WorksheetsЗадачи по специальной психологии
Total questions: 58
Worksheet time: 29mins
Алдын ала дайындалған жоспар және ауызша сұрақтар арқылы алдына қойлыған мақсаттарға жетуге негізделген зерттеу әдісі:
Сауалнама
Бақылау
Сұқбат
Тест
Ақыл ойы кем балаларды оқыту мен тәрбиелеудің теориялық негіздерін жасауға үлес қосқан ғалымдар:
Еременко мен Замыский
Е.Л. Гончарова Т.А. Василова
Н.М. Назарова Л.И. Аксенова
Г.М. Дулиев Г.П. Бертынь
1981 жылдан бастап көмекші мектептің оқу бағдарламасына үлкен практикалық маңызы бар түзету сабақтарының ерекше түрі ретінде енгізілген жаңа пән:
әлеуметтік тұрмыстық бағдарлау
түзете дамыта оқыту
логопедиялық ырғақ
кеңістікті бағдарлау
ПДТ балаларда орталық жүйке жүйесі зақымдалады:
диффузиялық түрде
локальды
дискрипті
шерті
Зияты зақымдалған балалардың танымдық әрекет динамикасын және жеке тұлғалық ерекшеліктерін зерттейтін арнайы психологияның құрамдас бөлігі
тифлопсихология
Олигофренопсихология
Сурдопсихология
Логопсихология
18 ғасырдан бастап психиатр ғалымдар психикалық және жан ауруларының этнологиясын тереңірек зерттей отырып қойлыған мағызды міндеттер:
түзету дамыту жұмыстарының көмегімен психикалық дамудағы тежелуді жеңілдеті
зияты зақымдалған балаларға көрсетілетін тиімді түзету жолдарының байланысын
зияты зақымдалған балалардың психсикасына тән жалпы жеке және ерекше бейімдерін бейімдеу
зият зақымдалуды жан аурулары, психикалық науқастармен байланы
Ұзақ уақыт бойы оқытып жүйелік түрде жаттығу жасаған жағдайда оқу техникасын, жазу дағдыларын меңгеретін, өзіне өзі қызмет көрсетудің қарапайым дағдыларын меңгеруге қабілетті балалар:
зиятының терең зақымдалуы (Ғ 73)
зият зақымдалудың ауыр түрі (Ғ72)
зият зақымдалудың орташа деңгейі (Ғ71)
зият зақымдалудың жеңіл түрі (F70)
Баланың жеке тұлға ретінде бұзылуының ең ауыр дәрежесі. Өзін өзі жеке тұлға ретінде сезінбейді, тіпті шартты рефлекстерінің қалыптасуы да қиынға түседі:
терең (Ғ 73)
жеңіл (Ғ 70)
ауыр (F72)
орташа (Ғ71)
ПДТ балалардың қозғалысы мен тілдік қызметтерін дамытудағы ауытқушылықтарды жоюға негізделген түзету компоненті:
әлеуметтік тұрмыстық бағдарлау
түзету ритмикасы
тіл дамыту
кеңістікті бағдарлау
ЕБҚБ дүниетанымдық және адамгершілік негіздерін қалыптастыруға, тұлғасын дамытуға ықпал ететін оқытудың дидактикалық қағидасы:
Тәрбиелік пен дамытушылық
оқытудың жүйелілігі
қол жетімділігі
ғылымилық
0-4сыныптарда қол еңбегі сабақтары арқылы жүзеге асырылатын бастауыш сынып оқушыларында алғашқы еңбек тәжірбиесін қалыптастыруға бағытталған еңбек оқытудың кезеңі:
екінші
төртінші
бірінші
үшінші
Баланы өзінің теріс мінездері үшін ұялтуға, теріс қылықтарын тежеу үшін қолданылатын тәрбиелеу әдісі:
мадақтау
жазалау
ұялту
сенім ұялату
Баланың эмоционалды реңк өрісі және танымдық іс әрекеті бұзылатын зақымдану және өте айқын көрінетін ПДТ түрі:
конституционалды
церебралды органикалық
самотогенді
психогенді
Зияты зақымдалған балалардың психикалық даму ерекшеліктерін анықтайтын заманауи ғылымда жалпылама білімді ұсынатын ерекше ғылым саласы болып табылатын термин;
тифлопсихология
есту қабілеті зақымдалған балалардың
Зияты зақымдалған балалардың психологиясы
логопсихология
ЗЗБ (Зияты зақымдалған балалар) қабылдау мен сезіну сапасын жоғарылатудың негізгі жолы:
ойын әрекетін дамыту
құрдастарымен қарым қатынас жасау
айналаны тану
сөйлеу тілін қалыптастыру
ЗЗБ сөйлеу тілі бұзылыстарының негізгі себептерін бас ми қабығының тұйықтауыш функциясының әлсіздігі анализаторлардағы дифференциалды байланыстардың баяу дамуы» деген пікірді ұсынған ғалым:
Л.А.Данилова
К.С. Лебединская
С.Я.Рубэйнштейн
Е.М.Мастюкова
ПДТ балаларда жиі кездесетін ауыр темперомент белгілері:
көңіл бөлінгіштік төмен деңгейдегі төзімділік
жаңа стимулдарға интенсивті кері реакция жасау
көңіл күйінің төмендігі, сыртқы әсерлерге реакцияның әлсіздігі
жоғары моторлық белсенділік, нашар бейімделу
ЗЗБ тұлғалық жетілмегендігінің негізгі аймағы:
эгоцентристік эмоцияның басымдығы
эмоционалды ерікті саласын жетілмеуі
психологиялық дағдарысқа бейімділік
жағымсыз көзқарастарды қолдау
Дәрігер Пляцтың жетекшілігімен ЗЗБ үшін ашылған арнайы оқыту мекемесі орналасқан қала:
Петербург
Мәскеу
Киев
Рига
Адамның мақсатты жұмыс орындау барысында кезіккен сыртқы және ішкі кедергеілерді жеңуімен байланысты өз әрекеттерін қолдап реттей білу қасиеті:
сезім
жігер
ерік
эмоция
ЗЗБ мәліметті есте сақтауы үшін қажет болатын әрекет түрі:
мазмұндау
жазу
қайталау
оқу
Адамның қоршаған болмыс заттары жіне құбылыстары мен қатынас жасауынан туындаған әрқилы формада көрініс беретін толғаныс күйзелістері:
сезім
эмоция
жігер
ерік
Білім берудегі білімділік, тәрбиелілік, түзетушілік міндеттерді шешуге болжам жасап, арнайы білім беру жүйесіндегі интеграция интеграция мәслесін қарастыратын дидактикалық қағида:
ойлау, сөйлеу, қарым қатынас білім беру жүйесінің құралы
арнайы білім берудің коррекциялық компенсациялық бағыты
дамудағы кемшіліктерді диагностикалау
педагогикалық көмек
Коррекциялық дамыту жұмыстарын онтогенездегі ерте даму кезеңінен бастап жүйелі құруға негізделген дидактикалық қағида түрі:
дамудағы кемшіліктерді диагностикалау
ойлау, сөйлеу, қарым қатынас білім беру жүйесінің құралы
педагогикалық көмек көрсету
онтогенез дамуының заңдылықтарын басшылыққа алу.
Бұл қағида негізінде баланың оқуға деген қабілетін арттыру қиындық жеңуге, баланың әлеуметтік бейімделуін қамтамасыз ету, өмір сүрудегі құзыреттілігін қалыптастыру жұмыстары орындалатын қағида түрі:
дамудағы кемшіліктерді диагностикалау
педагогикалық көмек көрсету
педагогикалық оптимизм қағидасы
ойлау, сөйлеу, қарым қатынас білім беру жүйесінің құралы
Оқыту мен тәрбиелеудегі жетекші әрекетке бағыну арқылы оқытуды ұйымдастыруда әрбір жетекші әрекетті коррекциялық түзету жұмыстары арқылы дамытуды көздейтін қағида түрі:
педагогикалық көмек көрсету
оқыту мен тәрбиелеудегі жетекші әрекетке бағыну
ойлау, сөйлеу, қарым қатынас білім беру жүйесінің құралы
дамудағы кемшіліктерді диагностикалау
Арнайы білім беру жүйесіндегі МШТ әлеуметтік өмір сүруге дайындау ......... қағидасы:
дамудағы кемшіліктерді диагностикалау
ойлау, сөйлеу, қарым қатынас білім беру жүйесінің құралы
білім берудегі әлеуметтік бейімдеу
педагогикалық көмек көрсету
Олигофренопедагогиканың ғылым ретінде зерттеу әдістері:
сұхбат, бақылау, жинақтау
топтастыру, бақылау, сауалнама
Сұқбат,бақылау,сауалнама
Бақылау, сауалнама ,жалпылау
Олигофренопедагогиканың субьектісі:
көру қабілеті зақымдалғандар
есту қабілеті зақымдалғандар
зияты зақым балалар
логопед мамандар
Ақыл ой дамуындағы кемшілікті диагностикалау критерийлері:
клиникалық, дидактикалық, педагогикалық
клиникалық, психологиялық, педагогикалық
клиникалық, психологиялық, герентологиялық
мазмұндық, психологиялық, педагогикалық
1. 50-60 жылдары Выготскийдің шәкірті Певзнер басшылығымен кешенді тексерулер нәтижесінде үлгермеушілік мәселесінің түпкілікті анықталып берілген тұжырымдама:
танымдық үрдістің зақымдалуы
сөйлеу тілінің бұзылысы
зиятының бұзылуы
психикалық дамуының тежелуі
Тәрбиенің қолайсыз жағдайлары мен байланысты болатын бала тұлғасының потологиялық дамуына әкеліп соғатын ПДТ түрі
конституционалды
церебральды органикалық
психогенді
самотогенді
Выготскийдің ұсынған маңызды теориялық ережелердің тұжырымдалуы:
бала дамуының өзекті және жақын аймағы туралы
ғылым мен техниканың түрлі салаларында қарқын дамуы
адамдардың психикалық дамуының өзіндік ерекшеліктерін зертте
зақымданған бұзылыстарды тиімді түзету
Өзіне өзі қызмет көрсету дағдыларын меңгеруге қабілеті өте төмен моторикасындағы ауыр бұзылыстар байқалатын зият зақымдану ауыр түрі:
зиятының жеңіл деңгейі (Ғ 70)
зақымдалудың ауыр түрі F72
терең зақымдалуы (Ғ73)
зақымдалудың орташа деңгейі(Ғ71)
Оқу үшін балаларды жігерлі түрде жұмылдырып олардың алған білімдерін тәжірбиеде пайдалана білулерін қалыптастыруға септініе тигізетін дидактикалық қағида:
жүйелілігі
өмір мен оқытуды байланыстыру
қол жетімділігі
оқытудың ғылымилығы
Еңбекке оқы ту мамандандырылған шеберханалар базасында жүзеге асырылатын кәсіби бағдар беру кезеңі:
үшінші
екінші
төртінші
бірінші
Тәрбиеленуші іс әрекетті мінез құлқын жағымды іс әрекетке ынталандыратын әдіс:
жазалау
пікір
мадақтау
сендіру
Тәрбиенің қолайсыз жағдайлары мен байланысты және бала тұлғасының потологиялық дамуына әкеліп соғатын ПДТ:
конституционалды
церебральды органикалық
психогенді
самотогенді
ХХ ғасырдың 90жылдары ЗЗБ психологиясы пәні жоғары оқу орындарының оқу жоспарлары мен бағдарламаларына өзгертіліп енгізілген атауы:
логопсихология
олигофренопсихология
тифлопсихология
сурдопсихология
Нудельманның зерттеулері бойынша зияты зақымдалған оқушыларда жеткілікті қалыптаспаған қабылдаудың түрін дәлелдеуі:
сипап сезу
түйсіну
есту арқылы
көру арқылы
ЗЗ оқушылардың сөйлеу тілі ерекшеліктерін талдай келе Петрова сөйлеу тілі кемістігіне әкеліп соғатын көптеген факторлардың ішінде негізгі атап өткен үрдіс:
эндогендік факторлар
таным әрекетінің дамымауы
экзогендік факторлар
әлеуметтік жағымсыз орта
Адамның айналадағы құбылыстар мен оқиғаларға қатысты сезімдері:
ерік
жігер
эмоция
сезім
Алынған мәліметтердің сандық және сапалық анализі олардың интерпретациясы... зерттеу кезеңі:
әдістемелік
аналитикалық
эксперименттік
теориялық
Әулеттегі тәрбиенің мемлекеттік тәрбиелік стратегиясына сәйкес орындауға және әлеуметтік үйлесімге келген тұлғаны қалыптастыруға бағытталған тәрбие қағидасы:
тұлғалық бағыт
тәрбиенің жеке тұлғалық және қоғамдық бағыттарының бірлігі
ұжымда және ұжым арқылы тәрбиелеу
тәрбиенің ықпалдар бірлігі мен үздіксіздігі
Арнайы педагогтар дұрыс тәрбиеленбеген мінезден де ұнамды бітістер тауып, оларды тәрбие мақсаттарына орай басқа қасиеттерін қалыптастырудағы тәрбие қағидасы:
тәрбиенің жеке тұлғалық және қоғамдық бағыттарының бірлігі
тәрбиеде ұнамды өнегені пайдалану.
ұжымда және ұжым арқылы тәрбиелеу
тұлғалық бағыт
Әлеуметтік тұрмыстық бағдарлау, еңбек арқылы оңалту, арнайы түзету сабақтары арқылы арнайы мектеп оқушыларын толыққанды, еркін өмірге, мамандық таңдауға, кәсіби еңбекке дайындалуға бағытталған тәрбие қағидасы:
тәрбиенің жеке тұлғалық және қоғамдық бағыттарының бірлігі
ұжымда және ұжым арқылы тәрбиелеу
тәрбиенің еңбек өмір мен байланыстығы
тұлғалық бағыт
Балалар мен жасөспірімдердің топтық және ұжымдық өмірін, олардың тұлғалық рухани байлығының, әлеуметтік белсенділік пен жауапкершілік сезімі қалыптасуына негіз болатын тәрбие қағидасы:
тұлғалық бағыт
тәрбиенің ықпалдар бірлігі мен үздіксіздігі
Ұжымда және ұжым арқылы тәрбиелеу
тәрбиенің жеке тұлғалық және қоғамдық бағыттарының бірлігі
1. Тәрбие процесінде тәрбиеленушілердің жас және жеке дара ерекшеліктері негізінде іске асырылатын қағидасы:
тәрбиенің еңбек өмір мен байланыстығы
тәрбиенің жеке тұлғалық және қоғамдық бағыттарының бірлігі
тұлғалық бағыт
Ұжымда және ұжым арқылы тәрбиелеу
Оқущылардың өз бетінше өмір сүруіне, әлеуметтік нормалар мен ережелерге сәйкес , қоғамның әлеуметтік және мәдени өміріне араласу дағдыларын қалыптастыру жүзеге асырылатын түзету компоненті:
психомоторика мен сенсорлық үдерістерді дамыту
логопедиялық ырғақ
кеңістікті бағдарлау
әлеуметтік тұрмыстық бағдарлау
Орташа зияты зақымдалған оқушылардың сенсорлық аясын байыту мен сенсорлық естілім қызметін дамыту бойынша жқмыстар жүзеге асырылатын түзету компоненті:
әлеуметтік тұрмыстық бағдарлау
психомоторика мен сенсорлық үдерістерді дамыту
кеңістікті бағдарлау
логопедиялық ырғақ
Логопед өткізетін сабақтар бұл балалардың дамуындағы бұзылыстарды түзетуге негізделген пән:
психомоторика мен сенсорлық үдерістерді дамыту
сөйлеу тілі дамуының кемістіктерін түзету
кеңістікті бағдарлау
логопедиялық ырғақ
Зияты зақымдалған оқушылардың қозғалыс аясын жетілдіруге, сөйлеуін дамытуға және эстетикалық сезімдерін қалыптастыруға бағытталған түзету компоненті:
психомоторика мен сенсорлық үдерістерді дамыту
кеңістікті бағдарлау
сөйлеу тілі дамуының кемістіктерін түзету
түзету ырғағы
Зияты зақымдалған оқушылардың зақымдалған функцияларын дамытуға, оқу және практикалық қызметке дайындығын қалыптастыруға бағытталған түзету компоненті:
танымдық іс әрекетін түзету
сөйлеу тілі дамуының кемістіктерін түзету
психомоторика мен сенсорлық үдерістерді дамыту
кеңістікті бағдарлау
Психикалық дене бұзылыстар скринингін, медициналық психологиялық-педагогикалық диагностиканы, емдеуді, үш жасқа дейінгі балаларды әлеуметтік және медициналық педагогикалық түзеу арқылы қолдау:
әлеуметтік көмек
әлеуметтендіру
сүйемелдеу
ерте қолдау
«Қатер» тобындағы балаларды анықтау мақсатымен жаппай стандартталған тексеру:
ерте қолдау
скрининг
сүйемелдеу
әлеуметтендіру
Мемлекеттік тарапынан ерте жастан коррекциялық педагогикалық көмек көрсету жүйесін әзірлеген ғалым:
Р.А.Сүлейменова
Г.А.Абаева
Ж.И. Намазбаева
Г.С.Оразаева
Логопедтің басшылығымен ауыша және жазбаша сөйлеу тілінің зақымдалуын жою бойынша балаларға түзету жұмыстарын жүргізілетін білім беру ұйымы:
оңалту орталығы
ПМПК
логопедтік пункт
ППТК
Облыстық, республикалық маңызы бар қала әкімдігінің шешімімен құрылған арнайы білім беру ұйымы:
логопедиялық пункт
ППТК
оңалту орталығы
ПМПК
