілді. Түркия Англия мен Франциядан көптеп несие қарыз алды.

шетелдік бурзуазияның құқығы кеңейтіліп, ағылшын-француз елшіліктері үстемдік етті. Сұлтан үкіметі реформаны толық жүзеге асыру үшін бірнеше рет шетел державаларынан несие алуға мәжбүр болды.

-1856 жылы сұлтан шетелдіктерге жекеменшікке жер, қозғалмайтын мүлік алуға мүмкіндік берді.

-ХІХ ғасырдың екінші жартысында империяның --- құрап отырған мұсылман емес халықтарға теңдік құқығы берілді.

·       Осман империясының тарихында алғаш рет барлық азаматтардың теңдігі бірдей, мұсылман, мұсылман еместер барлығы заң алдында бірдей деп жариялады.

·       Мұсылман емес діни ұйымдардың өмір сүруін заңдастырды.

·       Білім беру саласында мұсылман мектептерін зайырлы мектептерге ауыстыру қадамы жасалды.

Христиандарды мемлекттік қызыметке алуға рұқсат берілді.

реформалар елді артта қалудан сақтауға бағытталды. Жаңа өзгерістер жүргізу шетелдік тәуелділіктен құтылу, елді ауыр дағдарыстан алып шығу, ұлттық қозғалыстарды бәсеңдету жолында жасалған қадамдар болды

Танзимат реформалары мұсылмандардың, соның ішінде түріктердің көңілінен шыққан жоқ.Реформа жекеменшік жер иелену құқығын беру арқылы кәсіпкерлік пен сауданың дамуына жол ашты.

империяда негізінен қалада тұратындар гректер, армияндар, еврейлер болды. Түріктер негізінен ауылдық жерлерде тұрды. Енді жерді жекеменшіке шаруалар емес, ------------------ иемденетін болды.

-Реформаның жалғасуын либералдық топ-саудагерлер, кәсіпкерлер, еуропалық үлгідегі тәрбиеленген қызметкерлер, әскерилер.қолдады.

ҰБТ-ға тарих пәнінен дайындық жүргізетін мұғалім-Жұлдыз Көшербайқызы

Сұлтан үкіметін нығайту,Балқандағы ұлт-азаттыққозғалысын тоқтату, түрік империясының европаға тәуелділігін жою, мемлекет құрылысын батыстың мем құрылысына жақындату