Боолчлол. Боолчлол нь иргэний эрхтэй эсэхээр ялгагддаг, нэг нь нөгөөгийнхөө өмч

нь болж байдаг, албадлагын хөдөлмөрийн харилцаанд тулгуурласан, байр сууриа

өөрчлөх боломжоор хомс давхраажилтын хэв маяг. Дайн байлдаан, өр төлөөс

эсвэл тоталитар дэглэмийн нөлөөгөөр боолчлол үүсэж байсан. Боолчлол нь эртний

Грек, Ром, 1850 он хүртэлх Америкийн өмнөд, XX зуунд Германы нацист, ЗХУ-ын

коммунист хорих лагерьт байсан гэж судлаачид дүгнэдэг. Энэ бүгдэд хүний үндсэн

болон иргэний эрхийг нь хязгаарлаж, албадлагын хөдөлмөрийн харилцаа оршин

байсантай холбоотой. Өнөө үед боолчлолыг хууль ёсоор халсан ч, хүний наймаанд

цөөн биш хүн өртөж байгааг боолчлол далд хэлбэрээр оршиж байна гэж дүгнэж

болно.

Язгуур. Энэ нь улс төрийн үйл ажиллагаанд оролцох эрхээрээ ялгаатай, эрх зүйн

хувьд баталгаажсан, хаалттай давхраажилтын хэв маяг. Энэ давхраажилтын

тогтолцооны үед нийгэмд эзлэх байр суурь нь угсаа залгамжлах замаар олгогддог

онцлогтой. Давхраа харгалзалгүйгээр гэрлэх нь харьцангуй нээлттэй, мөн онцгой

гавьяа байгуулах эсвэл хэргэм зэргийг худалдаж авах замаар байр сууриа өөрчлөх

боломжтойгоороо онцлог. Язгуур нь дундад зууны үед оршин байсан бөгөөд улс

орнуудад өөр өөрийн онцлогтойгоор оршиж байжээ.

Каст. Каст нь гол төлөв Азийн улс орнуудын давхраажилтын уламжлалт хэв маягийн

нэг. Шашны номлол дахь хөдөлмөрийн хуваарийг тогтоосны дагуух, хувийн байр

суурийг өөрчлөх боломжгүй хаалттай давхраажилтын хэв маяг бол каст юм. Мөн

каст нь гэрлэх хосоо зөвхөн тухайн кастын хүрээнээс сонгодог эндогами гэрлэлтийн

хэлбэртэй. Энэ нь Энэтхэг, Балба, Пакистан, Шри Ланк, Индонези зэрэг орны

давхраажилтын тогтолцоонд илэрдэг байна.

Анги. Энэ нь эдийн баялгаар ялгаатай, хувийн байр сууриа өөрчлөх боломжтой

нээлттэй давхраажилтын хэв маяг. Социологичид орчин үеийн нийгэмд эдийн

засгийн баялаг, орлогын хэмжээ, ажил мэргэжлээр ялгагдах дээд, дунд, доод

ангиас аливаа нийгэм тогтдог хэмээн тайлбарладаг. Эдийн засгийн баялгийн

өсөлт нэмэгдэж, тэрхүү өсөлтийн хуваарилалт шударга явагддаг нийгэмд дундаж

ангийнхны эзлэх хувийн жин нэмэгддэг байна. Баялгийн шударга бус хуваарилалт

бүхий нийгэмд цөөнх хэсэг баялгийн ихэнхийг хүртэж, олонх хэсэг ядуу амьдардаг.