Font size
WorksheetsНәруыздар
Total questions: 17
Worksheet time: 9mins
Альфа-аминқышқылдарының пептидтік байланыспен -CO-NH- байланысқан қалдықтарынан тұратын үлкен молекуалалы қосылыстар -
нәруыздар
аминдер
спирттер
эфирлер
Нәруыздардың гидролизі нәтижесінде алынады
32 аминқышқылы
20 аминқышқылы
18 аминқышқылы
16 аминқышқылы
Нәруыз құрамына кіретін аминқышқылдарының жалпы құрылымдық формуласы -
NH₂ R—OH
NH3- R—COOH
NH₂ -R—COOH
NH₂ R—СОН
Химиялық құрамы бойынша нәруыздар бөлінеді -
протеиндер, протеидтер
оттекті, оттексіз
біратомды, көпатомды
біріншілік, екіншілік
Құрамы тек аминқышқылдарынан тұратын нәруыздар -
протеидтер
оксидтер
протеиндер
аминдер
Құрамына аминқышқылдарымен қатар полисахаридтердің, ортофосфор қышқылының қалдықтары, металл катиондары және т.б. кіретін нәруыздар -
протеиндер
протеидтер
аминдер
көмірсулар
Нәруыз молекуласының құрылымы бөлінеді -
полюсті, полюссіз
біратомды, көпатомды
оттекті, оттексіз
біріншілік, екіншілік, үшіншілік, төртіншілік
Нәруыз молекуласындағы аминқышқылдарының қалдықтары ретті полипептидттік тізбек түзе байланысады -
біріншілік құрылым
екіншілік құрылым
үшіншілік құрылым
төртіншілік құрылым
Амин тобындағы сутек атомдарымен карбоксил тобындағы оттек атомдары арасында молекулаішілік сутектік байланыстың түзілуінен көп нәруыздардың полипептидтік тізбектері оратылып оралма тәрізді құрылым түзеді, бұл құрылым -
нәруыздың төртінші реттік құрылымы
нәруыздың бірінші реттік құрылымы
нәруыздың екінші реттік
құрылымы
нәруыздың үшінші реттік құрылымы
Полипептидтік тізбектің кеңістікте оралма тәрізді пішіні -
нәруыздың үшінші реттік құрылымы
нәруыздың екінші реттік құрылымы
нәруыздың бірінші реттік құрылымы
нәруыздың төртінші реттік құрылымы
Үшіншілік құрылымға беріктік беретін байланыстар -
индық байланыс
металдық байланыс
дисульфидтік, күрделі эфирлік байланыстар
сутектік байланыс
Нәруыз молекулалары ірі агрегаттарға бірігіп түзілетін құрылым -
төртінші реттік құрылым
үшінші реттік құрылым
екінші реттік құрылым
бірінші реттік құрылым
Төртіншілік құрылымға ие нәруыз -
инсулин
тахикардия
гемоглобин
полипептид
Нәруыздың физикалық қасиеттері -
глобулалы нәруыздар - суда, қышқылдар мен сілтілердің сулы ерітінділерінде ериді
талшықты нәруыздар - суда ерімейді
белгілі балқу, қайнау температуралары болмайды (қыздырғанда ұйып қалады)
жоғарғы температурада барлық нәруыздар жанады
Нәруыздың химиялық қасиеттері -
Қосарлану
Нәруыз гидролизі: жеке аминқышқылдарына ыдырайды
Гидратациялану
Полимерлену
Нәруыздың түсті реакциялары:
Биурет реакциясы: егер нәруыз ерітіндісіне аздап натрий гидроксидін қосып, оған мыс сульфатының бірнеше тамшысын қосса, ашық күлгін түс пайда болады. Бұл пептидтік байланыстың бар екенін білдіреді.
Ксантопротеин реакциясы: нәруызға концентрлі азот қышқылымен әсер еткенде ол сары түске боялады. Бұл аминқышқылының қалдықтарында бензол сақиналары бар екенін көрсетеді.
Нәруыз ерітіндісіне қорғасын ацетатын, сосын натрий гидроксидін қосып - қоспаны қызддырса, қорғасын сульфидінің PbS қара тұнбасы түзіледі. Бұл реакция - күкірті бар аминқышқылдарына сапалық реакция.
Барлық жауап дұрыс
Нәруыз денатурациясы:
Ауыр металдардың тұздары, концентрлі қышқылдар мен сілтілер, қыздыру, ультракүлгін сәулелер мен гамма-сәулелер әсерінен нәруыздардың бірінші реттік құрылымы сақталып, ал екінші, үшінші, төртінші реттік құрылымдары бұзылады.
Нәруыз ерітіндісіне қорғасын ацетатын, сосын натрий гидроксидін қосып - қоспаны қызддырса, қорғасын сульфидінің PbS қара тұнбасы түзіледі.
нәруызға концентрлі азот қышқылымен әсер еткенде ол сары түске боялады. Бұл аминқышқылының қалдықтарында бензол сақиналары бар екенін көрсетеді.
егер нәруыз ерітіндісіне аздап натрий гидроксидін қосып, оған мыс сульфатының бірнеше тамшысын қосса, ашық күлгін түс пайда болады. Бұл пептидтік байланыстың бар екенін білдіреді.
