NEW
Font size
Worksheets§1-2. «Орталық Азия» ұғымының тарихи және географиялық негіздері
Total questions: 17
Worksheet time: 17mins
Қазіргі кезеңде Орталық Азия саяси-географиялық аймақ ретінде қамтитын бес мемлекет:
Қазақстан, Өзбекстан, Түрікменстан, Қырғызстан және Тәжікстан
Қазақстан , Қытай, Қырғызстан, Ресей, Тәжікстан
Греция, Түркия, Италия, Испания
Швеция, Дания, Норвегия, Финляндия
Ресей империясы кезінде Қазақстан мен Ауғанстан арасындағы барлық далалы жерді қамтыған тарихи-географиялық ұғым:
«Орта Азия»
«Қосөзен»
«Дешті-Қыпшақ»
«Мауреннахр»
«Орталық Азия» физикалық-географиялық мағынасы қамтиятын мемлекеттерге ЖАТПАЙДЫ:
Моңғолия, Солтүстік- Батыс Қытай
Ауғанстан, Солтүстік- Шығыс Иран
Поволжье, Орал
Қазақстан, Оңтүстік Сібір
Түркия, Иран, Ирак
Орталық Азияның физикалық-географиялық анықтамасы негіз болды:
шөл және шөлейт жерлерді біріктірген аймақ
көптеген шағын аралдар мен архипелагтардан құралған аймақ
үш жағынан әртүрлі мұхиттармен қоршалған алып түбек
ішкі ағынды және ағынсыз өзен-көл алаптарын біріктірген аймақ
XIX ғ. ортасында «Орталық Азия» ұғымын алғаш рет кеңінен қолданған неміс зерттеушілері
К.Риттер, А.фон Гумбольдт
Г.С.Карслин, В.И.Даль
Н. Н. Пантусов, В. В. Радлов
В. В. Бартольд, Б.Шварц
Орталық Азияны Еуразияның «ішкі биік аудандары» деп атап, ондағы түбектермен ойпаттарды бөлек қарастырды.
К.Риттер
В. В. Бартольд
фон Рихтгофен
А.фон Гумбольдт
Орталық Азияны ішкі ағынды өзендер алабымен анықтауды енгізген неміс географы
К.Риттер
В. В. Бартольд
Ф. фон Рихтгофен
фон Гумбольдт
Каспий мен Арал теңіздерін «Орталық Азия» аймағына «қоспаған» неміс географы:
К.Риттер
В. В. Бартольд
Ф. фон Рихтгофен
фон Гумбольдт
Заманауи саяси-географиялық мағынасында қолданылатын Орталық Азия аумағына енген жерлер:
Шығыс Сібір, Маньчжурия, Қиыр Шығыс
Таяу Шығыс, Солтүсткі Африка, Кіші Азия
Монғолия, Солтүстік және Батыс Қытай мен Тибет
Орталық және Шығыс Еуропа
Заманауи саяси-географиялық мағынада Орталық Азияның оңтүстік- батысындағы аймақ алған атау:
Орта Азия
Ұлы Азия
Кіші Азия
Түркістан
Орталық Азияның кең даласындаңы үлкен теңіз:
Жерорта теңізі
Балтық теңізі
Каспий теңізі
Қара теңіз
Неміс зерттеушісі А.фон Гумбольдт бойынша, «Орталық Азия» қамтыған аумақ:
Кіші Азия түбегінен Еуропаға дейінгі жер
Алтай, Тарбағатай аудандары
Алтайдан оңтүстікке және Памирден шығысқа қарайғы
Гоби шөлінен Амур өзенінен дейін
КСРО кезеңінде Қазақстанның «Орта Азия» деген саяси-географиялық аймағына енбеу себебі:
жеке экономикалық аймақ болды
климатындағы айырмашылық
халқының тығыздығы жоғары болды
халқының ала-құлалығы
Ресей империясының Орта Азиядағы иеліктері алған атауы:
«Ұлы Азия»
«Түркістан өлкесі»
«Кіші Азия»
«Алтай-Тарбағатай»
Бүгінде Орталық Азия аталып отырған аймаққа қатысты КСРО кезеңінде қолданылған ұғым:
«Қазақстан және Орта Азия»
«Дешті Қыпшақ жері»
«Кіші Азия»
«Дала генерал-губернаторлығы»
«Орталық Азия» ұғымы кең қолданыла бастады:
Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін
КСРО ыдырағаннан кейін
ТМД құрылғаннан кейін
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін
Дұрыс дәйектерді анықтаңыз.
I. Орталық Азия аймағындағы өзендерге Жайық, Ембі, Сырдария, Әмудария, Шу, Іле өзендері жатады.
II. «Орталық Азияның» физикалық-географиялық ұғымының ауқымы оның саяси-географиялық ұғымы ауқымынан әлдеқайда тар.
III. «Орталық Азияның» физикалық-географиялық ұғымының ауқымы оның саяси-географиялық ұғымы ауқымынан әлдеқайда кең.
IV. Орталық Азия саяси-географиялық аймақ ретінде бес мемлекетті: Әзербайжан, Армения, Түркия, Дағыстан және Грузияны қамтиды.
І, IV
I, III
III, IV
II, IV
