wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Орталық Азия өркени/рі: саналуандылығы ж/е мәд. ортақтастығы №1

Total questions: 72

Worksheet time: 36mins

Name
Class
Date
1.

  Орталық Азия саяси-географиялық аумақ ретінде қамтитын мемлекеттер саны:

a)

5

b)

3

c)

4

d)

6

2.

Орталық Азия саяси-географиялық аймағына кіретін мемлекеттер:

a)

Қазақстан, Тәжікстан, Өзбекстан, Түрікменстан, Қырғызстан

b)

Ресей, Қазақстан, Қытай, Өзбекстан, Түрікменстан

c)

Қытай, Қазақстан, Өзбекстан, Тәжікстан, Ауғанстан

d)

Қазақстан, Тәжікстан, Қырғызстан, Өзбекстан, Қытай

3.

«Орталық Азия» ұғымы қолданыла бастаған уақыт:

a)

1996

b)

1992

c)

1991

d)

1993

4.

Еуразияның ішкі ағынды алабына жататын түкпірдегі орталық ауданы:

a)

Орталық Азия

b)

Орталық Қазақстан

c)

Еуразия

d)

Азия

5.

«Орталық Азия» ұғымын алғаш қолданысқа енгізген неміс географтары:

a)

С.Тян-Шаньский

b)

Карл Риттер мен Александр фон Гумбольт

c)

В.В.Радлов

d)

Ә.Марғұлан мен М.Қадырбаев

6.

К.Риттер Орталық Азияны атады:

a)

Еуразияның «ішкі биік аудандары»

b)

Даланың жазық айпаттары

c)

Азияның таулы-қыратты аудандары

7.

Орталық Азияны ішкі ағынды өзендер алабымен (Каспий мен Арал теңізін қоспады) анықтаған неміс ғалымы:

a)

К.Риттер

b)

Ф.фон Рихтгофен

c)

Гумбольт

d)

Ә.Марғұлан

8.

Ертедегі ежелгі дәуірлік, ежелгі шығыстық, ортағасырлық өркениеттер аталады:

a)

шығыстық

b)

ұлттық

c)

Дәстүрлі

d)

Еуразиялық

9.

Ежелгі адамның сыртқы келбетін анықтауға мүмкіндік беретін әдіс:

a)

Археология

b)

Палеоантропология

c)

Нумизматика

d)

Этнология

10.

Баспана, киім-кешек, сәндік және тұрмыстық бұйымдар жатады:

a)

Материалдық мәдениет

b)

Рухани мәдениет

c)

Дәстүрлі өркениет

11.

Білім, идея, діни ұстаным, адамгершілік құндылықтар жатады:

a)

Материалдық мәдениет

b)

Рухани мәдениет

c)

Дәстүрлі өркениет

12.

Ұлы Кирдің Орталық Азияға соңғы жорығы туралы баяндаған грек тарихшысы:

a)

Страбон «География» еңбегінде

b)

Геродот «Тарих» еңбегінде

c)

Евклид «Математика» еңбегінде

d)

Сыма Цянь «Тарихи жазбалар» еңбегінде

13.

Страбонның «География» (ХІ кітабында), Үлкен Плинийдің «Жаратылыстану тарихы», Птолемейдің «География» еңбегінде кездеседі:

a)

А.Македонскийдың жорықтары

b)

қаңлылардың саяси тарихы

c)

Түрік тайпаларының сыртқы саясаты

d)

Қыпшақтардың жорықтары

14.

Ғұндардың Еуропаға жорығы туралы жазған рим тарихшысы:\

a)

Птолемей

b)

Помпей Трог

c)

Геродот

d)

Аммиан Марцеллин

15.

Орталық Азияның ежелгі тарихы туралы маңызды да нақты деректер береді:

a)

рим деректері

b)

антикалық деректер

c)

түркі деректері

d)

қытайлық деректер

16.

Б.з.б. ІІ ғ. Ферғана, Жетісу, Қаңлы, Бактрияға сапар жасаған қытай тарихшысы:

a)

Чжан Цянь

b)

Сыма Цян

c)

Ши-Цзи

d)

І Дарий

17.

Чжан Цяньның Ферғана, Жетісу, Қаңлы және Бактрияға сапары барысында жазылған еңбегі:

a)

«Батыс елдері»

b)

«Тарихи жазбалар»

c)

«Тарих»

d)

«География»

18.

Сыма Цянның еңбегі:

a)

«Батыс елдері»

b)

«Тарихи жазбалар»

c)

«Тарих»

d)

«География»

19.

Зороастризмнің қасиетті кітабы Авеста, ежелгі парсының сына жазуы, эпиграфикадағы мәліметтер жатады:

a)

Қытай деректеріне

b)

Ирандық деректерге

c)

Антикалық деректерге

d)

Түркі деректеріне

20.

Қола дәуіріндегі ортаазиялық жауынгерлер мен малшылардың өмір салты және рухани мәдениеті жөнінде мәлімет кездеседі:

a)

Авестада

b)

Тарихи жазбаларда

c)

Тарих еңбегінде

d)

Бехистун жазбаларында

21.

Орталық Азия халықтарының парсыларға қарсы көтерілісі баяндалатын еңбек:

a)

Авестада

b)

Тарихи жазбаларда

c)

Тарих еңбегінде

d)

Бехистун жазбаларында

22.

1893 жылы ежелгі түркі жазбаларының құпиясын ашқан:

a)

В.Томсен

b)

В.В.Радлов

c)

Ә.Марғұлан

d)

Қ.Сәтпаев

23.

Ежелгі түркі жазбаларының алғашқы аудармасын жасады:

a)

В.Томсен

b)

В.В.Радлов

c)

Ә.Марғұлан

d)

Қ.Сәтпаев

24.

1826 жылы Алтайдағы мұздықтарға айналған қорғандарға қазба жұмысын жүргізген ғалым:

a)

В.Томсен

b)

В.В.Радлов

c)

Ә.Марғұлан

d)

Қ.Сәтпаев

25.

Бірінші болып тастарға қашалған ежелгі кескіндер (петроглифтер) туралы жазып, оларды суретке түсірген:

a)

В.Томсен

b)

В.В.Радлов

c)

Н.Н.Пантусов

d)

Ф. Фон Рихтгофен

26.

1889 жылы Жетісудағы үш қорғанға қазба жұмысын жүргізген ғалым:

a)

В.Томсен

b)

В.В.Радлов

c)

Н.Н.Пантусов

d)

Ф. Фон Рихтгофен

27.

1893-1894 жылдары Шу, Талас және Іле алқаптарындағы ескерткіштерді зерттеген:

a)

В.Бартольд

b)

В.В.Радлов

c)

Н.Н.Пантусов

d)

Ф. Фон Рихтгофен

28.

ХХ ғ. басында Қазақстандағы ескерткіштерді зерттеуге белсене араласа бастады:

a)

Орынбор мұрағат комиссиясы

b)

Жетісу әуесқой археологтар қоғамы

c)

Ұлттық ғылым академиясы

29.

Сарыарқаның ежелгі ескерткіштерін зерттеуде және кен істері мен мыс қорыту өндірісін,Тараз қалашығын анықтауда зор үлес сіңірген қазақ ғалымы:

a)

Ә.Марғұлан

b)

Қ.Сәтпаев

c)

К.Ақышев

d)

З.Самашев

30.

1946 жылдан бастап республикадағы археологиялық жұмыстармен айналыс бастады:

a)

Қазақстан Ғылым академиясы

b)

Орынбор мұрағат комиссиясы

c)

КСРО археология ұйымы

31.

Сарыарқадағы энеолит пен неолит дәуіріндегі мекендер, қола дәуіріндегі қоныстар мен қорғандар, сақтардың көне замандағы жерлеу орындары мен орта ғасырлардағы қалаларын зерттеумен айналысқан Орталық Қазақстан археологиялық экспедициясына жетекшілік етті:

a)

Ә.Марғұлан

b)

Қ.Сәтпаев

c)

М.Қадырбаев

d)

Х.Алпысбаев

32.

1954 ж. К.Ақышев жетекшілік еткен Іле археологиялық экспедициясы ашқан жаңалық:

a)

Бесшатыр «патша қорғандары» мен Тамғалы шатқалындағы петроглифтер

b)

Алтын адам мен Шілікті қорғаны

c)

Ботай мәдениеті мен Бесшатыр қорғандарын

33.

Есік қорғанынан «Алтын адам» табылған уақыт:

a)

1969 ж.

b)

1954 ж.

c)

1980 ж.

d)

1999 ж.

34.

1970-1980 жылдары петроглифтерге зерттеу жұмыстарын жүргізіп, Отырар, Қостөбе, Түркістан қалаларына қазба жұмыстарын жүргізген:

a)

Ә.Марғұлан

b)

Қ.Сәтпаев

c)

М.Қадырбаев

d)

Х.Алпысбаев

35.

Ф.Зайберт Ботай мәдениетін ашып, жылқыны қолға үйреткендігін дәлелдеді:

a)

1980 ж.

b)

1970 ж.

c)

1969 ж.

d)

1954 ж.

36.

2004 ж. ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мәдение мұраларының тізіміне енгізілген:

a)

Тамғалы петроглифтері

b)

Бесшатыр қорымы

c)

Ботай мәдениеті

37.

Көшпелі малшаруашылығының бағыты мен көшпелі қоғамның барлық қырын зерттейтін кешенді ғылым:

a)

Нумизматика

b)

Сфрагистика

c)

Номадистика

d)

Палеоантрополгия

38.

Орталық Азия өркениетінің тағы бір атауы:

a)

«Дала өркениеті» немесе «Ұлы Дала өркениеті»

b)

Орта Азия

c)

Ұлы Дала мәдениеті

39.

Орталық Азияның көшпелі және отырықшы-егінші өркениеттерінің пайда болуының маңызды факторы:

a)

жер өңдеу

b)

малшаруашылығы мен егіншілік

c)

аң аулау мен терімшілік

40.

Адамның табиғатқа тәуелділігін азайтып, алғаш рет оны жеткілікті түрде азық-түлікпен қамтамасыз етілуіне мүмкіндік берді:

a)

мезолиттік төңкеріс

b)

неолиттік төңкеріс

c)

мұздық дәуір

41.

Б.з.б. VІ мыңжылдықта Оңтүстік Түрікменстанда Орталық Азия бойынша алғаш рет жер өңдеп, дәнді дақылдарды өсіруді меңгерген:

a)

жейтундықтар

b)

андрондықтар

c)

ботайлықтар

42.

Энеолитте Б.з.б. ІV мыңжылдықта Орталық Азияның оңтүстігіндегі егіншілер (Оңтүстік Түрікменстанның Анау мәдениеті) алғаш меңгерді:

a)

сурамалы егіншілік

b)

жер өңдеу

c)

бақша егуді

43.

Еуразия даласында дөңгелекті көлік пайда болды:

a)

б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың соңында

b)

б.з.б. ІІ мыңжылдықтың соңында

c)

б.з.б ІІ мыңжылдықтың басында

44.

Орталық Азиядағы өркениет ошақтарының саны:

a)

6

b)

7

c)

8

d)

9

45.

Б.з.б. ХVІІІ-ХІІІ ғғ. Қола дәуірінде, Орталық Азияның оңтүстігінде Мурғаб жизарасында пайда болған отырықшы-егінші және қалалық мәдениет:

a)

Маргуш (Маргиан)

b)

Хорезм

c)

Ферғана

d)

Шаш

46.

Жиналамалы киіз үй түрі пайда болды:

a)

б.з.б. ІІІ мыңжылдықтың соңында

b)

б.з.б. ІІ мыңжылдықтың соңында

c)

б.з.б ІІ мыңжылдықтың басында

47.

Әмударияның төменгі ағысындағы Бактрияға таралған мәдениет:

a)

Маргуш (Маргиан)

b)

Хорезм

c)

Ферғана

d)

Шаш

48.

Маргуштың (Маргиан) екі негізгі қалалары:

a)

V Намазгадепе мен Алтын-депе

b)

ТопыраққалА

c)

Әмудария мен Сырдария

d)

Шыршық және Ангрен

49.

Б.з.б. ІІ мыңжылдықта Маргуш (Маргиан) астанасы:

a)

Топыраққала

b)

Гонур

c)

Алтын-депе

50.

Б.з.б. І мыңжылдықтың бірінші жартысында Маргушта (Маргианда) пайда болған қала:

a)

Мерв

b)

Топыраққала

c)

Гонур

51.

Әмударияның төменгі сағасында орналасқан өркениет ошағы:

a)

Маргуш

b)

Соғды

c)

Шаш

d)

Хорезм

52.

Хорезм отырықшы-егіншілік өркениеті пайда болды:

a)

б.з.б. ІІ мыңжылдықта

b)

б.з.б. ІІІ мыңжылдықта

c)

б.з.б. І мыңжылдықта

53.

Әмудариядан су тартып, канал жүргізген, суландыру жүйесі болған өркениеті:

a)

Соғды

b)

Маргуш

c)

Хорезм

54.

Хорезмнің астанасы:

a)

Топыраққала

b)

Соғды

c)

Гонур

55.

Әмудария мен Сырдария аралығындағы ірі егіншілік аймағындағы Мараканд (Самарқанд) қаласы болған өркениет:

a)

Маргуш

b)

Хорезм

c)

Соғды

56.

Соғдының солтүстігінде орналасты:

a)

Шаш (Ташкент)

b)

Гонур

c)

Топыраққала

57.

Мәуреннахрдың, кейін Әмір Темір империясының астанасы болған қала:

a)

Ферғана

b)

Самарқанд

c)

Шаш

d)

Гонур

58.

Ахеменидтік және Александр Македонский империяларының құрамында болған өркениет ошағы:

a)

Ферғана

b)

Шаш

c)

Маргуш

59.

А.Македонский Ферғана жерінде салдырған қаласы:

a)

Гонур

b)

Топыраққала

c)

Александрия Эсхат

60.

Ферғана өз билеушілері бар дербес мемлекет болды:

a)

б.з.б ІІІ-б.з. VІ ғ.

b)

б.з.б. ІІ – б.з. ІІІ ғ

c)

б.з. ІІІ-б.з. ІV ғ.

61.

Сыма Цянның дерегі бойынша 70 қала болған аймақ:

a)

Шаш

b)

Давани (Ферғана)

c)

Александрия Эсхат

62.

Соғдының солтүстігі, Шыршық және Ангрен өзендерінің аймағын, Сырдарияның оң жағалауын қамтитын тарихи өңір:

a)

Шаш

b)

Ферғана

c)

Жетісу

63.

Қазіргі Ташкент пен Шымкент қалалары орналасқан аймақ:

a)

Жетісу

b)

Шаш

c)

Маргуш

d)

Ферғана

64.

б.з.б. ІІІ ғ. іргесі қаланып, ХІ ғ. бастап Ташкент атала бастаған қала:

a)

Шаш

b)

Сырдария

c)

Гонур

d)

Отырар

65.

Шаштың солтүстігінде орналасқан, Сырдарияның орта ағысындағы аймақ:

a)

Отырар

b)

Сырдария аймағы

c)

Шаш аймағы

66.

Авестада Қаңғы атауымен, Сыма Цян еңбегінде «Қаңлы мемлекеті» атауымен кездесетін аймақ:

a)

Маргуш

b)

Сырдария аймағы

c)

Ферғана

d)

Хорезм аймағы

67.

Сырдария аймағының ірі орталығы болған Арыс және Сырдария өзендерінің түйіскен аймағында орналасқан қала:

a)

Сайрам

b)

Испиджаб

c)

Баласағұн

d)

Отырар (Фараб)

68.

Балқаш көлі мен Ыстықкөлдің аралығындағы тарихи-мәдени аймақ:

a)

Жетісу

b)

Ферғана

c)

Шаш

69.

Үйсін мемлекетінің орталығы орналасқан аймақ:

a)

Соғды

b)

Жетісу

c)

Ферғана

70.

Тянь-Шань тауынан басталып, шығысқа ағатын Тарым өзені алабындағы аймақ:

a)

Жетісу

b)

Сырдария

c)

Шығыс Түркістан

71.

Тұрпан, Қашқар, Жаркент қалалары жататын аймақ:

a)

Шығыс Түркістан

b)

Ферғана

c)

Шаш

72.

Энеолиттік Ботай мәдениетін зерттеп, жылқының қолға үйретілгенін дәлелдеген ғалым:

a)

К.Ақышев

b)

Ә.Марғұлан

c)

В.Зайберт

d)

М.қадырбаев