Font size
WorksheetsТүрік қағанаты туралы сұрақтар
Total questions: 76
Worksheet time: 39mins
Біздің жерімізде ерте орта ғасырларда ірге тіккен алғашқы феодалдық мемлекеттердің бірі
Түргеш қағанаты
Түрік қағанаты
Оғыз мемлекеті
Қимақ қағанаты
Қарлұқ қағанаты
«Менің темір қорытатын тұтқыным»- деп түріктердің кәсібі туралы айтқан жужан қағаны:
Қара-Еске
Иштеми
Анағұй
Мұқан
Бумын
Орта ғасырда Иран мен Византияға бірнеше елшіліктер жіберіп, келіссөздер жүргізген түріктердің атақты қағаны:
Бумын
Мұқан
Иштеми
Тардуш
Қара-Еске
Қол астындағы барлық иеліктерге өз өкілдері – тұдундарды жіберген Батыс Түрік қағаны:
Шегу
Қапаған
Тон
Тардуш
Ешбар
Батыс Түрік қағанатында нушеби мен дулу тайпалары өмір сүрген аймақ:
Қаратаудан Жоңғарияға дейінгі аралық
Еділ, Жайық өзендерінің бойында
Әмудария, Сырдария өзендерінің бойында
Есіл, Ертіс өзендерінің бойында
Тобыл, Жем өзендерінің бойында
Шығыс Түрік қағанатында Қытаймен тиімді шарттарға қол жеткізген қаған.
Білге қаған мен Күлтегін
Мұқан қағанның кезінде
Сұлу қаған кезінде
Шегу мен Тон кезінде
Сақал қаған тұсында
Түркілердің арғы тегі
Ашина руы
Апарн руы
Пундар
Дайлар
Варварлар
545 жылы түрікілер тарих сахнасына шыққан кезде оларға елшілігі келген мемлекет
Византия
Қытай
Русь
Парсы
Аштархан билеушілері
Ұлы қаған ордасы орналасқан түркілердің байырғы қонысы
Жетісу
Алтай
Сарыарқа
Сібір
Орал
«Түрік» сөзінің мағынасы
«еркін»
«кезбе»
«көшпелі»
«далалықтар»
«мықты, күшті»
Түрік қағанатының өмір сүрген жылдары
475-790
510-660
552-603
556-650
569-710
Батыс Түрік қағанатының өмір сүрген жылдары
423-645
555-708
602-785
603-704
654-845
Шығыс Түрік қағанатының өмір сүрген жылдары
620-745
682-744
645-840
590-701
547-687
Түргеш қағанатының мерзімі
704-756 жылдар.
703-705 жылдар.
704-706 жылдар.
706-756 жылдар.
707-708 жылдар.
Қарлұқ қағанаты өмір сүрген мерзім.
690-752 жылдар
715-840 жылдар
855-955 жылдар
756-940 жылдар
740-810 жылдар
Ұйғыр қағанаты өмір сүрген жылдар:
755-940
682-790
762-856
744-840
710-810
Бумын ... Түрік қағанатының билеушісі болды.
Жужандарды жеңген соң
Ұйғыр қағанатын жеңген соң
Енисей қырғыздарын жеңген соң
Арабтарды жеңген соң
Эфтолиттерді жеңген соң
Жужандарды толық талқандауды аяқтаған Түрік қағаны
Қапаған
Мұса
Едіге
Шегу
Мұқан
Бумын қағаннан соң 553-572 жылдары билікке келген Түрік қағаны
Қапаған
Мұса
Едіге
Шегу
Мұқан
“Теле сөзінің мағынасы.
Ұйғыр
Қарлұқ
Түрік
Оғыз
Қимақ
Қытай деректерінде 100 мың әскері бар «он тайпа қағаны» атанған билеуші
Иштеми
Мұқан
Бумын
Тон
Күшлік
“Түрік” этнонимі бірінші рет Қытай деректерінде кездеседі.
542 ж.
545 ж.
546 ж.
547 ж.
548 ж.
Түрік қағанатының екіге бөлінген уақыты.
603ж
604ж
605ж
606ж
607ж
Батыс Түрік қағанатының негізін салушы қаған.
Сұлық
Шегу
Тон
Білге
Тардуш
Батыс Түрік қағанатының орталығы
Түркістан
Суяб
Сығанақ
Күнгіт
Испиджаб
Батыс Түрік қағанатының жазғы ордасы.
Суяб
Сығанақ
Мыңбұлақ
Күнгіт
Испиджаб
Батыс Түрік қағанатының астанасы Суяб қаласы орналасқан өзен жағасы
Талас
Шу
Іле
Жайық
Сырдария
Батыс Түрік қағанаты күшейді.
Тардуш қағанның кезінде
Күшліктің кезінде
Даянның кезінде
Иштемидің кезінде
Қайырдың кезінде
Түрік қағанаты мен Византия саудаға байланысты Парсыға қарсы одақ құрған жыл:
552 ж.
568 ж.
1041 ж.
988 ж.
555 ж.
568 жылы Византияға барған Түрік қағанатының елшісі
Мұса
Мөде
Лаушан
Маниах
Селим
568 жылы Түрік қағанатына Византиядан келген елші
Мұса
Лаушан
Селим
Аристафон
Земарх
Батыс Түрік қағанатында «яғбу,шад,елтебер» деген атақтар берілді:
Қағанатты басқарушыға
Қаған әулетінен шыққандарға
Қарапайым халыққа
Салық жинаушыларға
Сот ісін басқарушыларға
Жібек матасын сатып алушы негізгі ел:
Грекия
Парсы
Македония
Вавилон
Византия
Батыс Түрік қағанатында “ бұдындар” деп аталды:
Ақсүйектерді
Әскерді
Қарапайым халық
Саудагерлер
Қолөнершілер
Батыс Түрік қағанатында сот істерін атқарушылар
Беклербектер
Бұйрықтар мен тархандар
Уәзірлер
”Селифтер”
Басқақтар
552 жылы «Елхан» атағын алған түрік қағаны
Қара-Еске
Бумын
Мұқан
Тобо
Иштеми
682 жылы Шығыс Түрік қағанаты өз мемлектін қалпына ... келтірді.
Жетісуда
Моңғолияда
Қытайда
Оңтүстік Қазақстанда
Батыс Қазақстанда
691-716 жылдары Шығыс Түрік қағанатын басқарған қаған
Тардуш
Қапаған
Білге
Үшлік
Күлтегін
716 жылы Шығыс Түріктің қағаны болып тағайындалды:
Тардуш
Қапаған
Білге қаған
Үшлік
Күлтегін
744 жылы Шығыс Түрік қағанатын талқандады:
Ұйғырлар мен қарлұқтар
Арабтар мен орыстар
Қытайлар мен арабтар
Парсылар мен мысырлықтар
Жапондар мен моңғолдар
Күлтегін батыр қайтыс болған жыл
745
760
705
708
731
Шығыс Түрік қағанаты талқандалған соң өмір сүруін тоқтатқан әулет
Маратха
Сикха
Жікіл
Апарн
Ашина
Түргеш қағанаты бөлінген аймақ саны
10
20
30
40
45
740 жылы Таразды басып алып тонады.
Ұйғыр қағанаты
Арабтар
Соғдылар
Қытай империясы
Шығыс Түрік қағанаты
Арабтар мен қытайлар арасында Атлах шайқасы болған жыл:
751 жылы
748 жылы
790 жылы
706 жылы
715 жылы
Арабтар “Сүзеген” немесе «Әбу-Музахим» деп атаған қаған.
Сұлық
Білге
Бумын
Тон
Мұқан
Соғдылардың арасында (ХІ ғасырда) түрікше сөйлемейтіндердің болмағандығын жазған:
Әл-Истахри
Әл-Фараби
Әл-Макдиси
Якуб
Махмұд Қашғари
Сұлық қаған билік құрған жылдар:
740-560
720-740
715-730
715-745
715-738
Атлах шайқасының тарихи маңызы:
Арабтар Жетісудан кетті
Қытайлар Жетісуды басып алды
Қытай әскері Жетісу жерін тастап кетуге мәжбүр болды.
Арабтар Жетісуды басып алды
Қытайлар жеңді
Соғдылардың Жетісуға қоныс аударуының себебі «саудаға байланысты» деп айқтан ғұлама:
В.В. Бартольд
Әл-Истахри
Әл-Фараби
Әл-Макдиси
Якуб
VI ғ. Түргештер қай қағанаттың құрамында болды:
Батыс Түрік қағанаты
Қарлұқ қағанаты
Оғыз мемлекеті
Ұйғыр қағанаты
Қарахан мемлекеті
Түргештер туралы алғашқы деректер кездесетін еңбек:
«Авеста» кітабы
Парсы жазбалары
«Күлтегін» ескерткіші
Рузбиханның деректері
Өтеміс қажының еңбегі
Түргеш қағандығының тәуелсіздігі үшін үш жақты күрес жүргізген қаған:
Сұлу қаған
Шегу
Тон
Үшлік
Жыпыр
751 жылы болған Атлах шайқасында Арабтар Қытай әскерлеріне күйрете соққы берді. Қарлұқтар арабтарды қолдады. Бұл жеңілістен кейін Қытайлар Жетісудан біржола кетуге мәжбүр болды. Жоғарыдағы мәлемет бойынша дұрыс қорытындыны анықтаныз:
Түрік тілдес тайпалар қытайларға қарсы арабтарды қолдады;
Атлах түбіндегі шайқастан кейін түркілер арасына ислам мәдениеті кеңінен енді;
Атлах шайқасынын кейін Қытайдың Жетісу аймағын ықпалына алу саясатынан бас тартты;
Атлах шайқасы Қытай жерінде болып өтті;
Соғыста түргеш тайпалары Қытай әскерін қолдады.
Түргеш қағанатының әйгілі билеушілері:
Тон, Үшлік
Үшлік пен Сұлық
Бумын, Шегу
Лаушан мен Маниах
Білге мен Селим
Шу алқабының ірі сауда қаласы
Сығанақ
Тараз
Кедер
Күнгіт
Суяб
Түргештердің екінші астанасы-Күнгіт қаласы орналасқан өзен жағалауы
Іле
Талас
Шу
Есіл
Ертіс
706 жылы қаза болған Түргеш қағаны
Сұлу
Үшлік
Тұқарсан Құтшар
Күли шор
Жыпыр
VI – VIII ғасырларда Жетісуға қоныс аударғандар:
Арабтар
Парсылар
Батыс түріктер
Соғдылықтар
Ирандықтар
IХ ғасырдың басында қарлұқтар жеңілген ел
Ұйғыр қағанатынан
Енисей қырғыздарынан
Арабтардан
Қарахандардан
Қимақтардан
Ұйғыр қағанатынан жеңілген қарлұқтар жылжыды
Шығыс Түркістанға
Жетісуға
Қашқарияға
Арал маңына
Алтай тауының етегіне
756 жылы Түргеш қағандығын құлатып,билікті өз қолына алған тайпа.
Қимақ
Қарлұқ
Қарахан
Қыпшақ
Оғыз
Қарлұқтардың негізгі топтасқан жері
Алтайдан Балқашқа дейін
Аралдан Каспийге дейін
Сырдариядан Орталық Қазақстанға дейін
Шығыс Түркістан аймағы
Мауараннахр жері
Қарлқұқтарды «олар көне түркілер» деп жазған ғұлама:
Ибн әл-Факих
Әл-Истахри
Әл-Фараби
Әл-Макдиси
Якуб
Қарлұқ қағанатының орталығы (астанасы).
Испиджаб
Отырар
Тараз
Суяб
Қашғар
940 жылы Баласағұн қаласын басып алған тайпа.
Қимақ
Қарлұқ
Оғыз
Түргеш
Қыпшақ
Қарлұқтардың ақсүйек-шонжарлары тұрған екінші астанасы
Испиджаб
Отырар
Тараз
Баласағұн
Қашғар
840 жылы қарлұқтар қырғыздармен біріге отырып жеңген мемлекеті
Шығыс Түрік қағанаты
Ұйғыр қағанаты
Оғыз мемлекеті
Қарахан мемлекеті
Ақ Орда
«Қарлқұқтардың жерін батыстан шығысқа дейін жүріп өту үшін 30 күн қажет» деп жазылған еңбек.
Араб дерегі
Қытай дерегі
Орыс дегері
Парсы дерегі
Моңғол дерегі
Оңтүстік Қазақстанда исламды таратудың орталығы болған қала:
Суяб
Отырар
Сығанақ
Испиджаб
Сарайшық
840 жылы Саманилер басып алған қала
Сарайшық
Суяб
Отырар
Сығанақ
Испиджаб
ІХ ғасырдың соңында Саманилер басып алған қала:
Тараз
Сығанақ
Сарайшық
Испиджаб
Түркістан
940 жылы Баласағұн қаласын басып алғандар
Қашғардың түрік билеушілері
Парсылар
Қытайлар
Арабтар
Византиялықтар
Жетісуда 200 жылдай өмір сүрген мемлекет
Оғыз
Қарлұқ
Қимақ
Қыпшақ
Шығыс Түрік
ІХ ғасырдың 20-жылдарында Орта Азияда биілігін орнатқан әулет.
Бағдат
Омейя
Харун
Осман
Самани
Жетісуда Қарлқұқ қағанаты құлаған соң орнына келген жаңа әулет:
Қарахандықтар
Маратхалар
Парфиялықтар
Қимақтар
Оғыздар
