NEW
Font size
WorksheetsТЕМПЕРАТУРАНЫҢ РЕАКЦИЯ ЖЫЛДАМДЫҒЫНА ӘСЕРІ КАТАЛИЗ
Total questions: 21
Worksheet time: 11mins
Температураны әр 10°С-қа көтергенде реакция жылдамдығы 2—4 есе өседі-
Вант-Гофф ережесі
Менделеев ережесі
құрам тұрақтылық заңы
массалық үлес
Жылдамдық константасының температураға тәуелділігіне алғаш рет түсініктеме берген швед ғалымы:
Сванте Аррениус
Больцман
Хунд
Хук
Реакцияның жүруіне қажетті бастапқы заттардың бөлшектерін белсендіру үшін жұмсалатын ең аз мөлшердегі энергия:
сыртқы энергия
ішкі энергия
белсендіру энергиясы Еб (кДж/моль)
энергия мөлшері
Белсендіру энергиясы қаншалықты көп болса, реакция жылдамдығы:
соншалықты баяу жүреді
соншалықты тез жүреді
жылдам жүреді
баяу жүреді
Белсендіру энергиясы неғұрлым төмен болса, реакция жылдамдығы:
берілген температурада процесс соғұрлым әлсіз жүреді
берілген температурада процесс соғұрлым жылдам жүреді
берілген қысымда процесс соғұрлым жылдам жүреді
берілген атмосферада процесс соғұрлым жылдам жүреді
Белсенді молекулалар саны Максвелл-Больцманның таралу заңы негізінде былай анықталады:
NE = N0 · ехр[–E/(RT)
NE = N0 · ехр[–E/(RО)
NЛ = N0 · ехр[–E/(RT)
NE = N0
Әмбебап газ тұрақтысы – R —. Сонымен жылдамдықтың температураға тәжірибе түрінде анықталған тәуелділігі молекулалардың энергиясы бойынша бөліну заңымен дәлелденді. Жоғарыда айтылғандарды қорыта келе химиялық реакция жүруі үшін:
1) әрекеттесуші зат молекулалары соқтығысуы;
2) молекулалардың жеткілікті белсендіру энергиясының болуы;
3) молекулалар бір-бірімен жылдам әрекеттесуі үшін олар тиімді бағытталған болуы керек
барлық жауап дұрыс
. Химиялық реакция жылдамдығына мейлінше әсер ететін маңызды фактор:
өршіткі
температура
атмосфера
қысым
Химиялық реакцияны тездететін, бірақ реакция нәтижесінде жұмсалмай қалатын заттар:
қысым
өршіткілер
температура
атмосфера
Өршіткі қатысында жүретін реакциялар:
катализдік реакциялар
кері реакциялар
тура реакция
теріс
Өршіткілер жіктеледі:
а және в
ұзын және қысқа
гомогенді, гетерогенді
тура және кері
Әрекеттесуші заттар мен өршіткі бір агрегаттық күйде болатын катализ:
қышқыл
реакция
гетерогенді катализ
гомогенді катализ
Типтік гомогенді өршіткілерге жатады:
қышқылдар мен негіздер
оксидтер мен тұздар
ұзын және қысқа
үлкен және кіші
Әрекеттесуші заттар мен өршіткі әртүрлі агрегаттық күйде болатын катализ:
кері
тура
гомогенді катализ
гетерогенді катализ
Гетерогенді өршіткілерге жатады:
металдар, олардың оксидтері т.б
қышқылдар
тұздар
бейметалдар
Гомогенді катализдің механизмін түсіну үшін аралық қосылыс теориясының мәні мынада, егер баяу жүретін:
А + В → АВ
А + В → А
А + В → В
А + В
Құрамы нәруыздардан тұратын ферменттер:
процесстер
биоөршіткілер
схема
реакция
Химиялық реакцияның жылдамдығын баяулататын заттар:
атмосфера
температура
тежегіштер
қысым
Тежегіштің металдар үшін маңызы:
металдардың жемірілуін болдырмауда маңызды
реакция артуы
реакция жүрмеуі
байланыста болмауы
Өршіткіні “уландыратын”, яғни оның белсенділігін төмендететін немесе катализдік әсерін толығымен тоқтататын заттар:
биоөршіткілер
катализдік улар
қысым
температура
Кең таралған катализдік уларға жатады:
бейметалдар
металдар
Н2О, СО, СО2 , H2S, N, P, As, Sb және т.б
газдар
