wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Қазақ тілі синтаксисі бойынша тест

Total questions: 120

Worksheet time: 2hrs 30mins

Name
Class
Date
1.

«Биыл мектеп бітіремін және Алматыға инженерлік оқуға түсемін». Сөйлемнің түрін анықтаңыз.

a)

Ыңғайлас салалас құрмалас

b)

Қарсылықты салалас құрмалас

c)

Себеп- салдар салалас құрмалас

d)

Талғаулы салалас құрмалас

e)

Түсіндірмелі салалас құрмалас

2.

«Бірақ, дегенмен» шылауларымен жасалатын сөйлемнің түрін анықтаңыз.

a)

Қарсылықты салалас құрмалас

b)

Ыңғайлас салалас құрмалас

c)

Себеп-салдар салалас құрмалас

d)

Кезектес салалас құрмалас

e)

Түсіндірмелі салалас құрмалас

3.

«Өйткені, себебі» шылауларымен жасалатын сөйлем

a)

Себеп-салдар салалас құрмалас

b)

Ыңғайлас салалас құрмалас

c)

Қарсылықты сабақтас құрмалас

d)

Қарсылықты салалас құрмалас

e)

Кезектес салалас құрмалас

4.

«Бірде, біресе» шылауларымен жасалатын сөйлемнің түрін анықтаңыз.

a)

Кезектес салалас құрмалас

b)

Ыңғайлас салалас құрмалас

c)

Қарсылықты салалас құрмалас

d)

Себеп-салдар салалас құрмалас

e)

Түсіндірмелі салалас құрмалас

5.

Себеп-салдар салаластың шылауын табыңыз.

a)

өйткені, себебі

b)

және, әрі

c)

бірақ, дегенмен

d)

бірде, біресе

e)

не, немесе

6.

«Ол сабаққа дайындалмаған себебі: кеше кітапханадан кітап таба алмады». Сөйлемнің түрін анықтаңыз.

a)

Түсіндірмелі салалас құрмалас

b)

Ыңғайлас салалас құрмалас

c)

Талғаулы салалас құрмалас

d)

Қарсылықты салалас құрмалас

e)

Кезектес салалас құрмалас

7.

«Сені сағынған

4 lines
8.

«Сені сағынғаным сонша - түсіме жиі кіресің». Салалас құрмалас сөйлемнің түрін анықтаңыз.

a)

Түсіндірмелі салалас құрмалас

b)

Қарсылықты салалас құрмалас

c)

Себеп-салдар салалас құрмалас

d)

Кезектес салалас құрмалас

e)

Талғаулы салалас құрмалас

9.

Құрмалас сөйлем түрлерін анықтаңыз.

a)

Салалас, сабақтас, аралас

b)

Жақты, жақсыз

c)

Толымды, толымсыз

d)

Жалаң, жайылма

e)

Хабарлы, сұраулы

10.

Жалғаулықсыз салалас құрмалас сөйлемді анықтаңыз.

a)

Қазақстан ұлан-байтақ жерді алып жатыр, ол ұлан-ғайыр кең өлке.

b)

«Отан» деген сөзді күнде естиміз, себебі Отан дегеніміз адамның туып-өскен жері.

c)

Біздің жеріміз ұлан-байтақ, бірақ халқымыздың саны аз.

d)

Жас ұрпаққа жақсы білім мен тәрбие беру керек, өйткені олар - елдің келешегі.

e)

Күзде біресе жаңбыр жауады, біресе қар жауады.

11.

Шартты бағыныңқы құрмалас сөйлемнің жұрнағын анықтаңыз.

a)

-са, -се

b)

-ған, -ген

c)

-ып, -іп,-п

d)

-у

e)

-қан, -кен

12.

«Отан» деген сөз әркімге де ыстық, себебі Отан дегеніміз - адамның кіндік қаны тамған жер». Салалас құрмалас сөйлем түрін анықтаңыз.

a)

Себеп-салдар

b)

Ыңғайлас

c)

Қарсылықты

d)

Талғаулы

e)

Кезектес

13.

Құрмалас сөйлемді табыңыз.

a)

Іңір де түсті, балалар да үйлеріне кірді.

b)

Сыныпқа оқушылардың бәр

14.

Құрмалас сөйлемді табыңыз.

a)

Іңір де түсті, балалар да үйлеріне кірді.

b)

Сыныпқа оқушылардың бәрі жиналды.

c)

Бұл мәселе сынып сағатында шешілді.

d)

Олар мұғаліммен ұзақ әңгімелесті.

e)

Нақты қорытынды жасалды.

15.

Шартты бағыныңқы сабақтас құрмалас сөйлемді табыңыз.

a)

Не ексең, соны орасың.

b)

Олар Асанды күтпестен, ертемен жолға шығып кетті.

c)

Күн жылы болғандықтан, біз серуенге шықтық.

d)

Тәуелсіздікті анаңдай ардақта, балаңдай мәпеле.

e)

Жанат хатты төрт-бес рет оқып шықты.

16.

Қарсылықты салалас құрмалас сөйлемнің жалғаулықтарын табыңыздар.

a)

Бірақ, дегенмен, алайда

b)

Бірде, біресе, кейде

c)

Не, немесе, яғни

d)

Және, әрі, да, де

e)

Өйткені, сондықтан, себебі

17.

Сабақтас құрмалас сөйлем түрлерін анықтаңыз.

a)

Шартты, мезгіл, мақсат, қимыл-сын

b)

Ыңғайластық, кезектес, себеп-салдар

c)

Талғаулы, мақсат, ыңғайластық

d)

Қарсылықты, себеп-салдар, талғаулы

e)

Себеп-салдар, қарсылықты, талғаулы

18.

Құрмалас сөйлемнiң баяндауыштары қандай сөз таптарынан жасалынады

a)

етiстiктер

b)

есiм сөздер

c)

көсемше

d)

шартты рай

e)

барлығы

19.

Талғаулықты жалғаулықты табыңыз

a)

я,не,әлде

b)

болмаса,дегенмен

c)

алайда,әлде

d)

я болмаса,сонда да

e)

я,не,алайда

20.

Шартты салалас сөйлемдi тап

a)

Бүгiн өзiң қоншы осы жерге, бәрiңмен жүздесейiн

b)

Марошник өз

21.

Шартты салалас сөйлемдi тап

a)

Бүгiн өзiң қоншы осы жерге, бәрiңмен жүздесейiн

b)

Марошник өз палатасында жоқ екен

c)

Менiң де ойлап жүргенiм сол, ендi бiз татуласайық

d)

Шаруалар шөптерiн мезгiлiнде жиып алды

e)

Биылғы кұз тым жалынды

22.

Мезгiлдес салалас сөйлемдi тап

a)

Қүнанбай Ұлжанның қасына отырды да, Мәкiш пен Абайдың жүзiне қарады

b)

Өткен түнi Шалтайды түсiнде көрген едi, сондықтан сол кұдiк әсiресе, бұгiн етпей қойды

c)

Сәдiрбайға мен жақтым, өйткенi құранды бiрсыдыр әдемi оқитын даусым бар

d)

Ондай студенттер көп кездеседi, ал ана дәрiгер тек бақытты кiсiге ғана кездеседi

23.

Сабақтас құрмаластың нүсқаулы, аяулы, сiлтеулi деп бөлген ғалымдар кiмдер

a)

С Аманжолов, Н Сауранбаев

b)

В Радлов

c)

К Аханов

d)

М Балақаев

e)

Ә Болғанбаев

24.

Талғаулы салаласты А Байтұрсынов қалай атаған?

a)

айырыңқы

b)

қосалыңқы

c)

талғаулы

d)

қайырыңқы

e)

қарсылықты

25.

Мезгiл бағыныңқылы сабақтас құрмалас сөйлемнiң сұрақтарын тап?

a)

Қашанға шейiн? қашаннан берi?

b)

Нелiктен/ не еткен соң/

c)

Не үшiн?Не мақсатпен?

d)

Қайтсе? не етсе?

e)

Қайткенмен? Не еткенмен?

26.

Талғаулы салалас құрмалас сөйлемдi тап

a)

Бұл iстiң шындығын не көзiмен көрген айтар, не құлағымен естiген айтар

b)

Әке көрген оқ жонар, Шеше көрген тон пiшер

c)

Абай Ерболдың ақындығын бұрын да бiлушi едi, бiрақ көңiл аудармаған

27.

Жалғаулықты себеп-салдар салаласты тап

4 lines
28.

Себеп-салдар мәндi құрмалас жасайтын жалғаулық шылауларды тап

a)

Өйткенi,себебi

b)

Яки, я болмаса

c)

бiресе, кейiн

d)

себебi, және

e)

Сондықтан, бiрақ

29.

Ыңғайлас салалас құрмалас сөйлемнiң жалғаулық шылауларын көрсет

a)

Және, да, де, әрі

b)

я, яки, болмаса

c)

Өйткенi, себебi

d)

бiресе,кейiн

e)

Бiрақ, алайда

30.

Мақсат бағыныңқылы құрмалас сөйлемдi тап

a)

Төбенi шатынытпай тұтас үстау үшiн, төбеге арқалықтар тегiс тиiп тұру керек

b)

Өзеннiң суы таяз болғанымен ,жағасы тiк

c)

Күн сәулесi кеткендiктен, үйдiң iшi кұңгiрттендi

d)

Жылқылар су iшiп болған соң, құдық басындағылар желi басына келдi

e)

Ендi жол түссе, ол орманды толық игеруге елдiң күшi жетер

31.

Талғаулықты салалас құрмалас сөйлемдi көрсет

a)

Бұл жерде я мен тұрамын, я сен тұрасың

b)

сiздi ешкiм шақырағн жоқ, сондықтан сiз

32.

Талғаулықты салалас құрмалас сөйлемдi көрсет

a)

Бұл жерде я мен тұрамын, я сен тұрасың

b)

сiздi ешкiм шақырағн жоқ, сондықтан сiз бармайсыз

c)

мен де алға қарайтынмын, бiрақ көрмейтiнге көрiнбеймiн

d)

Бес минут өткен жоқ, әскери адам ендi

e)

Бiресе бiр адам озып кетедi, бiресе кейiн қалып қояды

33.

Алғашқы сөйлемнiң баяндауышы тиянақсыз болып келетiн құрмалас сөйлемнiң түрi

a)

сабақтас

b)

аралас

c)

салыстырмалы салалас

d)

салалас

e)

жалғаулы салалас

34.

Құрмалас сөйлемдi ажырытыңыз

a)

Егiншi- мәрт, жер-жомарт

b)

Балық басынан шiридi

c)

кәрiге құрмет көрсет

d)

Жол үстiнде жалғыз үй

e)

Аманат, аманатқа қылма қиянат

35.

А Байтұрсынов "Қайырыңқы салалас сөйлем" деп салаластың қай түрiн атаған?

a)

Қарсылас салалас

b)

Себептес салалас

c)

мезгiл салалас

d)

шартты салалас

e)

Талғаулы салалас

36.

А Байтұрсыновтың "Ереуiл бағыныңқылы" деп қарастырған сабақтас құрмаластың қазiргi кезеңдегi аты

a)

Қарсылықты бағыныңқылы

b)

мақсат бағыныңқылы

c)

шартты бағыныңқылы

d)

сын бағыныңқылы

e)

салыстырмалы бағыныңқылы

37.

Сөйлемдердің байланысу тәсілін көрсетіңіз. Күн бұлттанып -ақ тұр еді, алайда жауа қоймады.

a)

Жалғаулық шылау.

b)

Дауыс ырғағы.

c)

Іргелес тұру.

d)

Септеулік шылау.

e)

Демеулік шылау.

38.

«Бар жiгiт түгел болмағадықтан, Базаралының белгiсiз iсi аял күтiп, iркiлiп тұр» Сабақтас құрмаластың қ

4 lines
39.

«Бар жiгiт түгел болмағадықтан, Базаралының белгiсiз iсi аял күтiп, iркiлiп тұр» Сабақтас құрмаластың қай түрi?

a)

себеп бағыныңқылы

b)

мақсат бағыныңқылы

c)

сын бағыныңқылы

d)

саыстырмалы бағыныңқылы

e)

ешқайсысы емес

40.

Төл сөзді сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Ұста: "Бұны қайдан көрдім?" - деп ойлады.

b)

"Тарақ" деген сөздегі "та" буыны - ашық буын.

c)

"Қол ұстату" деген ырым осы.

d)

"Қозы Көрпеш - Баян сұлу" жырын оқыдың ба?

e)

Сен дегенде ойым таза.

41.

«Тағысын тағылар, тағы басқалары» деген сөздер қысқартылып жазылғанда қойылатын тыныс белгісін көрсетіңіз.

a)

Нүкте.

b)

Сызықша.

c)

Көп нүкте.

d)

Үтір.

e)

Нүктелі үтір.

42.

Көп нүктенің қойылатын жерін көрсетіңіз.

a)

Оқиға толық аяқталмай тоқталса.

b)

Бірыңғай мүшелер арасына.

c)

Бастауыш пен баяндауыш арасына.

d)

Қысқартылған сөзден кейін.

e)

Ой санамалап айтылса.

43.

Нүкте қойылатын жерді көрсетіңіз.

a)

Драмалық шығармаларда әр кейіпкердің атынан кейін қойылады.

b)

КПИ, АлМУ (араларын.

c)

Км, м, кг (ұзындық өлшемі қысқартылғанд.

d)

Цифрадан не әріптен соң жарты жақша қойылса.

e)

Кітаптағы тақырыптардың атынан соң.

44.

Нүкте қойылмайтын жерді белгілеңіз.

a)

Қандай, неткен есімдіктері қуаныш мағынасын білдіріп тұрса.

b)

Нүкте тиянақталған ойды білдіретін хабарлы сөйлемнен кейін.

c)

Адамның аты, тегінің бас әріп

45.

Сызықша қойылмайтын жерді көрсетіңіз.

a)

Жалпылауыш сөзден кейін, бірыңғай мүшенің алдынан.

b)

Бастауыш та, баяндауыш та атау тұлғалы болса, бастауыштан кейін.

c)

Жалғаулықсыз түсіндірмелі салаласта жай сөйлемдер арасына.

d)

Төл сөзден соң, автор сөзі алдынан.

e)

Автор сөзі төл сөздің ортасында келсе, автор сөзінің екі жағына.

46.

Бастауыш пен баяндауыш арасына қойылған сызықшаны тап.

a)

Баланың өскен бесігі - кең дүниенің есігі.

b)

Ұсыныс сол - сөз өздеріне берілсін.

c)

Сәрсен аға, аман - сау келдіңіз бе?

d)

Біраз жүрген соң Асан - күндіз көп жүріп, шаршаған бол?- ұйықтап қалды.

e)

Жақсы келдің айналайын!- деп қалбалақтап жатты ана.

47.

Астарлы кекесін мәніндегі сөзге байланысты қойылған тырнақшаны тап.

a)

Жұрт елеңдеп, "бұл кім болды екен кешігіп жеткен", "мықтылардың бірі ғой, тегі" десіп, жігітке қарасты.

b)

Сұлтанмұрат пен Қадиша кезектесіп айтып, бір кезде "Екі жиренге" қосылып кетті.

c)

Арсыздыққа ауыздандыратындар "абыройлы" ағалар.

d)

"Ынтымақ түбі - береке" деген мақалды білемісің?

e)

Ол маған осы "Терек пен қызыл гүлді" айтып берді.

48.

Қай сөз тырнақшаға алынатындығын көрсетіңіз. Намыс сөзі - д

4 lines
49.

Қай сөз тырнақшаға алынатындығын көрсетіңіз. Намыс сөзі - дерексіз зат есім.

a)

Намыс

b)

Дерексіз

c)

Зат

d)

Есім

e)

Барлық сөз алынады

50.

Қос нүктенің жай сөйлемде қойылатын орны қайсы?

a)

Жалпылауыш сөзден соң.

b)

Сөйлем ортасында.

c)

Сөйлем соңында.

d)

Бірыңғай мүшелер арасына

e)

Сөйлем басында.

51.

Қос нүктенің орнын тап.

a)

Ораз мен бардым деді.

b)

"Мен бардым" деді Ораз.

c)

Ораз өзі барғандығын айтты.

d)

Ораз мен бардым деді ме?

e)

Ораз барған ба?

52.

Сөйлемде оқшау сөздің қай түрі берілген? Ой, тәйірі, шаруа қайда қашатын еді...

a)

Қыстырма сөз

b)

Қаратпа сөз

c)

Одағай

d)

Қосарланған айқындауыш

e)

Оңашаланған айқындауыш

53.

Кезектес жалғаулық арқылы байланысып тұрған бірыңғай мүшелі сөйлемді табыңыз.

a)

Юра біресе самолетке, біресе сағатына қарады.

b)

Пайда, мақтан - бәрі тұл.

c)

Кескіні әрі суық, әрі жат көрінді.

d)

Мұнда шөп немесе сабан әкеліңдер.

e)

Ол жаққа я мен барамын, я сен барасың.

54.

Талғаулықты жалғаулық шылау арқылы байланысқан бірыңғай мүшені айқындаңыз.

a)

Не мен, не сен айт

b)

Бірде бар, бірде жоқ.

c)

Біз ертең-ақ жетеміз

d)

Жүгіріп еді, сонда да кешікті.

e)

Оқуға да, жұмысқа да үлгереді.

55.

Мезгiлдес салаластың жалғаулықтарын көрсет

a)

да, де, та, те, және

b)

бiресе, кейде

56.

Мезгiлдес салаластың жалғаулықтарын көрсет

a)

да, де, та, те, және

b)

бiресе, кейде

c)

сол, соншама, соншалық

d)

сондай, бiресе

e)

са, се, әйтпесе

57.

Шартты салалас сөйлем қай жылдан берi қолданылып жүр

a)

1961ж

b)

1950

c)

1965

d)

1968

e)

1970

58.

Берiлген сөйлемдерден мезгiлдес салалас сөйлемдi көрсет

a)

Дарын домбыраны қағып-қағып жiбердi де, Әлмеш " Бозторғайды " бастап кеттi

b)

Абай Алматыға бармады, сондықтан мен келдiм

c)

Әйнегi-кұн, шатыры -аспан

d)

Қызғалдақтай қызық өмiр

e)

Ауыл қалың ұйқыда

59.

Қарсылықты салалас сөйлемнiң жалғаулықтарын тап

a)

бiрақ, алайда, дегенмен, сөйтсе де

b)

өйткенi, сондықтан, сол себептi, себебi

c)

әйтпесе, болмаса

d)

да, де, ал

e)

не, немесе, әлде, мейлi

60.

Берiлген сөйлемдерден себептес салалас сөйлемдi табыңыз

a)

Абай ауылға бармады, сондықтан мен келдiм

b)

Жаңбыр сiркiреп тұр

c)

Жел кұшейе бастады

d)

Ел ұмiтiн ер ақтар

e)

Көптеген ұйлер салынды

61.

Талғаулы жалғаулық арқылы байланысып тұрған бiрыңғай сөйлемдi тап

a)

Ол я бөлең, я жиенiң-әйтеуiр саған ұқсайды

b)

Бұл әрi қысқа, әрi қызық әңгiме едi

c)

Оның қасында Мұхит пен Мұрат болды

d)

Ел сөзi әрi мақтан, әрi мiндет

e)

Кұзде ағаштар сарғая бастайды

62.

Құрмалас сөйлемдi тап

a)

Сен, сiрә жексенбi кұнi келерсiң, не дұйсенбi кұнi келерсiң

b)

ол а

63.

Құрмалас сөйлемдi тап

a)

Сен, сiрә жексенбi кұнi келерсiң, не дұйсенбi кұнi келерсiң

b)

ол асып та, тасып та сөйледi

c)

қарағым бермен кел

d)

ақылды қарттан нақыл шығар

e)

ерлiк көрсеткен ер болар

64.

Талғаулы салалас сөйлемдi табыңыз

a)

Сабырлылық алдында не дұшпан сасады, не сабырсыздан береке қашады

b)

Омар қатты ойға шомып отыр

c)

Бiрде көк ала қамысты көлдер қалып жатыр, бiрде сары ала жон белестер кездесiп қалып жатыр

d)

Қисық арба жол бұзар, дұмше молда дiн бұзар

e)

Жаман атқа жал бiтсе, жанына торсық байлатпас

65.

Талғаулықты салаластың жалғаулықтарын тап

a)

да, де

b)

не, немесе

c)

бiрде, бiресе

d)

сол, сондай

e)

өйткенi, сондықтан

66.

Жалғаулықсыз қарсылықты салалас сөйлемдi көрсет

a)

Бас болмақ оңай-бастамақ қиын

b)

Ән басталып қалды, бiрақ гитара сазы тоқтаған жоқ

c)

кұн батты да, тау бөктерiн қара көлеңке басты

d)

Мұхит келiп елi, Қайырбек шыға жөнелдi

e)

Мұғалiм кiрдi, сабақ басталды

67.

Түсiндiрмелi салалас сөйлемдi табыңыз

a)

саған ашып айтарым сол, мен осында қаламын

b)

Мына Шодыр қазiр кедей емес

c)

Мынаған қарсы тұрар кұш жоқ

d)

Бұгiн кұн жаңбырлы болды

e)

Ешкiм ұндемедi

68.

Түрлаусыз мүшелер қаншаға бөлiнедi?

a)

3

b)

2

c)

5

d)

6

e)

бөлiнбейдi

69.

А Байтұрсынов "Қайырыңқы салалас сөйлем" деп салаластың қай түрiн атаған?

(a)  

70.

сыз мүшелер қаншаға бөлiнедi?

a)

3

b)

2

c)

5

d)

6

e)

бөлiнбейдi

71.

А Байтұрсынов "Қайырыңқы салалас сөйлем" деп салаластың қай түрiн атаған?

a)

Қарсылас салалас

b)

Себептес салалас

c)

мезгiл салалас

d)

шартты салалас

e)

Талғаулы салалас

72.

А Байтұрсыновтың "Ереуiл бағыныңқылы" деп қарастырған сабақтас құрмаластың қазiргi кезеңдегi аты

a)

Қарсылықты бағыныңқылы

b)

мақсат бағыныңқылы

c)

шартты бағыныңқылы

d)

сын бағыныңқылы

e)

салыстырмалы бағыныңқылы

73.

Синтаксис ненi зерттейдi?

a)

сөз тiркесi, сөйлем

b)

морфема

c)

сөз таптары

d)

тiл дыбыстарын

e)

грамматикалық категориялар

74.

Синтаксис неше салаға бөлiнедi?

a)

2

b)

3

c)

9

d)

6

e)

5

75.

Құрмалас сөйлем синтаксисінің негізгі зерттеу нысаны

a)

жеке ойды білдіретін жай сөйлемдердің өзара тіркесуі нәтижесінде пайда болған сөйлемді тексереді;

b)

жеке ұғымдарды білдіретін сөздердің тіркесіп, сөйлем болу жолдарын көрсетеді;

c)

сөздердің тіркесу тәсілдері мен тіркесу амалдарын тексереді;

d)

сөйлем мүшелерін тексереді;

e)

күрделенген сөйлемдерді тексереді.

76.

Жай сөйлемдердің бір-бірімен құрмаласу тәсілдері

a)

баяндауыш формасы, шылау сөздер, интонация, орын тәртібі;

b)

есімше, шылау, дауыс ырғағы;

c)

баяндауыш формасы, септік тұлғалары, орын тәртібі;

d)

көсемше, шартты рай, жіктік жалғау;

e)

зат есімнің грамматикалық категориялары арқылы.

77.

Салалас құр

4 lines
78.

Салалас құрмалас сөйлем дегеніміз не?

a)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақты болып, өзара тең дәрежеде байланысқан құрмаластың түрі

b)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақты болып, бір-біріне бағына байланысқан құрмаластың түрі

c)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақсыз болып, бір-біріне бағына байланысқан құрмаластың түрі

d)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақсыз болыпөзара тең дәрежеде байланысқан құрмаластың түрі

e)

құрамында екі не одан да көп бағыныңқысы, бір басыңқысы бар сабақтастың түрі

79.

Құрамындағы жай сөйлемдері ыңғайлас, біртектес оқиға, құбылыстарды не бір мезгіл ішінде жүзеге асып жатқан іс-әрекеттерді білдіретін құрмаластың түрі

a)

ыңғайлас салалас құрмалас сөйлем

b)

мезгілдес сабақтас құрмалас сөйлем

c)

мезгіл бағыныңқылы сабақтас құрмалас сөйлем

d)

талғаулы салалас құрмалас сөйлем

e)

себептес салалас құрмалас сөйлем

80.

Кезектес салаласты байланыстыратын жалғаулықтар

a)

біресе, кеіде, бірде

b)

я, яки, немесе, әйтпесе, не

c)

да, да, және, әрі

d)

сондықтан, сол себепті

e)

бірақ, алайда

81.

Қарсылықты салалас сөйлем дегеніміз не?

a)

құрамындағы компоненттерінің мағыналары бір-біріне қайшы келетін сөйлем

b)

бағыныңқы және басыңқы сыңарларында бір-біріне қарама - қарсы айтылған іс-әрекеттер баяндал

82.

Берілген сөйлем құрмаластың қай түрі? Биыл көп ауыл қаралы, себебі өткен қыстың бас кезінде Ұлжан мен Оспан қайтыс болған (Әуезов

a)

себептес салалас сөйлем

b)

себеп бағыныңқылы сабақтас сөйлем

c)

қарсылықты салалас сөйлем

d)

түсіндірмелі салалас сөйлем

e)

салыстырмалы салалас сөйлем

83.

Үнемі жалғаулықсыз қолданылатын салаластың түрі

a)

түсіндірмелі және салыстырмалы

b)

ыңғайлас және мезгілдес

c)

қарсылықты және кезектес

d)

шартты және салыстырмалы

e)

себептес және түсіндірмелі

84.

Тілімізде салаластың неше түрі бар?

a)

8

b)

5

c)

6

d)

7

e)

4

85.

Сабақтас құрмалас сөйлем дегеніміз не?

a)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақсыз болып, бір-біріне бағына байланысқан құрмаластың түрі

b)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақты болып, бір-біріне бағына байланысқан құрмаластың түрі

c)

құрамындағы жай сөйлемдердің баяндауыштары тиянақты болып, өзара тең дәреже

86.

Жай сөйлемдерді салаластыра құрмаластыратын шылаулар:

a)

дегенмен, алайда, бірақ;

b)

шейін, да, де, және;

c)

соң, бері үшін;

d)

сондықтан, сол себепті, ал;

e)

дейін, шейін, өйткені.

87.

Қаңлы жағы Рысқұлды жақтап, олар да бір бүйірден килікті (Ш. Мұртаза). Берілген сөйлем құрмаластың қай түрі?

a)

амал бағыныңқылы сабақтас;

b)

себеп бағыныңқылы сабақтас;

c)

мақсат бағыныңқылы сабақтас;

d)

мезгіл бағыныңқылы сабақтас;

e)

шартты бағыныңқылы сабақтас.

88.

Жай сөйлемдерді сабақтастыра байланыстыратын шылаулар

a)

септеуліктер;

b)

жалғаулықтар;

c)

демеуліктер;

d)

интонация;

e)

жалғаулар.

89.

-са, -се тұлғалы шартты райдан жасалған қарсылықты бағыныңқылы сабақтасты табыңыз

a)

Күні бойы қараса да, таба алмады.

b)

Бірлік болмаса, тірлік болмас.

c)

Бөлекбестың жүрісі қандай паң болса, сөзі де сондай паң.

d)

Тоқпағы зор болса, киіз қазық жерге кірер.

e)

Көсеу ұзын болса, қол күймейді.

90.

Салыстырмалы сабақтасты табыңыз

a)

Еңбекті қанша істесең, табысты сонша табасың.

b)

Саналы бала сағыңды сындырмас, с

91.

Салыстырмалы сабақтасты табыңыз

4 lines
92.

Үлестес сабақтасты табыңыз

4 lines
93.

Бағыныңқы сыңарының баяндауышы есімше тұлғасында тұрған мезгіл бағыныңқылы сабақтасты көрсетіңіз

4 lines
94.

Байтұрсынұлы еңбегінде "айырыңқы салалас" деген берілген салаластың түрін көрсетіңіз

a)

талғаулы салалас;

b)

ыңғайлас салалас;

c)

мезгілдес салалас;

d)

кезектес салалас;

e)

түсіндірмелі салалас.

95.

Алғашында «Сын пысықтауыш бағыныңқы» деген атпен аталған сабақтастың түрін көрсетіңіз

4 lines
96.

Алғашында «Сын пысықтауыш бағыныңқы» деген атпен аталған сабақтастың түрін көрсетіңіз

a)

амал бағыныңқылы сабақтас

b)

мезгіл бағыныңқылы сабақтас

c)

себеп бағыныңқылы сабақтас

d)

мақсат бағыныңқылы сабақтас

e)

көп бағыныңқылы сабақтас

97.

Мақсат бағыныңқылы сабақтас сөйлемді көрсетіңіз

a)

Мәжит кішкене бала өзіме үйренсін деп, бала қызығатын әдемі нәрселерді сатып алып беретін.

b)

Батсайы, атылас көрпелер тікшите жиналып, мамық жастықтар иін тіресіп уықтың қырына дейін жетті.

c)

Кернеген ызаға шыдай алмай Елекең аузы кемсеңдеп, көзден шұбырған жасы бурыл сақалдың арасынан жүгіре жорғалады.

d)

Кіп-кішкентай боп, осы сен сөз аңдығанды қайтесің.

e)

Айнала толған проблемаларды өзіміз қолдан жасап алып, өзіміз шеше алмай жүрміз.

98.

Қыстың ызғары өтпеу үшін, қоңыз інді терең қазады. Сөйлем сабақтастың қай түрі?

a)

мақсат бағыныңқылы сабақтас

b)

амал бағыныңқылы сабақтас

c)

мезгіл бағыныңқылы сабақтас

d)

себеп бағыныңқылы сабақтас

e)

шартты бағыныңқылы сабақтас

99.

Қазақ тіл білімінде көп компонентті құрмаластар туралы алғаш пікір айтқан ғалым

a)

А. Байтұрсынұлы

b)

Қ. Жұбанов

c)

Н. Сауранбаев

d)

С. Аманжолов

e)

Т. Қордабаев

100.

А. Байтұрсынұлы өрнекті сөйлем деген сөйлем түрін көрсет

a)

көп компонентті құрмаластар

b)

амал бағыныңқылы сабақтас

c)

сабақтас құрмалас сөйлем

d)

себеп бағыныңқылы сабақтас

e)

салалас құрмалас сөйлем

101.

Көп компонентті құрмаластардың пайда болуына себепкер кім?

a)

айтушы

b)

жазушы

c)

суретші

d)

мүсінші

e)

әнші

102.

Көп құрамды құрмалас нешеге бөлінеді?

a)

3

b)

5

c)

6

d)

2

e)

7

103.

Теңіз көкпеңбек, құм-қайрақ жағасы алтындай сап - сары, төңірегі сыңсыған жасыл орман. Қандай сөйлем?

a)

көп компонентті салалас құрмалас

b)

күрделенген сөйлем

c)

көп бағыныңқылы сабақтас құрмалас

d)

аралас құрмалас

e)

салалас құрмалас сөйлем

104.

Коп компонентті салалас құрмаластың түрлерін көрсетіңіз

a)

бірыңғай және әрыңғай қатынастағы

b)

амал және мақсат бағыныңқылы сабақтас

c)

сатылы және жарыспалы

d)

аралас және сатылы

e)

түсіндірмелі және салыстырмалы

105.

Елегізер жел де жоқ, елең етер үн де жоқ, айналаң қапа, тым-тырыс, тыныштық. Сөйлем көп компоненттінің қай түрі?

a)

бірыңғай қатынастағы көп компонентті салалас

b)

әрыңғай қатынастағы көп компонентті салалас

c)

сатылы көп бағыныңқылы сабақтас

d)

жарыспалы көп бағыныңқылы сабақтас

e)

аралас құрмалас сөйлем

106.

Көп бағыныңқылы сабақтас құрмалас сөйлемді көрсетіңіз

a)

Қайық оқиғасы былайша елеусіз, ауыл өмірі үшін ешқандай әсері болмаса да, бір шеті тәрбиемен ұштасып жатқандықтан, Жақыпбек бұған үлкен мән берді.

b)

Мен ол келмей, ешқайда бармайм

107.

Сатылы көп бағыныңқылы сабақтасты табыңыз

4 lines
108.

Жарыспалы көп бағынықылы сабақтас нешеге бөлінеді?

a)

2

b)

3

c)

5

d)

7

e)

4

109.

Көп компонентті салаластың құрамындағы сөйлемдердің орналасу ретін көрсетіңіз

a)

басыңқы-басыңқы-басыңқы

b)

бағыныңқы-басыңқы-бағыныңқы

c)

басыңқы-бағыныңқы-басыңқы

d)

бағыныңқы-басыңқы-бағыныңқы-басыңқы

e)

басыңқы-бағыныңқы-басыңқы-бағыныңқы

110.

Жарыспалы көп бағыныңқылы сабақтасты табыңыз

4 lines
111.

Жарыспалы көп бағыныңқылы сабақтасты табыңыз

a)

Даладағы жұрт үйге кірсе, пештің оты сөніп, үй көрдей қараңғы екен.

b)

Күн еңкейіп, кешкі жел суытыңқырап, көде түптерін жұлқылай бастады.

c)

Қартқожа қайтып келсе, бір топ жігіт жиналып, ортасында біреу ән шырқап жатыр екен.

d)

Әкем жүгіре-жүгіре шаршайды, айғайлай-айғайлай даусы қарлығып, үні бітіп қалады.

e)

Аузына сәтімен түссе керек, айтқан сөзі ем болып, Күләйімнің құлақ жеген ызыңы саябырси бастады.

112.

Ботагөз тысқа шыға келсе, бес-алты шаналы адамдар тұр, аттары терлеген, үстері қырау. Қандай сөйлем?

a)

аралас құрмалас сөйлем;

b)

көп компонентті салалас;

c)

сатылы көп бағыныңқылы сабақтас;

d)

жарыспалы көп бағыныңқылы сабақтас;

e)

жарыспалы аз бағыныңқылы сабақтас;

113.

Көп нүктенің қойылатын жерін көрсетіңіз.

a)

Оқиға толық аяқталмай тоқталса.

b)

Бірыңғай мүшелер арасына.

c)

Бастауыш пен баяндауыш арасына.

d)

Қысқартылған сөзден кейін.

e)

Ой санамалап айтылса.

114.

Сабақтас құрмалас сөйлем түрін анықтаңыз. Мұғалім айтқан кезде ғана, ол жаза бастады.

a)

Мезгіл.

b)

Қимыл-сын.

c)

Мақсат.

d)

Қарсылықты.

e)

Шартты.

115.

Қос нүктенің қойылу себебін, белгілеңіз.

a)

Себеп-салдар салалас.

b)

Қарсылықты салалас.

c)

Кезектес салалас.

d)

Жалпылауыш сөз.

e)

Ыңғайлас салалас.

116.

Салалас құрмалас сөйлемді табыңыз.

4 lines
117.

Салалас құрмалас сөйлемді табыңыз.

a)

Танк өз - өзінен жұлқынып қалғандай болды да, гүрс етіп шаң - топырақ бұрқ ете қалды.

b)

Бұдан әрі екеуі де үндескен жоқ.

c)

Бір кезде орман шуылдап, дауыл соқты.

d)

Ізденіс түбі - жеңіс.

e)

Жақсы, үлгілі комбайншы бола алсақ, бұдан артық не абырой бар?

118.

Түсіндірмелі салаласты көрсетіңіз.

a)

Ол қызына 2 түрлі нәрсені үйретуге тырысты: бірі - тұрақтылық, бірі - махаббат.

b)

Халықтардың жарқын өмірінің кепілі - бірлік пен береке.

c)

Өтірікші өзін алдайды.

d)

Дүниеде айнымайтын қорғаушың - ақыл.

e)

Айтар ештеңесі жоқтар әрқашан нашар сөйлейді.

119.

Себеп мәнді жай сөйлемі бұрын орналасқан құрмалас сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Сізді ешкім шақырған жоқ, сондықтан сіз бармайсыз.

b)

Амалсыз қонуға тура келді, өйткені мезгіл кешкіріп кетті.

c)

Мен қорқып тұрмын, неге десеңіз қолың қатты дейді.

d)

Тереңге балық уылдырық шаша алмайды, неге десең, оның уылдырық оралатын не балдыр, не шөп жоқ.

e)

Кей металдар табиғатта өте аз және таза түрінде кездесуі сирек.

120.

Талғаулы салалас болатын сөйлемді көрсетіңіз.

a)

Малды не жерден сұрау керек, не аққан терден сұрау керек.

b)

Ол туралы өзгелер не

Similar Resources on Wayground

фармакология 121/237

117 questions

фармакология 121/237

quiz

Worksheet

•

1st Grade